Adhyaya 51

Verse 1

। सूत उवाच । अथ ताच्छपथाञ्छ्रुत्वा स व्याघ्रो विस्मयान्वितः । सत्यं मत्वा पुनः प्राह नन्दिनीं पुत्रवत्सलाम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ಶಪಥಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ವ್ಯಾಘ್ರನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿದನು. ಅವು ಸತ್ಯವೆಂದು ತಿಳಿದು, ಪುತ್ರವಾತ್ಸಲ್ಯವಂತಿಯಾದ ನಂದಿನಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 2

यद्येवं तद्गृहं गच्छ वीक्षयस्व निजात्मजम् । सखीनामर्पयित्वाथ भूय आगमनं कुरु

ಹಾಗಿದ್ದರೆ ನೀನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ನಿನ್ನ ಮಗನನ್ನು ನೋಡಿ ಬಾ. ಅವನನ್ನು ಸಖಿಯರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಾ.

Verse 3

सूत उवाच । इति व्याघ्रवचः श्रुत्वा सुशीला नन्दिनी तदा । गतालयं समुद्दिश्य यत्र बालः सुतः स्थितः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ವ್ಯಾಘ್ರನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಸುಶೀಲಳಾದ ನಂದಿನಿ ಆಗ ತನ್ನ ನಿವಾಸದ ಕಡೆ ಹೊರಟಳು; ಅಲ್ಲಿ ಅವಳ ಬಾಲಪುತ್ರನು ಇದ್ದನು.

Verse 4

अथाकालागतां दृष्ट्वा मातरं त्रस्तचेतसम् । रंभमाणां समालोक्य वत्सः प्रोवाच विस्मयात्

ನಂತರ ಅಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಂದ, ಭಯದಿಂದ ಕಳವಳಗೊಂಡು ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ತಾಯಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ಮಗು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಮಾತಾಡಿತು.

Verse 5

कस्मात् प्राप्तास्यकाले तु कस्मादुद्भ्रांतमानसा । वाष्पक्लिन्नमुखी कस्माद्वद मातर्द्रुतंमम

ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಏಕೆ ಬಂದೆ? ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಏಕೆ ಅಶಾಂತವಾಗಿದೆ? ನಿನ್ನ ಮುಖ ಏಕೆ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತೋಯ್ದಿದೆ? ಅಮ್ಮಾ, ನನಗೆ ಬೇಗ ಹೇಳು.

Verse 6

नंदिन्युवाच । यदि पृच्छसि मां पुत्र स्तनपानं समाचर । येन तृप्तस्य ते सर्वं वृत्तांतं तद्वदाम्यहम्

ನಂದಿನಿಯು ಹೇಳಿದಳು—ಪುತ್ರನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳುವುದಾದರೆ ಮೊದಲು ಸ್ತನಪಾನ ಮಾಡು. ನೀನು ತೃಪ್ತನಾದ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆನು.

Verse 7

सूत उवाच । सोऽपि तद्वचनं श्रुत्वा पीत्वा क्षीरं यथोचितम् । आघ्रातश्च तया मूर्ध्नि ततः प्रोवाच सत्वरम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅವನು ಸಹ ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದನು. ನಂತರ ಅವಳು ಸ्नेಹದಿಂದ ಅವನ ತಲೆಯನ್ನು ಆಘ್ರಾಣಿಸಿ (ಚುಂಬಿಸಿ), ಅವನು ತಕ್ಷಣವೇ ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 8

सर्वं कीर्तय वृत्तांतमद्यारण्यसमुद्भवम् । येन मे जायते स्वास्थ्यं श्रुत्वा मातस्तवास्यतः

ಇಂದು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳು. ತಾಯೇ, ನಿನ್ನ ಬಾಯಿಂದ ಕೇಳಿದರೆ ನನ್ನ ಆರೋಗ್ಯವೂ ಮನಶ್ಶಾಂತಿಯೂ ಮರಳಿ ಬರುತ್ತವೆ.

Verse 9

नंदिन्युवाच । अहं गता महारण्ये ह्यद्य पुत्र यथेच्छया । व्याघ्रेणासादिता तत्र भ्रममाणा इतस्ततः

ನಂದಿನಿಯು ಹೇಳಿದಳು—ಪುತ್ರನೇ, ಇಂದು ನಾನು ನನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಮಹಾ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಇತ್ತಿತ್ತ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಒಂದು ವ್ಯಾಘ್ರನು ನನ್ನನ್ನು ಎದುರಿಸಿದನು.

Verse 10

स मया प्रार्थितः पुत्र भक्षमाणो नखायुधः । शपथैरागमिष्यामि गोकुले वीक्ष्य चात्मजम्

ಪುತ್ರನೇ, ನಖಾಯುಧಧಾರಿಯಾದ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು. ನಾನು ಅವನನ್ನು ಬೇಡಿ ಶಪಥಗಳಿಂದ ಬದ್ಧಳಾಗಿ—‘ಗೋಕುಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ನನ್ನ ಮಗುವನ್ನು ನೋಡಿ ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಬರುವೆನು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆನು.

Verse 11

साहं तेन विनिर्मुक्ता शपथैर्बहुभिः कृतैः । भूयस्तत्रैव यास्यामि दृष्टः संभाषितो भवान्

ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಶಪಥಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿದನು. ಈಗ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡಿ ಮಾತನಾಡಿ ನಾನು ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋಗುವೆನು.

