
ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ರೂಪದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂವಾದವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಋಷಿಗಳು ಸೂತನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ—ಕಾತ್ಯಾಯನನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಹಿಂದೆ ಏಕೆ ವಿವರಿಸಲಿಲ್ಲ? ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಯಾವ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು? ಸೂತನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: ಕಾತ್ಯಾಯನನು ‘ವಾಸ್ತುಪದ’ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದನು; ಅದು ಸರ್ವಕಾಮಪ್ರದ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ನಿಯತ ದೇವತಾ ಸಮೂಹದ (ನಲವತ್ತ್ಮೂರು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಐದು) ಪೂಜಾವಿಧಾನವಿದೆ. ನಂತರ ಕಾರಣಕಥೆ—ಭೂಮಿಯಿಂದ ಭಯಂಕರ ಜೀವಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ; ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರ ಉಪದೇಶದಿಂದ ಪಡೆದ ದೈತ್ಯ ಮಂತ್ರಬಲದಿಂದ ಅದು ಅವಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ದೇವತೆಗಳು ಅದನ್ನು ಹೊಡೆಯಲಾರದೆ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ವಿಷ್ಣು ನಿಯಮ-ಬಂಧನದಿಂದ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ: ಅದರ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಎಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಸ್ಥಿತರಾಗಿರುವರೋ ಅಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ; ಪೂಜೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೆ ಮಾನವರಿಗೆ ಹಾನಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಂತವಾದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅದಕ್ಕೆ ‘ವಾಸ್ತು’ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ವಿಷ್ಣು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನಿಗೆ ಪೂಜಾವಿಧಿಯನ್ನು ಸಂಹಿತೆಗೊಳಿಸಲು ಆಜ್ಞಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯನ ಪುತ್ರನು ಹಾಟಕೇಶ್ವರ-ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಧಾನದಂತೆ ಆಶ್ರಮಸ್ಥಳವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು ಸೂಚನೆಯಂತೆ ವಾಸ್ತುಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ; ಕಾತ್ಯಾಯನನು ಲೋಕಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಂತಿಮ ಫಲಶ್ರುತಿ: ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಪಾಪಕ್ಷಯ, ಗೃಹದೋಷ, ಶಿಲ್ಪದೋಷ, ಕುಪದ, ಕುವಾಸ್ತು ಶಮನ; ವೈಶಾಖ ಶುಕ್ಲ ತೃತೀಯಾ, ರೋಹಿಣೀ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಧಿವತ್ ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಲಾಭ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
Verse 1
ऋषय ऊचुः त्वया सूतज तत्रस्थं याज्ञवल्क्यस्य कीर्तितम् । तीर्थं वररुचेश्चैव वैनायक्यं प्रविद्यते
ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಸೂತಪುತ್ರನೇ! ನೀನು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾದ ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯತೀರ್ಥವನ್ನು ಕೀರ್ತಿಸಿದ್ದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ವರರುಚಿಯ ತೀರ್ಥವೂ, ವೈನಾಯಕ (ಗಣಪತಿ-ಸಂಬಂಧಿತ) ತೀರ್ಥವೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
Verse 2
कात्यायनस्य न प्रोक्तं किञ्चित्तत्र महामते । किं वा तेन कृतं नैव किं वा ते विस्मृतिं गतम्
ಓ ಮಹಾಮತೇ! ಅಲ್ಲಿ ಕಾತ್ಯಾಯನನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಏನೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ಏನೂ ಮಾಡಲಿಲ್ಲವೇ, ಅಥವಾ ಅದು ನಿನ್ನ ಸ್ಮೃತಿಯಿಂದ ಮರೆತುಹೋಯಿತೇ?
Verse 3
तस्मादाचक्ष्व नः शीघ्रं यदि किंचिन्महात्मना । क्षेत्रेत्र निर्मितं तीर्थं सर्वसिद्धिप्रदायकम्
ಆದ್ದರಿಂದ, ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಈ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿ ನೀಡುವ ಯಾವುದಾದರೂ ತೀರ್ಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರೆ, ನಮಗೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತಿಳಿಸು.
