Adhyaya 31

Verse 1

भीष्म उवाच । भगवन्महदाश्चर्यं बाष्कलेर्बंधनं हि यत् । कृतं त्रिविक्रमं रूपं यदा संयमितो बलि

ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಭಗವನ್, ಬಾಷ್ಕಲಿಯ ಬಂಧನ ಹೇಗೆ ಸಂಭವಿಸಿತು, ಮತ್ತು ಬಲಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದಾಗ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮರೂಪವನ್ನು ಹೇಗೆ ಧರಿಸಲಾಯಿತು—ಇದು ಮಹದಾಶ್ಚರ್ಯ.

Verse 2

एतन्मया श्रुतं पूर्वं कथ्यमानं द्विजोत्तमैः । पाताले वसतेद्यापि वैरोचनसुतो बलि

ಇದನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಕೇಳಿದ್ದೆ; ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ. ವೈರೋಚನನ ಪುತ್ರ ಬಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 3

नागतीर्थं यथाभूतं पिशाचानां तु संभवम् । शिवदूती कथं चात्र केनेयं मंगलीकृता

ಈ ನಾಗತೀರ್ಥ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು, ಪಿಶಾಚರ ಉದ್ಭವ ಹೇಗೆ? ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ಶಿವದೂತಿ ಹೇಗೆ ಪ್ರकटಳಾದಳು—ಯಾರು ಅವಳನ್ನು ಮಂಗಳಮಯಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರು?

Verse 4

अंतरिक्षे पुष्करं तु केन नीतं महामुने । एतदाचक्ष्व मे सर्वं यथा बाष्कलिबंधनम्

ಮಹಾಮುನೇ, ಪುಷ್ಕರವನ್ನು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಯಾರು ಕರೆದೊಯ್ದರು? ಬಾಷ್ಕಲಿಯ ಬಂಧನವನ್ನು ವಿವರಿಸುವಂತೆ, ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ.

Verse 5

भूमिप्रक्रमणं पूर्वं कृतं देवेन विष्णुना । द्वितीये कारणं किं च येन देवश्चकार ह

ಹಿಂದೆ ದೇವ ವಿಷ್ಣುವು ಭೂಮಿಪ್ರಕ್ರಮಣವನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಹಾಗಾದರೆ ಎರಡನೇ ಬಾರಿ ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ದೇವನು ಅದನ್ನೇ ಮತ್ತೆ ಮಾಡಿದನು?

Verse 6

तत्त्वतस्त्वं हि तत्सर्वं यथाभूतं तथा वद । पापक्षयकरं ह्येतच्छ्रोतव्यं भूतिमिच्छता

ಆದ್ದರಿಂದ ನಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ತತ್ತ್ವತಃ, ಯಥಾಭೂತವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ. ಈ ಕಥನ ಪಾಪಕ್ಷಯಕರ; ಭೂತಿ-ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಇದನ್ನು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಕೇಳಬೇಕು.

Verse 7

पुलस्त्य उवाच । प्रश्नभारस्त्वया राजन्कौतुकादेव कीर्तितः । कथयामि हि तत्सर्वं यथाभूतं नृपोत्तम

ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ರಾಜನೇ, ಕೌತುಕದಿಂದಲೇ ನೀನು ಈ ಭಾರವಾದ ಪ್ರಶ್ನಾಸಮೂಹವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೀಯೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಡೆದದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 8

विष्णोः पदानुषंगेण बंधनं बाष्कलेरिह । श्रुतं तद्भवता सर्वं मया ते परिकीर्तितं

ಇಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದಸಂಗದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಬಾಷ್ಕಲನ ಬಂಧನಕಥೆಯನ್ನು ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಳಿದ್ದೀಯೆ; ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದೇನೆ.

Verse 9

भूयोपि विष्णुना भीष्म प्राप्ते वैवस्वतेंतरे । त्रैलोक्यं बलिनाक्रांतं विष्णुना प्रभविष्णुना

ಮತ್ತೆ, ಓ ಭೀಷ್ಮನೇ, ವೈವಸ್ವತ ಮನ್ವಂತರ ಬಂದಾಗ ಬಲಿಯು ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೆಲ್ಲ ಆಕ್ರಮಿಸಿದನು; ಆಗ ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ ವಿಷ್ಣುಪ್ರಭು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದನು.

Verse 10

गत्वा त्वेकाकिना यज्ञे तथा संयमितो बलि । भूयोपि देवदेवेन भूमेः प्रक्रमणं कृतम्

ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬನೇ ಹೋಗಿ ಬಲಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಯಿತು; ಮತ್ತು ದೇವದೇವನು ಮತ್ತೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಪಾದವಿಸ್ತಾರದ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು.

Verse 11

प्रादुर्भावो वामनस्य तथाभूतो नराधिप । पुनस्त्रिविक्रमो भूत्वा वामनो भूदवामनः

ಓ ನರಾಧಿಪನೇ, ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಾಮನನ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವವಾಯಿತು. ನಂತರ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಾಗಿ ವಾಮನನು ವಾಮನನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

Verse 12

उत्पत्तिरेषा ते सर्वा कथिता कुरुनंदन । नागानां तु यथा तीर्थं तच्छृणुष्व महाव्रत

ಹೇ ಕುರುನಂದನ, ಅವರ ಉತ್ಪತ್ತಿಯ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದೆನು. ಈಗ, ಹೇ ಮಹಾವ್ರತಧಾರಿಯೇ, ನಾಗರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥದ ವಿಷಯವನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 13

अनंतो वासुकिश्चैव तक्षकश्च महाबलः । कर्कोटकश्च नागेंद्रः पद्मश्चान्यः सरीसृपः

ಅನಂತ, ವಾಸುಕಿ, ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ತಕ್ಷಕ, ನಾಗೇಂದ್ರ ಕರ್ಕೋಟಕ ಮತ್ತು ಪದ್ಮ—ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಮಹಾಸರ್ಪ—(ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು).

Verse 14

महापद्मस्तथा शंखः कुलिकश्चापराजितः । एते कश्यपदायादा एतैरापूरितं जगत्

ಮಹಾಪದ್ಮ, ಶಂಖ, ಕುಲಿಕ ಮತ್ತು ಅಪರಾಜಿತ—ಇವರು ಕಶ್ಯಪನ ವಂಶಜರು; ಇವರಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ತುಂಬಿದೆ.

Verse 15

एतेषां तु प्रसूत्या तु इदमापूरितं जगत् । कुटिलाभीमकर्माणस्तीक्ष्णास्याश्च विषोल्बणाः

ಇವರ ಸಂತಾನದಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ತುಂಬಿದೆ—ಅವರು ಕಪಟಸ್ವಭಾವದವರು, ಭೀಕರಕರ್ಮಿಗಳು, ತೀಕ್ಷ್ಣಮುಖರು, ವಿಷದಿಂದ ಉಗ್ರರು.

Verse 16

दष्ट्वा मंदांश्चमनुजान्कुर्युर्भस्मक्षणात्तु ते । तद्दर्शनाद्भवेन्नाशो मनुष्याणां नराधिप

ಹೇ ನರಾಧಿಪ, ಆ ಮಂದಬುದ್ಧಿ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಕಂಡ ಕೂಡಲೆ ಅವರು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಭಸ್ಮಮಾಡುವರು; ಅವರ ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ನಾಶ ಸಂಭವಿಸುವುದು.

Verse 17

अहन्यहनि जायेत क्षयः परमदारुणः । आत्मनस्तु क्षयं दृष्ट्वा प्रजास्सर्वास्समंततः

ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಪರಮ ದಾರುಣ ಕ್ಷಯವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ತನ್ನಲ್ಲೇ ಆ ಕ್ಷಯವನ್ನು ಕಂಡು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಜೆಗಳು ವ್ಯಥಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 18

जग्मुः शरण्यं शरणं ब्रह्माणं परमेश्वरं । इममेवार्थमुद्दिश्य प्रजाः सर्वा महीपते

ಹೇ ಮಹೀಪತೇ! ಇದೇ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಜೆಗಳು ಶರಣಾರ್ಥಿಗಳ ಶರಣವಾದ ಪರಮೇಶ್ವರ ಬ್ರಹ್ಮನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದರು।

Verse 19

ऊचुः कमलजं दृष्ट्वा पुराणं ब्रह्मसंज्ञकम् । प्रजा ऊचुः । देवदेवेश लोकानां प्रसूते परमेश्वर

ಕಮಲಜನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನೂ ‘ಬ್ರಹ್ಮ-ಸಂಜ್ಞಕ’ ಪುರಾಣವನ್ನೂ ನೋಡಿ ಪ್ರಜೆಗಳು ಹೇಳಿದರು— “ದೇವದೇವೇಶ! ಪರಮೇಶ್ವರ! ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಸವಿಸು, ಸೃಷ್ಟಿಸು।”

Verse 20

त्राहि नस्तीक्ष्णदंष्ट्राणां भुजगानां महात्मनाम् । दिनेदिने भयं देव पश्यामः कृपणा भृशम्

ತೀಕ್ಷ್ಣ ದಂಷ್ಟ್ರೆಗಳಿರುವ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು. ಹೇ ದೇವಾ! ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ನಾವು ದೀನರು ಭಾರೀ ಭಯವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ।

Verse 21

मनुष्यपशुपक्ष्यादि तत्सर्वं भस्मसाद्भवेत् । त्वया सृष्टिः कृता देव क्षीयते तु भुजंगमैः

ಮಾನವ, ಪಶು, ಪಕ್ಷಿ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲವೂ ಭಸ್ಮವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಹೇ ದೇವಾ! ನಿನ್ನಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಸೃಷ್ಟಿ ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ಕ್ಷೀಣವಾಗುತ್ತಿದೆ।

