Devapūjā-krama: Ārghya-saṃskāra, Maṇḍala–Nyāsa, Mudrā-pradarśana, Āvaraṇa-arcana, Homa, Japa, and Kṣamāpaṇa

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ वक्ष्ये देवपूजां साधकाभीष्टसिद्धिदाम् । त्रिकोणं चतुरस्रं वा वामभागे प्रकल्प्य च ॥ १ ॥

ಸನತ್ಕುಮಾರನು ಹೇಳಿದರು—ಇದೀಗ ಸಾಧಕನಿಗೆ ಅಭೀಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ ನೀಡುವ ದೇವಪೂಜೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಕೋಣ ಅಥವಾ ಚತುರಸ್ರ (ಮಂಡಲ/ಸ್ಥಳ)ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ…॥

Verse 2

सम्पूज्या स्रेण संक्षाल्य हृदाधारं निधाय च । तत्राग्निमण्डलं चेद्वा पात्रं संक्षाल्य चास्रतः ॥ २ ॥

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಶುದ್ಧಿಯಾಗಿ ತೊಳೆಯಿ, ಹೃದಯಾಧಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಅಗ್ನಿಮಂಡಲವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು; ಅಥವಾ ಪಾತ್ರವನ್ನು ತೊಳೆಯಿ ಆತುರವಿಲ್ಲದೆ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು.

Verse 3

आधारे नामसं स्थाप्य तत्र चेद्रविमंडलम् । क्लिममातृका पूलमुञ्चरन्पूरपेज्जलैः ॥ ३ ॥

ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ‘ನಾಮಸಂ’ ಎಂಬ ವರ್ಣಸಮೂಹವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ರವಿಮಂಡಲವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ‘ಕ್ಲೀಂ’ ಮಾತೃಕಾ-ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ ಮಂತ್ರಧಾರೆಯನ್ನು ಹರಿಸಿ, ಕರ್ಮಜಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿಸಬೇಕು.

Verse 4

चत्रेंजुमंडलं प्रार्च्य तीर्थान्यावाह्य पूर्ववत् । गोमुद्रयामृतीकृत्य कवचेनावगुंठयेत् ॥ ४ ॥

ಚತ್ರೇಂಜು-ಮಂಡಲವನ್ನು ವಿಧಿಯಾಗಿ ಆರಾಧಿಸಿ, ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಆವಾಹನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ಗೋಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಅಮೃತೀಕರಿಸಿ, ಕವಚಮಂತ್ರದಿಂದ ಆವರಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.

Verse 5

संक्षाल्यास्रेण प्रणवं तदुपर्यष्टधा जपेत् । सामान्यार्घमिदं प्रोक्तं सर्वसिद्धिकरं नृणाम् ॥ ५ ॥

ನೀರಿನಿಂದ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಣವ ‘ಓಂ’ ಅನ್ನು ಎಂಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು. ಇದನ್ನು ‘ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಘ್ಯ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಇದು ಜನರಿಗೆ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 6

तज्जलं र्किचिदुदूधृत्य प्रोक्षिण्या साधकोत्तमः । आत्मानं यागवस्तूनि तेन संप्रोक्षयेत्पुथक् ॥ ६ ॥

ಆ ನೀರಿನಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪವನ್ನು ಪ್ರೋಕ್ಷಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆದು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಧಕನು ಅದರಿಂದ ತನ್ನನ್ನೂ ಯಾಗದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು.

Verse 7

आत्मवामाग्रतः कुर्यात्षट्ट्कोणांतस्रिकोणकम् । चतुरस्रेण संवेष्ट्य संक्षाल्यार्घोदकेन च ॥ ७ ॥

ತನ್ನ ಎಡ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಷಟ್ಕೋಣದ ಒಳಗೆ ತ್ರಿಕೋಣವನ್ನು ಬರೆಯಬೇಕು. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಚತುರಸ್ರದಿಂದ ಸುತ್ತಿ ಅರ್ಘ್ಯಜಲದಿಂದ ಸ್ಥಳ/ಯಂತ್ರವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು॥

Verse 8

ततस्तु साधकश्रेष्टः स्तंभयेच्छंखमुद्रया । आग्नेयादिषु कोणेषु हृदाद्यंगचतुष्टयम् ॥ ८ ॥

ನಂತರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಧಕನು ಶಂಖಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಸ್ಥಂಭನ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಗ್ನೇಯಾದಿ ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾದಿ ನಾಲ್ಕು ಅಂಗಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಬೇಕು॥

Verse 9

नेत्रं मध्ये दिक्षु चास्रं त्रिकोणे पूजयेत्ततः । मूलखंडत्रयेनाथाधारशक्तिं तु मध्यगाम् ॥ ९ ॥

ನಂತರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ನೇತ್ರ’ವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ತ್ರಿಕೋಣ ಮತ್ತು ಅಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅನಂತರ ಮೂಲದ ಮೂರು ಖಂಡಗಳಿಂದ ಮಧ್ಯಸ್ಥ ಆದಾರಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು॥

Verse 10

एवं संपूज्य विधिवदस्रंसंक्षालितं हृदा । प्रतिष्टाप्य त्रिपदिकां पूजयेन्मनुनामुना ॥ १० ॥

ಈ ರೀತಿ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ಹೃದಯಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ತೊಳೆದು, ಅಸ್ತ್ರಶುದ್ಧಿ ಮಾಡಿ, ತ್ರಿಪದಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು॥

Verse 11

मं वह्निमण्डला येति ततो देशकलात्मने । अमुकार्ध्येति पात्रांते सनापहृदयोंऽतिमे ॥ ११ ॥

‘ಮಂ’ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ ಅದನ್ನು ವಹ್ನಿಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ದೇಶ-ಕಾಲ ಅಧಿಷ್ಠಾತ ತತ್ತ್ವಕ್ಕೆ ಅರ್ಘ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಪಾತ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ‘ಅಮುಕ-ಅರ್ಘ್ಯ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಸ್ನಾನಶುದ್ಧ ಹೃದಯದಿಂದ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು॥

Verse 12

चतुर्विंशतिवर्णोऽयमाधारस्यार्चने मनुः । स्वमंत्रक्षालितं शरंवं संस्याप्याय समर्चयेत् ॥ १२ ॥

ಇದು ಆಧಾರಾರ್ಚನೆಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಂತ್ರ. ಸ್ವಮಂತ್ರದಿಂದ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದ ಶರಾವ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅದರಿಂದಲೇ ಆಧಾರವನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।

Verse 13

तारः कार्म्ममहांस्ते तु ततो जलचराय च । वर्म फट् हृदयं पांचजन्याय हृदयं मनेः ॥ १३ ॥

ನಂತರ ಮಹಾಕೂರ್ಮನಿಗೆ ‘ತಾರ’ ಬೀಜವನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ಅನಂತರ ಜಲಚರನಿಗೂ ಮಾಡಬೇಕು. ಬಳಿಕ ‘ವರ್ಮ’ ಮತ್ತು ‘ಫಟ್’ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ; ಪಾಂಚಜನ್ಯ (ದಿವ್ಯ ಶಂಖ)ಕ್ಕೆ ಹೃದಯ-ನ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಮನಸ್ಸಿನ ನಾಥನಿಗೂ ಹೃದಯ-ನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 14

तत्रार्कमण्डलायेति द्वादशांते कलारमने । अमुकार्ध्येति पात्रांते नमोंतस्त्र्यक्षिवर्णवान् ॥ १४ ॥

ಅಲ್ಲಿ ದ್ವಾದಶಾಂತದಲ್ಲಿ ‘ತತ್ರಾರ್ಕಮಂಡಲಾಯ’ ಎಂದು, ನಂತರ ‘ಕಲಾರಮಣೆ’ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ಅರ್ಘ್ಯಪಾತ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ‘ಅಮುಕಾರ್ಧ್ಯೇ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ನಮೋ’ ಮೂಲಕ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಸಮಾಪಿಸಬೇಕು; ಅದು ತ್ರ್ಯಕ್ಷಿ-ವರ್ಣರೀತಿಯುಳ್ಳದು।

Verse 15

सम्पूज्य तेन तत्रार्चेद्द्वादशार्ककलाः क्रमात् । ततः शुद्धजलैर्मूलं विलोममातृकां पठन् ॥ १५ ॥

ಅದರಿಂದ ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ದ್ವಾದಶ ಸೂರ್ಯಕಲಗಳನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶುದ್ಧಜಲದಿಂದ ಮೂಲಕರ್ಮ ಮಾಡಿ, ಮಾತೃಕಾ (ವರ್ಣಮಾಲಾ-ಮಂತ್ರ)ವನ್ನು ವಿಲೋಮಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಠಿಸಬೇಕು।

Verse 16

शङ्खमापूरयेत्तस्मिन्पूजयेन्मनुनामुना । ॐ सोममण्डलायेति षोडशांते कलात्मने ॥ १६ ॥

ಅದರಲ್ಲಿ ಶಂಖವನ್ನು ತುಂಬಿ, ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು—“ಓಂ ಸೋಮಮಂಡಲಾಯ ನಮಃ, ಷೋಡಶಾಂತೇ ಕಲಾತ್ಮನೇ।”

Verse 17

अमुकार्ध्यामृतायेति हृन्मनुश्चार्ध्यपूजने । तत्र षोडशसंख्याका यजेञ्चंद्रमसः कलाः ॥ १७ ॥

