Sukta 5

Mantra 1

वैश्वानराय मीळ्हुषे सजोषाः कथा दाशेमाग्नये बृहद्भाः । अनूनेन बृहता वक्षथेनोप स्तभायदुपमिन्न रोधः ॥

ವೈಶ್ವಾನರ—ಉದಾರ ದಾತ—ಪ್ರತಿ ಏಕಮನದಿಂದ: ವಿಶಾಲ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಅಗ್ನಿಗೆ ನಾವು ಹೇಗೆ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡೋಣ? ಅಕ್ಷೀಣ, ವಿಶಾಲ-ವಹನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವನು ಅಡ್ಡಿಯನ್ನು ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾನೆ—ಮಾಪಿತ ಮಿತಿಯಂತೆ—ಬೆಳೆಯುವ ಬೆಳಕಿಗೆ ಮಾರ್ಗ ತೆರೆದಿರಲೆಂದು.

Mantra 2

मा निन्दत य इमां मह्यं रातिं देवो ददौ मर्त्याय स्वधावान् । पाकाय गृत्सो अमृतो विचेता वैश्वानरो नृतमो यह्वो अग्निः ॥

ಸ್ವಧಾವಾನ್ (ತನ್ನ ಶಕ್ತಿನಿಯಮವನ್ನು ಧರಿಸಿದ) ದೇವನು ಮರಣಶೀಲನಾದ ನನಗೆ ಈ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಅವನನ್ನು ನಿಂದಿಸಬೇಡಿ. ಪಾಕಾಯ (ಪರಿಪಕ್ವ) ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಯಹ್ವ (ಉನ್ನತ), ನೃತಮ (ಅತಿಪುರುಷಾರ್ಥಿ), ವೈಶ್ವಾನರ ಅಗ್ನಿ—ಗೃತ್ಸ (ಜಾಗೃತ) ವಿಚೇತಾ—ಅಮೃತನಾಗಿ ಮಾರ್ಗಜ್ಞ ಪ್ರೇರಿತ ಅನ್ವೇಷಕನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Mantra 3

साम द्विबर्हा महि तिग्मभृष्टिः सहस्ररेता वृषभस्तुविष्मान् । पदं न गोरपगूळ्हं विविद्वानग्निर्मह्यं प्रेदु वोचन्मनीषाम् ॥

ಸಾಮ—ದ್ವಿಬರ್ಹಾ (ಎರಡು ಆಧಾರಗಳಿರುವ), ಮಹಾನ್, ತಿಗ್ಮಭೃಷ್ಟಿ (ತೀಕ್ಷ್ಣ-ತೇಜಸ್ವಿ ಅಂಚುಳ್ಳ), ಸಹಸ್ರರೇತಾ (ಸಾವಿರ ಬೀಜವಂತ), ತುವಿಷ್ಮಾನ್ ವೃಷಭ—ಅಂಥ ಅಗ್ನಿ; ಗೋ (ಕಿರಣ-ಗೋವು)ಯ ಗುಪ್ತ ಪದವನ್ನು ಮರೆವೆಯಾದಂತೆ ಕಂಡುಹಿಡಿದವನು, ನನಗೆ ಮನೀಷಾ—ಪ್ರೇರಿತ ಅರಿವು—ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು.

Mantra 4

प्र ताँ अग्निर्बभसत्तिग्मजम्भस्तपिष्ठेन शोचिषा यः सुराधाः । प्र ये मिनन्ति वरुणस्य धाम प्रिया मित्रस्य चेततो ध्रुवाणि ॥

ತಿಗ್ಮಜಂಭ (ತೀಕ್ಷ್ಣ ದವಡೆಗಳ) ಅಗ್ನಿ, ತಪಿಷ್ಠ ಶೋಚಿಷಾ (ಅತಿದಹಿಸುವ ಜ್ಯೋತಿ)ಯಿಂದ, ಸುರಾಧಾ (ಸುಕಾರ್ಯಸಾಧಕ)ನಾಗಿ, ಅವರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಚಂಡವಾಗಿ ಜ್ವಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ವರುಣನ ಧಾಮ (ಧರ್ಮ-ನಿವಾಸ)ವನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸುವವರನ್ನೂ, ಮಿತ್ರನ ಪ್ರಿಯ ಧ್ರುವಾಣಿ (ಪ್ರಿಯ ಸ್ಥಿರ) ಚೇತತೋ (ಜಾಗೃತಿಗೊಳಿಸುವ) ಸಮ್ಮತಿಗಳನ್ನು ಅಶಾಂತಗೊಳಿಸುವವರನ್ನೂ ಅವನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸುತ್ತಾನೆ.