Verse 22

एतज्ज्ञात्वा यदुचितं तत्कुरुष्व पितामह । ब्रह्मोवाच । अहं रक्षां विधास्यामि भवतीनां न संशयः

ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು, ಹೇ ಪಿತಾಮಹ, ಯೋಗ್ಯವಾದುದನ್ನೇ ಮಾಡು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ನಾನು ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವೆನು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 23

व्रजध्वं स्वनिकेतानि नीरुजो गतसाध्वसाः । एवमुक्ते प्रजाः सर्वा ब्रह्मणाऽव्यक्तमूर्तिना

ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿರಿ—ರೋಗರಹಿತರಾಗಿ, ಭಯವಿಲ್ಲದೆ. ಅವ್ಯಕ್ತಮೂರ್ತಿಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳು…

Verse 24

आजग्मुः परमप्रीताः स्तुत्वा चैव स्वयंभुवम् । प्रयातासु प्रजास्वेवं तानाहूय भुजंगमान्

ಅವರು ಪರಮ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸ್ವಯಂಭೂ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ ಮರಳಿ ಹೋದರು. ಪ್ರಜೆಗಳು ಹೀಗೆ ಹೊರಟ ಬಳಿಕ, ಅವನು ನಾಗಗಳನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿದನು…

Verse 25

शशाप परमक्रुद्धो वासुकिप्रमुखांस्तदा । ब्रह्मोवाच । अहन्यहनि भूतानि भक्ष्यंते वै दुरात्मभिः

ಆಗ ಅವನು ಪರಮಕ್ರೋಧದಿಂದ ವಾಸುಕಿಪ್ರಮುಖ ನಾಗಗಳನ್ನು ಶಪಿಸಿದನು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ದುಷ್ಟಾತ್ಮರಿಂದ ಜೀವಿಗಳು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿವೆ.

Verse 26

नश्यंति तूरगैर्दष्टा मनुष्याः पशवस्तथा । यस्मान्मत्प्रभवान्नित्यं क्षयं नयथ मानुषान्

ತೂರಗಗಳ ದಂಶದಿಂದ ಮನುಷ್ಯರೂ ಪಶುಗಳೂ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದಕಾರಣ, ನೀವು ನಿತ್ಯವೂ ನನ್ನಿಂದಲೇ ಉದ್ಭವಿಸಿದವರಾಗಿದ್ದರೂ, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಕ್ಷಯಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತೀರಿ.

Verse 27

अतोन्यस्मिन्भवे भूयान्ममकोपात्सुदारुणात् । भवतां हि क्षयो घोरो भावि वैवस्वतेंतरे

ಆದುದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಭವದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ಅತಿದಾರುಣ ಕೋಪದಿಂದ, ವೈವಸ್ವತ ಮನ್ವಂತರದ ಮಧ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಘೋರ ಕ್ಷಯವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುವುದು।

Verse 28

तथान्यः सोमवंशीयो राजा वै जनमेजयः । धक्ष्यते सर्पसत्रेण प्रदीप्ते हव्यवाहने

ಹಾಗೆಯೇ ಸೋಮವಂಶೀಯನಾದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ರಾಜನು—ಜನಮೇಜಯನೇ—ಪ್ರದೀಪ್ತ ಹವ್ಯವಾಹನ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಸತ್ರದ ಮೂಲಕ (ಸರ್ಪಗಳನ್ನು) ದಹಿಸುವನು।

Verse 29

मातृष्वसुश्च तनयांस्तार्क्ष्यो वो भक्षयिष्यति । एवं वो भविता नाशः सर्वेषां दुष्टचेतसाम्

ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ (ಗರುಡ) ನಿಮ್ಮ ಮಾತೃ-ಸ್ವಸೆಯರ ಪುತ್ರರನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸುವನು; ಹೀಗೆ ದುಷ್ಟಚಿತ್ತರಾದ ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ನಾಶವು ಸಂಭವಿಸುವುದು।

Verse 30

शप्त्वा कुलसहस्रं तु यावदेकं कुलं स्थितम् । एवमुक्ते तु वेपंतो ब्रह्मणा भुजगोत्तमाः

ಸಾವಿರ ಕುಲಗಳನ್ನು ಶಪಿಸಿ, ಕೊನೆಗೆ ಒಂದೇ ಕುಲ ಉಳಿದಾಗ; ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭುಜಂಗರು ನಡುಗತೊಡಗಿದರು।

Verse 31

इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे शिवदूतीचरितं नाम एकत्रिंशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಪ್ರಥಮ ಸೃಷ್ಟಿಖಂಡದಲ್ಲಿ ‘ಶಿವದೂತೀಚರಿತ’ ಎಂಬ ಏಕತ್ರಿಂಶ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು।

Verse 32

विषोल्बणत्वं क्रूरत्वं दंदशूकत्वमेव च । संपादितं त्वया देव इदानीं शपसे कथं

ಹೇ ದೇವಾ! ವಿಷದ ಉಗ್ರತೆ, ಕ್ರೂರತೆ, ದಂಶಿಸುವ ಸರ್ಪಸ್ವಭಾವ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನಿಂದಲೇ ಉಂಟಾದವು; ಹಾಗಿರಲು ಈಗ ನೀನು ನನಗೆ ಹೇಗೆ ಶಾಪ ನೀಡುತ್ತೀ?

Verse 33

ब्रह्मोवाच । यदि नाम मया सृष्टा भवंतः कुटिलाशयाः । ततः किं बहुना नित्यं भक्षयध्वं गतव्यथाः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು: ನಿಜಕ್ಕೂ ನೀವು ನನ್ನಿಂದ ಕಪಟಾಶಯಿಗಳಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ, ಹೆಚ್ಚು ಮಾತಿನಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ನಿತ್ಯ ಭಕ್ಷಿಸಿ, ವ್ಯಥಾರಹಿತರಾಗಿ ಇರಿ.

Verse 34

नागा ऊचुः । मर्यादां कुरु देवेश स्थानं चैव पृथक्पृथक् । मनुष्याणां तथास्माकं समयं देव कारय

ನಾಗರು ಹೇಳಿದರು: ಹೇ ದೇವೇಶ! ಮર્યಾದೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸು. ಹೇ ದೇವಾ! ಮಾನವರಿಗೂ ನಮಗೂ ಒಪ್ಪಂದವಾದ ನಿಯಮವನ್ನು ಮಾಡಿಸು.

Verse 35

शापो यो भवता दत्तो मनुष्यो जनमेजयः । नाशं नः सर्पसत्रेण उल्बणं च करिष्यति

ನೀನು ನೀಡಿದ ಶಾಪದಿಂದ ಮಾನವ ರಾಜ ಜನಮೇಜಯನು ಸರ್ಪಸತ್ರದ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮ ನಾಶವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ, ಮಹಾ ವಿಪತ್ತನ್ನೂ ಉಂಟುಮಾಡುವನು.

Verse 36

ब्रह्मोवाच । जरत्कारुरिति ख्यातो भविता ब्रह्मवित्तमः । जरत्कन्या तस्य देया तस्यामुत्पत्स्यते सुतः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು: ‘ಜರತ್ಕಾರು’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾಗುವ ಬ್ರಹ್ಮವಿದರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಜನಿಸುವನು. ಅವನಿಗೆ ಜರತ್ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು; ಅವಳಿಂದ ಒಬ್ಬ ಪುತ್ರನು ಹುಟ್ಟುವನು.

Verse 37

रक्षां कर्ता स वो विप्रो भवतां कुलपावनः । तथा करोमि नागानां समयं मनुजैः सह

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ನಿಮಗೆ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ, ನಿಮ್ಮ ಕುಲವನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸುವವನಾಗಿ ಇರುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಮಾನವರೊಂದಿಗೆ ನಾಗರಿಗೂ ನಾನು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 38

तदेकमनसः सर्वे शृणुध्वं मम शासनम् । सुतलं वितलं चैव तृतीयं च तलातलम्

ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಏಕಮನಸ್ಕರಾಗಿ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕೇಳಿರಿ—ಸುತಲ, ವಿತಲ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ಲೋಕವಾದ ತಲಾತಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಿರಿ.

Verse 39

दत्तं च त्रिप्रकारं वो गृहं तत्र गमिष्यथ । तत्र भोगान्बहुविधान्भुंजाना मम शासनात्

ಅಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ತ್ರಿವಿಧ ನಿವಾಸವನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ; ನೀವು ಅಲ್ಲಿಗೇ ಹೋಗುವಿರಿ. ಅಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನೀವು ಅನೇಕ ವಿಧದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವಿರಿ.

Verse 40

तिष्ठध्वं सप्तमं यावत्कालं तं तु पुनःपुनः । ततो वैवस्वतस्यादौ काश्यपेयो भविष्यति

ಏಳನೆಯ ಕಾಲದವರೆಗೆ—ಪುನಃಪುನಃ (ಪ್ರತಿ ಚಕ್ರದಲ್ಲೂ)—ನೀವು ಅಲ್ಲೇ ತಂಗಿರಿ. ನಂತರ ವೈವಸ್ವತ ಮನ್ವಂತರದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಕಶ್ಯಪನ ಪುತ್ರನು ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸುವನು.

Verse 41

दायादः सर्वदेवानां सुपर्णस्सर्पभक्षकः । तदा प्रसूतिः सर्पाणां दग्धा वै चित्रभानुना

ಆಗ ಗರುಡನು—ಸರ್ವ ದೇವತೆಗಳ ದಾಯಾದನೂ, ಸರ್ಪಭಕ್ಷಕನೂ—ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಭಾನು (ಸೂರ್ಯ)ನಿಂದ ಸರ್ಪಗಳ ಸಂತತಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ದಗ್ಧವಾಯಿತು.