ಅರ್ಘ್ಯಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ‘ಅಮುಕಾರ್ಘ್ಯಾಮೃತಾಯ’ ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗುವ ಹೃನ್ಮಂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನ ಹದಿನಾರು ಕಲೆಯನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು॥೧೭॥

Verse 18

ततस्तु तीर्थान्यावाह्य गङ्गे चेत्यादिपूर्ववत् । गोमुद्रयामृतीकृत्याच्छादयेन्मत्स्ममुद्रया ॥ १८ ॥

ನಂತರ ‘ಓ ಗಂಗೆ’ ಇತ್ಯಾದಿ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ತೀರ್ಥದೇವತೆಗಳನ್ನು ಆವಾಹನ ಮಾಡಬೇಕು. ಗೋಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಅಮೃತೀಕರಿಸಿ, ಮತ್ಸ್ಯಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಿ ಮುದ್ರಿಸಬೇಕು॥೧೮॥

Verse 19

कवचेनावगुंठ्याथ रक्षेदस्त्रेण तत्पुनः । चिंतयित्वेष्टदेवं च ततो मुद्राः प्रदर्शयेत् ॥ १९ ॥

ನಂತರ ಕವಚಮಂತ್ರದಿಂದ ಆವರಿಸಿ, ಅಸ್ತ್ರಮಂತ್ರದಿಂದ ಮತ್ತೆ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು. ಇಷ್ಟದೇವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಆಮೇಲೆ ಮುದ್ರೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕು॥೧೯॥

Verse 20

शङ्खमौशलचकाख्याः परमीकरणं ततः । महामुद्रां योनिमुद्रां दर्शयेत्क्रमतः सुधीः ॥ २० ॥

ನಂತರ ಶಂಖ, ಮೌಶಲ, ಚಕಾ ಎಂಬ ಮುದ್ರೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ, ಬಳಿಕ ‘ಪರಮೀಕರಣ’ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ವಿವೇಕಿ ಸಾಧಕನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮಹಾಮುದ್ರೆ ಮತ್ತು ಯೋನಿಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು॥೨೦॥

Verse 21

गारुडी गालिनी चैव मुख्ये मुद्रे प्रकीर्तिते । गन्धपुष्पादिभिस्तत्र पूजयेद्देवतां स्मरन् ॥ २१ ॥

ಗಾರುಡೀ ಮತ್ತು ಗಾಲಿನೀ—ಇವೆರಡೂ ಮುಖ್ಯ ಮುದ್ರೆಗಳು ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪಾದಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು॥೨೧॥

Verse 22

अष्टकृत्वो जपेन्मूलं प्रणवं चाष्टधा तथा । शंखाद्दक्षिणदिग्भागे प्रोक्षणीपात्रमादिशेत् ॥ २२ ॥

ಮೂಲಮಂತ್ರವನ್ನು ಎಂಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಣವ (ಓಂ)ನನ್ನೂ ಎಂಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶಂಖದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧಿ-ಪ್ರೋಕ್ಷಣಾರ್ಥ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೀ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 23

प्रोक्षण्यां तज्जलं किंचित्कृत्वात्मानं त्रिधा ततः । आत्मतत्त्वात्मने हृञ्च विद्यातत्त्वात्मने नमः ॥ २३ ॥

ಪ್ರೋಕ್ಷಣಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಜಲವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಇಟ್ಟು, ನಂತರ ತನ್ನ ಮೇಲೆ ತ್ರಿವಿಧ ನ್ಯಾಸವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. (ಜಪಿಸಿ:) “ಆತ್ಮತತ್ತ್ವಾತ್ಮನೇ ಹೃಂ” ಮತ್ತು “ವಿದ್ಯಾತತ್ತ್ವಾತ್ಮನೇ ನಮಃ” ಎಂದು.

Verse 24

शिवतत्त्वात्मने हृञ्च इत्येतैर्मनुभिस्त्रिभिः । प्रोक्षेत्पुष्पाक्षतैश्चापि मण्डलं विधिवत्सुधीः ॥ २४ ॥

“ಶಿವತತ್ತ್ವಾತ್ಮನೇ ಹೃಂ” ಇತ್ಯಾದಿ ಮೂರು ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ, ಪುಷ್ಪ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷತಗಳೊಂದಿಗೆ, ಜ್ಞಾನಿ ಸಾಧಕನು ಮಂಡಲವನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸಬೇಕು.

Verse 25

अथवा मूलगायत्र्या पूजाद्रव्याणि प्रोक्षयेत् । पाद्यार्ध्याचमनूयार्थं मधुपर्कार्थमप्युत ॥ २५ ॥

ಅಥವಾ ಮೂಲಗಾಯತ್ರಿಯನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾ ಪೂಜಾದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸಿ ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಇದು ಪಾದ್ಯ, ಅರ್ಘ್ಯ, ಆಚಮನೀಯ ಮತ್ತು ಮಧುಪರ್ಕ ಅರ್ಪಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ.

Verse 26

पात्राण्याधारयुक्तानि स्थापयेद्विधिना पुरः । पाद्यं श्यामाकदूर्वाब्जविष्णुक्रांतजलैः स्मृतम् ॥ २६ ॥

ವಿಧಿಯಂತೆ ಆಧಾರಯುಕ್ತ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಪಾದ್ಯವೆಂದರೆ ಶ್ಯಾಮಾಕ ಧಾನ್ಯ, ದೂರ್ವಾ, ಕಮಲ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುಕ್ರಾಂತಾ ಸೇರಿಸಿದ ಜಲವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 27

अर्ध्यं पुष्पाक्षतयवैः कुशाग्रतिलसर्षपैः । गंधदूर्वादलैः प्रोक्तं ततश्चाचमनीयकम् ॥ २७ ॥

ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಪುಷ್ಪ, ಅಕ್ಷತ, ಯವ, ಕುಶಾಗ್ರ, ಎಳ್ಳು, ಸಾಸಿವೆ, ಸುಗಂಧ ಮತ್ತು ದೂರ್ವಾ ದಳಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 28

जातीफलं च कंकोलं लवंगं च जलान्वितम् । क्षौद्राज्यदधिसंमिश्रं मधुपर्कसमीरितम् ॥ २८ ॥

ಜಾತಿಫಲ, ಕಂಕೋಲ ಮತ್ತು ಲವಂಗವನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ ತೇವಗೊಳಿಸಿ, ಜೇನು, ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಮೊಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಿಸಿ ಅರ್ಪಿಸುವುದೇ ಮಧುಪರ್ಕವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।

Verse 29

एकस्मिन्नथवा पात्रे पाद्यादीनि प्रकल्पयेत् । शंकरार्कार्चने शंखमयेनैव प्रशस्यते ॥ २९ ॥

ಪಾದ್ಯಾದಿ ಉಪಚಾರಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಾಗಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ ಶಂಕರ ಮತ್ತು ಅರ್ಕ (ಸೂರ್ಯ) ಅರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ಶಂಖಪಾತ್ರವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶ್ಲಾಘನೀಯವಾಗಿದೆ।

Verse 30

श्वेताकृष्णारुणापीताश्यामारक्तासितासिताः । रक्तांबराभयकराध्येयास्स्पुः पीठशक्तयः ॥ ३० ॥

ಪೀಠಶಕ್ತಿಗಳು ಶ್ವೇತ, ಕೃಷ್ಣ, ಅರುಣ, ಪೀತ, ಶ್ಯಾಮ, ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಅತಿಗಾಢ ವರ್ಣಗಳೆಂದು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ರಕ್ತಾಂಬರ ಧರಿಸಿ ಅಭಯಮುದ್ರೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದವರು।

Verse 31

स्वर्णादिलिखिते यंत्रे शालग्रामे मणौ तथा । विधिना स्थापितायां वा प्रतिमायां प्रपूजयेत् ॥ ३१ ॥

ಸ್ವರ್ಣಾದಿ ಲೋಹಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತವಾದ ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಶಾಲಗ್ರಾಮ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ, ಪವಿತ್ರ ಮಣಿಯಲ್ಲಿ, ಹಾಗೆಯೇ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತ ಪ್ರತಿಮೆಯಲ್ಲಿಯೂ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 32

अंगुष्टादिवितस्त्यंतमाना स्वर्णादिधातुभिः । निर्मिता शुभदा गेहे पूजनाय दिने दिने ॥ ३२ ॥

ಅಂಗುಷ್ಟಮಾತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ವಿತಸ್ತಿ (ಕೈವಿಸ್ತಾರ) ಪರ್ಯಂತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ, ಸ್ವರ್ಣಾದಿ ಧಾತುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಪ್ರತಿಮೆ ಗೃಹದಲ್ಲಿ ಶುಭಫಲದಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ; ದಿನೇ ದಿನೇ ಪೂಜ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ।

Verse 33

वक्रां दग्धां खंडितां च भिन्नमूर्द्धदृशं पुनः । स्पष्टां वाप्यन्त्यजाद्यैश्च प्रतिमां नैव पूजयेत् ॥ ३३ ॥

ವಕ್ರವಾದ, ದಗ್ಧವಾದ, ಮುರಿದ ಅಥವಾ ಖಂಡಿತವಾದ, ತಲೆ ಅಥವಾ ದೃಷ್ಟಿ ಹಾನಿಗೊಂಡ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಸ್ಪಷ್ಟ/ಅಪೂರ್ಣ ಅಥವಾ ಮಚ್ಚು-ದೋಷಗಳಿಂದ ವಿಕೃತವಾದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಪೂಜಿಸಬಾರದು।

Verse 34

बाणादिलिंगे वाभ्यर्चेत्सर्वलक्षणलक्षिते । मूलेन मूर्तिं संकल्प्य ध्यात्वा देवं यथोदितम् ॥ ३४ ॥

ಸರ್ವ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಲಕ್ಷಿತವಾದ ಬಾಣಲಿಂಗ (ಅಥವಾ ಇತರ ಪವಿತ್ರ ಲಿಂಗ)ವನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು. ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ದೇವಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿ, ಯಥೋಕ್ತವಾಗಿ ದೇವರನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ನಂತರ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 35

आवाहा पूजयेतस्यां परिवारगणैः सह । शालग्रामे स्थापितायां नावाहनविसर्जने ॥ ३५ ॥

ದೇವರನ್ನು ಆವಾಹನೆ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಪರಿವಾರಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಆದರೆ ಶಾಲಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದರೆ ಆವಾಹನ-ವಿಸರ್ಜನೆಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ।

Verse 36

पुष्पांजलिं समादाय ध्यात्वा मंत्रमुदीरयेत् ॥ ३६ ॥

ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ನಂತರ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 37

आत्मसंस्थमजं शुद्धं त्वामहं परमेश्वर । अरण्यामिव हव्याशं मूर्तावावाहयाम्यहम् ॥ ३७ ॥

ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರಾ! ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ, ಅಜನಾದ, ಶುದ್ಧನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಈ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಆವಾಹಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುವಂತೆ.