Verse 4
सूत उवाच । तेन वास्तुपदंनाम तत्र तीर्थविनिर्मितम् । कात्यायनेन विप्रेण सर्वकामप्रदं नृणाम्
ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ‘ವಾಸ್ತುಪದ’ ಎಂಬ ನಾಮದ ತೀರ್ಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕಾತ್ಯಾಯನನಿಂದ, ಅದು ಜನರಿಗೆ ಸರ್ವಕಾಮಪ್ರದವಾಗಿದೆ.
Verse 5
चत्वारिंशत्त्रिभिर्युक्ता देवता यत्र पंच च । पूज्यंते पूजिताश्चापि सिद्धिं यच्छंति तत्क्षणात्
ಅಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತ್ಮೂರು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಐದು ದೇವತೆಗಳು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೂಡಲೇ ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
Verse 6
ऋषय ऊचुः । कस्मात्ता देवताः सूत पूज्यंते तत्र संस्थिताः । नामतश्च विभागेन कीर्तयस्व पृथक्पृथक्
ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಸೂತ! ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಆ ದೇವತೆಗಳು ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ? ಅವರ ನಾಮಗಳು ಮತ್ತು ವಿಭಾಗಗಳಂತೆ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ವರ್ಣಿಸು.
Verse 7
सूत उवाच । पूर्वं किंचिन्महद्भूतं निर्गतं धरणीतलात् । अपूर्वं रौद्रमत्युग्रं कृष्ण दंतं भयानकम्
ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಪೂರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಧರಣೀತಲದಿಂದ ಒಂದು ಮಹಾಭೂತವು ಹೊರಬಂದಿತು; ಅದು ಅಪೂರ್ವ, ರೌದ್ರ, ಅತ್ಯುಗ್ರ, ಕೃಷ್ಣದಂತ ಹಾಗೂ ಭಯಾನಕವಾಗಿತ್ತು.
Verse 9
शंकुकर्णं कृशास्यं च ऊर्ध्वकेशं भयानकम् । देवानां नाशनार्थाय मानुषाणां विशेषतः । आकृष्टं दानवेंद्रेण मंत्रैः शुक्रप्रदर्शितैः । अवध्यं सर्वशस्त्राणामस्त्राणां च विशेषतः
ಅದಕ್ಕೆ ಶಂಕುವಿನಂತೆ ಮುಳ್ಳಾದ ಕಿವಿಗಳು, ಕೃಶಮುಖ, ಮೇಲೇಳಿದ ಕೂದಲು—ಭಯಾನಕ. ದೇವರ ನಾಶಾರ್ಥವಾಗಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾನವರ ಸಂಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅದನ್ನು ತರಿಸಲಾಯಿತು. ದಾನವೇಂದ್ರನು ಶುಕ್ರನು ಬೋಧಿಸಿದ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿದನು; ಅದು ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಹ ಅವಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
Verse 10
अथ देवाः समालोक्य तत्तादृक्सुभयावहम् । जघ्नुः शस्त्रैः शितैश्चित्रैः कोपेन महतान्विताः
ಆಮೇಲೆ ದೇವರುಗಳು ಆ ಭಯಂಕರ ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡು, ಮಹಾಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಹಾಗೂ ವಿಚಿತ್ರ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಹೊಡೆದರು.
Verse 11
नैव शेकुस्तदंगेषु प्रहर्तुं यत्नमास्थिताः । भक्ष्यंते केवलं तेन शतशोऽथ सहस्रशः
ಅವರು ಎಷ್ಟೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಅದರ ಅಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡಲು ಶಕ್ತರಾಗಲಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಅವರನ್ನುಲೇ ನುಂಗತೊಡಗಿತು—ನೂರಾರು, ನಂತರ ಸಾವಿರಾರು.
Verse 12
अथ ते यत्नमास्थाय सर्वे देवाः सवासवाः । ब्रह्माणमग्रतः कृत्वा तद्भूतमभिदुद्रुवुः
ಆಮೇಲೆ ಇಂದ್ರನೊಡನೆ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ದೃಢಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿ, ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಮುಂಚೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಆ ಭೂತದ ಕಡೆಗೆ ಧಾವಿಸಿದರು.