Mantra 5

अभ्रातरो न योषणो व्यन्तः पतिरिपो न जनयो दुरेवाः । पापासः सन्तो अनृता असत्या इदं पदमजनता गभीरम् ॥

ಸಹೋದರರಿಲ್ಲದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ರಕ್ಷಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಅಲೆದಾಡುವಂತೆ, ಅವರು ಚದುರಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಶತ್ರುಸ್ವಾಮಿಯ ವಶದಲ್ಲಿರುವ ಪತ್ನಿಯರು ದುರ್ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಂತೆ, ಅವರು ದುಷ್ಪಥದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾಪಿಗಳಾಗಿ—ಅನೃತರು, ಅಸತ್ಯರು, ಋತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಿಲ್ಲದವರು—ಈ ಗಂಭೀರ ‘ಪದ’ವನ್ನು (ಚೇತನೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು) ಅವರು ಜನಿಸಿಸಲಾರರು.

Mantra 6

इदं मे अग्ने कियते पावकामिनते गुरुं भारं न मन्म । बृहद्दधाथ धृषता गभीरं यह्वं पृष्ठं प्रयसा सप्तधातु ॥

ಅಗ್ನೇ, ಇದು ನನ್ನದು—ಪಾವಕವಾದ ನನ್ನ ಜ್ವಾಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊತ್ತುಕೊಳ್ಳಲಾರದು; ನನ್ನ ಮನನವು ಭಾರವಾದ ಹೊರೆ ಸಮಾನ. ನೀನು ಅದನ್ನು ವಿಶಾಲವೂ, ಗಂಭೀರವೂ, ಧೈರ್ಯಮಯವೂ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸು; ಯಾತ್ರೆಯ ಉತ್ಸುಕ ಪೃಷ್ಠ-ದಂಡದಂತೆ ಅದನ್ನು ಮಾಡು; ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಸಪ್ತಧಾ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸು.

Mantra 7

तमिन्न्वेव समना समानमभि क्रत्वा पुनती धीतिरश्याः । ससस्य चर्मन्नधि चारु पृश्नेरग्रे रुप आरुपितं जबारु ॥

ಅವನನ್ನೇ—ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮಾಗಮದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸಮಾನನಾಗಿರುವವನನ್ನು—ಸ್ವಇಚ್ಛೆ (ಕ್ರತು) ಯಿಂದ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವ ಧೀ (ಧೀತಿ) ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಬೆಳೆಯುವ ಸತ್ತ್ವದ ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ, ಸುಂದರ ಚಿತ್ತಾರದ ಪೃಶ್ನಿಯ ಮೇಲೆ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ರೂಪವು ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ—ಅಂತರಂಗ ರೂಪಣೆಯ ಬಾಹ್ಯ ಚಿಹ್ನೆ, ‘ಜಬಾರು’.

Mantra 8

प्रवाच्यं वचसः किं मे अस्य गुहा हितमुप निणिग्वदन्ति । यदुस्रियाणामप वारिव व्रन्पाति प्रियं रुपो अग्रं पदं वेः ॥

ನನ್ನ ಈ ವಚನದ ಕುರಿತು ಏನು ಹೇಳಲಿ? ಅವರು ಇದನ್ನು ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ, ರಹಸ್ಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಅಡಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಉಸ್ರಿಯರು (ಕಿರಣಗಳು)ಗಾಗಿ ವಿಶಾಲಾವಕಾಶದ ಬಾಗಿಲಿನಂತೆ ಆವರಣ ತೆರೆಯುವಾಗ, ಪ್ರಿಯ ರೂಪವು ಕಿರಣಗಳ ಅಗ್ರಪದವನ್ನು—ದರ್ಶನದ ಮುಂಚೂಣಿ ಸ್ಥಾನವನ್ನು—ಕಾಪಾಡುತ್ತದೆ.

Mantra 9

इदमु त्यन्महि महामनीकं यदुस्रिया सचत पूर्व्यं गौः । ऋतस्य पदे अधि दीद्यानं गुहा रघुष्यद्रघुयद्विवेद ॥

ಇದೇ ಆ ಮಹಾ, ವಿಶಾಲ ಮಹಿಮಾಮಯ ಮುಖ—ಪ್ರಾಚೀನ ಗೋವು ಉಸ್ರಿಯರ (ಕಿರಣಗಳ) ಜೊತೆ ಸಂಗಮಿಸುವಾಗ. ಋತದ ಪದದ ಮೇಲೆ ಜ್ವಲಿಸುತ್ತ, ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ನಿಹಿತವಾಗಿರುವ ಅದನ್ನು, ವೇಗವಂತ ಹುಡುಕುವವನು ವೇಗದ ಮುನ್ನಡೆಯಿಂದ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ—ಸತ್ಯದ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಆಸನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Mantra 10

अध द्युतानः पित्रोः सचासामनुत गुह्यं चारु पृश्नेः । मातुष्पदे परमे अन्ति षद्गोर्वृष्णः शोचिषः प्रयतस्य जिह्वा ॥

ನಂತರ ದ್ಯುತಿಮಾನನು (ಅಗ್ನಿ), ಎರಡು ಪಿತೃಮಾತೃಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ, ಪೃಶ್ನಿಯ ಗುಹ್ಯವಾದ ಸುಂದರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿದನು. ಮಾತೆಯ ಪರಮ ಪದದಲ್ಲಿ ಅವನು ಸಮೀಪ ಕುಳಿತನು—ಗೋವಿನೊಳಗಿನ ವೃಷಣನ ಪ್ರೇರಕ ಶೋಚಿಷದ ಜಿಹ್ವೆ: ಯಥಾವಿಧಿ ಚಲನೆಗೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಪ್ರಕಾಶಶಕ್ತಿ (ಅಗ್ನಿ).

Mantra 11

ऋतं वोचे नमसा पृच्छ्यमानस्तवाशसा जातवेदो यदीदम् । त्वमस्य क्षयसि यद्ध विश्वं दिवि यदु द्रविणं यत्पृथिव्याम् ॥

ನಮಸ್ಕಾರದಿಂದ ನಾನು ಋತವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟವನಾಗಿ, ಹೇ ಜಾತವೇದಸ್, ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತೇನೆ. ಏಕೆಂದರೆ ನೀನೇ ಇದರ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಎಲ್ಲದಲ್ಲಿಯೂ ವಾಸಿಸುತ್ತೀಯ—ದಿವಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಎಲ್ಲವೂ, ಮತ್ತು ಪೃಥಿವಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ದ್ರವಿಣ, ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಧನವೂ.

Mantra 12

किं नो अस्य द्रविणं कद्ध रत्नं वि नो वोचो जातवेदश्चिकित्वान् । गुहाध्वनः परमं यन्नो अस्य रेकु पदं न निदाना अगन्म ॥

ನಮಗಾಗಿ ಅವನ ನಿಜವಾದ ದ್ರವಿಣವೇನು? ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವನ ರತ್ನವೇನು? ಹೇ ಜಾತವೇದಸ್, ಜ್ಞಾನಿಯಾದವನೇ, ನಮಗೆ ತಿಳಿಸು. ಏಕೆಂದರೆ ನಾವು ವಾದಿಗಳಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಅನ್ವೇಷಕರಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇವೆ—ಮಾರ್ಗದ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿರುವ ಆ ಪರಮ ಪದಕ್ಕೆ, ಅವನ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ.

Mantra 13

का मर्यादा वयुना कद्ध वाममच्छा गमेम रघवो न वाजम् । कदा नो देवीरमृतस्य पत्नीः सूरो वर्णेन ततनन्नुषासः ॥

ಯಾವ ಮર્યಾದೆ, ಯಾವ ವಿವೇಕದ ದೃಷ್ಟಿ, ಮತ್ತು ಯಾವ ನಿಜವಾದ ಇಷ್ಟವಾದ ಶುಭವು ನಮ್ಮನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅತ್ತ ಕರೆದೊಯ್ಯುವುದು—ಬಲದ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯ ಕಡೆಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಧಾವಿಸುವಂತೆ? ಯಾವಾಗ ನಮಗಾಗಿ ಅಮೃತದ ಪತ್ನಿಗಳಾದ ದಿವ್ಯ ಉಷಸ್ಸುಗಳು, ಸೂರ್ಯನ ವರ್ಣದಿಂದ ತಮ್ಮ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವವು?

Mantra 14

अनिरेण वचसा फल्ग्वेन प्रतीत्येन कृधुनातृपासः । अधा ते अग्ने किमिहा वदन्त्यनायुधास आसता सचन्ताम् ॥

ರಸವಿಲ್ಲದ ವಾಣಿಯಿಂದ, ಕ್ಷುದ್ರವೂ ಭ್ರಾಂತವೂ ಆದ ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದ, ತೃಪ್ತಿಯಿಲ್ಲದವರು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆಗ, ಹೇ ಅಗ್ನೇ, ಇಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿನಗೆ ಏನು ಹೇಳಬಲ್ಲರು? ಆಯುಧವಿಲ್ಲದವರು ಕುಳಿತುಕೊಂಡು ತಮ್ಮದೇ ಅಸಹಾಯಕತೆಯಲ್ಲೇ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರಲಿ.

Mantra 15

अस्य श्रिये समिधानस्य वृष्णो वसोरनीकं दम आ रुरोच । रुशद्वसानः सुदृशीकरूपः क्षितिर्न राया पुरुवारो अद्यौत् ॥

ಅವನ ಶ್ರೀಯಿಗಾಗಿ—ಪ್ರಜ್ವಲಿತನಾಗುವ ಆ ವೃಷಭನಿಗಾಗಿ—ವಿಶಾಲ ವಸುವಿನ ಮುಖವು ಗೃಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು. ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಸುಸ್ಪಷ್ಟ ರೂಪವಂತನು, ಅವನು ಜ್ವಲಿಸಿದನು—ಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಿವಾಸದಂತೆ, ಬಹು-ದ್ವಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಧನ-ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ದೀಪ್ತನಾದನು.