Verse 38

तवेयं हि महामूर्तिस्तस्यां त्वां सर्वगं प्रभो । भक्तिरेवहसमाकृष्टं दीपवत्स्थापयाम्यहम् ॥ ३८ ॥

ಹೇ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭೋ! ಈ ಮಹಾಮೂರ್ತಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ನಿನ್ನದೇ; ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಆಕರ್ಷಿತನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ಇದರಲ್ಲಿ ದೀಪದಂತೆ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 39

सर्वांतर्यामिणे देवं सर्वबीजमय शुभम् । रवात्मस्थाय परं शुद्धमासनं कल्पयाव्यहम् ॥ ३९ ॥

ಎಲ್ಲರ ಅಂತರ್ಯಾಮಿ, ಸರ್ವಬೀಜಮಯ ಶುಭ ದೇವನು, ರವಿ-ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಪರಮೇಶ್ವರನಿಗಾಗಿ ನಾನು ಪ್ರತಿದಿನ ಪರಮಶುದ್ಧ ಆಸನವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 40

अनन्या तव देवेश मूर्तिशक्तिरियं प्रभो । सांनिध्यं कुरु तस्यां त्वं भक्तानुग्राहकारक ॥ ४० ॥

ಹೇ ದೇವೇಶ ಪ್ರಭೋ! ಈ ಮೂರ್ತಿರೂಪ ಶಕ್ತಿ ನಿನ್ನ ಅವಿಭಾಜ್ಯವಾದುದು; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದರಲ್ಲಿ ನೀನು ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಮಾಡು, ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ನೀಡುವವನು ನೀನೇ.

Verse 41

अज्ञानाजुच मत्तत्त्वाद्वैकल्यात्साधनस्य च । यद्यपूर्णं भवेत्कल्पं कतथाप्यभिमुखो भव ॥ ४१ ॥

ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ, ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಸಾಧನದ ಕೊರತೆಯಿಂದ—ಯಾವುದೇ ವಿಧಿ/ಕಲ್ಪ ಅಪೂರ್ಣವಾದರೂ, ಹೇಗಾದರೂ ಭಗವಂತನ ಕಡೆಗೆ ಅಭಿಮುಖನಾಗು.

Verse 42

दृशा पूयूषवर्षिण्या पूरयन्यज्ञविष्टरे । मूर्तौ वा यज्ञसंपूर्त्यै स्थितो भव महेश्वर ॥ ४२ ॥

ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಯಜ್ಞವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ತುಂಬುತ್ತ, ಹೇ ಮಹೇಶ್ವರಾ! ಯಜ್ಞಸಂಪೂರ್ಣತೆಗೆ ಮೂರ್ತರೂಪದಲ್ಲಾಗಲಿ ಅಮೂರ್ತರೂಪದಲ್ಲಾಗಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರು।

Verse 43

अभक्तवाङ्मनश्चक्षुः श्रोत्रदूरायितद्युते । स्वतेजः पंजरेणाशु वेष्टितो भव सर्वतः ॥ ४३ ॥

ಅಭಕ್ತರ ವಾಣಿ, ಮನಸ್ಸು, ಕಣ್ಣುಗಳು ಶಕ್ತಿಹೀನವಾಗಲಿ; ಅವರ ಶ್ರವಣ ದೂರವಾಗಲಿ; ಹೇ ದೀಪ್ತಿಮಾನನೇ! ನಿನ್ನ ಸ್ವತೇಜಸ್ಸಿನ ಪಂಜರದಿಂದ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊ।

Verse 44

यस्य दर्शनामिच्छंति देवाः स्वाभीष्टसिद्धये । तस्मै ते परमेशाय स्वागतं स्वागतं च मे ॥ ४४ ॥

ಯಾರದರ್ಶನವನ್ನು ದೇವರೂ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಬಯಸುತ್ತಾರೆ—ಆ ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ನಿನಗೆ ನನ್ನ ಸ್ವಾಗತ; ಪುನಃ ಪುನಃ ಸ್ವಾಗತ।

Verse 45

कृतार्थोऽनुगृहीतोऽस्मि सफलं जीवितं मम । आगतो देवदेवेशः सुखागतमिदं पुनः ॥ ४५ ॥

ನಾನು ಕೃತಾರ್ಥನಾದೆ, ಅನುಗ್ರಹಿತನಾದೆ; ನನ್ನ ಜೀವನ ಸಫಲವಾಯಿತು. ದೇವದೇವೇಶನು ಆಗಮಿಸಿದ್ದಾನೆ—ಸುಖಾಗತಂ, ಪುನಃ ಸುಖಾಗತಂ।

Verse 46

यद्भक्तिलेप्तसंपर्कात्परमानंदसंभवः । तस्मै मे परणाब्जाय पाद्यं शुद्धाय कल्प्यते ॥ ४६ ॥

ಭಕ್ತಿಲೇಪಿತ ಸ್ಪರ್ಶಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಪರಮಾನಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಆ ನನ್ನ ಶುದ್ಧ, ಪದ್ಮಪಾದ ಪರಮಪ್ರಭುವಿಗೆ ಶುದ್ಧವಾದ ಪಾದ್ಯ (ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಳನ ಜಲ)ವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 47

वेदानामपि वेदाय देवानां देवतात्मने । आचामं कल्पयामीश शुद्धानां शुद्धिहेतवे ॥ ४७ ॥

ಹೇ ಈಶ್ವರಾ! ನೀವು ವೇದಗಳಿಗೂ ವೇದ, ದೇವತೆಗಳ ಅಂತರ್ಯಾಮಿ ದೇವತಾತ್ಮಸ್ವರೂಪ. ಶುದ್ಧರ ಶುದ್ಧಿಹೇತುವಾಗಿ ನಾನು ಆಚಮನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 48

तापत्रयहर दिव्यं परमानन्दलक्षणम् । तापत्रयविनिर्मुक्त्यै तवार्घ्यं कल्पयाम्यहम् ॥ ४८ ॥

ಹೇ ದಿವ್ಯ ಪ್ರಭು! ನೀವು ತ್ರಿತಾಪಗಳನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವವರು, ಪರಮಾನಂದಸ್ವರೂಪ. ತ್ರಿತಾಪವಿಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ನಾನು ನಿಮಗೆ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 49

सर्वकालुष्यहीनाय परिपूर्णसुखात्मने । मधुपर्कमिदं देव कल्पयामि प्रसीद मे ॥ ४९ ॥

ಹೇ ದೇವಾ! ನೀವು ಸರ್ವ ಕಲ್ಮಷರಹಿತರು, ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸುಖಸ್ವರೂಪ. ಈ ಮಧುಪರ್ಕವನ್ನು ನಾನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಿರಿ.

Verse 50

अवच्छिष्टोऽप्यशुचिर्वापि यस्य स्मरणमात्रतः । शुद्धिमाप्नोति तस्मै ते पुनराचमनीयकम् ॥ ५० ॥

ಯಾವನನ್ನು ಕೇವಲ ಸ್ಮರಿಸಿದ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟನಾಗಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಶುಚಿಯಾಗಿದ್ದರೂ ಶುದ್ಧಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೋ—ಆ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನಾನು ಪುನಃ ಆಚಮನ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.