Verse 12

वत्स उवाच । अहं तत्रैव यास्यामि यत्र त्वं हि प्रगच्छसि । श्लाघ्यं हि मरणं सम्यङ्मातुरग्रे ममाधुना

ವತ್ಸನು ಹೇಳಿದನು—ನೀನು ಹೋಗುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೇ ನಾನೂ ಹೋಗುವೆನು. ಏಕೆಂದರೆ ಈಗ ನನಗೆ ತಾಯಿಯ ಮುಂದೆ ಧರ್ಮಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸಾಯುವುದು ಗೌರವಯುಕ್ತ ಮರಣ.

Verse 13

एकाकिनापि मर्तव्यं त्वया हीनेन वै मया । विनापि क्षीरपानेन स्वल्पेन समयेन तु

ನಿನ್ನಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಒಂಟಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಸಾಯಲೇಬೇಕು. ಹಾಲು ಕುಡಿಯದೆ ಇದ್ದರೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಪ್ರಾಣ ಬಿಡುತ್ತದೆ.

Verse 14

यदि मातस्त्वया सार्धं व्याघ्रो मां सूदयिष्यति । या गतिर्मातृभक्तानां सा मे नूनं भविष्यति

ತಾಯೇ, ನಿನ್ನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಹುಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಕೊಂದರೂ, ಮಾತೃಭಕ್ತರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಗತಿಯೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನನಗೂ ದೊರೆಯುವುದು.

Verse 16

नास्ति मातृसमो बन्धुर्बालानां क्षीरजीविनाम् । नास्ति मातृसमो नाथो नास्ति मातृसमा गतिः

ಹಾಲಿನಿಂದ ಬದುಕುವ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಾಯಿಯಂತೆ ಬಂಧುವಿಲ್ಲ; ತಾಯಿಯಂತೆ ರಕ್ಷಕನಿಲ್ಲ; ತಾಯಿಯಂತೆ ಶರಣ್ಯಗತಿಯಿಲ್ಲ.

Verse 17

नास्ति मातृसमः पूज्यो नास्ति मातृसमः सखा । नास्ति मातृसमो देव इह लोके परत्र च

ತಾಯಿಯಂತೆ ಪೂಜ್ಯನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ, ತಾಯಿಯಂತೆ ಸ್ನೇಹಿತನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ತಾಯಿಯಂತೆ ದೇವನೂ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 18

एवं मत्वा सदा मातुः कर्तव्या भक्तिरुत्तमैः । तमेनं परमं धर्मं प्रजापतिविनिर्मितम् । अनुतिष्ठंति ये पुत्रास्ते यांति परमां गतिम्

ಇಂತೆ ತಿಳಿದು ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಸದಾ ತಾಯಿಯ ಮೇಲೆ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಇದು ಪ್ರಜಾಪತಿದೇವರಿಂದ ನಿರ್ಮಿತ ಪರಮ ಧರ್ಮ; ಇದನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನ ಮಾಡುವ ಪುತ್ರರು ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 19

तस्मादहं गमिष्यामि त्वं च तिष्ठात्र गोकुले । आत्मप्राणैस्तव प्राणान्रक्षयिष्याम्यसंशयम्

ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ; ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಗೋಕುಲದಲ್ಲೇ ಇರು. ನನ್ನ ಸ್ವಪ್ರಾಣಗಳಿಂದಲೇ ನಿನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸುವೆನು.

Verse 20

नंदिन्युवाच । ममैव विहितो मृत्युर्न ते पुत्राद्य वासरे । तत्कथं मम जीवं त्वं रक्षस्यसुभिरात्मनः

ನಂದಿನಿ ಹೇಳಿದರು: ಇಂದಿನ ದಿನ ಮರಣವು ನನ್ನಿಗೇ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ನಿನಗೆ ಅಲ್ಲ, ಮಗನೇ. ಹಾಗಾದರೆ ನೀನು ನಿನ್ನ ಪ್ರಾಣಗಳಿಂದ ನನ್ನ ಜೀವವನ್ನು ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸುವೆ?

Verse 21

अपश्चिममिदं पुत्र मातृसंदिष्टमुत्तमम् । त्वया कार्यं प्रयत्नेन मद्वाक्यमनुतिष्ठता

ಮಗನೇ, ಇದು ತಾಯಿಯ ಅಂತಿಮವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಉಪದೇಶ. ನನ್ನ ವಚನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ನೀನು ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಇದನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 22

भ्रममाणो वने पुत्र मा प्रमादं करिष्यसि । लोभात्संजायते नाश इहलोके परत्र च

ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವಾಗ, ಮಗನೇ, ಅಜಾಗರೂಕತೆ ಮಾಡಬೇಡ. ಲೋಭದಿಂದ ನಾಶ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲೂ.

Verse 23

समुद्रमटवीं युद्धं विशंते लोभमोहिताः । इह तन्नास्ति लोभेन यत्र कुर्वंति मानवाः

ಲೋಭದಿಂದ ಮೋಹಿತರಾದ ಜನರು ಸಮುದ್ರದಂತ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೂ ಯುದ್ಧಕ್ಕೂ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಮಾಡುವ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಭವಿಲ್ಲದದ್ದು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 24

लोभात्प्रमादाद्विश्रंभात्पुरुषो वध्यते त्रिभिः । तस्माल्लोभो न कर्तव्यो न प्रमादो न विश्वसेत्

ಲೋಭ, ಅಜಾಗರೂಕತೆ, ಅಂಧವಿಶ್ವಾಸ—ಈ ಮೂರರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಲೋಭ ಮಾಡಬೇಡ, ಅಜಾಗರೂಕತೆ ಮಾಡಬೇಡ, ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದೆ ನಂಬಬೇಡ.