Verse 13
ततः संगृह्य यत्नेन सर्वगात्रेषु सर्वतः । तच्च पंचगुणैर्देवैः पातितं धरणीतले
ಆಮೇಲೆ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಹಿಡಿದು, ಪಂಚಗುಣ-ಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿಗಳಾದ ದೇವರುಗಳು ಅದನ್ನು ಧರಣೀತಲಕ್ಕೆ ಬೀಳಿಸಿದರು।
Verse 14
उपविष्टास्ततस्तस्य सर्वे भूत्वा समंततः । प्रहारान्संप्रयच्छंति न लगंति च तस्य ते
ನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು, ಮರುಮರು ಪ್ರಹಾರಗಳನ್ನು ಮಾಡತೊಡಗಿದರು; ಆದರೆ ಆ ಹೊಡೆತಗಳು ಅದರಲ್ಲಿ ಫಲಿಸಲಿಲ್ಲ।
Verse 15
आथर्वणेन सूक्तेन जातं चामृतबिंदुना । तद्भूतं प्रेषितं दैत्यैर्मुंडेन च तदंतिकम्
ಆಥರ್ವಣ ಸೂಕ್ತದಿಂದಲೂ ಅಮೃತಬಿಂದುವಿನಿಂದಲೂ ಜನಿಸಿದ ಆ ಭೀಕರ ಭೂತಸತ್ತ್ವವನ್ನು ದೈತ್ಯರು—ಮುಂಡನ ಮೂಲಕ—ಅದೇ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದರು।
Verse 16
एवं वर्षसहस्रांतं तत्तथैव व्यवस्थितम् । न मुंचंति भयात्ते तु न हंतुं शक्नुवंति च
ಹೀಗೆ ಅದು ಅದೇ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ನೆಲೆಸಿತು. ಭಯದಿಂದ ಅವರು ಅದನ್ನು ಬಿಡಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ; ಕೊಲ್ಲಲೂ ಶಕ್ತರಾಗಲಿಲ್ಲ।
Verse 17
तस्योदरे स्थितो ब्रह्मा शक्राद्या अमराश्च ये । चतुर्दिक्षु स्थिताः क्रुद्धा महद्यत्नेन संस्थिताः । ततस्ते दानवाः सर्वे मंत्रं चक्रुः परस्परम्
ಅದರ ಉದರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಶಕ್ರಾದಿ ಅಮರರೂ ನೆಲೆಸಿದ್ದರು. ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಕ್ರುದ್ಧರಾಗಿ ಮಹಾ ಯತ್ನದಿಂದ ಸಿದ್ಧರಾಗಿ, ಆ ದಾನವರೆಲ್ಲರು ಪರಸ್ಪರ ಸಲಹೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು।
Verse 18
अस्य भूतस्य रौद्रस्य शुक्रसृष्टस्य तत्क्षणात् । एक एवात्र निर्दिष्ट उपायो देवसंक्षयः
ಶುಕ್ರನು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಈ ರೌದ್ರ ಭೂತಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಉಪಾಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದರು—ಅದು ದೇವರ ಸಂಕ್ಷಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವದು.
Verse 19
ततः शस्त्राणि तीक्ष्णानि दानवास्ते महाबलाः । मुंचंतो विविधान्नादान्समाजग्मुः सहस्रशः
ನಂತರ ಆ ಮಹಾಬಲ ದಾನವರು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಎಸೆದು, ನಾನಾವಿಧ ಯುದ್ಧನಾದಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತ, ಸಹಸ್ರಶಃ ಸೇರಿಬಂದರು.
Verse 20
एतस्मिन्नंतरे विष्णुरागतस्तत्र तत्क्षणात् । आह भूतं तदा विष्णुर्वचसा ह्लादयन्निव
ಇದನ್ನಂತರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದನು. ಆಗ ವಿಷ್ಣು ತನ್ನ ವಚನಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವವನಂತೆ ಆ ಭೂತವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದನು.
Verse 21
यो यस्मिन्संस्थितो गात्रे देवस्तव समुद्भवे । तत्र पूजां समादाय तस्मात्त्वां तर्पयिष्यति
ಓ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಭೂತನೇ! ನಿನ್ನ ದೇಹದ ಯಾವ ಯಾವ ಅಂಗದಲ್ಲಿ ಯಾವ ದೇವನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೋ, ಅವನು ಅಲ್ಲಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಆ ಪೂಜೆಯಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗೊಳಿಸುವನು.
Verse 22
नैवंविधा तु लोकेऽस्मिन्पूजा देवस्य संस्थिता । कस्यचिद्यादृशी तेऽद्य मया संप्रतिपादिता
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದೇವಪೂಜೆ ಇಂತಹ ವಿಧವಾಗಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ಇಂದು ನಾನು ನಿನಗೆ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದಂತೆಯೇ.
Verse 23
ततस्तेन प्रतिज्ञातमविकल्पेन चेतसा । एवं तेऽहं करिष्यामि परं मे वचनं शृणु
ಆಗ ಅವನು ಅಚಲಚಿತ್ತದಿಂದ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು—“ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ಹೀಗೆಯೇ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ; ಈಗ ನನ್ನ ಮುಂದಿನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳು.”
Verse 24
यदि कश्चिन्न मे पूजां करिष्यति कदाचन । कथंचिन्मानवः कश्चित्स मे भक्ष्यो भविष्यति
ಯಾವ ಮಾನವನಾದರೂ ಎಂದಾದರೂ ನನ್ನ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡದೆ ಹೋದರೆ, ಯಾವುದೋ ಉಪಾಯದಿಂದ ಅವನು ನನ್ನ ಭಕ್ಷ್ಯನಾಗುವನು.
Verse 25
सूत उवाच । बाढमित्येव च प्रोक्ते ततो देवेन चक्रिणा । तद्भूतं निश्चलं जातं हर्षेण महतान्वितम्
ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಚಕ್ರಧಾರಿ ದೇವನು ‘ಬಾಢಮ್’ (ತಥಾಸ್ತು) ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ಆ ಭೂತವು ಮಹಾ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿ ನಿಶ್ಚಲವಾಯಿತು.
Verse 26
ततो देवाः समुत्थाय तत्त्यक्त्वा शस्त्रपाणयः । जघ्नुश्च निशितैः शस्त्रैः पलायनसमुत्सुकान् । लज्जाहीनान्गतामर्षान्दीनवाक्यप्रजल्पकान्
ನಂತರ ದೇವರುಗಳು ಎದ್ದು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಓಡಿಹೋಗಲು ಆತುರಪಟ್ಟ—ಲಜ್ಜೆಯಿಲ್ಲದ, ಕೋಪ ಶಮನಗೊಂಡ, ದೀನ ವಚನಗಳನ್ನು ಬಡಬಡಿಸುವ—ಅವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು.
Verse 27
ततः स्वस्थः स भूत्वा तु हरिर्दैत्यैर्निपातितैः । प्रोवाच पद्मजं नाम भूतस्यास्य कुरुष्व भोः
ದೈತ್ಯರು ನೆಲಕ್ಕುರುಳಿದ ಬಳಿಕ ಹರಿ ಶಾಂತನಾಗಿ ಪದ್ಮಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ಓ ಮಹಾಶಯ, ಈ ಭೂತಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೆಸರನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸು.”
Verse 28
ब्रह्मोवाच । अनेन तव वाक्यस्य प्रोक्तं वाक्यं हरे यतः । वास्त्वेतदिति यस्माच्च तस्माद्वास्तु भविष्यति
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಹರಿ! ನಿನ್ನ ಈ ವಚನದಿಂದ ‘ಇದೇ ವಾಸ್ತು’ ಎಂಬ ಮಾತು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ‘ವಾಸ್ತು’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗುವುದು.
Verse 29
एवमुक्त्वा हृषीकेश आहूय विश्वकर्मणे । विधानं कथयामास पूजार्थं विस्तरान्वितम्
ಇಂತೆ ಹೇಳಿ ಹೃಷೀಕೇಶನು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ, ಪೂಜಾರ್ಥವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ವಿಧಿವಿಧಾನವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು.
Verse 30
एतस्मिन्नंतरे प्राह याज्ञवल्क्यसुतः सुधीः । विश्वकर्माणमाहूय प्रथमं द्विजसत्तमाः
ಇದರ ಮಧ್ಯೆ ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯನ ಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಪುತ್ರನು ಮಾತಾಡಿದನು; ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಮೊದಲು ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದರು.
Verse 31
हाटकेश्वरजे क्षेत्रे ममाश्रमपदं कुरु । अनेनैव विधानेन प्रोक्तेन तु महामते
‘ಹಾಟಕೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನನಗಾಗಿ ಆಶ್ರಮ-ನಿವಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸು—ಹೇ ಮಹಾಮತೇ! ಇದೇ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಧಾನದಂತೆ.’
Verse 32
ततोहं सकलं बुद्ध्वा वृद्धिं नेष्यामि भूतले । बालावबोधनार्थाय तस्मादागच्छ सत्वरम्
‘ನಂತರ ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಅರಿತು ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ಅದರ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವೆನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳ ಬೋಧನೆ-ಜಾಗೃತಿಗಾಗಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಬಾ.’
Verse 33
ततः संप्रेषयामास तं ब्रह्मापि तदंतिकम् । विश्वकर्माणमाहूय स्वसुतस्य हिते स्थितः
ಅನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮನೂ ಅವನನ್ನು ಆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು; ವಿಶ್ವಕರ್ಮನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ತನ್ನ ಪುತ್ರನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಿತನಾದನು।
Verse 34
विश्वकर्मापि तत्रैत्य वास्तुपूजां यथोदिताम् । चकार ब्रह्मणा प्रोक्तां यादृशीं सकलां ततः
ನಂತರ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನೂ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು, ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಯಥಾವಿಧಿ ವಾಸ್ತುಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು।
Verse 35
कात्यायनोऽपि तां सर्वां दृष्ट्वा चक्रे सहस्रशः । तदा विश्वहितार्थाय शालाकर्मादि पूर्विकाम्
ಕಾತ್ಯಾಯನನೂ ಆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಧಿಯನ್ನು ನೋಡಿ, ವಿಶ್ವಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಶಾಲಾಕರ್ಮಾದಿ ಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಸಹಸ್ರಶಃ ಆಚರಿಸಿದನು।
Verse 36
एवं वास्तुपदं जातं तस्मिन्क्षेत्रे द्विजोत्तमाः । अस्मिन्क्षेत्रे नरः पापात्स्पृष्टो मुच्येत कर्मणा
ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ! ಹೀಗೆ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಪದವು ಉಂಟಾಯಿತು. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಪಾಪಸ್ಪೃಷ್ಟನಾದರೂ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಕರ್ಮದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 37
तथा न प्राप्नुयाद्दोषं गृहजातं कथंचन । शिल्पोत्थं कुपदोत्थं च कुवास्तुजमथापि च
ಹಾಗೆಯೇ ಗೃಹದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಯಾವುದೇ ದೋಷವೂ ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಬರುವುದಿಲ್ಲ—ಶಿಲ್ಪದೋಷೋತ್ಪನ್ನವಾಗಲಿ, ಕುಪದೋತ್ಪನ್ನವಾಗಲಿ, ಕುವಾಸ್ತುಜನ್ಯವಾಗಲಿ।
Verse 38
वैशाखस्य तृतीयायां शुक्लायां रोहिणीषु च । तत्पदं निहितं तत्र वास्तोस्तेन महात्मना
ವೈಶಾಖ ಶುಕ್ಲ ತೃತೀಯ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ, ರೋಹಿಣೀ ನಕ್ಷತ್ರ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಗಳ ಪವಿತ್ರ ‘ಪದ’ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।
Verse 39
तस्मिन्नपि च यः पूजां तेनैव विधिना नरः । तस्य यः कुरुते सम्यक्स भूपत्वमवाप्नुयात्
ಅಲ್ಲಿಯೂ ಯಾರು ಅದೇ ವಿಧಿಯಿಂದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅದನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಭೂಪತ್ವ—ರಾಜತ್ವ—ವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।
Verse 40
गृहं दोषान्वितं प्राप्य शिल्पादिभिरुपद्रुतम् । तस्योपसंगमं प्राप्य समृद्धिं याति तद्दिने
ದೋಷಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಹಾಗೂ ಶಿಲ್ಪಾದಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ದೋಷಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತವಾದ ಮನೆಯೂ, ಆ (ವಾಸ್ತು-ಪದ/ವಿಧಿ)ಯ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಪಡೆದಾಗ, ಅದೇ ದಿನ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತದೆ।
Verse 132
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागर खण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये वास्तुपदोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनाम द्वात्रिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಸ್ಕಂದ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಏಕಾಶೀತಿಸಾಹಸ್ರಿ ಸಂಹಿತೆಯ ಷಷ್ಠ ನಾಗರಖಂಡದಲ್ಲಿ, ಹಾಟಕೇಶ್ವರಕ್ಷೇತ್ರಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದೊಳಗಿನ ‘ವಾಸ್ತುಪದೋತ್ಪತ್ತಿಮಾಹಾತ್ಮ್ಯವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ನೂರ ಮೂವತ್ತೆರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।