Verse 42

भवतां चैव सर्वेषां भविष्यति न संशयः । ये ये क्रूरा भोगिनो दुर्विनीतास्तेषामंतो भाविता नान्यथैतत्

ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಸಹ ಇದೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ—ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಕ್ರೂರರು, ವಿಷಯಭೋಗಾಸಕ್ತರು, ದುರ್ವಿನೀತರು ಇವರ ಅಂತ್ಯ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿದೆ; ಇದು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗದು।

Verse 43

कालव्याप्तं भक्षयध्वं च सत्वं तथापकारे चकृते मनुष्यम् । मंत्रौषधैर्गारुडैश्चैव तंत्रैर्बंधैर्जुष्टा मानवा ये भवंति

ಕಾಲಗ್ರಸ್ತವಾದ ಆ ಜೀವಿಯನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿರಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಅಪಕಾರ ಮಾಡಿದ ಮಾನವನನ್ನೂ (ಭಕ್ಷಿಸಿರಿ). ಮಂತ್ರ, ಔಷಧಕರ್ಮ, ಗಾರುಡಮಂತ್ರ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಬಂಧನಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುವವರು—ಅಂತಹ ಮಾನವರು ಇಂತೆಯೇ ಆಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 44

तेभ्यो भीतैर्वर्तितव्यं न चान्यच्चित्ते कार्यं चान्यथा वो विनाशः । इतीरिते ब्रह्मणा वै भुजंगा जग्मुः स्थानं सुतलाख्यं हि सर्वे

ಅವರ ಭಯದಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಉದ್ದೇಶವನ್ನೂ ಇಡಬಾರದು—ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಿಮ್ಮ ವಿನಾಶ. ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಎಲ್ಲ ಭುಜಂಗರೂ ‘ಸುತಲ’ವೆಂಬ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದರು।

Verse 45

तस्थुर्भोगान्भुंजमानाश्च सर्वे रसातले लीलया संस्थितास्ते । एवं शापं तुते लब्ध्वाप्रसादं च चतुर्मुखात्

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ರಸಾತಲದಲ್ಲಿ ಲೀಲಾಭಾವದಿಂದ ನೆಲೆಸಿ, ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾ ತಂಗಿದರು। ಹೀಗೆ ಚತುರ್ಮುಖ ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಶಾಪವೂ ಪ್ರಸಾದವೂ—ಎರಡನ್ನೂ ಪಡೆದು…

Verse 46

तस्थुः पातालनिलये मुदितेनांतरात्मना । ततः कालांत रेभूते पुनरेवं व्यचिंतयन्

ಅವರು ಪಾತಾಳನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ಅಂತರಾತ್ಮದಿಂದ ಹರ್ಷಿತರಾಗಿ ತಂಗಿದರು। ನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿದರು।

Verse 47

भविता भरतो राजा पांडवेयो महायशाः । अस्माकं तु क्षयकरो दैवयोगेन केनचित्

ಪಾಂಡವವಂಶದಲ್ಲಿ ಭರತನೆಂಬ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ರಾಜನು ಉದಯಿಸುವನು; ಆದರೆ ಯಾವುದೋ ದೈವಯೋಗದಿಂದ ಅವನೇ ನಮಗೆ ಕ್ಷಯಕಾರಕನಾಗುವನು।

Verse 48

कथं त्रिभुवने नाथः सर्वेषां च पितामहः । सृष्टिकर्ता जगद्वंद्यः शापमस्मासु दत्तवान्

ತ್ರಿಭುವನನಾಥ, ಎಲ್ಲರ ಪಿತಾಮಹ, ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಜಗದ್ವಂದ್ಯನಾದ ಪ್ರಭು—ಅವನು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಶಾಪವನ್ನು ಹೇಗೆ ನೀಡಿದನು?

Verse 49

देवं विरंचिनं त्यक्त्वा गतिरन्या न विद्यते । वैराजे भवनश्रेष्ठे तत्र देवः स तिष्ठति

ವಿರಂಚಿ ದೇವ (ಬ್ರಹ್ಮ)ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಶರಣವಿಲ್ಲ; ‘ವೈರಾಜ’ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭವನದಲ್ಲಿ ಆ ದೇವನೇ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ।

Verse 50

स देवः पुष्करस्थो वै यज्ञं यजति सांप्रतम् । गत्वा प्रसादयामस्तं वरं तुष्टः प्रदास्यति

ಆ ದೇವನು ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಈಗ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸೋಣ—ತೃಪ್ತನಾದರೆ ವರವನ್ನು ನೀಡುವನು।

Verse 51

एवं विचिंत्य ते सर्वे नागा गत्वा च पुष्करम् । यज्ञपर्वतमासाद्य शैलभित्तिमुपाश्रिताः

ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸಿ ಆ ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರು ಪುಷ್ಕರಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಯಜ್ಞಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿ ಶಿಲಾಭಿತ್ತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು।

Verse 52

दृष्ट्वा नागांस्तथा श्रान्तान्वारिधाराश्च शीतलाः । उदङ्मुखा वै निष्क्रांतास्सर्वेषां तु सुखप्रदाः

ನಾಗರೂ ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರಾಂತಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಶೀತಲ ಜಲಧಾರೆಗಳು ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸುಖ-ಶಾಂತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದವು।

Verse 53

नागतीर्थं ततो जातं पृथिव्यां भरतर्षभ । नागकुंडं च वै केचित्सरितं चापरेऽब्रुवन्

ಆಮೇಲೆ, ಹೇ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ‘ನಾಗತೀರ್ಥ’ ಉದ್ಭವಿಸಿತು. ಕೆಲವರು ಅದನ್ನು ‘ನಾಗಕುಂಡ’ ಎಂದರು; ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಅದನ್ನು ನದಿಯೆಂದು ವರ್ಣಿಸಿದರು।

Verse 54

पुण्यं तत्सर्वतीर्थानां सर्पाणां विषनाशनम् । मज्जन्ति तत्र ये मर्त्या अधिश्रावण पंचमि

ಆ ಸ್ಥಳ/ವ್ರತವು ಸಮಸ್ತ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮ ಪುಣ್ಯಕರ; ಸರ್ಪವಿಷವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದು. ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಮನುಷ್ಯರು ಅದರ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 55

न तेषां तु कुले सर्पाः पीडां कुर्वन्ति कर्हिचित् । श्राद्धं पितॄणां ये तत्र करिष्यंति नरा भुवि

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವ ಪುರುಷರ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಪೀಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 56

ब्रह्मा तेषां परं स्थानं दास्यते नात्र संशयः । नागानां तु भयं ज्ञात्वा ब्रह्मा लोकपितामहः

ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವರಿಗೆ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡುವನು—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಲೋಕಪಿತಾಮಹನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು, ನಾಗಗಳ ಭಯವನ್ನು ತಿಳಿದು…

Verse 57

पूर्वोक्तं तु पुनर्वाक्यं नागानश्रावयत्तदा । पंचमी सा तिथिर्धन्या सर्वपापहरा शुभा

ಆಗ ಅವನು ಪೂರ್ವೋಕ್ತ ವಚನಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಾಗರಿಗೆ ಉಚ್ಚಸ್ವರದಿಂದ ಕೇಳಿಸಿದನು. ಆ ಪಂಚಮಿ ತಿಥಿ ಧನ್ಯ—ಶುಭಕರ ಮತ್ತು ಸರ್ವಪಾಪಹಾರಿಣಿ.

Verse 58

यतोऽस्यामेव सुतिथौ नागानां कार्यमुद्धृतम् । एतस्यां सर्वतो यस्तु कट्वम्लं परिवर्जयेत्

ಈ ಶುಭ ತಿಥಿಯಲ್ಲೇ ನಾಗರ ಕಾರ್ಯ/ವ್ರತ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ದಿನ ಆಚರಿಸುವವನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಟು ಮತ್ತು ಅಮ್ಲ ಆಹಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 59

क्षीरेण स्नापयेन्नागांस्तस्य ते यांति मित्रताम् । भीष्म उवाच । शिवदूती यथा जाता येन चैव निवेशिता

ಹಾಲಿನಿಂದ ನಾಗರಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು; ಆಗ ಅವರು ಅವನಿಗೆ ಮಿತ್ರಭಾವ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಶಿವದೂತಿ ಹೇಗೆ ಜನ್ಮವಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಯಾರು ಅವಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿ/ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು?

Verse 60

तन्मे सर्वं यथातत्त्वं भवान्शंसितुर्महति । पुलस्त्य उवाच । शिवा नीलगिरिं प्राप्ता तपसे धृतमानसा

ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ನನಗೆ ಯಥಾತತ್ತ್ವವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ; ನೀವು ಹೇಳಲು ಅರ್ಹರು. ಪುಲಸ್ತ್ಯನು ಹೇಳಿದನು—ಶಿವಾ ನೀಲಗಿರಿ ಪರ್ವತವನ್ನು ತಲುಪಿ, ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿಕೊಂಡಳು.

Verse 61

रौद्री जटोद्भवा शक्तिस्तस्याः शृणु नृप व्रतम् । तपः कृत्वा चिरं कालं ग्रसिष्याम्यखिलं जगत्

ಓ ನೃಪ, ಜಟೆಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಆ ರೌದ್ರೀ ಶಕ್ತಿಯ ವ್ರತವನ್ನು ಕೇಳು. ದೀರ್ಘಕಾಲ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ನಾನು ಅಖಿಲ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಗ್ರಸಿಸುವೆನು.