Verse 25

आत्मा पुत्र त्वया रक्ष्यः सर्वदैव प्रय त्नतः । सर्वेभ्यः श्वापदेभ्यश्च भ्रमता गहने वने

ಮಗನೇ, ನೀನು ಸದಾ ಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ನೀನೇ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವಾಗ, ಎಲ್ಲ ಕ್ರೂರ ಮೃಗಗಳಿಂದ.

Verse 26

विषमस्थं तृणान्नाद्यं कथंचित्पुत्रक त्वया । नैकाकिना प्रगंतव्यं यूथं त्यक्त्वा निजं क्वचित्

ಪ್ರಿಯ ಮಗುವೇ, ಅಪಾಯಕಾರಿ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವ ಹುಲ್ಲನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಮೇಯಬೇಡ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿನ್ನ ಗುಂಪನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಹೋಗಬೇಡ.

Verse 27

एवं संभाष्य तं वत्समवलिह्य मुहुर्मुहुः । शोकेन महताविष्टा बाष्पव्याकुललोचना

ಇಂತೆ ಹೇಳಿ ಅವಳು ತನ್ನ ಕರುವನ್ನು ಮರುಮರು ನಕ್ಕಳು. ಮಹಾಶೋಕದಿಂದ ಆವೃತಳಾಗಿ ಅವಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲವಾದವು.

Verse 28

ततः सखीजनं सर्वं गता द्रष्टुं द्विजोत्तमाः । नन्दिनीं पुत्रशोकेन पीडितांगी सुविह्वला

ನಂತರ, ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾ, ಅವಳ ಎಲ್ಲಾ ಸಖಿಯರು ನಂದಿನಿಯನ್ನು ನೋಡಲು ಹೋದರು—ಅವಳು ಪುತ್ರಶೋಕದಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪೀಡಿತಳಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಹ್ವಳಳಾಗಿದ್ದಳು.

Verse 29

ततः प्रोवाच ताः सर्वा गत्वाऽरण्यं द्विजोत्तमाः । चरंतीः स्वेच्छया हृष्टा वांछितानि तृणानि ताः

ಆಮೇಲೆ, ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮಾ, ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅವಳು ಅವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಹೇಳಿದಳು—ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಹರ್ಷದಿಂದ ಸಂಚರಿಸಿ, ಬಯಸಿದ ಹುಲ್ಲನ್ನು ಮೇಯುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಹಸುಗಳಿಗೆ.

Verse 30

बहुले चंपके दामे वसुधारे घटस्रवे । हंसनादि प्रियानंदे शुभक्षीरे महोदये

‘ಬಹುಲಾ, ಚಂಪಕ, ದಾಮ, ವಸುದಾರಾ, ಘಟಸ್ರವಗಳಲ್ಲಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಹಂಸನಾದ, ಪ್ರಿಯಾನಂದ, ಶುಭಕ್ಷೀರ, ಮಹೋದಯಗಳಲ್ಲಿ (ಹೋಗಿ ಮೇಯಿರಿ).’

Verse 31

तथान्या धेनवो याश्च संस्थिता गोकुलांतिके । शृण्वंतु वचनं मह्यं कुर्वंतु च ततः परम् । अद्याहं निजयूथस्य भ्रमंती नातिदूरतः

‘ಹಾಗೆಯೇ ಗೋಕುಲದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಹಸುಗಳು ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಿ. ಇಂದು ನಾನು ನನ್ನದೇ ಹಿಂಡಿನಿಂದ ಬಹಳ ದೂರ ಅಲೆಯುವುದಿಲ್ಲ।’

Verse 32

ततश्च गहनं प्राप्ता वनं मानुषवर्जितम् । व्याघ्रेणासादिता तत्र भ्रमंती तृणवांछया

ಅನಂತರ ಅವಳು ಮಾನವರಹಿತವಾದ ಘನ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಹುಲ್ಲನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಒಂದು ವ್ಯಾಘ್ರನು ಅವಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದನು.

Verse 33

युष्माकं दर्शनार्थाय सुतसंभाषणाय च । संप्राप्ता शपथैः कृच्छ्रात्तं विश्वास्य नखायुधम्

‘ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಪುತ್ರನೊಂದಿಗೆ ಸಂಭಾಷಿಸಲು ನಾನು ಮಹಾಕಷ್ಟದಿಂದ ಬಂದೆ. ಶಪಥಗಳಿಂದ ನಖಾಯುಧನಾದ ಆ ಶತ್ರುವನ್ನು ನಂಬಿಸಿ ನಾನು ಅವನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋದೆ.’

Verse 34

दृष्टः संभाषितः पुत्रः शासितश्च मया हि सः । अधुना भवतीनां च प्रदत्तः पुत्रको यथा

‘ನಾನು ಪುತ್ರನನ್ನು ಕಂಡೆ, ಅವನೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದೆ, ಉಪದೇಶವೂ ಮಾಡಿದೆ. ಈಗ ಈ ಬಾಲಕನನ್ನು ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕೈಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ—ಒಪ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನಂತೆ ತಿಳಿದು ಪೋಷಿಸಿ.’

Verse 35

अज्ञानाज्ज्ञानतो वापि भवतीनां मया कृतम् । यत्किंचिद्दुष्कृतं भद्रास्तत्क्षंतव्यं प्रसादतः

‘ಅಜ್ಞಾನದಿಂದಾಗಲಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಾಗಲಿ, ನಿಮ್ಮೆದುರು ನಾನು ಏನಾದರೂ ದುಷ್ಕೃತ್ಯ ಮಾಡಿದಿದ್ದರೆ, ಭದ್ರರೇ, ಕೃಪೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿರಿ.’

Verse 36

अनाथो ह्यबलो दीनः क्षीरपो मम बालकः । मातृशोकाभिसंतप्तः पाल्यः सर्वाभिरेव सः

‘ನನ್ನ ಬಾಲಕ ಅನಾಥ, ದುರ್ಬಲ ಮತ್ತು ದೀನನು; ಇನ್ನೂ ಹಾಲಿನಲ್ಲೇ ಜೀವಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾಯಿಯ ಶೋಕದಿಂದ ದಗ್ಧನಾದ ಅವನನ್ನು ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಕಾಪಾಡಬೇಕು.’

Verse 37

भ्रममाणोऽसमे स्थाने व्रजमानोऽन्यगोकुले । अकार्येषु च संसक्तो निवार्यः सर्वदाऽदरात्

ಅವನು ಅಸಮ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡಿದರೆ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಗೋಕುಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಿಬಿಟ್ಟರೆ, ಅಥವಾ ಅಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾದರೆ—ಅವನನ್ನು ಸದಾ ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ, ಆದರದಿಂದ ತಡೆಯಬೇಕು।

Verse 38

अहं तत्र गमिष्यामि स व्याघ्रो यत्र संस्थितः । अपश्चिमप्रणामोऽयं सर्वासां विहितो मया

ಆ ವ್ಯಾಘ್ರನು ನಿಂತಿರುವ ಕಡೆಗೆ ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ। ವಿದಾಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ಇದು ನನ್ನ ಅಂತಿಮ ಪ್ರಣಾಮ।

Verse 39

धेनव ऊचुः । न गंतव्यं त्वया तत्र कथंचिदपि नंदिनि । आपद्धर्मं न वेत्सि त्वं नूनं येन प्रगच्छसि

ಹಸುಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಓ ನಂದಿನೀ, ನೀ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಬಾರದು। ನೀ ಆಪದ್ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೇ ಹೀಗೆ ಮುಂದಾಗುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ।

Verse 40

न नर्मयुक्तं वचनं हिनस्ति न स्त्रीषु जातिर्न विवाहकाले । प्राणात्यये सर्वधनापहारे पंचानृतान्याहुरपातकानि

ವಿನೋದದಿಂದ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಸ್ತ್ರೀಯರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ವಿವಾಹಕಾಲದಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲ. ಪ್ರಾಣಾಪಾಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸರ್ವಧನಾಪಹಾರದಲ್ಲಿ—ಈ ಐದು ಅಸತ್ಯಗಳನ್ನು ‘ಅಪಾತಕ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 41

तस्मात्तत्र न गंतव्यं दोषो नास्त्यत्र ते शुभे । पालयस्व निजं पुत्रं व्रजास्माभिर्निजं गृहम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಡ; ಓ ಶುಭೆಯೇ, ಇದರಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ದೋಷವಿಲ್ಲ. ನಿನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಕಾಪಾಡು—ನಾವು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಮರಳುತ್ತೇವೆ।

Verse 42

नंदिन्युवाच । परेषां प्राणयात्रार्थं तत्कर्तुं युज्यते शुभाः । आत्मप्राणहितार्थाय न साधूनां प्रशस्यते

ನಂದಿನಿಯು ಹೇಳಿದಳು—ಹೇ ಶುಭಜನರೇ, ಪರರ ಪ್ರಾಣಯಾತ್ರಾರ್ಥವಾಗಿ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದು ಯುಕ್ತ. ಆದರೆ ಸ್ವಪ್ರಾಣಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವು ಸಾಧುಜನರಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಂಸಿತವಲ್ಲ.

Verse 43

सत्ये प्रतिष्ठितो लोको धर्मः सत्ये प्रतिष्ठितः । उदधिः सत्यवाक्येन मर्यादां न विलंघयेत्

ಸತ್ಯದಲ್ಲೇ ಲೋಕವು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದೆ; ಧರ್ಮವೂ ಸತ್ಯದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. ಸತ್ಯವಾಕ್ಯದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಸಮುದ್ರವೂ ತನ್ನ ಮર્યಾದೆಯನ್ನು ಮೀರುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 44

विष्णवे पृथिवीं दत्त्वा बलिः पातालमाश्रितः । सत्यवाक्यं समाश्रित्य न निष्क्रामति दैत्यपः

ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ ಬಲಿ ಪಾತಾಳವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು. ಸತ್ಯವಾಕ್ಯಕ್ಕೆ ಬದ್ಧನಾಗಿ ಆ ದೈತ್ಯಪತಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬರುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 45

यः स्वं वाक्यं प्रतिज्ञाय न करोति यथोदितम् । किं तेन न कृतं पापं चौरेणाकृत बुद्धिना

ಯಾರು ತನ್ನ ವಾಕ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಮಾಡದೆ ಬಿಡುತ್ತಾನೋ, ಆ ಬುದ್ಧಿಹೀನನು ಕಳ್ಳನಂತೆ ಯಾವ ಪಾಪವನ್ನು ಮಾಡದೆ ಉಳಿಯುವನು?

Verse 46

सख्य ऊचुः । त्वं नंदिनि नमस्कार्या सर्वेरपि सुरासुरैः । या त्वं सत्यप्रतिष्ठार्थं प्राणांस्त्यजसि दुस्त्यजान्

ಸಖಿಯರು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ನಂದಿನಿ, ದೇವಾಸುರರೆಲ್ಲರಿಂದಲೂ ನೀನು ನಮಸ್ಕಾರಾರ್ಹೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಸತ್ಯಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗೆ ನೀನು ತ್ಯಜಿಸಲು ದುಸ್ತರವಾದ ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತೀಯೆ.

Verse 47

किं त्वां कल्याणि वक्ष्यामः स्वयं धर्मार्थवादिनीम् । सवरेंपि गुणैर्युक्ता नित्यं सत्ये प्रतिष्ठिताम्

ಹೇ ಕಲ್ಯಾಣಿ! ನಾವು ನಿನಗೆ ಏನು ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು? ನೀನೇ ಧರ್ಮಾರ್ಥಯುಕ್ತ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳುವವಳು; ಸರ್ವಗುಣಸಂಪನ್ನಳಾಗಿ ನಿತ್ಯವೂ ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ।

Verse 48

तस्माद्गच्छ महाभागे न शोच्यः पुत्रकस्तव । भवत्या यद्वयं प्रोक्तास्तत्करिष्याम एव हि

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗೆ! ನೀನು ಹೋಗು; ನಿನ್ನ ಮಗನಿಗಾಗಿ ಶೋಕಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ನೀನು ನಮಗೆ ಹೇಳಿದುದನ್ನೇ ನಾವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ।

Verse 49

एतत्पुनर्वयं विद्मः सदा सत्यवतां नृणाम् । न निष्फलः क्रियारंभः कथंचिदपि जायते

ಇದನ್ನು ನಾವು ದೃಢವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ: ಸತ್ಯನಿಷ್ಠರಾದ ಜನರಿಗೆ ಧರ್ಮಕರ್ಮದ ಆರಂಭ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ನಿಷ್ಫಲವಾಗುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 50

सूत उवाच । एवं संभाष्य तं सर्वं नंदिनी स्वसखीजनम् । प्रस्थिता व्याघ्रमुद्दिश्य पुत्रशोकेन पीडिता

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಈ ರೀತಿ ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಸಖೀಜನರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿ, ಪುತ್ರಶೋಕದಿಂದ ಪೀಡಿತಳಾದ ನಂದಿನೀ ವ್ಯಾಘ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟಳು।

Verse 51

शोकाग्निनापि संतप्ता निराशा पुत्रदर्शने । वियुक्ता चक्रवाकीव लतेव पतिता तरोः

ಶೋಕಾಗ್ನಿಯಿಂದ ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಪುತ್ರದರ್ಶನದ ಆಶೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಸಂಗಾತಿಯಿಂದ ವಿಯುಕ್ತ ಚಕ್ರವಾಕಿಯಂತೆ; ಮರದಿಂದ ಬಿದ್ದ ಲತೆಯಂತೆ ಅವಳು ಆಯಿತು।

Verse 52

अंधेव दृष्टिनिर्मुक्ता प्रस्खलंती पदेपदे । वनाधिदेवताः सर्वाः प्राऽर्थयच्च सुतार्थतः

ದೃಷ್ಟಿಹೀನ ಅಂಧೆಯಂತೆ ಅವಳು ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಗೆ ತಡವಿ, ಕೇವಲ ಮಗನ ಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಅರಣ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿದೇವತೆಗಳನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಳು।

Verse 53

प्रसुप्तं भ्रममाणं वा मम पुत्रं सुबालकम् । वनाधिदेवताः सर्वा रक्षंतु वचनान्मम

ನನ್ನ ಚಿಕ್ಕ ಮಗನು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರಲಿ ಅಥವಾ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿರಲಿ—ಅರಣ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿದೇವತೆಗಳು ನನ್ನ ವಚನಬಲದಿಂದ ನನ್ನ ಸುವಿನೀತ ಬಾಲಕನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ।

Verse 54

एवं प्रलप्य मनसा संप्राप्ता तत्र यत्र सः । आस्ते विस्फूर्जितास्यश्च तीक्ष्णदंष्ट्रो भयावहः

ಹೀಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಳಲುತ್ತಾ ಅವಳು ಅವನು ಇದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದಳು; ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ನಿಂತಿದ್ದ—ಬಾಯಿ ಬಿಚ್ಚಿ ಕಂಪಿಸುತ್ತ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ದಂಷ್ಟ್ರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಯಾನಕನಾಗಿ।

Verse 55

व्याघ्रः क्षुत्क्षामकण्ठश्च तस्या मार्गावलोककः । संरंभाटोपसंयुक्तः सृक्किणी परिलेहयन्

ಹಸಿವಿನಿಂದ ಗಂಟಲು ಒಣಗಿದ ಆ ಹುಲಿ ಅವಳು ಬರುವ ದಾರಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿತ್ತು; ಕೋಪ-ದರ್ಪದಿಂದ ಉಕ್ಕಿ, ಬಾಯಿಯ ಮೂಲೆಗಳನ್ನು ನಕ್ಕುತ್ತ ನಿಂತಿತ್ತು।

Verse 56

नंदिन्युवाच । आगताहं महाव्याघ्र सत्ये च शपथे स्थिता । कुरु तृप्तिं यथाकामं मम मांसेन सांप्रतम्

ನಂದಿನಿ ಹೇಳಿದಳು—ಓ ಮಹಾವ್ಯಾಘ್ರಾ! ಸತ್ಯವೂ ಶಪಥವೂ ಪಾಲಿಸಿ ನಾನು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ ನನ್ನ ಮಾಂಸದಿಂದ, ನಿನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದಂತೆ, ತೃಪ್ತಿಗೊಳ್ಳು.

Verse 57

तां दृष्ट्वा सोऽपि दुष्टात्मा वैराग्यं परमं गतः । सत्याशया पुनः प्राप्ता संत्यज्य प्राणजं भयम्

ಅವಳನ್ನು ಕಂಡು ಆ ದುಷ್ಟಹೃದಯನೂ ಪರಮ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಸತ್ಯಾಶ್ರಯದಿಂದ ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಬಂದು, ಪ್ರಾಣಸಂಬಂಧ ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಳು.

Verse 58

व्याघ्र उवाच । स्वागतं तव कल्याणि सुधेनो सत्यवादिनि । न हि सत्यवतां किंचिदशुभं विद्यते क्वचित्

ವ್ಯಾಘ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಕಲ್ಯಾಣಿ, ನಿನಗೆ ಸ್ವಾಗತ; ಓ ಸುಧೇನು, ಸತ್ಯವಾದಿನಿ! ಸತ್ಯವಂತರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಅಶುಭವೆಂಬುದು ಇಲ್ಲ.

Verse 59

त्वयोक्तं शपथैर्भद्रे आगमिष्याम्यहं पुनः । तेन मे कौतुकं जातं किमेषा प्रकरिष्यति

ಭದ್ರೇ, ನೀನು ಶಪಥಗಳೊಂದಿಗೆ ‘ನಾನು ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದೆ. ಅದರಿಂದ ನನಗೆ ಕುತೂಹಲ ಉಂಟಾಯಿತು—ಇವಳು ನಿಜವಾಗಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ?

Verse 60

सोऽहं भद्रे दुराचारो नृशंसो जीवघातकः । यास्यामि नरकं घोरं कर्मणानेन सर्वदा

ಭದ್ರೇ, ನಾನು ದುರುಚಾರಿಯು, ನೃಶಂಸನೂ, ಜೀವಘಾತಕನೂ ಆಗಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಕರ್ಮದಿಂದ ನಾನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಘೋರ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವೆನು.

Verse 61

तस्मात्त्वं मे महाभागे पापास्यातिदुरात्मनः । उपदेशप्रदानेन प्रसादं कर्तुमर्हसि

ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಹಾಭಾಗೇ, ಪಾಪಿಯಾದ ಹಾಗೂ ಅತಿದುಷ್ಟಾತ್ಮನಾದ ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಉಪದೇಶ ನೀಡಿ ಪ್ರಸಾದ ಮಾಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ.

Verse 62

येन मे स्यात्परं श्रेय इह लोके परत्र च । न तेऽस्त्यविदितं किंचित्सत्याचारान्मतिर्मम

ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ನನಗೆ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ದೊರಕುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ದಯವಿಟ್ಟು ಉಪದೇಶಿಸಿ. ನಿಮಗೆ ಏನೂ ಅಜ್ಞಾತವಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಮತಿ ಸತ್ಯಾಚಾರದಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿದೆ.

Verse 63

तस्मात्त्वं धर्मसर्वस्वं संक्षेपान्मम कीर्तय । सत्संगमफलं येन मम संजायतेऽखिलम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಧರ್ಮದ ಸರ್ವಸ್ವವನ್ನು ನನಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ; ಅದರಿಂದ ಸತ್ಸಂಗದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವು ನನಗೆ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಉಂಟಾಗಲಿ.

Verse 64

नंदिन्युवाच । तपः कृते प्रशंसंति त्रेतायां ध्यानमेव च । द्वापरे यज्ञयोगं च दानमेकं कलौ युगे । सर्वेषामेव दानानां नास्ति दानमतः परम्

ನಂದಿನೀ ಹೇಳಿದರು—ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ತ್ರೇತಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನವನ್ನೇ; ದ್ವಾಪರದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞ-ಯೋಗದ ಆಚರಣೆ. ಆದರೆ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ದಾನವೇ ಏಕ ಪರಮ ಮಾರ್ಗ; ಎಲ್ಲ ದಾನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲು ದಾನವಿಲ್ಲ.

Verse 65

चराचराणां भूतानामभयं यः प्रयच्छति । स सर्वभयनिर्मुक्तः परं ब्रह्मा धिगच्छति

ಚರಾಚರ ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳಿಗೆ ಅಭಯವನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಸರ್ವಭಯಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

Verse 66

व्याघ्र उवाच । अन्येषां चैव भूतानां तद्दानं युज्यते शुभे । अहिंसया भवेद्येषां प्राणयात्रान्नपूर्वकम्

ವ್ಯಾಘ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಶುಭೆ! ಆ (ಅಭಯದ) ದಾನವು ಇತರ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಯುಕ್ತ; ಯಾರ ಪ್ರಾಣಯಾತ್ರೆ ಅಹಿಂಸೆಯಿಂದ, ಅನ್ನದ ಆಧಾರದಿಂದ, ನಡೆಯಬಲ್ಲದೋ ಅವರಿಗೆ.

Verse 67

न हिंसया विनाऽस्माकं यतः स्यात्प्राणधारणम् । तस्माद्ब्रूहि महाभागे किञ्चिन्मम सुखावहम् । उपदेशं सुधर्माय हिंसकस्यापि देहिनाम्

ಅಹಿಂಸೆಯಿಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರಾಣಧಾರಣೆ ಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಮಹಾಭಾಗೆ, ನನಗೆ ಸುಖಕರವಾದುದನ್ನು ಹೇಳು—ಹಿಂಸಕರಾದ ದೇಹಧಾರಿಗಳಿಗೂ ಸದ್ದರ್ಮೋಪದೇಶವನ್ನು.

Verse 68

नन्दिन्युवाच । अत्रास्ति सुमहल्लिंगं पुरा बाणप्रतिष्ठितम् । गहने यत्प्रभावेन त्वया मुक्तास्म्यहं ध्रुवम्

ನಂದಿನಿ ಹೇಳಿದರು—ಇಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಾಣನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದ ಮಹಾಲಿಂಗವಿದೆ. ಈ ಗಹನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಿನ್ನ ಮೂಲಕ ನಾನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮುಕ್ತಳಾಗುವೆನು.

Verse 69

तस्य त्वं प्रातरुत्थाय कुरु नित्यं प्रदक्षिणाम् । प्रणामं च ततः सिद्धिं वांछितां समवाप्स्यसि

ನೀನು ಪ್ರತಿದಿನ ಪ್ರಾತಃಕಾಲ ಎದ್ದು ಆ (ಲಿಂಗದ) ನಿತ್ಯ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡು. ನಂತರ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡು; ಆಗ ಬಯಸಿದ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 70

नान्यस्य कर्मणः शक्तिर्विद्यते ते नखायुध । पूजादिकस्य हीनत्वाद्धस्ताभ्यामिति मे मतिः

ಹೇ ನಖಾಯುಧ, ಇತರ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಶಕ್ತಿ ನಿನಗೆ ಇಲ್ಲ. ಪೂಜಾದಿಗಳ ಸಾಧನಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದ ನನ್ನ ಮತ—ನಿನ್ನ ‘ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದಲೇ’, ಅಂದರೆ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಣಾಮದಂತಹ ಸರಳ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ಭಕ್ತಿ ಮಾಡುವುದು ಯುಕ್ತ.

Verse 71

एवमुक्त्वाथ सा धेनुर्व्याघ्रस्याथ वनांतिके । तल्लिंगं दर्शयामास पुरः स्थित्वा द्विजोत्तमाः

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ಧೇನು ವನಾಂತಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಘ್ರನಿಗೆ ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ತೋರಿಸಿದಳು; ಅದರ ಮುಂದೆ ನಿಂತು—ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ.

Verse 72

सोऽपि संदर्शनात्तस्य तत्क्षणान्मुक्तिमाप्तवान् । व्याघ्रत्वात्पार्थिवो भूयः स बभूव यथा पुरा

ಅದನ್ನು ಕೇವಲ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಅವನೂ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು; ವ್ಯಾಘ್ರತ್ವದಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಮತ್ತೆ ರಾಜನಾದನು।

Verse 73

शापं दुर्वाससा दत्तं राज्यं स्वं सहितैः सुतैः । सस्मार स नृपश्रेष्ठस्ततः प्रोवाच नंदिनीम्

ದುರ್ವಾಸರು ನೀಡಿದ ಶಾಪವನ್ನು—ಅದರಿಂದು ಪುತ್ರರೊಡನೆ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡುದನ್ನು—ಸ್ಮರಿಸಿ, ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನು ನಂತರ ನಂದಿನಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು।

Verse 74

नृपः कलशनामाहं हैहयान्वयसंभवः । शप्तो दुर्वाससा पूर्वं कस्मिंश्चित्कारणांतरे

ನಾನು ಕಲಶನೆಂಬ ರಾಜನು, ಹೈಹಯ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವನು; ಹಿಂದೆ ಯಾವುದೋ ಕಾರಣಾಂತರದಿಂದ ದುರ್ವಾಸರು ನನಗೆ ಶಾಪ ನೀಡಿದರು।

Verse 75

ततः प्रसादितेनोक्तस्तेनाहं नंदिनी यदा । दर्शयिष्यति तल्लिंगं तदा मुक्तिर्भविष्यति

ನಂತರ ಅವರು ಪ್ರಸನ್ನರಾದಾಗ ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು—‘ಹೇ ನಂದಿನಿ, ನೀನು ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ತೋರಿಸಿದಾಗ ನನ್ನ ಮುಕ್ತಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ।’

Verse 76

सा नूनं नन्दिनी त्वं हि ज्ञाता शापान्ततो मया । तत्त्वं ब्रूहि प्रदेशोऽयं कतमो वरधेनुके

ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನೀನೇ ನಂದಿನಿ; ಶಾಪಾಂತದಿಂದ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಹೇ ವರದಾಯಿನಿ ಧೇನು, ಸತ್ಯ ಹೇಳು—ಈ ಪ್ರದೇಶ ಯಾವುದು?

Verse 77

येन गच्छाम्यहं भूयः स्वगृहं प्रति सत्वरम् । मार्गं दृष्ट्वा महाभागे मानुषं प्राप्य कञ्चन

ನಾನು ಯಾವ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ನನ್ನ ಸ್ವಗೃಹಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿ? ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ, ಮಾರ್ಗ ತೋರಿಸಿ ನನಗೆ ಒಬ್ಬ ಮಾನವ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ದೊರಕಲಿ.

Verse 78

नंदिन्युवाच । चमत्कारपुरक्षेत्रमेतत्पातकनाशनम् । सर्वतीर्थमयं राजन्सर्वकामप्रदायकम्

ನಂದಿನೀ ಹೇಳಿದಳು—ಇದು ಚಮತ್ಕಾರಪುರ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಹೇ ರಾಜನ್, ಇದು ಸರ್ವತೀರ್ಥಮಯವಾಗಿದ್ದು ಸರ್ವಕಾಮಪ್ರದಾಯಕವಾಗಿದೆ.

Verse 79

यदन्यत्र भवेच्छ्रेयो वत्सरेण तपस्विनाम् । दिनेनैवात्र तत्सम्यग्जायते नात्र संशयः

ತಪಸ್ವಿಗಳು ಬೇರೆಡೆ ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪಡೆಯುವ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು, ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದೊರಕುತ್ತದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 80

एवं मत्वा मया लिंगं स्नापितं पयसा सदा । एतद्यूथं परित्यज्य भक्त्या पूतेन चेतसा

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ನಾನು ಸದಾ ಹಾಲಿನಿಂದ ಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ನಾಪಿಸಿದೆನು. ಈ ಹಿಂಡನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ…

Verse 81

राजोवाच । गच्छ नन्दिनि भद्रं ते निजं प्राप्नुहि बालकम् । गोकुलं च सखीः स्वाश्च तथान्यं च सुहृज्जनम्

ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು—ಹೋಗು ನಂದಿನೀ, ನಿನಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ನಿನ್ನ ಕರುವನ್ನು, ನಿನ್ನ ಗೋಕುಲವನ್ನು, ನಿನ್ನ ಸಖಿಯರನ್ನು ಹಾಗೂ ಇತರ ಸುಹೃದ್ಜನರನ್ನು ಸೇರಿಕೊ.

Verse 82

एतत्क्षेत्रं मया पूर्वं ब्राह्मणानां मुखाच्छ्रुतम् । वांछितं च सदा प्रष्टुं न च द्रष्टुं प्रपारितम्

ಈ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮುಖದಿಂದ ಕೇಳಿದ್ದೆನು. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಸದಾ ಇತ್ತು; ಆದರೆ ದರ್ಶನ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

Verse 83

राज्यकर्मप्रसक्तेन भोगासक्तेन नंदिनि । स्वयमेवाधुना लब्धं नाहं सन्त्यक्तुमुत्सहे

ಓ ನಂದಿನೀ, ರಾಜ್ಯಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡು ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾದ ನಾನು—ಈಗಷ್ಟೇ ಸ್ವಯಂ ದೊರೆತದ್ದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲ.

Verse 84

दिष्ट्या मे मुनिना तेन दत्तः शापो महात्मना । कथं स्यादन्यथा प्राप्तिः क्षेत्रस्यास्य सुशोभने

ದೈವಸೌಭಾಗ್ಯದಿಂದ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಮುನಿಯು ನನಗೆ ಶಾಪವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಓ ಸುಂದರಿಯೇ, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಈ ಶೋಭನ ಕ್ಷೇತ್ರವು ನನಗೆ ಹೇಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು?

Verse 85

सूत उवाच । एवमुक्त्वा महीपालो नन्दिनीं तां विसृज्य च । स्थितस्तत्रैव तल्लिंगं ध्यायमानो दिवानिशम्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ರಾಜನು ನಂದಿನಿಯನ್ನು ವಿದಾಯಗೊಳಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಿಂತು ಆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 86

प्रासादं तत्कृते मुख्यं विधायाद्भुतदर्शनम् । कैलासशिखराकारं तपस्तेपे तदग्रतः

ಅವನು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅದ್ಭುತ ದರ್ಶನವುಳ್ಳ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಾಸಾದ (ದೇವಾಲಯ)ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಕೈಲಾಸಶಿಖರದಂತೆ ಆಕಾರಗೊಳಿಸಿ, ಅದರ ಮುಂದೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು.

Verse 87

ततस्तस्य प्रभावेन स्वल्पैरेव दिनैर्द्विजाः । संप्राप्तः परमां सिद्धिं दुर्लभां याज्ञिकैरपि

ಆಮೇಲೆ ಆ ತೀರ್ಥದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ, ಓ ದ್ವಿಜರೇ, ಅಲ್ಪ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಅವನು ಪರಮ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು; ಅದು ಯಜ್ಞಕರ್ಮನಿಷ್ಠ ಯಾಜ್ಞಿಕರಿಗೂ ದುರ್ಲಭ.

Verse 88

तत्र यः कार्तिके मासि दीपकं संप्रयच्छति । सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवलोके महीयते

ಅಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ದೀಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವನು ಸರ್ವಪಾಪವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಶಿವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 89

मार्गशीर्षे च सम्प्राप्ते गीतनृत्यादिकं नरः । तदग्रे कुरुते भक्त्या स गच्छति परां गतिम्

ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಮಾಸ ಬಂದಾಗ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅದರ (ಲಿಂಗದ) ಮುಂದೆ ಗೀತ-ನೃತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುವವನು ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 90

एतद्वः सर्वमाख्यातं सर्वपातकनाशनम् । कलशेश्वरमाहात्म्यं विस्तरेण द्विजोत्तमाः

ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ, ಸರ್ವ ಮಹಾಪಾತಕಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಕಲಶೇಶ್ವರನ ಮಾಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆನು.

Verse 91

भक्त्या पठति यश्चैतच्छ्रद्धया परया युतः । सोऽपि पापविनिर्मुक्तः शिवलोके महीयते

ಪರಮ ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುವವನು ಸಹ ಪಾಪವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಶಿವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 151

अथवा ये त्वया तस्य विहिताः शपथाः शुभे । ते संतु मम तिष्ठ त्वं तस्मादत्रैव गोकुले

ಅಥವಾ, ಹೇ ಶುಭೇ! ನೀ ಅವನ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಿದ ಶಪಥಗಳು ನನ್ನಿಗೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಲಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಗೋಕುಲದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿರು।