Sarga 4

Verse 1

गतेष्वथ नृपो भूयः पौरेषु सह मन्त्रिभिः।मन्त्रयित्वा ततश्चक्रे निश्चयज्ञस्सनिश्चयम्।।2.4.1।।श्व एव पुष्यो भविताश्वोऽभिषेच्यस्तु मे सुतः।रामो राजीवताम्राक्षो यौवराज्य इति प्रभुः।।2.4.2।।

ಪೌರರು ತೆರಳಿದ ಬಳಿಕ ನೃಪನು ಮತ್ತೆ ಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ ದೃಢ ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿದನು: “ನಾಳೆ ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ ಉದಯವಾಗುವುದು; ನಾಳೆ ಕಮಲದಂತೆ ರಕ್ತಿಮ ನೇತ್ರಗಳಿರುವ ನನ್ನ ಪುತ್ರ ಶ್ರೀರಾಮನು ಯೌವರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅಭಿಷೇಕಿತನಾಗಲಿ.”

Verse 2

गतेष्वथ नृपो भूयः पौरेषु सह मन्त्रिभिः।मन्त्रयित्वा ततश्चक्रे निश्चयज्ञस्सनिश्चयम्।।2.4.1।।श्व एव पुष्यो भविताश्वोऽभिषेच्यस्तु मे सुतः।रामो राजीवताम्राक्षो यौवराज्य इति प्रभुः।।2.4.2।।

ರಾಜನು ಹೇಳಿದರು: “ನಾಳೆ ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರ ಉದಯವಾಗುವಾಗ, ಕಮಲದಂತೆ ತಾಮ್ರವರ್ಣ ನೇತ್ರಗಳಿರುವ ನನ್ನ ಪುತ್ರ ರಾಮನು ಯುವರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅಭಿಷಿಕ್ತನಾಗುವನು.”

Verse 3

अथाऽन्तर्गृहमाविश्य राजा दशरथस्तदा।सूतमामन्त्रयामास रामं पुनरिहानय।।2.4.3।।

ಆಮೇಲೆ ರಾಜ ದಶರಥನು ಅಂತಃಗೃಹವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸೂತನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ, “ರಾಮನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಇಲ್ಲಿ ಕರೆತಂದು” ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

Verse 4

प्रतिगृह्य स तद्वाक्यं सूतः पुनरुपाययौ।रामस्य भवनं शीघ्रं राममानयितुं पुनः।।2.4.4।।

ಆ ಮಾತನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸೂತನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂದಿರುಗಿ, ರಾಮನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕರೆತರಲು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ರಾಮನ ಭವನಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದನು.

Verse 5

द्वार्स्थैरावेदितं तस्य रामायाऽऽगमनं पुनः।श्रुत्वैव चापि रामस्तं प्राप्तं शङ्कान्वितोऽभवत्।।2.4.5।।

ದ್ವಾರಪಾಲರು ಸುಮಂತ್ರನು ಮತ್ತೆ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ರಾಮನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ಆ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿದ ಕ್ಷಣವೇ ರಾಮನು ಶಂಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ ಆತಂಕಗೊಂಡನು.

Verse 6

प्रवेश्य चैनं त्वरितं रामो वचनमब्रवीत्।यदागमनकृत्यं ते भूयस्तद्ब्रूह्यशेषतः।।2.4.6।।

ರಾಮನು ಅವನನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಒಳಗೆ ಕರೆಸಿ ಹೇಳಿದನು: “ನೀನು ಇಷ್ಟು ಬೇಗ ಮತ್ತೆ ಬಂದಿರುವ ಕಾರಣವೇನು? ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳು.”

Verse 7

तमुवाच तत स्सूतो राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति।श्रुत्वा प्रमाणमत्र त्वं गमनायेतराय वा।।2.4.7।।

ಆಗ ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು: “ರಾಜನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣ ನೀವೇ—ಹೋಗಬೇಕೋ ಇಲ್ಲವೋ ನಿಮ್ಮ ನಿರ್ಣಯ.”

Verse 8

इति सूतवच श्श्रुत्वा रामोऽथ त्वरयाऽन्वितः।प्रययौ राजभवनं पुनर्द्रष्टुं नरेश्वरम्।।2.4.8।।

ಸಾರಥಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ತ್ವರೆಯಿಂದ ಆವೃತನಾದ ರಾಮನು ಪುನಃ ನರಾಧಿಪತಿಯನ್ನು ದರ್ಶನಮಾಡಲು ರಾಜಭವನದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟನು.

Verse 9

तं श्रुत्वा समनुप्राप्तं रामं दशरथो नृपः।प्रवेशयामास गृहं विवक्षुः प्रियमुत्तमम्।।2.4.9।।

ರಾಮನು ಬಂದಿದ್ದಾನೆಂದು ಕೇಳಿದ ನೃಪ ದಶರಥನು, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಒಳಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಗೊಳಿಸಿದನು.

Verse 10

प्रविशन्नेव च श्रीमान्राघवो भवनं पितुः।ददर्श पितरं दूरात्प्रणिपत्य कृताञ्जलिः।।2.4.10।।

ಶ್ರೀಮಾನ್ ರಾಘವನು ತಂದೆಯ ಭವನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಲೇ ದೂರದಿಂದ ತಂದೆಯನ್ನು ಕಂಡು, ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ವಂದಿಸಿದನು.

Verse 11

प्रणमन्तं समुत्थाप्य तं परिष्वज्य भूमिपः।प्रदिश्य चास्मै रुचिरमासनं पुनरब्रवीत्।।2.4.11।।

ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಭೂಪತಿಯಾದ ರಾಜನು ಅವನನ್ನು ಎತ್ತಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಆಲಿಂಗಿಸಿ, ಸುಂದರ ಆಸನವನ್ನು ನೀಡಿದ ಬಳಿಕ ಮತ್ತೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 12

राम वृद्धोऽस्मि दीर्घायुर्भुक्ता भोगा मयेप्सिताः।अन्नवद्भिः क्रतुशतै स्तथेष्टं भूरिदक्षिणैः।।2.4.12।।

“ರಾಮ, ನಾನು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯದಿಂದ ಬದುಕಿ ಈಗ ವೃದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನಾನು ಬಯಸಿದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಅನ್ನಸಮೃದ್ಧವಾಗಿಯೂ ಬಹು ದಕ್ಷಿಣೆಯೂಳ್ಳ ನೂರಾರು ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 13

जातमिष्टमपत्यं मे त्वमद्यानुपमं भुवि।दत्तमिष्टमधीतं च मया पुरुषसत्तम।।2.4.13।।

“ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಇಂದು ನೀನೇ ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ, ಪ್ರಿಯವಾದ ಸಂತಾನವಾಗಿ—ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಪಮವಾಗಿ—ಲಭಿಸಿದ್ದೀಯೆ. ನಾನು ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದೇನೆ, ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದೇನೆ, ಮತ್ತು ವೇದಾಧ್ಯಯನವನ್ನೂ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 14

अनुभूतानि चेष्टानि मया वीर सुखान्यपि।देवर्षिपितृविप्राणामनृणोऽस्मि तथाऽत्मनः।।2.4.14।।

ಹೇ ವೀರನೇ! ನಾನು ಬಯಸಿದ ಸುಖಗಳನ್ನೂ ಆನಂದಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೇನೆ; ದೇವರು, ಋಷಿಗಳು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ प्रति—ಮತ್ತು ನನ್ನ ಆತ್ಮನ प्रति ಸಹ—ಈಗ ನಾನು ಋಣಮುಕ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.

Verse 15

न किञ्चिन्मम कर्तव्यं तवान्यत्राभिषेचनात्।अतो यत्त्वामहं ब्रूयां तन्मे त्वं कर्तुमर्हसि।।2.4.15।।

ನನಗೆ ಈಗ ಮಾಡಬೇಕಾದುದು ಏನೂ ಉಳಿದಿಲ್ಲ—ನಿನ್ನ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನಲ್ಲದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ನಿನಗೆ ಏನು ಹೇಳುವೆನೋ, ಅದನ್ನು ನನ್ನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ನೀನು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 16

अद्य प्रकृतयस्सर्वास्त्वामिच्छन्ति नराधिपम्।अतस्त्वां युवराजानमभिषेक्ष्यामि पुत्रक।।2.4.16।।

ಇಂದು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು ನಿನ್ನನ್ನೇ ನರಾಧಿಪನಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಪ್ರಿಯ ಪುತ್ರನೇ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಯುವರಾಜನಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸುವೆನು.

Verse 17

अपि चाद्याऽशुभान्राम स्वप्ने पश्यामि दारुणान्।सनिर्घाता दिवोल्का च पततीह महास्वना।।2.4.17।।

ಮತ್ತೂ, ಹೇ ರಾಮ! ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಾನು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರ ಅಶುಭ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ; ಹಗಲಲ್ಲಿಯೂ ಗರ್ಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಲ್ಕೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಿವೆ, ಮಹಾ ನಾದ ಮಾಡುತ್ತಾ.

Verse 18

अवष्टब्धं च मे राम नक्षत्रं दारुणैर्ग्रहैः।आवेदयन्ति दैवज्ञाः सूर्याङ्गारकराहुभिः।।2.4.18।।

ಹೇ ರಾಮ! ನನ್ನ ಜನ್ಮನಕ್ಷತ್ರವು ಭಯಂಕರ ಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಆಕ್ರಮಿತವಾಗಿದೆ; ದೈವಜ್ಞರು ಸೂರ್ಯ, ಅಂಗಾರಕ (ಮಂಗಳ) ಮತ್ತು ರಾಹು ಅದನ್ನು ಪೀಡಿಸುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 19

प्रायेण हि निमित्तानामीदृशानां समुद्भवे।राजा हि मृत्युमाप्नोति घोरां वाऽऽपदमृच्छति।।2.4.19।।

ಇಂತಹ ವಿಧದ ಅಪಶಕುನಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿದಾಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಜನು ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ ಅಥವಾ ಭಯಾನಕ ಆಪತ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 20

तद्यावदेव मे चेतो न विमुह्यति राघव।तावदेवाभिषिञ्चस्व चला हि प्राणिनां मतिः।।2.4.20।।

ಆದುದರಿಂದ, ಹೇ ರಾಘವ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಇನ್ನೂ ಮರುಳಾಗದಿರುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ನೀನು ತಕ್ಷಣ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಜೀವಿಗಳ ಬುದ್ಧಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಚಂಚಲವಾಗಿದೆ.

Verse 21

अद्य चन्द्रोऽभ्युपगतः पुष्यात्पूर्वं पुनर्वसू।श्वः पुष्ययोगं नियतं वक्ष्यन्ते दैवचिन्तकाः।।2.4.21।।

ಇಂದು ಚಂದ್ರನು ಪುನರ್ವಸು ನಕ್ಷತ್ರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಅದು ಪುಷ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿದೆ. ನಾಳೆ ದೈವಚಿಂತಕ ಜ್ಯೋತಿಷಿಗಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪುಷ್ಯಯೋಗವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವರು.

Verse 22

ततः पुष्येऽभिषिञ्चस्व मनस्त्वरयतीव माम्। श्वस्त्वाऽहमभिषेक्ष्यामि यौवराज्ये परन्तप।।2.4.22।।

ಆದುದರಿಂದ ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲೇ ನಿನ್ನ ಅಭಿಷೇಕವಾಗಲಿ—ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ನನಗೆ ತ್ವರೆಯನ್ನೇ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಹೇ ಪರಂತಪ, ನಾಳೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಯುವರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸುವೆನು.

Verse 23

तस्मात्त्वयाऽद्य प्रभृति निशेयं नियतात्मना।सह वध्वोपवस्तव्या दर्भप्रस्तरशायिना।।2.4.23।।

ಆದುದರಿಂದ ಇಂದಿನ ರಾತ್ರಿಯಿಂದ ನಿಯತಾತ್ಮನಾಗಿ, ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ಉಪವಾಸವಿರಿಸಿ, ದರ್ಭ ಹುಲ್ಲಿನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಶಯನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 24

सुहृदश्चाप्रमत्तास्त्वां रक्षन्त्वद्य समन्ततः।भवन्ति बहु विघ्नानि कार्याण्येवंविधानि हि।।2.4.24।।

ಇಂದಿನಿಂದ ನಿನ್ನ ಸುಹೃದರೂ ಅಪ್ರಮತ್ತರಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ; ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅನೇಕ ವಿಘ್ನಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 25

विप्रोषितश्च भरतो यावदेव पुरादितः।तावदेवाभिषेकस्ते प्राप्तकालो मतो मम।।2.4.25।।

ಭರತನು ಈ ನಗರದಿಂದ ದೂರವಿರುವ ತನಕ, ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಅಭಿಷೇಕವೇ ಕಾಲೋಚಿತವೂ ಯುಕ್ತವೂ ಆಗಿದೆ.

Verse 26

कामं खलु सतां वृत्ते भ्राता ते भरतस्स्थितः।ज्येष्ठानुवर्ती धर्मात्मा सानुक्रोशो जितेन्द्रियः।।2.4.26।।

ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ, ನಿನ್ನ ಸಹೋದರ ಭರತನು ಸಜ್ಜನರ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಜ್ಯೇಷ್ಠನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಧರ್ಮಾತ್ಮ, ಕರುಣಾವಂತ, ಇಂದ್ರಿಯಜಿತನು.

Verse 27

किन्तु चित्तं मनुष्याणामनित्यमिति मे मतिः।सतां च धर्मनित्यानां कृतशोभि च राघव।।2.4.27।।

ಆದರೆ, ಹೇ ರಾಘವ, ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೆಂದರೆ ಮನುಷ್ಯರ ಚಿತ್ತವು ಅನಿತ್ಯ; ಸಜ್ಜನರದ್ದೂ, ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಸ್ಥಿರರದ್ದೂ, ಶುಭಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಸಹ.

Verse 28

इत्युक्त स्सोऽभ्यनुज्ञात श्श्वोभाविन्यभिषेचने।व्रजेति रामः पितरमभिवाद्याभ्ययाद्गृहम्।।2.4.28।।

ಹೀಗೆ ನಾಳೆ ನಡೆಯುವ ಅಭಿಷೇಕದ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳಿ, ದಶರಥನು ರಾಮನಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿ “ಹೋಗು” ಎಂದನು. ರಾಮನು ತಂದೆಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು.

Verse 29

प्रविश्य चात्मनो वेश्मराज्ञोद्दिष्टेऽभिषेचने।तत्क्षणेन विनिर्गम्य मातुरन्तपुरं ययौ।।2.4.29।।

ರಾಜನು ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ ಬಳಿಕ ರಾಮನು ತನ್ನ ಮನೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಆದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಹೊರಬಂದು ತಾಯಿಯ ಅಂತಃಪುರಕ್ಕೆ ಹೋದನು.

Verse 30

तत्र तां प्रवणामेव मातरं क्षौमवासिनीम्।वाग्यतां देवतागारे ददर्शाऽऽयाचतीं श्रियम्।।2.4.30।।

ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಕ್ಷೌಮವಸ್ತ್ರಧಾರಿಣಿಯಾದ ತನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ದೇವತಾಗೃಹದಲ್ಲಿ ವಾಕ್ಸಂಯಮದಿಂದ ಮೌನವಾಗಿ ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಲೀನಳಾಗಿ, ರಾಜಲಕ್ಷ್ಮಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 31

प्रागेव चागता तत्र सुमित्रा लक्ष्मण स्तथा।सीता चानायिता श्रुत्वा प्रियं रामाभिषेचनम्।।2.4.31।।

ಸುಮಿತ್ರೆಯೂ ಲಕ್ಷ್ಮಣನೂ ಈಗಾಗಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದರು; ರಾಮನ ಅಭಿಷೇಕದ ಪ್ರಿಯ ವಾರ್ತೆ ಕೇಳಿ ಸೀತೆಯನ್ನೂ ಕರೆಸಿಕೊಂಡು ತರಲಾಗಿತ್ತು.

Verse 32

तस्मिन् काले हि कौशल्या तस्थावामीलितेक्षणा।सुमित्रयाऽन्वास्यमाना सीतया लक्ष्मणेन च।।2.4.32।।

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೌಸಲ್ಯೆ ಅರ್ಧನಿಮೀಲಿತ ನೇತ್ರಗಳಿಂದ ಧ್ಯಾನಸ್ಥಳಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಳು; ಸುಮಿತ್ರೆ, ಸೀತೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಅವಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು.

Verse 33

श्रुत्वा पुष्येण पुत्रस्य यौवराज्याऽभिषेचनम्।प्राणायामेन पुरुषं ध्यायमाना जनार्दनम्।।2.4.33।।

ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಪುತ್ರನ ಯುವರಾಜ್ಯಾಭಿಷೇಕ ನಡೆಯುವುದೆಂದು ಕೇಳಿ, ಅವಳು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದಿಂದ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಳು.

Verse 34

तथा सनियमामेव सोऽभिगम्याभिवाद्य च।उवाच वचनं रामो हर्षयंस्तामनिन्दिताम्।।2.4.34।।

ಅವಳು ನಿಯಮವ್ರತದಲ್ಲಿ ಲೀನಳಾಗಿದ್ದಾಗ, ರಾಮನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಅವಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಆ ನಿರ್ದೋಷಿಣಿಯನ್ನು ಹರ್ಷಗೊಳಿಸುವ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 35

अम्ब पित्रा नियुक्तोऽस्मि प्रजापालनकर्मणि।भविता श्वोऽभिषेको मे यथा मे शासनं पितुः।।2.4.35।।

ಅಮ್ಮಾ, ತಂದೆಯವರು ನನನ್ನು ಪ್ರಜಾಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಶಾಸನದ ಕರ್ತವ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಂದೆಯ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ನಾಳೆ ನನ್ನ ಅಭಿಷೇಕವು ನಡೆಯಲಿದೆ.

Verse 36

सीतयाप्युपवस्तव्या रजनीयं मया सह।एवमृत्विगुपाध्यायै स्सह मामुक्तवान्पिता।।2.4.36।।

ಈ ರಾತ್ರಿ ಸೀತೆಯೂ ನನ್ನ ಜೊತೆಗೆ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಋತ್ವಿಜ ಪುರೋಹಿತರೂ ಉಪಾಧ್ಯಾಯರೂ. ತಂದೆಯವರು ನನಗೆ ಹೀಗೆಂದರು.

Verse 37

यानि यान्यत्र योग्यानि श्वोभाविन्यभिषेचने।तानि मे मङ्गलान्यद्य वैदेह्याश्चैव कारय।।2.4.37।।

ನಾಳೆ ಅಭಿಷೇಕ ನಡೆಯಲಿರುವುದರಿಂದ, ಇಂದು ನನ್ನಿಗೂ ವೈದೇಹಿ (ಸೀತೆ)ಗೂ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಎಲ್ಲಾ ಮಂಗಳಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿಸು.

Verse 38

एतच्छ्रुत्वा तु कौशल्या चिरकालाभिकाङ्क्षितम्।हर्षबाष्पकलं वाक्यमिदं राममभाषत।।2.4.38।।

ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ, ಬಹುಕಾಲದಿಂದ ಕಾದಿದ್ದ ಶುಭವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಕೌಸಲ್ಯೆ, ಹರ್ಷಾಶ್ರುಗಳಿಂದ ಮಸುಕಾದ ಮಧುರ ವಚನಗಳಿಂದ ರಾಮನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದಳು.

Verse 39

वत्स राम चिरं जीव हतास्ते परिपन्थिनः।ज्ञातीन्मे त्वं श्रिया युक्त स्सुमित्रायाश्च नन्दय।।2.4.39।।

ವತ್ಸ ರಾಮ, ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಮಾನಾಗಿರು; ನಿನ್ನ ಶತ್ರುಗಳು ನಾಶವಾಗಲಿ. ರಾಜಶ್ರೀಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ನನ್ನ ಬಂಧುಗಳನ್ನೂ ಸುಮಿತ್ರೆಯವರನ್ನೂ ಸಂತೋಷಪಡಿಸು.

Verse 40

कल्याणे बत नक्षत्रे मयि जातोऽसि पुत्रक।येन त्वया दशरथो गुणैराराधितः पिता।।2.4.40।।

ಅಹೋ ಪುತ್ರಕ, ಕಲ್ಯಾಣಕರ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀನು ನನಗೆ ಜನಿಸಿದ್ದೆ; ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳಿಂದ ನೀನು ತಂದೆ ದಶರಥನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದ್ದೆ.

Verse 41

अमोघं बत मे क्षान्तं पुरुषे पुष्करेक्षणे। येयमिक्ष्वाकुराज्यश्रीः पुत्र त्वां संश्रयिष्यति।।2.4.41।।

ಅಹೋ ಪುತ್ರ, ಪುಷ್ಕರೇಕ್ಷಣ ಪುರುಷನಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನನ್ನ ಕ್ಷಮಾ-ಸಾಧನೆ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿಲ್ಲ; ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದ ರಾಜಶ್ರೀ ಈಗ ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ನೆಲಸಲಿದೆ.

Verse 42

इत्येवमुक्तो मात्रेदं रामो भ्रातरमब्रवीत्।प्राञ्जलिं प्रह्वमासीनमभिवीक्ष्य स्मयन्निव।।2.4.42।।

ತಾಯಿಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ರಾಮನು ಕೈಜೋಡಿಸಿ ವಿನಯದಿಂದ ಕೂತಿದ್ದ ಸಹೋದರನನ್ನು ನೋಡಿ, ಮೃದುವಾದ ನಗುವಿನಂತೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 43

लक्ष्मणेमां मया सार्धं प्रशाधि त्वं वसुन्धराम्।द्वितीयं मेऽन्तरात्मानं त्वामियं श्रीरुपस्थिता।।2.4.43।।

ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ನನ್ನೊಡನೆ ಸೇರಿ ಈ ವಸುಂಧರೆಯನ್ನು ಶಾಸಿಸು. ನೀನು ನನಗೆ ದ್ವಿತೀಯ ಅಂತರಾತ್ಮೆಯಂತೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ರಾಜಶ್ರೀ ನಿನ್ನ ಬಳಿಗೂ ಬಂದಿದೆ.

Verse 44

सौमित्रे भुङ्क्ष्व भोगांत्स्वमिष्टान्राज्यफलानि च।जीवितं च हि राज्यं च त्वदर्थमभिकामये।।2.4.44।।

ಹೇ ಸೌಮಿತ್ರೇ! ನೀನು ಬಯಸಿದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸು; ರಾಜ್ಯದ ಫಲಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಸ್ವೀಕರಿಸು. ನಿನ್ನ ಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿಯೇ ನಾನು ಜೀವಿತವನ್ನೂ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಎರಡನ್ನೂ ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 45

इत्युक्त्वा लक्ष्मणं रामो मातरावभिवाद्य च।अभ्यनुज्ञाप्य सीतां च जगाम स्वं निवेशनम्।।2.4.45।।

ಇಂತೆಂದು ಲಕ್ಷ್ಮಣನಿಗೆ ಹೇಳಿದ ರಾಮನು ತನ್ನ ಎರಡೂ ಮಾತೃಗಳಿಗೆ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಸೀತೆಯ ಅನುಮತಿಯನ್ನೂ ಪಡೆದು, ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.