Verse 62

एवमुद्दिश्य पंचाग्निं साधयामास भामिनी । तस्याः कालांतरे देव्यास्तपंत्यास्तप उत्तमम्

ಹೀಗೆ ಪಂಚಾಗ್ನಿ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಮಾಡುವೆನೆಂದು ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ ಆ ತೇಜಸ್ವಿನಿ ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು. ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾದ ದೇವಿಯ ತಪಸ್ಸು ಪರಮೋತ್ತಮವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾಯಿತು.

Verse 63

रुरुर्नाममहातेजा ब्रह्मदत्तवरोऽसुरः । समुद्रमध्ये रत्नाख्यं पुरमस्ति महाधनम्

ರೂರು ಎಂಬ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ಅಸುರನೊಬ್ಬನಿದ್ದನು; ಅವನಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮದೇವರಿಂದ ದೊರೆತ ವರವಿತ್ತು. ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ರತ್ನ’ ಎಂಬ ಅಪಾರ ಧನಸಂಪತ್ತಿನ ನಗರವಿದೆ.

Verse 64

तत्रातिष्ठत्स दैत्येंद्रस्सर्वदेवभयंकरः । अनेक शतसाहस्र कोटिकोटिशतोत्तमैः

ಅಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರನು ನಿಂತಿದ್ದನು; ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ದೇವರಿಗೆ ಭಯಂಕರನು. ಅವನ ಜೊತೆ ಅನೇಕ ಲಕ್ಷಗಳೂ, ಇನ್ನೂ ಕೋಟ್ಯಂತರಗಳೂ ಆದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸೇನಾದಳಗಳು ಇದ್ದವು.

Verse 65

असुरैरर्चितः श्रीमान्द्वितीयो नमुचिर्यथा । कालेन महता सोऽथ लोकपालपुरं ययौ

ಅಸುರರಿಂದ ಪೂಜಿತನಾದ ಆ ಶ್ರೀಮಂತನು, ಪುರಾತನಕಾಲದ ಎರಡನೇ ನಮುಚಿಯಂತೆ. ಬಹುಕಾಲ ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ಅವನು ಲೋಕಪಾಲರ ನಗರಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.

Verse 66

जिगीषुः सैन्यसंवीतो देवैर्वैरमरोचयत् । उत्तिष्ठतस्तस्य महासुरस्य समुद्रतोयं ववृधेति वेगात्

ಜಯವನ್ನು ಬಯಸಿ ಸೇನೆಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಅವನು ದೇವರೊಂದಿಗೆ ವೈರವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದನು. ಆ ಮಹಾಸುರನು ಎದ್ದ ಕೂಡಲೇ ಸಮುದ್ರಜಲವು ಅಚಾನಕ ವೇಗದಿಂದ ಉಬ್ಬಿ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

Verse 67

अनेक नाग ग्रह मीनजुष्टमाप्लावयत्पर्वतसानुदेशान् । अंतःस्थितानेकसुरारिसंघं विचित्रवर्मायुधचित्रशोभम्

ಅನೇಕ ನಾಗಗಳು, ಮಕರಗಳು ಮತ್ತು ಮೀನುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಜಲವು ಪರ್ವತಗಳ ಇಳಿಜಾರುಗಳನ್ನೂ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನೂ ಮುಳುಗಿಸಿತು. ಅದರೊಳಗೆ ದೇವಶತ್ರುಗಳಾದ ಅಸುರಸಂಘಗಳು ಇದ್ದು, ವಿಚಿತ್ರ ಕವಚ-ಆಯುಧಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ ನಾನಾವರ್ಣ ಪ್ರಭೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದರು।

Verse 68

भीमं बलं चलितं चारुयोधं विनिर्ययौ सिंधुजलाद्विशालम् । तत्र द्विपा दैत्यभठाभ्युपेताः सयानघंटाश्च समृद्धियुक्ताः

ಸಿಂಧುವಿನ ವಿಶಾಲ ಜಲದಿಂದ ಭೀಕರವಾದ, ಚಲಿಸುವ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮನೋಹರವಾದ ಮಹಾಬಲ ಹೊರಬಂದಿತು. ಅಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯಭಟರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಆನೆಗಳೂ ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದವು—ವಾಹನಗಳು, ಗಂಟೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಮೃದ್ಧ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿ।

Verse 69

विनिर्ययुः स्वाकृतिभिर्झषाणां समत्वमुच्चैः खलु दर्शयंतः । अश्वास्तथा कांचनसूत्रनद्धा रोहीतमत्स्या इव ते जलांते

ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆಕೃತಿಗಳಿಂದ ಮೀನುಗಳಂತೆಯೇ ಸಮತ್ವವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ತೋರಿಸುತ್ತಾ ಹೊರಬಂದರು. ಬಂಗಾರದ ದೋರಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಕುದುರೆಗಳು ನೀರಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಮೀನುಗಳಂತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು।

Verse 70

व्यवस्थितास्तैः सममेव तूर्णं विनिर्ययुर्लक्षशः कोटिशश्च । तथा रविस्यंदनतुल्यवेगाः सचक्रदंडाक्षतवेणुयुक्ताः

ನಂತರ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಸಾಲಾಗಿ ನಿಂತು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹೊರಟರು—ಲಕ್ಷಗಳಾಗಿ, ಕೋಟಿಗಳಾಗಿ. ಅವರ ವೇಗ ಸೂರ್ಯರಥದಂತಿತ್ತು; ಚಕ್ರಗಳು ಮತ್ತು ದಂಡಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅಕ್ಷತ ಹಾಗೂ ವೇಣುಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದರು।

Verse 71

रथाश्च यंत्रोपरिपीडितांगाश्चलत्पताकाः स्वनितं विचक्रुः । तथैव योधाः स्थगितास्तरीभिस्तितीर्षवस्ते प्रवरास्त्रपाणयः

ಯಂತ್ರಗಳ ಒತ್ತಡದಿಂದ ರಥಗಳ ಅಂಗಾಂಗಗಳು ಕುಗ್ಗಿದಂತಾಗಿದ್ದು, ಅಲುಗಾಡುವ ಧ್ವಜಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವು ಗರ್ಜನೆಯಂತಹ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಾಗೆಯೇ ದೋಣಿಗಳಿಂದ ತಡೆಗಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಯೋಧರೂ ದಾಟಿಹೋಗಲು ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದರು—ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು।

Verse 72

रणेरणे लब्धजयाः प्रहारिणो विरेजुरुच्चैरसुरानुगा भृशं । देवेषु वै रणे तेषु विद्रुतेषु विशेषतः

ಯುದ್ಧ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಜಯ ಪಡೆದ ಆ ಭೀಕರ ಪ್ರಹಾರಕರು, ಅಸುರರ ಅನುಚರರು, ಘೋಷದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದರು; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆ ಸಮರಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಓಡಿಹೋದಾಗ।

Verse 73

असुरास्सर्वदेवानामन्वधावंस्ततस्ततः । ततो देवगणाः सर्वे द्रवंतो भयविह्वलाः

ಅಸುರರು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು; ಆಗ ಭಯವಿಹ್ವಲರಾದ ದೇವಗಣವೆಲ್ಲ ಓಡಿಹೋಯಿತು।

Verse 74

नीलं गिरिवरं जग्मुर्यत्र देवी स्वयं स्थिता । रौद्री तपोन्विता धन्या शांभवी शक्तिरुत्तमा

ಅವರು ನೀಲವೆಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗಿರಿವರಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಅಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಸ್ವಯಂ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ—ರೌದ್ರೀ, ತಪೋನ್ವಿತೆ, ಧನ್ಯಾ, ಮಂಗಳಮಯಿ, ಪರಮ ಶಾಂಭವೀ ಶಕ್ತಿ।

Verse 75

संहारकारिणी देवी कालरात्रीति यां विदुः । सा तु दृष्ट्वा तदा देवान्भयत्रस्तान्विचेतसः

ಸಂಹಾರಕಾರಿಣಿ ದೇವಿಯನ್ನು ‘ಕಾಲರಾತ್ರಿ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ; ಆಕೆ ಆಗ ಭಯತ್ರಸ್ತರಾಗಿ ವಿಚೇತನರಾದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ (ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದಳು)।

Verse 76

पप्रच्छ विस्मयाद्देवी प्रोत्फुल्लांबुजलोचना । पृष्ठतो वो न पश्यामि भयं किंचिदुपागतम्

ವಿಸ್ಮಯದಿಂದ ಪ್ರಫುಲ್ಲ ಕಮಲನಯನಾ ದೇವಿ ಕೇಳಿದಳು—“ನಿಮ್ಮ ಹಿಂದೆಂದೂ ಯಾವ ಭಯವೂ ಬರುತ್ತಿರುವುದು ನನಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾದರೆ ಈ ಭಯ ಏಕೆ?”

Verse 77

कथं तु विद्रुता देवाः सर्वे शक्रपुरःसराः । देवा ऊचुः । अयमायाति दैत्येंद्रो रुरुर्भीमपराक्रमः

ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಎಲ್ಲ ದೇವರುಗಳು ಹೇಗೆ ಓಡಿಹೋದರು? ದೇವರುಗಳು ಹೇಳಿದರು—“ಭೀಕರ ಪರಾಕ್ರಮಿಯ ದೈತ್ಯೇಂದ್ರ ರುರು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.”

Verse 78

चतुरंगेण सैन्येन महता परिवारितः । तस्माद्दीना वयं देवीं भवतीं शरणं गताः

ಮಹಾ ಚತುರಂಗ ಸೇನೆಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ನಾವು ನಿರಾಶ್ರಿತರಾಗಿದ್ದೇವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ದೇವಿ, ದೀನರಾಗಿ ನಿನ್ನ ಶರಣು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ।

Verse 79

देवानामिति वै श्रुत्वा वाक्यमुच्चैर्जहास सा । तस्यां हसंत्यां निश्चेरुर्वरांग्यो वदनात्ततः

“ದೇವರದು” ಎಂಬ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವಳು ಜೋರಾಗಿ ನಕ್ಕಳು; ಅವಳು ನಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವಳ ಬಾಯಿಂದ ಸುಂದರಿಯರು ಹೊರಬಂದುದರು।

Verse 80

पाशांकुशधराः सर्वाः पीनोन्नतपयोधराः । सर्वाश्शूलधरा भीमाः सर्वा दंष्ट्राङ्कुशाननाः

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಪಾಶ ಮತ್ತು ಅಂಕುಶವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು; ಅವರ ಸ್ತನಗಳು ತುಂಬಿ ಎತ್ತಾಗಿದ್ದವು. ಎಲ್ಲರೂ ಭೀಕರರು, ಶೂಲಧಾರಿಗಳು; ಎಲ್ಲರ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಚಾಚಿದ ದಂಷ್ಟ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಕುಶದಂತೆಯೇ ವಿಕಟ ಭಾವವಿತ್ತು।

Verse 81

आबद्धमकुटाः सर्वाः संदष्टदशनच्छदाः । फूत्काररावैरशिवैस्त्रासयंत्यश्चराचरम्

ಅವರ ಎಲ್ಲರ ಮಕುಟಗಳು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ತುಟಿಗಳು ಹಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು; ಅಶುಭ ಫೂತ್ಕಾರ-ಗರ್ಜನೆಗಳಿಂದ ಅವರು ಸಮಸ್ತ ಚರಾಚರ ಜಗತ್ತನ್ನು ಭಯಪಡಿಸಿದರು।

Verse 82

काश्चिच्छुक्लाम्बरधराः काश्चिच्चित्राम्बरास्तथा । सुनीलवसनाः काश्चिद्रक्तपानातिलालसाः

ಕೆಲವರು ಶುಭ್ರ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದರು; ಕೆಲವರು ವಿಚಿತ್ರವರ್ಣ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಕೆಲವರು ಗಾಢ ನೀಲ ವಸನಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ರಕ್ತಪಾನಕ್ಕೆ ಅತಿಶಯ ಲಾಲಸಿತರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 83

नानारूपैर्मुखैस्तास्तु नानावेषवपुर्धराः । ताभिरेवं वृता देवी देवानामभयंकरी

ಅವರು ನಾನಾರೂಪಗಳನ್ನೂ ನಾನಾಮುಖಗಳನ್ನೂ ಧರಿಸಿ, ನಾನಾವೇಷ ಹಾಗೂ ನಾನಾವಪುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಅವರಿಂದ ವೃತಳಾದ ದೇವಿ—ದೇವರಿಗೆ ಅಭಯ ನೀಡುವವಳು—ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಳು.

Verse 84

मा भैष्ट देवा भद्रं वो यावद्वदति दानवः । चतुरंगबलोपेतो रुरुस्तावत्समागतः

ಹೇ ದೇವರೆ, ಭಯಪಡಬೇಡಿ; ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ. ದಾನವನು ಇನ್ನೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ, ಚತುರಂಗ ಬಲದೊಂದಿಗೆ ರುರು ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದನು.

Verse 85

तं नीलपर्वतवरं देवानां मार्गमार्गणः । देवानामग्रतः सैन्यं दृष्ट्वा देवी समाकुलम्

ದೇವರ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕನಾದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನೀಲಪರ್ವತವನ್ನೂ, ದೇವರ ಮುಂಭಾಗದ ಸೇನೆಯನ್ನು ಕಂಡು ದೇವಿ ಅಶಾಂತಳಾದಳು.

Verse 86

तिष्ठतिष्ठेति जल्पंतो दैत्यास्ते समुपागताः । ततः प्रववृते युद्धं तासां तेषां महाभयम्

“ನಿಲ್ಲು, ನಿಲ್ಲು” ಎಂದು ಕೂಗುತ್ತಾ ಆ ದೈತ್ಯರು ಧಾವಿಸಿ ಬಂದರು. ನಂತರ ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು; ಎರಡೂ ಕಡೆ ಮಹಾಭಯ ಉಂಟಾಯಿತು.

Verse 87

नाराचैर्भिन्नदेहानां दैत्यानां भुवि सर्पतां । रोषाद्दंडप्रभग्नानां सर्पाणामिव सर्पताम्

ನಾರಾಚ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚಿದ್ರಿತ ದೇಹಗಳಾದ ದೈತ್ಯರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ತಡಫಡುತ್ತಾ ಸರಿದಾಡುತ್ತಿದ್ದರು; ಕೋಪದ ದಂಡಪ್ರಹಾರದಿಂದ ಫಣ ನುಚ್ಚಾದ ಸರ್ಪಗಳು ವೇದನೆಯಲ್ಲಿ ಸರಿಯುವಂತೆ।

Verse 88

शक्तिनिर्भिन्नहृदया गदासंचूर्णितोरसः । कुठारैर्भिन्नशिरसो मुसलैर्भिन्नमस्तकाः

ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಅವರ ಹೃದಯಗಳು ಭೇದಿತವಾದವು, ಗದೆಗಳಿಂದ ವಕ್ಷಸ್ಥಳ ನುಚ್ಚಾಯಿತು; ಕುಠಾರಗಳಿಂದ ಶಿರಸ್ಸು ಚಿದ್ರವಾಯಿತು, ಮುಸಲಗಳಿಂದ ಕಪಾಲ ಭಂಗವಾಯಿತು।

Verse 89

विद्धोदरास्त्रिशूलाग्रैश्छिन्नग्रीवा वरासिभिः । क्षताश्वरथमातंगपादाताः पेतुराहवे

ತ್ರಿಶೂಲದ ಅಗ್ರಗಳಿಂದ ಅವರ ಉದರಗಳು ಭೇದಿತವಾದವು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಖಡ್ಗಗಳಿಂದ ಕಂಠಗಳು ಛಿನ್ನವಾದವು; ಕುದುರೆ-ರಥ-ಆನೆಗಳ ಪಾದಗಳು ಗಾಯಗೊಂಡುದರಿಂದ ಅವರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದರು।

Verse 90

रणभूमिं समासाद्य दैत्याः सर्वे रुरुं विना । ततो बलं हतं दृष्ट्वा रुरुर्मायां तदाददे

ರಣಭೂಮಿಗೆ ಬಂದು ರುರು ಇಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲ ದೈತ್ಯರೂ ಯುದ್ಧಿಸಿದರು; ನಂತರ ತನ್ನ ಸೇನೆ ನಾಶವಾದುದನ್ನು ನೋಡಿ ರುರು ಅಲ್ಲಿ ಮಾಯಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು।

Verse 91

तया संमोहिता देव्यो देवाश्चापि रणाजिरे । तामस्या मायया देव्या सर्वमन्धंतमोभवत्

ಆ ಮಾಯೆಯಿಂದ ದೇವಿಯರೂ ದೇವರೂ ಯುದ್ಧರಂಗದಲ್ಲಿ ಮೋಹಿತರಾಗಿ ನಿಂತರು; ಆ ದೇವಿಯ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲವೂ ಅಂಧತಮಸ್ಸಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಯಿತು।

Verse 92

ततो देवी महाशक्या तं दैत्यं समताडयत् । तया तु ताडितस्याजौ दैत्यस्य प्रगतं तमः

ಆಗ ಮಹಾಶಕ್ತಿಸಂಪನ್ನಳಾದ ದೇವಿಯು ಆ ದೈತ್ಯನನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹೊಡೆದಳು. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವಳ ಆಘಾತದಿಂದ ದೈತ್ಯನ ತಮಸ್ಸು—ಅಜ್ಞಾನಾಂಧಕಾರ—ನಿವಾರಿತವಾಯಿತು।

Verse 93

मायायामथ नष्टायां तामस्यां दानवो रुरुः । पातालमाविशत्तूर्णं तत्रापि परमेश्वरी

ಆ ತಾಮಸೀ ಮಾಯೆ ನಾಶವಾದಾಗ ದಾನವ ರುರು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು; ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಿ ಇದ್ದಳು।

Verse 94

देवीभिः सहिता क्रुद्धा पुरतोभिमुखी स्थिता । रुरोस्तु दानवेंद्रस्य भीतस्याग्रे गतस्य च

ದೇವಿಯರೊಂದಿಗೆ ಕ್ರುದ್ಧಳಾಗಿ ಅವಳು ಎದುರಿಗೆ ಮುಖಮಾಡಿ ನಿಂತಳು. ಭೀತನಾಗಿ ಮುಂದೆ ಬಂದ ದಾನವೇಂದ್ರ ರುರುನ ಮೇಲೆ ಅವಳು ಗರ್ಜಿಸಿದಳು।

Verse 95

नखाग्रेण शिरश्छित्वा चर्म चादाय वेगिता । निष्पपाताथ पातालात्पुष्करं च पुनर्गिरिम्

ನಖಾಗ್ರದಿಂದ ಅವನ ಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಚರ್ಮವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವಳು ಪಾತಾಳದಿಂದ ಹೊರಗೆ ಜಿಗಿದುಬಂದಳು; ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಪುಷ್ಕರಕ್ಕೂ ಪರ್ವತಕ್ಕೂ ಹೋದಳು।

Verse 96

कन्या सैन्येन महता बहुरूपेण भास्वता । देवैस्तुविस्मितैर्दृष्टा चर्ममुंडधरा रुरोः

ಮಹಾಸೈನ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಬಹುರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಆ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ವಿಸ್ಮಿತ ದೇವರುಗಳು ಕಂಡರು. ರುರುನ ಚರ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಮುಂಡಿತ ಶಿರಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವಳು ನಾದಿಸಿದಳು।

Verse 97

स्वकीये तपसः स्थाने निविष्टा परमेश्वरी । ततो देव्यो महाभागाः परिवार्य व्यवस्थिताः

ಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಿ ತನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಳಾದಳು. ನಂತರ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ ದೇವಿಯರು ಅವಳನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು ಸಮವಾಯವಾಗಿ ನಿಂತರು.

Verse 98

याचयामासुरव्यग्रास्तां तु देवीं बुभुक्षिताः । बुभुक्षिता वयं देवि देहि नो भोजनं वरम्

ಹಸಿವಿನಿಂದ ವ್ಯಗ್ರರಾಗಿ ಅವರು ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ಬೇಡಿಕೊಂಡರು— “ದೇವಿ, ನಾವು ಬಹಳ ಹಸಿದಿದ್ದೇವೆ; ನಮಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಭೋಜನವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು.”

Verse 99

एवमुक्त्वा ततो देवी दध्यौ तासां तु भोजनम् । नाध्यगच्छत्तदा तासां भोजनं चिन्तितम्महत्

ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ದೇವಿ ಅವರ ಭೋಜನದ ಕುರಿತು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಳು; ಆದರೆ ಆ ವೇಳೆಗೆ ಅವಳು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಿಸಿದ ಮಹತ್ತಾದ ಆಹಾರವು ಅವರಿಗೆ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ.

Verse 100

तदा दध्यौ महादेवं रुद्रं पशुपतिं विभुम् । सोपि ध्यानात्समुत्तस्थौ परमात्मा त्रिलोचनः

ಆಗ ಅವಳು ಮಹಾದೇವ—ರುದ್ರ, ಪಶುಪತಿ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭು—ಅವರನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಳು. ಆ ತ್ರಿನೇತ್ರ ಪರಮಾತ್ಮನು ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಎದ್ದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.

Verse 101

उवाच रुद्रस्तां देवीं किं ते कार्यं विवक्षितम् । ब्रूहि देवि महामाये यत्ते मनसि वर्तते

ರುದ್ರನು ಆ ದೇವಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದನು— “ನೀನು ಹೇಳಲು ಬಯಸುವ ಕಾರ್ಯವೇನು? ಹೇ ಮಹಾಮಾಯೆ ದೇವಿ, ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇರುವುದನ್ನು ಹೇಳು.”

Verse 102

शिवदूत्युवाच । छागमध्ये तु वै देव छागरूपेण वर्तसे । एतास्त्वां भक्षयिष्यन्ति भक्ष्यमीप्सितमादरात्

ಶಿವದೂತಿ ಹೇಳಿದಳು—ಓ ದೇವಾ! ನೀ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಡುಗಳ ನಡುವೆ ಆಡುರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವೆ. ಇವರು ನಿನ್ನನ್ನು ಇಷ್ಟಭಕ್ಷ್ಯವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಆದರದಿಂದ, ರುಚಿಯಿಂದ ಭಕ್ಷಿಸುವರು.

Verse 103

भक्षार्थमासां देवेश किंचिद्दातुमिहार्हसि । शूलीकुर्वंति मामेता भक्षार्थिन्यो महाबलाः

ಹೇ ದೇವೇಶ! ಇವರ ಆಹಾರಾರ್ಥವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ನೀಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತ. ಭಕ್ಷ್ಯಕಾಂಕ್ಷೆಯುಳ್ಳ ಈ ಮಹಾಬಲಿಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಶೂಲಕ್ಕೆ ಏರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

Verse 104

अन्यथा मामपि बलाद्भक्षयेयुर्बुभुक्षिताः । एवं मां तु समालक्ष्य भक्ष्यं कल्पय सत्वरम्

ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಸಿದವರು ಬಲವಂತವಾಗಿ ನನ್ನನ್ನೂ ಭಕ್ಷಿಸುವರು. ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿ, ತಕ್ಷಣ ನನಗೆ ಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡು.

Verse 105

रुद्र उवाच । शिवदूति ब्रवीम्येकं प्रवृत्तं यद्युगांतरे । गंगाद्वारे दक्षयज्ञो गणैर्विध्वंसितो मम

ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಶಿವದೂತಿ! ಹಿಂದಿನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಘಟನೆ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಗಂಗಾದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಗಣಗಳು ದಕ್ಷನ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಧ್ವಂಸಮಾಡಿದವು.

Verse 106

तत्र यज्ञो मृगो भूत्वा प्रदुद्राव सुवेगवान् । मया बाणेन निर्विद्धो रुधिरेण प्रसेचितः

ಅಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞನು ಜಿಂಕೆಯಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದಿಂದ ಓಡಿಹೋದನು; ನನ್ನ ಬಾಣದಿಂದ ಭೇದಿತನಾಗಿ ರಕ್ತದಿಂದ ತೋಯ್ದನು.

Verse 107

अजगंधस्तदा भूतो नाम देवैस्तु मे कृतम् । अजगंधस्त्वमेवेति दास्ये चान्यत्तु भोजनम्

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವರುಗಳು ನನಗೆ ‘ಅಜಗಂಧ’ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು—‘ನೀನೇ ಅಜಗಂಧ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ‘ನಿನಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಭೋಜನವನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ’ ಎಂದರು.

Verse 108

एतासां शृणु मे देवि भक्ष्यमेकं मयोचितम् । कथ्यमानं वरारोहे कालरात्रि महाप्रभे

ಹೇ ದೇವಿ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಯೋಗ್ಯವೆನಿಸುವ ಒಂದು ಭಕ್ಷ್ಯ-ನಿವೇದನೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಹೇ ವರಾರೋಹೆ—ಹೇ ಕಾಲರಾತ್ರಿ ಮಹಾಪ್ರಭೆ—ನಾನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೇಳು.

Verse 109

या स्त्री सगर्भा देवेशि अन्यस्त्रीपरिधानकम् । परिधत्ते स्पृशेद्वापि पुरुषस्य विशेषतः

ಹೇ ದೇವೇಶಿ, ಗರ್ಭಿಣಿ ಸ್ತ್ರೀ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿದರೂ ಅಥವಾ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೂ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅದು ಪುರುಷಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿದ್ದರೆ—ಅವಳು ದೋಷಭಾಗಿನಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ.

Verse 110

सभागोस्तु वरारोहे कासांचित्पृथिवीतले । अप्येकवर्षं बालं तु गृहीत्वा तत्र वै बलात्

ಹೇ ವರಾರೋಹೆ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಕೆಲವರ ಒಂದು ಗುಂಪಿತ್ತು; ಅವರು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಮಗುವನ್ನೂ ಹಿಡಿದು ಅತ್ತ ಕಡೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದರು.

Verse 111

भुक्त्वा तिष्ठंतु सुप्रीता अपि वर्षशतान्बहून् । अन्याः सूतिगृहे च्छिद्रं गृह्णीयुस्तु ह्यपूजिताः

ಭೋಜನ ಮಾಡಿ ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅನೇಕ ಶತವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಉಳಿಯಲಿ; ಆದರೆ ಇತರರು—ಪೂಜೆಯಿಲ್ಲದೆ—ಸೂತಿಗೃಹದಲ್ಲಿ ಛಿದ್ರರೂಪ ದೋಷವನ್ನು (ದುರ್ಬಲ ಬಿರುಕು) ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿ.

Verse 112

निवसिष्यंति देवेशि तथा वै जातहारिकाः । गृहे क्षेत्रे तटाके च वाप्युद्यानेषु चैव हि

ಹೇ ದೇವೇಶಿ! ಜಾತಹಾರಿಕರೂ ಸಹ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವಾಸಿಸುವರು—ಮನೆಯಲ್ಲಿ, ಹೊಲದಲ್ಲಿ, ಕೆರೆಯ ಬಳಿ, ಹಾಗೆಯೇ ವಾಪಿ (ಜಲಾಶಯ) ಮತ್ತು ಉದ್ಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ।

Verse 113

अत्येषु च रुदंत्यो या स्त्रियस्तिष्ठंति नित्यशः । तासां शरीरगाश्चान्याः काश्चित्तृप्तिमवाप्नुयुः

ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ತಂಗಿ ಅಳುವ ಸ್ತ್ರೀಯರ ದೇಹದೊಳಗೆ ವಾಸಿಸುವ ಕೆಲವು ಇತರ ಸತ್ತ್ವಗಳೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಪಾಲಾಗಿ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವರು।

Verse 114

शिवदूत्य उवाच । कुत्सितं भवता दत्तं प्रजानां परिपीडनम् । न च त्वं बुध्यसे दातुं शंकररस्य विशेषतः

ಶಿವದೂತಿ ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ನೀಡಿದುದು ನಿಂದನೀಯ, ಪ್ರಜೆಗೆ ಪೀಡನಕಾರಕ; ಆದರೂ ಶಂಕರನಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರೀತಿಕರವಾದ ದಾನವನ್ನು ಹೇಗೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ನೀನು ಅರಿಯುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 115

त्रपाकरं यद्भवति प्रजानां परिपीडकम् । न तु तद्युज्यते दातुं तासां भक्ष्यं तु शंकर

ಪ್ರಜೆಗೆ ಲಜ್ಜೆ ಉಂಟುಮಾಡಿ ಪೀಡಿಸುವುದನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಬಾರದು; ಹೇ ಶಂಕರ, ಅದನ್ನು ಅವರ ಆಹಾರವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವುದೂ ಯುಕ್ತವಲ್ಲ।

Verse 116

रुद्र उवाच । अवंत्यां तु यदा स्कंदो मया पूर्वं तु भद्रितः । चूडाकर्मणि वृत्ते तु कुमारस्य तदा शुभे

ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—ಹಿಂದೆ ಅವಂತಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಸ್ಕಂದನಿಗೆ ಆಶೀರ್ವಾದ ನೀಡಿದ್ದೆ; ಆ ವೇಳೆ ಕುಮಾರನ ಶುಭ ಚೂಡಾಕರ್ಮ (ಮುಂಡನ-ಸಂಸ್ಕಾರ) ನೆರವೇರಿತ್ತು…

Verse 117

आगत्य मातरो भक्ष्यमपूर्वं तु प्रचक्रिरे । देवलोकाद्देवगणा मातॄणां भोक्तुमागताः

ಅಲ್ಲಿ ಬಂದ ಮಾತೃದೇವಿಯರು ಅಪೂರ್ವವಾದ ಭಕ್ಷ್ಯ-ಅರ್ಪಣವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದರು; ದೇವಲೋಕದಿಂದ ದೇವಗಣಗಳು ಮಾತೃಗಳ ಭೋಜನವನ್ನು ಭುಂಜಲು ಬಂದರು।

Verse 118

तासां गृहे यदा पूर्वं ब्रह्माद्यास्सुरसत्तमाः । गंधर्वाप्सरसश्चैव यक्षास्सर्वे च गुह्यकाः

ಹಿಂದೆ ಅವರ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೇವರುಗಳು, ಗಂಧರ್ವ-ಅಪ್ಸರಸರು, ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲ ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಗುಹ್ಯಕರು (ಬಂದಾಗ),

Verse 119

मेर्वादयः शिखरिणो गंगाद्याः सरितस्तथा । सर्वे नागा गजास्सिद्धाः पक्षिणोऽसुरसूदनाः

ಮೇರು ಮೊದಲಾದ ಪರ್ವತಶಿಖರಗಳು, ಗಂಗಾ ಮೊದಲಾದ ನದಿಗಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲ ನಾಗರು, ಗಜಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ಪಕ್ಷಿಗಳು—ಹೇ ಅಸುರಸೂದನ—(ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು)।

Verse 120

डाकिन्यः सह वेतालैर्वृताः सर्वैर्ग्रहैस्तदा । किमुक्तेनामुना देवि यत्सृष्टं ब्रह्मणा त्विह

ಆಗ ಡಾಕಿನಿಯರು, ವೇತಾಳರು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು (ಅವನು ಹೇಳಿದನು): ‘ಹೇ ದೇವಿ, ಇದರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ—ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದದ್ದೆಲ್ಲವೂ ಇದೇ.’

Verse 121

तत्सर्वं भोजनं दत्तं स्वेच्छान्नं च नभोगतं । शिवदूत्युवाच । आसां कृतं देहि भोज्यं दुर्लभं यत्त्रिविष्टपे

‘ಆ ಸಮಸ್ತ ಭೋಜನವನ್ನು ದತ್ತವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ; ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಅನ್ನವೂ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕವನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.’ ಶಿವದೂತಿ ಹೇಳಿದಳು—‘ಈ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ಭೋಜ್ಯವನ್ನು ಕೊಡು; ಅದು ತ್ರಿವಿಷ್ಟಪದಲ್ಲಿಯೂ ದುರ್ಲಭ.’

Verse 122

स्नेहाक्तं सगुडं हृद्यं सुपक्वं परिकल्पितम् । क्वचिन्नान्येन यद्भुक्तमपूर्वं परमेश्वर

ತುಪ್ಪಿನಿಂದ ಲೇಪಿತ, ಬೆಲ್ಲದಿಂದ ಮಧುರ, ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹರ್ಷಕರ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿ ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ—ಇನ್ನಾರೂ ಒಂದೇ ಸಲವೂ ಭಕ್ಷಿಸದ—ಅಂಥ ನೈವೇದ್ಯವೇ, ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರ, ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಪೂರ್ವ।

Verse 123

एवमुक्तस्तदा सोपि देवदेवो महेश्वरः । भक्ष्यार्थं तास्तदा प्राह पार्वत्याश्चैव सन्निधौ

ಇಂತೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ದೇವದೇವನಾದ ಮಹೇಶ್ವರನೂ, ಪಾರ್ವತಿಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಭಕ್ಷ್ಯವಿಷಯವಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದನು।

Verse 124

मया वै साधितं चान्नं प्रकारैर्बहुभिः कृतं । तत्सर्वं च व्ययं यातं न चान्यदिह दृश्यते

ನಾನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದೆ, ಬಹು ವಿಧಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದೆ; ಆದರೆ ಅದು ಎಲ್ಲವೂ ವ್ಯಯವಾಗಿ ಹೋಯಿತು, ಇಲ್ಲಿ ಈಗ ಮತ್ತೇನೂ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 125

भवतीष्वागतास्वद्य किं मया देयमुच्यताम् । अपूर्वं भवतीनां यन्मया देयं विशेषतः

ಇಂದು ನೀವು ಸ್ತ್ರೀಯರು ಬಂದಿರುವಾಗ, ನಾನು ಏನು ಕೊಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿರಿ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಿಮಗಾಗಿ ನಾನು ಯಾವ ಅಪೂರ್ವ ದಾನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಲಿ?

Verse 126

अस्वादितं न चान्येन भक्ष्यार्थे च ददाम्यहम् । अधोभागे च मे नाभेर्वर्तुलौ फलसन्निभौ

ಭಕ್ಷ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾನು ರುಚಿಸಿದದ್ದನ್ನೂ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ರುಚಿಸಿದದ್ದನ್ನೂ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ನಾಭಿಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಫಲಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ ಎರಡು ವೃತ್ತಾಕಾರ ಗುರುತುಗಳಿವೆ।

Verse 127

भक्षयध्वं हि सहिता लंबौ मे वृषणाविमौ । अनेन चापि भोज्येन परा तृप्तिर्भविष्यति

ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿ ಭಕ್ಷಿಸಿರಿ—ನನ್ನ ಈ ಎರಡು ತೂಗುವ ವೃಷಣಗಳನ್ನು ಭುಜಿಸಿರಿ; ಈ ಭೋಜನದಿಂದಲೇ ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯೂ ಉಂಟಾಗುವುದು.

Verse 128

महाप्रसादं ता लब्ध्वा देव्यस्सर्वास्तदा शिवम् । प्रणिपत्य स्थिताश्शर्व इदं वचनमब्रवीत्

ಮಹಾಪ್ರಸಾದ (ವರ) ಪಡೆದ ಎಲ್ಲಾ ದೇವಿಯರೂ ಆಗ ಶಿವನಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿಂತರು; ಅನಂತರ ಶರ್ವನು ಈ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

Verse 129

करिष्यंति शुभाचारान्विना हास्येन ये नराः । तेषां धनं पशुः पुत्रा दाराश्चैव गृहादिकम्

ಯಾರು ಹಾಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಶುಭಾಚಾರವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಧನ, ಪಶುಗಳು, ಪುತ್ರರು, ಪತ್ನಿಯರು ಹಾಗೂ ಗೃಹಾದಿ ಸಂಪತ್ತು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 130

भविष्यति मया दत्तं यच्चान्यन्मनसि स्थितम् । हास्येन दीर्घदशना दरिद्राश्च भवंति ते

ನಾನು ನೀಡಿದುದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾದ ಇನ್ನಿತರೂ ಹಾಗೆಯೇ; ನನ್ನ ನಗುವಿನ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಅವರು ದೀರ್ಘದಂತರು ಹಾಗೂ ದರಿದ್ರರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 131

तस्मान्न निंदा हास्यं च कर्तव्यं हि विजानता । भवत्यो मातरः ख्याता ह्यस्मिन्लोके भविष्यथ

ಆದುದರಿಂದ ತಿಳಿದವನು ನಿಂದೆಯನ್ನಾಗಲಿ ಹಾಸ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಮಾಡಬಾರದು; ನೀವು ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ಮಾತೃಗಳು’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತರಾಗುವಿರಿ.

Verse 132

उपहारे नरा ये तु करिष्यंति च कौमुदीम् । चणकान्पूरिकाश्चैव वृषणैः सह पूपकान्

ಉಪಹಾರರೂಪವಾಗಿ ಕೌಮುದೀ ವ್ರತ/ಉತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ಕಡಲೆಕಾಳು, ಪೂರಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಚಿಕ್ಕ ಪೂಪಕಗಳು—ವೃಷಣೈಃ ಸಹ—ಅರ್ಪಿಸುವ ಪುರುಷರು—

Verse 133

बंधुभिः स्वजनैश्चैव तेषां वंशो न छिद्यते । अपुत्रो लभते पुत्रं धनार्थी लभते धनम्

ಬಂಧುಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಜನರ ಸಹಿತ ಅವರ ವಂಶವು ಕಡಿದುಹೋಗದು. ಅಪುತ್ರನು ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಧನಾರ್ಥಿ ಧನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 134

रूपवान्सुभगो भोगी सर्वशास्त्रविशारदः । हंसयुक्तेन यानेन ब्रह्म लोके महीयते

ಅವನು ರೂಪವಂತ, ಸೌಭಾಗ್ಯಶಾಲಿ, ಭೋಗಿ ಹಾಗೂ ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರವಿಶಾರದನಾಗಿ, ಹಂಸಯುಕ್ತ ದಿವ್ಯವಾಹನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 135

शिवदूति मयाप्येवं तासां दत्तं च भक्षणम् । त्रपाकरं किं भवत्या उक्तोहं तन्निशामय

ಓ ಶಿವದೂತಿ, ನಾನೂ ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಭಕ್ಷಿಸಲು ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡಿದೆನು. ಹಾಗಾದರೆ ನಾನು ನಿನಗೆ ಯಾವ ಲಜ್ಜಾಕರ ಮಾತು ಹೇಳಿದೆನು? ಅದನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 136

जयस्व देवि चामुंडे जय भूतापहारिणि । जय सर्वगते देवि कालरात्रि नमोस्तु ते

ಜಯವಾಗಲಿ ದೇವಿ ಚಾಮುಂಡೆ; ಜಯವಾಗಲಿ ಭೂತಾಪಹಾರಿಣಿ. ಜಯವಾಗಲಿ ಸರ್ವಗತೆಯಾದ ದೇವಿ ಕಾಲರಾತ್ರಿ; ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

Verse 137

विश्वमूर्तियुते शुद्धे विरूपाक्षि त्रिलोचने । भीमरूपे शिवे विद्ये महामाये महोदरे

ಹೇ ವಿಶ್ವಮೂರ್ತಿಧಾರಿಣಿ ಶುದ್ಧೆ, ಹೇ ವಿರೂಪಾಕ್ಷಿ ತ್ರಿಲೋಚನೆ! ಹೇ ಭೀಮರೂಪಿಣಿ ಶಿವೆ, ಹೇ ದಿವ್ಯವಿದ್ಯೆ, ಹೇ ಮಹಾಮಾಯೆ, ಹೇ ಮಹೋದರೇ!

Verse 138

मनोजये मनोदुर्गे भीमाक्षि क्षुभितक्षये । महामारि विचित्रांगि गीतनृत्यप्रिये शुभे

ಹೇ ಮನೋಜಯೆ, ಹೇ ಮನೋದುರ್ಗೆ, ಹೇ ಭೀಮಾಕ್ಷಿ, ಹೇ ಕ್ಷೋಭ-ಕ್ಷಯಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವಳೇ! ಹೇ ಮಹಾಮಾರಿ, ಹೇ ವಿಚಿತ್ರಾಂಗೀ, ಹೇ ಗೀತ-ನೃತ್ಯಪ್ರಿಯೆ ಶುಭೆ!

Verse 139

विकरालि महाकालि कालिके पापहारिणि । पाशहस्ते दंडहस्ते भीमहस्ते भयानके

ಹೇ ವಿಕರಾಳಿ, ಹೇ ಮಹಾಕಾಳಿ, ಹೇ ಕಾಲಿಕೆ, ಪಾಪಹಾರಿಣಿ! ಹೇ ಪಾಶಹಸ್ತೆ, ಹೇ ದಂಡಹಸ್ತೆ, ಹೇ ಭೀಮಹಸ್ತೆ—ಹೇ ಭಯಾನಕೆ ದೇವಿ!

Verse 140

चामुंडे ज्वलमानास्ये तीक्ष्णदंष्ट्रे महाबले । शिवयानप्रिये देवि प्रेतासनगते शिवे

ಹೇ ಚಾಮುಂಡೆ, ಜ್ವಲಮಾನ ಮುಖವಳೇ, ತೀಕ್ಷ್ಣದಂಷ್ಟ್ರೇ, ಮಹಾಬಲೇ! ಹೇ ದೇವಿ, ಶಿವಯಾನಪ್ರಿಯೆ, ಪ್ರೇತಾಸನಗತೇ ಶುಭೇ ಶಿವೇ!

Verse 141

भीमाक्षि भीषणे देवि सर्वभूतभयंकरि । करालि विकराले च महाकालि करालिनि

ಹೇ ಭೀಮಾಕ್ಷಿ, ಹೇ ಭೀಷಣ ದೇವಿ, ಸರ್ವಭೂತಭಯಂಕರಿ! ಹೇ ಕರಾಳಿ, ಹೇ ವಿಕರಾಳಿ, ಹೇ ಮಹಾಕಾಳಿ, ಹೇ ಕರಾಳಿನಿ!

Verse 142

कालिकरालविक्रांते कालरात्रि नमोस्तु ते । सर्वशस्त्रभृते देवि नमो देवनमस्कृते

ಕಾಲದಂತೆ ಭಯಂಕರಳಾಗಿ ಮಹಾವಿಕ್ರಮದಿಂದ ನಡೆಯುವ ಕಾಲರಾತ್ರಿಯೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಸರ್ವ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ದೇವಿಯೇ, ದೇವರುಗಳಿಗೂ ನಮಸ್ಕೃತಳಾದ ನಿನಗೆ ಪ್ರಣಾಮ.

Verse 143

एवं स्तुता शिवदूती रुद्रेण परमेष्ठिना । तुतोष परमा देवी वाक्यं चैवमुवाच ह

ಪರಮೇಶ್ವರ ರುದ್ರನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಿದಾಗ ಶಿವದೂತಿ ಸಂತೋಷಗೊಂಡಳು. ಪರಮ ದೇವಿ ಪರಿತೃಪ್ತಳಾಗಿ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು.

Verse 144

वरं वृणीष्व देवेश यत्ते मनसि वर्तते । रुद्र उवाच । स्तोत्रेणानेन ये देवि स्तोष्यंति त्त्वां वरानने

“ಹೇ ದೇವೇಶಾ! ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇರುವುದನ್ನೇ ವರವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡು.” ರುದ್ರನು ಹೇಳಿದರು—“ಹೇ ದೇವಿ, ಸುಮುಖಿಯೇ! ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವವರು…”

Verse 145

तेषां त्वं वरदा देवि भव सर्वगता सती । इमं पर्वतमारुह्य यः पूजयति भक्तितः

ಅವರ ಮೇಲೆ, ಹೇ ವರಪ್ರದಾಯಿನಿ ದೇವಿ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿನಿ ಸತೀ, ಕೃಪೆ ತೋರಿಸು. ಯಾರು ಈ ಪರ್ವತವನ್ನು ಏರಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ (ನಿನ್ನ) ಪೂಜೆ ಮಾಡುವನೋ…

Verse 146

स पुत्रपौत्रपशुमान्समृद्धिमुपगच्छतु । यश्चैवं शृणुयाद्भक्त्या स्तवं देवि समुद्भवं

ಅವನು ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರರು ಹಾಗೂ ಪಶುಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ಹಾಗೆಯೇ, ಹೇ ದೇವಿ, ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಈ ಸ್ತವವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುವವನು ಕೂಡ ಶುಭಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ.

Verse 147

सर्वपापविनिर्मुक्तः परं निर्वाणमृच्छतु । भ्रष्टराज्यो यदा राजा नवम्यां नियतः शुचिः

ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಅವನು ಪರಮ ನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ರಾಜ್ಯಭ್ರಷ್ಟನಾದ ರಾಜನು ನವಮಿಯಂದು ನಿಯಮದಿಂದ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ವ್ರತ ಆಚರಿಸಿದಾಗ…

Verse 148

अष्टम्यां च चतुर्दश्यां सोपवासो नरोत्तम । संवत्सरेण लभतां राज्यं निष्कंटकं पुनः

ಹೇ ನರೋತ್ತಮ! ಅಷ್ಟಮೀ ಮತ್ತು ಚತುರ್ದಶಿಯಂದು ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವವನು ಒಂದು ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಮತ್ತೆ ನಿಷ್ಕಂಟಕ—ಕಷ್ಟಶತ್ರುರಹಿತ—ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 149

एषा ज्ञानान्विता शक्तिः शिवदूतीति चोच्यते । य एवं शृणुयान्नित्यं भक्त्या परमया नृप

ಜ್ಞಾನಸಹಿತವಾದ ಈ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ‘ಶಿವದೂತಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೇ ನೃಪ! ಯಾರು ಇದನ್ನು ನಿತ್ಯ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶ್ರವಣ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ…

Verse 150

सर्वपापविनिर्मुक्तः परं निर्वाणमाप्नुयात् । यश्चैनं पठते भक्त्या स्नात्वा वै पुष्करे जले

ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಅವನು ಪರಮ ನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತು ಪುಷ್ಕರದ ಜಲದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುವವನು ಕೂಡ ಅದೇ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 151

सर्वमेतत्फलं प्राप्य ब्रह्मलोके महीयते । यत्रैतल्लिखितं गेहे सदा तिष्ठति पार्थिव

ಈ ಸಮಸ್ತ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆದು ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಹೇ ಪಾರ್ಥಿವ! ಯಾವ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಲಿಖಿತವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೋ, ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ಮಂಗಳವು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

Verse 152

न तत्राग्निभयं घोरं सर्वचोरादिसंभवं । यश्चेदं पूजयेद्भक्त्या पुस्तकेपि स्थितं बुधाः

ಅಲ್ಲಿ ಭಯಂಕರ ಅಗ್ನಿಭಯವಿಲ್ಲ; ಕಳ್ಳರು ಮೊದಲಾದವರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಹೇ ಬುದ್ಧಿವಂತರೇ, ಇದು ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದರೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವನು ಆ ರಕ್ಷೆಯನ್ನೂ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 153

तेन चेष्टं भवेत्सर्वं त्रैलोक्यं सचराचरं । जायंते बहवः पुत्रा धनं धान्यं वरस्त्रियः

ಆ ಪುಣ್ಯ/ವ್ರತದ ಫಲದಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ—ಚರಾಚರ ಸಹಿತ—ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳು ಸಿದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಅನೇಕ ಪುತ್ರರು ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ; ಧನ, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪತ್ನಿಯರೂ ಲಭಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 154

रत्नान्यश्वा गजा भृत्यास्तेषामाशु भवंति च । यत्रेदं लिख्यते गेहे तत्राप्येवं ध्रुवं भवेत्

ರತ್ನಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಸೇವಕರು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅವರಿಗೆ ಶೀಘ್ರ ಲಭಿಸುತ್ತವೆ. ಯಾವ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಬರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೋ, ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಇದೇ ಫಲ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.