Verse 51

स्नेहं गृहाण स्नेहेन लोकनाथ महाशय । सर्वलोकेषु शुद्धात्मन्ददामि स्नेहमुत्तमम् ॥ ५१ ॥

ಹೇ ಲೋಕನಾಥ, ಮಹಾಶಯ! ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ. ಹೇ ಶುದ್ಧಾತ್ಮನೇ! ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮಗೆ ಉತ್ತಮ ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 52

परमानंदबोधाब्धिनिमग्ननिजमूर्तये । सांगोपांगमिदं स्नानं कल्पयाम्यहमीश ते । सहस्रं वा शतं वापि यथाशक्त्यादरेण च ॥ ५२ ॥

ಹೇ ಈಶ್ವರಾ! ಪರಮಾನಂದ-ಬೋಧ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾದ ನಿನ್ನ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ, ಈ ಸಾಂಗೋಪಾಂಗ ಸ್ನಾನಾರ್ಪಣೆಯನ್ನು ನಾನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಸಹಸ್ರವಾರ ಅಥವಾ ಶತವಾರ ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 53

गन्धपुष्पादिकैरीश मनुनां चाभिषिंचेत् ॥ ५३ ॥

ಹೇ ಈಶ್ವರಾ! ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಮನುವರಿಗೂ ಅಭಿಷೇಕ-ಸ್ನಾನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 54

मायाचि त्रपटच्छन्ननिजगुह्योरुतेजसे । निरावरणविज्ञान वासस्ते कल्पयाम्यहम् ॥ ५४ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭೋ! ಮಾಯೆಯ ತ್ರಿಪಟ ಆವರಣದಿಂದಲೂ ಗುಹ್ಯಾಂಗ-ಲಜ್ಜೆಯಿಂದಲೂ ಮುಚ್ಚಿದಂತೆ ಕಾಣುವ ಮಹಾತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ನಿನಗೆ, ನಾನು ನಿರಾವರಣ ಜ್ಞಾನವೆಂಬ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 55

यमाश्रित्य म हामाया जगत्संमोहिनी सदा । तस्मै ते परमेशाय कल्पयाम्युत्तरीयकम् ॥ ५५ ॥

ಯಮನ ಆಶ್ರಯದಿಂದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸದಾ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ಮಹಾಮಾಯೆ ಕಾರ್ಯನಿರತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರಾ, ನಿನಗೆ ಈ ಉತ್ತರೀಯ (ಮೇಲ್ವಸ್ತ್ರ)ವನ್ನು ನಾನು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 56

रक्तं शक्त्यर्कविघ्नेषु पीतंविष्णौ सितं शिवे । तैलादिदूषितं जीर्णं सच्छिद्रं मलिनं त्यजेत् ॥ ५६ ॥

ಶಕ್ತಿ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಘ್ನನಿವಾರಣಕ್ಕೆ ರಕ್ತ (ಕೆಂಪು) ಅರ್ಪಣೆ ವಿಧಿಯಾಗಿದೆ; ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಪೀತ, ಶಿವನಿಗೆ ಶ್ವೇತ. ಎಣ್ಣೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ದೂಷಿತ, ಜೀರ್ಣ, ರಂಧ್ರಯುಕ್ತ ಅಥವಾ ಮಲಿನವಾದುದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು।

Verse 57

यस्य शक्तित्रयेणदं संप्रीतमखिलं जगत् । यज्ञसूत्राय तस्मै ते यज्ञसूत्रं प्रकल्पये ॥ ५७ ॥

ಯಸ್ಯ ತ್ರಿವಿಧಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ಪೋಷಿತವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಸನ್ನವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೋ, ಆ ಯಜ್ಞಸೂತ್ರಸ್ವರೂಪ ಪ್ರಭುವಿಗಾಗಿ ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಈ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ಧಾರಣ ಮಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 58

स्वभावसुन्दरांगाय नानाशक्त्याश्रयाय ते । भूषणानि विचित्राणि कल्पयाम्यमरार्चित ॥ ५८ ॥

ಸ್ವಭಾವತಃ ಸುಂದರಾಂಗನಾದ, ನಾನಾಶಕ್ತಿಗಳ ಆಶ್ರಯನಾದ, ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿತ ಪ್ರಭುವೇ! ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 59

परमानन्दसौरभ्यपरिपूर्णदिगंतरम् । गृहाण परम गंध कृपया परमेश्वर ॥ ५९ ॥

ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರನೇ! ಪರಮಾನಂದದ ಸೌರಭ್ಯದಿಂದ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ತುಂಬಿಸುವ ಈ ಪರಮ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಕೃಪೆಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸು।

Verse 60

तुरीयवनसंभूतं नानागुणमनोहरम् । अमंदसौरभपुष्पं गृह्यतामिदमुत्तमम् । जपाक्षतार्कधत्तूरान्विष्णौ नैवार्पयेत्क्वचित् ॥ ६० ॥

ತುರೀಯ ವನದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ನಾನಾಗುಣಗಳಿಂದ ಮನೋಹರವಾದ, ತೀವ್ರ ಸೌರಭವಿರುವ ಈ ಉತ್ತಮ ಪುಷ್ಪವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿ. ಆದರೆ ಜಪಾ, ಅಕ್ಷತ, ಅರ್ಕ ಮತ್ತು ಧತ್ತೂರ—ಇವುಗಳನ್ನು ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಅರ್ಪಿಸಬಾರದು।

Verse 61

केतकीं कुटजं कुंदं बंधूकं केसरं जपाम् । मालतीपुष्पक चैव नार्पयेत्तु महेश्वरे ॥ ६१ ॥

ಕೇತಕೀ, ಕುಟಜ, ಕುಂದ, ಬಂಧೂಕ, ಕೇಸರ, ಜಪಾ ಮತ್ತು ಮಾಲತೀ—ಈ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಮಹೇಶ್ವರನಿಗೆ (ಶಿವನಿಗೆ) ಅರ್ಪಿಸಬಾರದು।

Verse 62

मातुलिंगं च तगरं रवौ नैवार्पयेत्क्वचित् । शक्तौ दूर्वार्कमंदारान् गणेशे तुलसीं त्यजेत् ॥ ६२ ॥

ಸೂರ್ಯದೇವರಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಮಾತುಲಿಂಗ (ಬೀಜಪೂರಕ) ಹಾಗೂ ತಗರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬಾರದು. ಶಕ್ತಿಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ದೂರ್ವಾ, ಅರ್ಕ ಮತ್ತು ಮಂದಾರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ಗಣೇಶಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ತುಳಸಿಯನ್ನು ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.

Verse 63

सरोजिनीदमनकौ तथा मरुबकः कुशः । विष्णुक्रांता नागवल्ली दूर्वापामार्गदाडिमौ ॥ ६३ ॥

ಸರೋಜಿನೀ ಮತ್ತು ದಮನಕ, ಹಾಗೆಯೇ ಮರುಬಕ ಮತ್ತು ಕುಶ; ವಿಷ್ಣುಕ್ರಾಂತಾ, ನಾಗವಳ್ಳಿ, ದೂರ್ವಾ, ಅಪಾಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ದಾಡಿಮ (ದಾಳಿಂಬೆ) ಕೂಡ (ಸೇರಿವೆ).

Verse 64

धात्री मुनियुतानां च पत्रैर्देवार्चनं चरेत् । कदली बदरी धात्री तिंतिणी बीजपूरकम् ॥ ६४ ॥

ಧಾತ್ರೀ ಹಾಗೂ ಮುನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಸ್ಯಗಳ ಎಲೆಗಳಿಂದ ದೇವಾರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು. (ಯೋಗ್ಯ ಎಲೆಗಳು) ಕದಳಿ, ಬದರಿ, ಧಾತ್ರೀ (ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿ), ತಿಂತಿಣೀ (ಹುಣಸೆ) ಮತ್ತು ಬೀಜಪೂರಕ (ಮಾತುಲಿಂಗ).

Verse 65

आम्रदाडिमजंबीरजंबूपनसभूरुहाः । एतेषां तु फलैः कुर्याद्देवतापूजनं बुधः ॥ ६५ ॥

ಮಾವು, ದಾಡಿಮ (ದಾಳಿಂಬೆ), ಜಂಬೀರ (ಮಾತುಲಿಂಗ/ನಿಂಬೆ), ಜಂಬೂ, ಪನಸ (ಹಲಸು) ಮತ್ತು ಇತರ ಫಲವೃಕ್ಷಗಳ ಫಲಗಳಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಯು ದೇವತಾಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 66

शुष्कैस्तु नार्चयेद्देवं पत्रैः पुष्पैः फलैरपि ॥ ६६ ॥

ಆದರೆ ಒಣಗಿದ (ಒಣಕು/ವಾಡಿದ) ಎಲೆಗಳು, ಹೂಗಳು ಅಥವಾ ಫಲಗಳಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬಾರದು.

Verse 67

धात्री खदिरबित्वानां तमालस्य दलानि च । छिन्नभिन्नान्यपि मुने न दूष्याणि जगुर्बुधाः ॥ ६७ ॥

ಓ ಮುನೇ, ಧಾತ್ರೀ, ಖದಿರ, ಬಿತ್ವಾನಗಳ ಫಲಗಳು ಹಾಗೂ ತಮಾಲದ ಎಲೆಗಳು—ಕತ್ತರಿದರೂ ಮುರಿದರೂ—ಬುದ್ಧರು ಅವು ದೋಷಕರವಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 68

पद्ममामलकं तिष्टेच्छुद्धं चैव दिनत्रयम् । सर्वदा तुलसी शुद्धा बिल्वपत्राणि वै तथा ॥ ६८ ॥

ಪದ್ಮ ಮತ್ತು ಆಮಲಕ ಮೂರು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಶುದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ತುಳಸಿ ಸದಾ ಶುದ್ಧ; ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ (ನಿತ್ಯ ಶುದ್ಧ).

Verse 69

पलाशकाशकुसुमैस्तमालतुलसीदलैः । छात्रीदलैश्च दूर्वाभिर्नार्चयेज्जगदंबिकाम् ॥ ६९ ॥

ಪಲಾಶ ಮತ್ತು ಕಾಶದ ಹೂಗಳಿಂದಲೂ, ತಮಾಲ-ತುಳಸಿಯ ಎಲೆಗಳಿಂದಲೂ, ಛಾತ್ರೀ ಎಲೆಗಳಿಂದಲೂ, ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲಿನಿಂದಲೂ ಜಗದಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬಾರದು.

Verse 70

नार्पयेत्कुसुमं पत्रं फलं देवे ह्यधोमुखम् । पुष्पपत्रादिकं विप्र यथोत्पन्नं तथार्पयेत् ॥ ७० ॥

ದೇವರಿಗೆ ಹೂವು, ಎಲೆ ಅಥವಾ ಹಣ್ಣನ್ನು ಅಧೋಮುಖವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಬಾರದು. ಓ ವಿಪ್ರ, ಪುಷ್ಪ-ಪತ್ರಾದಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 71

वनस्पतिरसं दिव्यं गंधाढ्यं सुमनोहरम् । आघ्रेयं देवदेवेश धूपं भक्त्या गृहाम मे ॥ ७१ ॥

ಓ ದೇವದೇವೇಶ, ವನಸ್ಪತಿಗಳ ಸಾರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಈ ದಿವ್ಯ, ಸುಗಂಧಸಂಪನ್ನ, ಮನೋಹರ ಧೂಪವನ್ನು—ಆಘ್ರೇಯ ಅರ್ಪಣವಾಗಿ—ನನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸು.

Verse 72

सुप्रकाशं महादीपं सर्वदा तिमिरापहम् । घृतवर्तिसमायुक्तं गृहाण मम सत्कृतम् ॥ ७२ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು, ಸದಾ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವ ಘೃತವತ್ತಿಯುಳ್ಳ ಈ ಸುಪ್ರಕಾಶ ಮಹಾದೀಪವನ್ನು ನನ್ನ ಸತ್ಕೃತ ಅರ್ಪಣವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ.

Verse 73

अन्नं चतुर्विधं स्वादु रसैः षड्भिः समन्वितम् । भक्त्या गृहाण मे देव नैवेद्यंतुष्टिदंसदा ॥ ७३ ॥

ಹೇ ದೇವ, ಷಡ್ರಸಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತ ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಈ ಸಿಹಿಯಾದ ಅನ್ನ-ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ, ಇದು ಸದಾ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಿ.

Verse 74

नागवल्लीदलं श्रेष्टं पूगखदिरचूर्णयुक् । कर्पूरादिसुगंधाढ्यं यद्दत्तं तद्गृहाण मे ॥ ७४ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು, ಪೂಗ (ಸೂಪಾರಿ) ಮತ್ತು ಖದಿರಚೂರ್ಣಯುಕ್ತ, ಕರ್ಪೂರಾದಿ ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾಗವಲ್ಲೀದಳವನ್ನು ನಾನು ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದೇನೆ; ದಯವಿಟ್ಟು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ.

Verse 75

दद्यात्पुष्पाञ्जलिं पश्चात्कुर्यादावरणार्चनम् ॥ ७५ ॥

ನಂತರ ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಆಮೇಲೆ ಆವರಣಾರ್ಚನೆ (ಆವರಣ ದೇವತೆಗಳ ಪೂಜೆ) ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 76

यदाशाभिमुखो भूत्वा पूजनं तु समाचरेत् । सैव प्राची तु विज्ञेया ततोऽन्या विदिशो दश ॥ ७६ ॥

ಪೂಜೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುವಾಗ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿರುತ್ತೇವೋ, ಅದೇ ಪ್ರಾಚೀ (ಪೂರ್ವ) ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅದರಿಂದ ಉಳಿದ ಹತ್ತು ವಿದಿಶೆಗಳು ನಿರ್ಣಯವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 77

केशरेष्वग्निकोणादि हृदयादीनि पूजयेत् । नेत्रमग्रे दिक्षु चास्त्रं अंगमंत्रैर्यथाक्रमम् ॥ ७७ ॥

ಪದ್ಮದ ದಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಕೋಣಾದಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಹೃದಯಾದಿ ಷಡಂಗಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ನ್ಯಾಸಮಾಡಿ; ಮುಂದೆ ನೇತ್ರವನ್ನು, ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ತ್ರಮಂತ್ರವನ್ನು—ಅಂಗಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು॥

Verse 78

शुक्लश्वेतसितश्यामकृष्णरक्तार्चिषः क्रमात् । वराभयकरा ध्येयाः स्वस्वदिक्ष्वं गशक्तयः ॥ ७८ ॥

ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವರ ಕಿರಣಗಳು ಶುಕ್ಲ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಶ್ವೇತ, ಸಿತ, ಶ್ಯಾಮ, ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ರಕ್ತವರ್ಣ. ವರದ-ಅಭಯ ಮುದ್ರೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಈ ಅಂಗಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು॥

Verse 79

अमुकावरणांते तु देवता इति संवदेत् । सालंकारास्ततः पश्चात्सांगाः सपरिचारिकाः ॥ ७९ ॥

ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆವರಣಕರ್ಮದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಇದು ದೇವತೆ’ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ದೇವತೆಯನ್ನು ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿ, ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಚಾರಿಕೆಗಳೊಡನೆ ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು/ಸಂಬೋಧಿಸಬೇಕು॥

Verse 80

सवाहनाः सायुधाश्च ततः सर्वो पचारकैः । संपूजितास्तर्पिताश्च वरदाः संत्विदं पठेत् ॥ ८० ॥

ನಂತರ (ದೇವತೆಗಳನ್ನು) ವಾಹನಗಳೊಡನೆ ಮತ್ತು ಆಯುಧಗಳೊಡನೆ ಎಲ್ಲಾ ಉಪಚಾರಗಳಿಂದ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ತರ್ಪಣದಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗಿ ಆ ವರದಾತರು ಪ್ರಸನ್ನರಾಗಲಿ—ಎಂದು ಇದನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು॥

Verse 81

मूलांते च समुञ्चार्य दिवतायै निवेदयेत् । अभीष्टसिद्धिं मे देहि शरणागतवत्सल ॥ ८१ ॥

ಮೂಲಮಂತ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸಿ ದೇವತೆಗೆ ನಿವೇದಿಸಬೇಕು—‘ಹೇ ಶರಣಾಗತವತ್ಸಲ! ನನಗೆ ನನ್ನ ಅಭೀಷ್ಟಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು.’॥

Verse 82

भक्तया समर्पये तुभ्यममुकावरणार्चनम् । इत्युञ्चार्य क्षिपेत्पुष्पाञ्जलिं देवस्य मस्तके ॥ ८२ ॥

“ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿನಗೆ ಈ ಅಮುಕ ಆವರಣಾರ್ಚನೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ದೇವರ ಮಸ್ತಕದ ಮೇಲೆ ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 83

ततस्त्वभ्यर्च्यनीयाः स्युः कल्पोक्ताश्चावृतीः क्रमात् । सायुधांस्तत इंद्राद्यान्स्वस्वदिक्षु प्रपूजयेत् ॥ ८३ ॥

ನಂತರ ಕಲ್ಪಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಕ್ರಮದಂತೆ ಆವೃತಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಆಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಆಯುಧಧಾರಿಗಳಾದ ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಪ್ರಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 84

इद्रो वह्निर्यमो रक्षो वरुणः पवनो विधुः । ईशानोऽथ विधिश्चैवमधस्तात्पन्न गाधिपः ॥ ८४ ॥

ಇಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ಯಮ, ರಕ್ಷ (ದಿಕ್ಕಿನ ಪಾಲಕ), ವರುಣ, ಪವನ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ; ನಂತರ ಈಶಾನ ಮತ್ತು ವಿಧಿ (ಬ್ರಹ್ಮ). ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಳಗೆ ಪಾತಾಳಜಲಾಧಿಪತಿಯಾದ ನಾಗಾಧಿಪತಿ ಇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 85

ऐरावतस्तथा मेषो महिषः प्रेतस्तिमिर्मृगः । वाजी वृषो हंसकूर्मौ वाहनानि विदुर्बुधाः ॥ ८५ ॥

ಐರಾವತ, ಹಾಗೆಯೇ ಮೇಷ, ಮಹಿಷ, ಪ್ರೇತ, ತಿಮಿ ಮತ್ತು ಮೃಗ; ಇನ್ನೂ ವಾಜಿ, ವೃಷ, ಹಂಸ ಮತ್ತು ಕೂರ್ಮ—ಇವನ್ನೇ ಪಂಡಿತರು (ದೇವತೆಗಳ) ವಾಹನಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 86

वज्रं शक्तिं दंडखङ्गौ पाशां कुशगदा अपि । त्रिशूलं पद्मचक्रे च क्रमादिंद्रादिहेतयः ॥ ८६ ॥

ವಜ್ರ, ಶಕ್ತಿ, ದಂಡ ಮತ್ತು ಖಡ್ಗ, ಪಾಶ, ಅಂಕುಶ ಮತ್ತು ಗದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ತ್ರಿಶೂಲ, ಪದ್ಮ ಮತ್ತು ಚಕ್ರ—ಇವು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇಂದ್ರಾದಿ ದೇವತೆಗಳ ಆಯುಧಗಳು।

Verse 87

समाप्यावरणार्चां तु देवतारार्तिकं चरेत् । शंखतोयं परिक्षिप्योद्वाहुर्नृत्यन् पतेत्क्षितौ ॥ ८७ ॥

ಆವರಣಾರ್ಚನೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ನಂತರ ದೇವತೆಯ ಆರತಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು. ಶಂಖತೀರ್ಥವನ್ನು ಸುತ್ತಲೂ ಛಿಟಕಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೈಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 88

दंडवञ्चाप्यथोत्थाय प्रार्थयित्वा निजेश्वरम् । दक्षिणे स्थंडिलं कृत्वा तत्र संस्कारमाचरेत् ॥ ८८ ॥

ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಎದ್ದು ತನ್ನ ಇಷ್ಟೇಶ್ವರನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಂಡಿಲವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 89

मूलेनेक्षणमस्त्रेण प्रोक्षणं ताडनं पुनः । कुशैस्तद्वर्मणाभ्युक्ष्य पूज्य तत्र न्यसेद्वसुम् ॥ ८९ ॥

ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ‘ಈಕ್ಷಣ’ ಮತ್ತು ‘ಅಸ್ತ್ರ’ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ ಮಾಡಿ, ಮತ್ತೆ ತಾಡನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ಆ ವರ್ಮಮಂತ್ರದ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕುಶದಿಂದ ಅಭ್ಯುಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿ ಪೂಜಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ವಸು (ಅರ್ಪಣ ದ್ರವ್ಯ)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 90

प्रदाप्य तत्र जुहुयाद्ध्यात्वा चैवेष्टदेवताम् । महाव्याहृतिभिर्यस्तु समस्ताभिश्चतुष्टयम् ॥ ९० ॥

ಅಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿ, ಇಷ್ಟದೇವತೆಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು. ಮಹಾವ್ಯಾಹೃತಿಗಳಿಂದ ನಾಲ್ಕನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿಸಿ ಆಹುತಿ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 91

जुहुयात्सर्पिषा भक्तैस्तिलैर्वा पायसेन वा । सघृतैः साधकश्रेष्टः पञ्चविंशतिसंख्यया ॥ ९१ ॥

ಸಾಧಕಶ್ರೇಷ್ಠನು ಘೃತಸಹಿತ ಭಕ್ತ್ಯರ್ಪಿತ ಹವಿಸ್ಸಿನಿಂದಲೋ, ಅಥವಾ ಎಳ್ಳಿನಿಂದಲೋ, ಅಥವಾ ಘೃತಯುಕ್ತ ಪಾಯಸದಿಂದಲೋ—ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ—ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 92

पुनर्व्याहृतिभिघिर्हुत्वा गंधाद्यैः पुनरर्चयेत् । देवं संयोजयेन्मूर्तौ ततो वह्निं विसर्जयेत् ॥ ९२ ॥

ಮತ್ತೆ ವ್ಯಾಹೃತಿಗಳೊಡನೆ ಹೋಮಾಹುತಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಗಂಧಾದಿಗಳಿಂದ ಪುನಃ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ದೇವರನ್ನು ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿ (ಪ್ರತಿಷ್ಠಿಸಿ), ಆಮೇಲೆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ವಿಸರ್ಜಿಸಬೇಕು.

Verse 93

भो भो वह्ने महाशक्ते सर्वकर्मप्रसाधक । कर्मांतरेऽपि संप्राप्ते सान्निध्यं कुरु सादरम् ॥ ९३ ॥

ಓ ಓ ವಹ್ನೇ, ಮಹಾಶಕ್ತೇ, ಸರ್ವಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವವನೇ! ಮತ್ತೊಂದು ಕರ್ಮ ಆರಂಭವಾದರೂ ಅಲ್ಲಿ ಸಹ ಆದರದಿಂದ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ಮಾಡು.

Verse 94

विसृज्याग्निदेवतायै दद्यादाचमनीयकम् । अवशिष्टेन हविषा गंधपुष्पाक्षतान्वितम् ॥ ९४ ॥

ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರ ಅಗ್ನಿದೇವತೆಗೆ ಆಚಮನೀಯ ಜಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಉಳಿದ ಹವಿಷಿನಿಂದ ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷತಗಳೊಡನೆ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 95

देवतापार्षदेभ्योऽपि पूर्वोक्तेभ्यो बलिं ददेत् । ये रौद्रा रौद्रकर्माणो रौद्रस्थाननिवासिनः ॥ ९५ ॥

ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ ದೇವತೆಗಳ ಪಾರ್ಷದರಿಗೆ ಸಹ ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು—ಅವರು ರೌದ್ರ ಸ್ವಭಾವದವರು, ರೌದ್ರ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವರು, ರೌದ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು.

Verse 96

योगिन्यो ह्युग्ररूपाश्च गणानामधिपास्च ये । विघ्नभूतास्तथा चान्ये दिग्विदिक्षु समाश्रिताःग ॥ ९६ ॥

ಉಗ್ರರೂಪದ ಯೋಗಿನಿಯರು, ಗಣಗಳ ಅಧಿಪತಿಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಇತರ ವಿಘ್ನಭೂತರು—ಇವರೆಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಉಪದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಆಶ್ರಯಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 97

सर्वे ते प्रीतमनसः प्रतिगृह्णंत्विमं बलिम् । इत्यष्टदिक्षु दत्वा च पुनर्भूतबलिं चरेत् ॥ ९७ ॥

ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರೀತಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಈ ಬಲಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಿ. ಹೀಗೆ ಅಷ್ಟದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಬಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿ, ಮತ್ತೆ ಭೂತಬಲಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 98

पानीयममृतीकृत्य मुद्रया धेनुसंज्ञया । देवतायाः करे दद्यात्पुनश्चाचमनीयकम् ॥ ९८ ॥

ಧೇನು ಮುದ್ರೆಯಿಂದ ಪಾನೀಯ ಜಲವನ್ನು ಅಮೃತೀಕರಿಸಿ ದೇವತೆಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು; ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಆಚಮನೀಯ ಜಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 99

देवमुद्वास्य मूर्तिस्थं पुनस्तत्रैव योजयेत् । नैवेद्यं च ततो दद्यात्तत्तदुच्छिष्टभोजिने ॥ ९९ ॥

ದೇವತೆಯ ಉದ್ವಾಸನ ಮಾಡಿ, ಅದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮೂರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಆ ನೈವೇದ್ಯದ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟಭೋಜಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 100

महेश्वरस्य चंडेशो विष्वक्सेनस्तथा हरेः । चंडांशुस्तरणेर्वक्ततुंडश्चापि गणेशितुः । शक्तेरुच्छिष्टचांडाली प्रोक्ता उच्छिष्टभोजिनः ॥ १०० ॥

ಮಹೇಶ್ವರನ ಪರಿಚರ ಚಂಡೇಶ; ಹರಿಯದು ವಿಷ್ವಕ್ಸೇನ. ಸೂರ್ಯನದು ಚಂಡಾಂಶು, ಗಣೇಶನದು ವಕ್ತತುಂಡ. ಶಕ್ತಿಗೆ ‘ಉಚ್ಛಿಷ್ಟಚಾಂಡಾಲೀ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಇವರೇ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟಭೋಜಿಗಳು.

Verse 101

ततो ऋष्यादिकं स्मृत्वा कृत्वा मूलषडंगकम् । जप्त्वा मंत्रं यथाशक्ति देवतायै निवेदयेत् ॥ १०१ ॥

ನಂತರ ಋಷ್ಯಾದಿ ಮಂತ್ರವಿವರಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ, ಮೂಲಮಂತ್ರದ ಷಡಂಗವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಮಂತ್ರಜಪ ಮಾಡಿ ದೇವತೆಗೆ ನಿವೇದಿಸಬೇಕು.

Verse 102

गुह्यातिगुह्यगोप्ता त्वं गृहाणास्मत्कृतं जपम् । सिद्धिर्भवतु मे देव त्वत्प्रसादात्त्वयि स्थिता ॥ १०२ ॥

ಅತಿಗುಹ್ಯಗಳಿಗೂ ಗೋಪ್ತನಾದ ರಕ್ಷಕನೇ! ನಾನು ಮಾಡಿದ ಈ ಜಪವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ದೇವಾ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನನಗೆ ಸಿದ್ಧಿ ಉಂಟಾಗಲಿ; ಅದು ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿರಲಿ।

Verse 103

ततः पराङ्मुखं चार्घं कृत्वा पुष्पैः प्रपूजयेत् । दोर्भ्यां पभ्द्यां च जानुभ्यामुरसा शिरसादृशा । मनसा वचसा चेति प्रणामोऽष्टांग ईरितः ॥ १०३ ॥

ನಂತರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮುಖವನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿ ಅರ್ಘ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಎರಡು ಭುಜಗಳು, ಎರಡು ಪಾದಗಳು, ಎರಡು ಮೊಣಕಾಲುಗಳು, ವಕ್ಷಸ್ಥಲ, ಶಿರಸ್ಸು, ದೃಷ್ಟಿ—ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು, ವಾಕ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ—ಇದೇ ಅಷ್ಟಾಂಗ ಪ್ರಣಾಮವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।

Verse 104

बाहुभ्यां च सजानुभ्यां शिरसा वचसापि वा । पंचांगकः प्रणामः स्यात्पूजायां प्रवरावुभौ ॥ १०४ ॥

ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಭುಜಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮೊಣಕಾಲುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಶಿರಸ್ಸಿನಿಂದ ಮತ್ತು ವಾಕ್ಯದಿಂದಲೂ ಮಾಡುವ ಪಂಚಾಂಗ ಪ್ರಣಾಮವು ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ದೇಹಕೃತ್ಯ ಮತ್ತು ವಚನ—ಎರಡೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ।

Verse 105

नत्वा च दंडवन्मंत्री ततः कुर्यात्प्रदक्षिणाः । विष्णुसोमार्कविघ्नानां वेदार्धेंद्वद्रिवह्नयः ॥ १०५ ॥

ಮಂತ್ರಜಪಕನು ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ‘ವೇದಾರ್ಧ’ ಸಂಖ್ಯೆ, ಸೋಮಕ್ಕೆ ‘ಇಂದು’ ಸಂಖ್ಯೆ, ಅರ್ಕಕ್ಕೆ ‘ಗಿರಿ’ ಸಂಖ್ಯೆ, ವಿಘ್ನಹರ್ತನಿಗೆ ‘ವಹ್ನಿ’ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಂದು ಸಂಕೇತಪದಗಳಿಂದ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ।

Verse 106

ततः स्तोत्रादिकं मंत्री प्रपठेद्भक्तिपूर्वकम् । इतः पूर्णं प्राणबुद्धिदेहधर्माधिकारतः ॥ १०६ ॥

ನಂತರ ಮಂತ್ರಸಾಧಕನು ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸ್ತೋತ್ರಾದಿಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ವಿಧಿ ಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ—ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿ, ಬುದ್ಧಿ, ದೇಹಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ।

Verse 107

जाग्रत्स्वप्नसुषुप्त्यंतेऽवस्थासु मनसा वदेत् । वाचा हस्ताभ्यां च पद्भ्यामुदरेण ततः परम् ॥ १०७ ॥

ಜಾಗ್ರತ್, ಸ್ವಪ್ನ, ಸುಷುಪ್ತಿ ಸ್ಥಿತಿಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಧಕನು ಮನಸಿನಿಂದ ‘ವಚನ’ ಮಾಡಲಿ; ನಂತರ ವಾಣಿಯಿಂದ, ಕೈಗಳಿಂದ, ಪಾದಗಳಿಂದ, ಮತ್ತು ತದನಂತರ ಉದರದಿಂದಲೂ (ದೇಹಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ) ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಿ।

Verse 108

शिष्णांते यत्स्मृतं पश्चाद्यदुक्तं यत्कृतं ततः । तत्सर्वं च ततो ब्रह्मर्पणं भवतु ठद्वयम् ॥ १०८ ॥

ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಂತರ ಯಾವುದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತೋ, ಯಾವುದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿತೋ, ಯಾವುದು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತೋ—ಅದೆಲ್ಲವೂ ಇನ್ನುಮುಂದೆ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಅರ್ಪಣವಾಗಲಿ; ಎರಡೂ ರೀತಿಯಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ।

Verse 109

मां मदीयं च सकलं विष्णवे च समर्पये । तारं तत्सदतो ब्रह्मर्पणमस्तु मनुर्मतः ॥ १०९ ॥

ನಾನು ನನ್ನನ್ನೂ, ನನ್ನದಾದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ। ‘ತಾರ’ (ಓಂ) ಮತ್ತು ‘ತತ್-ಸತ್’ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಇದು ಬ್ರಹ್ಮಾರ್ಪಣವಾಗಲಿ—ಮಂತ್ರಪರಂಪರೆಯಂತೆ।

Verse 110

प्रणवाद्योऽष्टवस्वर्णो ह्यनेनात्मानमर्पयेत् । अज्ञानाद्वा प्रमादाद्वा वैकल्यात्साधनस्य च ॥ ११० ॥

ಪ್ರಣವ (ಓಂ)ದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಎಂಟು ಅಕ್ಷರಸ್ವರೂಪವಾದ ಈ ಮಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಆತ್ಮಸಮರ್ಪಣೆ ಮಾಡಬೇಕು—ಅಜ್ಞಾನದಿಂದಾಗಲಿ, ಪ್ರಮಾದದಿಂದಾಗಲಿ, ಸಾಧನದ ವೈಕಲ್ಯದಿಂದಾಗಲಿ।

Verse 111

यन्न्यूनमतिरिक्तं वा तत्सर्वं क्षन्तुमर्हसि । द्रव्यहीनं क्रियाहीनं मंत्रहीनं मयान्यथा ॥ १११ ॥

ಯಾವುದು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಡೆದಿದೆಯೋ, ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ನೀವು ಕ್ಷಮಿಸಬೇಕು। ದ್ರವ್ಯಹೀನವಾಗಿ, ಕ್ರಿಯಾಹೀನವಾಗಿ, ಮಂತ್ರಹೀನವಾಗಿ ವಿಧಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನನ್ನಿಂದ ಏನಾದರೂ ನಡೆದಿದ್ದರೆ—ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕ್ಷಮಿಸಿರಿ।

Verse 112

कृतं यत्तत्क्षमस्वेश कृपया त्वं दयानिधे । यन्मया क्रियते कर्म जाग्रत्स्वप्रसुषुप्तिषु ॥ ११२ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು, ದಯಾನಿಧೇ! ಕೃಪೆಯಿಂದ ನನ್ನಿಂದ ನಡೆದ ಯಾವ ದೋಷವೂ ಇದ್ದರೆ ಕ್ಷಮಿಸು. ಜಾಗ್ರತ್, ಸ್ವಪ್ನ, ಸುಷುಪ್ತಿ—ಈ ಮೂರು ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ಮಾಡಿದ ಸಮಸ್ತ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೀನು ಕ್ಷಮಿಸು.

Verse 113

तत्सर्वं तावकी पूजा भूयाद्भूत्यै च मे प्रभो । भूमौ स्खलितपादानां भूमिरेवावलंबनम् ॥ ११३ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು! ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ನಿನಗೆ ಅರ್ಪಿತ ಪೂಜೆಯಾಗಿ, ನನ್ನ ಕ್ಷೇಮ-ಸಮೃದ್ಧಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಲಿ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಜಾರಿದವರಿಗೆ ಭೂಮಿಯೇ ಆಧಾರವಾಗುವಂತೆ, ನೀನೇ ನನ್ನ ಅವಲಂಬನ.

Verse 114

त्वयि जातापराधानां त्वमेव शरणं प्रभो । अन्यथा शरणं नास्ति त्वमेव शरणं मम ॥ ११४ ॥

ಹೇ ಪ್ರಭು! ನಿನಗೆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದವರಿಗೂ ನೀನೇ ಏಕೈಕ ಶರಣು. ಬೇರೆ ಶರಣಿಲ್ಲ; ನೀನೇ ನನ್ನ ಶರಣು.

Verse 115

तस्मात्कारुण्यभावेन क्षमस्व परमेश्वर । अपराधसहस्राणि क्रियंतेऽहर्न्निशं मया ॥ ११५ ॥

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರ! ಕರುಣಾಭಾವದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು; ನನ್ನಿಂದ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಸಾವಿರಾರು ಅಪರಾಧಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ.

Verse 116

दासोऽयमिति मां मत्वा क्षमस्व जगतां पते । आवाहनं न जानामि न जानामि विसर्जनम् ॥ ११६ ॥

ಹೇ ಜಗತಾಂ ಪತೇ! ನನ್ನನ್ನು ನಿನ್ನ ದಾಸನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಕ್ಷಮಿಸು. ಆವಾಹನ ವಿಧಿ ನನಗೆ ತಿಳಿಯದು; ವಿಸರ್ಜನ ವಿಧಿಯೂ ತಿಳಿಯದು.

Verse 117

पूजां चैव न जानामि त्वं गतिः परमेश्वर । संप्रार्थ्यैवं ततो मंत्री मूलांते श्लोकमुञ्चरेत् ॥ ११७ ॥

ನನಗೆ ಪೂಜಾವಿಧಿಯೂ ತಿಳಿಯದು; ಹೇ ಪರಮೇಶ್ವರ, ನೀನೇ ನನ್ನ ಪರಮ ಗತಿ ಹಾಗೂ ಶರಣು. ಹೀಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಮಂತ್ರಸಾಧಕನು ಮೂಲಮಂತ್ರಾಂತದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 118

गच्छ गच्छ परं स्थानं जगदीश जगन्मय । यन्न ब्रह्मादयो देवा जानंति च सदाशिवः ॥ ११८ ॥

ಹೋಗು—ಹೋಗು—ಪರಮ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ, ಹೇ ಜಗದೀಶ, ಹೇ ಜಗನ್ಮಯ; ಆ ಲೋಕವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ದೇವರೂ ತಿಳಿಯರು, ಸದಾಶಿವನೂ ತಿಳಿಯನು.

Verse 119

इति पुष्पांजलिं दत्वा ततः संहारमुद्रया । निधाय देवं सांगं च स्वीयदृत्सरसीरुहे ॥ ११९ ॥

ಹೀಗೆ ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ನಂತರ ಸಂಹಾರಮುದ್ರೆಯಿಂದ, ದೇವರನ್ನು ಅವರ ಸಮಸ್ತ ಅಂಗೋಪಾಂಗಗಳೊಡನೆ ತನ್ನ ಹೃದಯ-ಸರೋವರದ ಕಮಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

Verse 120

सुषुम्णावर्त्मना पुष्पमाघ्रायोद्वासयेद् बुधः । शंखचक्रशिलालिंगविघ्नसूर्यद्वयं तथा ॥ १२० ॥

ಬುದ್ಧಿವಂತ ಸಾಧಕನು ಸುಷುಮ್ನಾ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಹೂವಿನ ಸುಗಂಧವನ್ನು ಒಳಗೆಳೆದು, ನಂತರ ಮೃದುವಾಗಿ ಹೊರಬಿಡಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಶಿಲಾ, ಲಿಂಗ, ವಿಘ್ನಹರ ಮತ್ತು ಜೋಡಿ ಸೂರ್ಯರನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 121

शक्तित्रयं न चैकत्र पूजयेद्दुःखकारणम् । अकालमृत्युहरणं सर्वव्याधिविनाशन् ॥ १२१ ॥

ಶಕ್ತಿತ್ರಯವನ್ನು ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬಾರದು; ಅದು ದುಃಖಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜೆ ಅಕಾಲಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಹರಿದು, ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಧಿಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 122

सर्वपापक्षयकरं विष्णुपादोदकं शुभम् ॥ १२२ ॥

ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಳನ ಜಲವು ಪರಮ ಶುಭಕರ; ಅದು ಸಮಸ್ತ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 123

तत्तद्भक्तैर्गृही तव्यं तन्नैवेद्यनिवेदितम् । अग्राह्यं शिवनिर्माल्यं पत्रं पुष्पं फलं जलम् ॥ १२३ ॥

ಯಾವ ದೇವರಿಗೆ ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯೋ, ಅದನ್ನು ಆ ದೇವರ ಭಕ್ತರೇ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಆದರೆ ಶಿವನ ನಿರ್ಮಾಲ್ಯವಾದ ಎಲೆ, ಹೂ, ಹಣ್ಣು, ನೀರನ್ನು ಇತರರು ಗ್ರಹಿಸಬಾರದು।

Verse 124

शालग्रामशिलास्पर्शात्सर्वं याति पवित्रताम् । पूजा पंचविधा तत्र कथिता नारदाखिलैः ॥ १२४ ॥

ಶಾಲಗ್ರಾಮ ಶಿಲೆಯ ಸ್ಪರ್ಶಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲವೂ ಪವಿತ್ರತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿ ನಾರದರು ಪಂಚವಿಧ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಪದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ।

Verse 125

आतुरी सौतिकी त्रासी साधना भाविनी तथा । दौर्बोधी च क्रमादासां लक्षणानि श्रृणुष्व मे ॥ १२५ ॥

ಆತುರೀ, ಸೌತಿಕೀ, ತ್ರಾಸೀ, ಸಾಧನಾ, ಭಾವಿನೀ, ದೌರ್ಬೋಧೀ—ಇವುಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು।

Verse 126

रोगादियुक्तो न स्रायान्न जपेन्न च पूजयेत् । विलोक्य पूजां देवस्य मूर्तिं वा सूर्य्यमंडलम् ॥ १२६ ॥

ರೋಗಾದಿಯಿಂದ ಬಳಲುವವನು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬಾರದು, ಜಪ ಮಾಡಬಾರದು, ವಿಧಿಪೂಜೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಬಾರದು; ಕೇವಲ ದೇವಪೂಜೆ, ಅಥವಾ ಮೂರ್ತಿ, ಅಥವಾ ಸೂರ್ಯಮಂಡಲವನ್ನು ನೋಡಿ ತೃಪ್ತನಾಗಿರಬೇಕು।

Verse 127

प्रणम्याथ स्मरन्मंत्रमर्पयेत्कुमांजलिम् । रोगे निवृत्ते स्नात्वाथ नत्वा संपूञ्चेद्गुरुम् ॥ १२७ ॥

ನಂತರ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಪುಷ್ಪಾಂಜಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ರೋಗ ಶಮನವಾದ ಮೇಲೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಮತ್ತೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಗುರುವರ್ಯರಿಂದ ಗೌರವದಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ವಿದಾಯ ಪಡೆಯಬೇಕು।

Verse 128

त्वत्प्रसादाज्जगन्नाथ जगत्पूज्य दयानिधे । पूजाविच्छेददोषो मे मास्त्विति प्रार्थयेच्च तम् ॥ १२८ ॥

ಹೇ ಜಗನ್ನಾಥ, ಜಗತ್ಪೂಜ್ಯ ದಯಾನಿಧೇ! ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ನಾನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇನೆ—ನನ್ನ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯವಾಗುವ ದೋಷವು ಎಂದಿಗೂ ಉಂಟಾಗದಿರಲಿ।

Verse 129

द्विजानपि च संपूज्य यथाशक्त्या प्रतोष्य च । तेभ्यश्चाशिषमादाय देवं प्राग्वत्ततोऽर्चयेत् ॥ १२९ ॥

ದ್ವಿಜರನ್ನೂ ಯಥಾಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ ಸಂತೋಷಪಡಿಸಬೇಕು. ಅವರ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಪಡೆದು, ನಂತರ ಹಿಂದಿನ ವಿಧಿಯಂತೆ ದೇವರನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।

Verse 130

आतुरी कथिता ह्येषा सोतिक्यथ निगद्यते । सूतकं द्विविधं प्रोक्तं जाताख्यं मृतसंज्ञकम् ॥ १३० ॥

ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ‘ಆತುರೀ’ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ; ‘ಸೋತಿಕಾ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸೂತಕವು ಎರಡು ವಿಧವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ—ಜನ್ಮಸೂತಕ ಮತ್ತು ಮೃತಸೂತಕ।

Verse 131

तत्र स्नात्वा मानसीं तु कृत्वा संध्यां समाहितः । मनसैव यजेद्देवं मनसैव जपेन्मनुम् ॥ १३१ ॥

ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತನಾಗಿ ಮಾನಸಿಕ ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಮಂತ್ರಜಪ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 132

निवृत्ते सूतके प्राग्वत्संपूज्य च गुरुं द्विजान् । तेभ्यश्चाशिषमादाय ततो नित्यक्रमं चरेत् ॥ १३२ ॥

ಸೂತಕಕಾಲ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ಮೇಲೆ, ಹಿಂದಿನಂತೆ ಗುರು ಹಾಗೂ ದ್ವಿಜ-ಜ್ಯೇಷ್ಠರನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ; ಅವರ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದು ನಂತರ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಕ್ರಮವನ್ನು ಪುನಃ ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 133

एषा तु सौतिकी प्रोक्ता त्रासी चाथ निगद्यते । दुष्टेभ्यस्त्रासमापन्नो यथालब्धोपचारंकैः ॥ १३३ ॥

ಈ ವಿಧಿಯನ್ನು ‘ಸೌತಿಕೀ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ‘ತ್ರಾಸೀ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ। ದುಷ್ಟರಿಂದ ಭಯಗ್ರಸ್ತನಾದಾಗ, ಆ ವೇಳೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಉಪಚಾರಗಳ ಮೂಲಕವೇ ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 134

मानसैर्वै यजेद्देवं त्रासी सा परिकीर्तिता । पूजासाधनवस्तूनाम सामर्थ्ये तु सर्वतः ॥ १३४ ॥

ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು—ಇದೇ ‘ತ್ರಾಸೀ’ ಎಂದು ಪರಿಕೀರ್ತಿತವಾಗಿದೆ। ಪೂಜಾಸಾಧನಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇದ್ದರೂ ಇಲ್ಲದರೂ, ಎಲ್ಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 135

पुष्पैः पत्रैः फलैर्वापि मनसा वा यजेद्विभुम् । साधनाभाविनी ह्येषा दौर्बोधीं श्रृणु नारद ॥ १३५ ॥

ಹೂವು, ಎಲೆ, ಹಣ್ಣುಗಳಿಂದಲೂ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೂ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬಹುದು। ಈ ವಿಧಾನವು ಬಾಹ್ಯ ಸಾಧನಗಳಿಗೆ ಅವಲಂಬಿತವಲ್ಲ; ಓ ನಾರದ, ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ (ದುರ್ಬೋಧ) ಉಪದೇಶವನ್ನು ಕೇಳು।

Verse 136

स्त्रियो वृद्धास्तथा बाला मूर्खास्तैस्तु यथाक्रमम् । यथाज्ञानकृता सा तु दौर्बोधीति प्रकीर्तिता ॥ १३६ ॥

ಸ್ತ್ರೀಯರು, ವೃದ್ಧರು, ಮಕ್ಕಳು, ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು—ಇವರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವಚನವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ‘ದುರ್ಬೋಧೀ’ ಎಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ।

Verse 137

एवं यथाकथंचित्तु पूजां कुर्याद्धि साधकः । देवपूजाविहीनो यः स गच्छेन्नरकं ध्रुवम् ॥ १३७ ॥

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸಾಧಕನು ಸಾಧ್ಯವಾದಂತೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು. ದೇವಪೂಜೆಯಿಲ್ಲದವನು ಖಂಡಿತವಾಗಿ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 138

वैश्वदेवादिकं कृत्वा भोजयेद्द्विजसत्तमान् । देवे निवेदितं पश्चाद्भुंमजीत स्वगणैः स्वयम् ॥ १३८ ॥

ಮೊದಲು ವೈಶ್ವದೇವಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಭೋಜನ ನೀಡಬೇಕು. ನಂತರ ದೇವರಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿದ ಅನ್ನದ ಬಳಿಕ ತನ್ನ ಬಳಗದೊಂದಿಗೆ ತಾನೂ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು.

Verse 139

आचम्याननशुद्धिं च कृत्वा तिष्टेत् कियत्क्षणम् । पुराणमितिहासं च श्रृणुयात्स्वजनैः सह ॥ १३९ ॥

ಆಚಮನ ಮಾಡಿ ಬಾಯಿಶುದ್ಧಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸ್ವಲ್ಪ ಕ್ಷಣ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರಬೇಕು. ನಂತರ ತನ್ನವರೊಂದಿಗೆ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಶ್ರವಣ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 140

समर्थः सर्वकल्पेषु योऽनुकल्पं समाचरेत् । न सांगशयिकं तस्य दुर्मतेर्जायते फलम् ॥ १४० ॥

ಎಲ್ಲ ಕಲ್ಪವಿಧಿಗಳಲ್ಲೂ ಸಮರ್ಥನಾಗಿದ್ದರೂ ಕೇವಲ ಅನುಕಲ್ಪವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನಿಗೆ, ದುರ್ಮತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ, ಸಾಂಗಸಹಿತ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವು ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ.