Adhyaya 89
KingshipPietyRighteousness39 Shlokas

Adhyaya 89: The Wrath of Shumbha and Nishumbha and the Fall of Nishumbha

शुम्भनिशुम्भयुद्धे निशुम्भवधः (Śumbha-Niśumbha-yuddhe Niśumbha-vadhaḥ)

The Pious King

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಶುಂಭ ಮತ್ತು ನಿಶುಂಭರ ಕೋಪ ಉಕ್ಕಿ, ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಶಸ್ತ್ರಪ್ರಹಾರಗಳಿಂದ ಅಸುರಸೇನೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಿ, ದೈತ್ಯವೀರರು ಪ್ರತಿಹತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ದೇವಿ ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದಮನಿಸಿ ನಿಶುಂಭನ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಿಶುಂಭನ ದೇಹ ಚಿದ್ರವಾಗಿ ಅವನು ರಣಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತಾನೆ. ಸಹೋದರನ ವಧವನ್ನು ಕಂಡ ಶುಂಭ ಶೋಕ-ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಉನ್ಮತ್ತನಾಗಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ಉಗ್ರ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗುತ್ತಾನೆ.

Divine Beings

Caṇḍikā (Devī/Durgā/Ambikā)KālīŚivadūtīMātṛkās: Brāhmī, Māheśvarī, Kaumārī, Vaiṣṇavī, Vārāhī, AindrīSiṃha (Devī’s vāhana)

Celestial Realms

Lokatraya (the three worlds) as the battle’s resonant cosmic arenaĀkāśa (sky/firmament) as the theatre of aerial weaponry and divine acclamation

Key Content Points

Śumbha and Niśumbha react to Raktabīja’s death with heightened wrath, initiating a renewed, more ferocious phase of combat against Caṇḍikā.Niśumbha’s successive weapon-attacks (sword, spear, trident, mace, projectile-disc tactics) are systematically countered, dramatizing the Goddess’s invincibility and tactical sovereignty.Niśumbha is slain through the Goddess’s decisive strike—piercing and beheading—after which the Mātṛkās and allied forms (including Kālī/Śivadūtī) rout and destroy the remaining asura forces.

Focus Keywords

Markandeya Purana Adhyaya 89Devi Mahatmyam Chapter 89Savarni Manvantara Devi MahatmyaNishumbha VadhaShumbha Nishumbha battleChandika vs NishumbhaMatrikas in Devi MahatmyamKali Shivaduti episode

Shlokas in Adhyaya 89

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहात्म्ये रक्तबीजवधोनामाष्टाशीतितमोऽध्यायः । एकोननवतितमोऽध्यायः— ८९ । राजोवाच विचित्रमिदमाख्यातं भगवन् भवता मम । देव्याश्चरितमाहात्म्यं रक्तबीजवधाश्रितम् ॥

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಮಾರ್ಕಂಡೇಯಪುರಾಣದ ಸಾವರ್ಣಿಕ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ, ದೇವೀಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ರಕ್ತಬೀಜವಧ’ ಎಂಬ ಎಂಭತ್ತೆಂಟನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ಈಗ ಎಂಭತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು—ಭಗವನ್, ರಕ್ತಬೀಜವಧವನ್ನು ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ದೇವಿಯ ಈ ಅದ್ಭುತ ಚರಿತೆಯನ್ನು ನೀವು ನನಗೆ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದೀರಿ।

Verse 2

भूयश्चेच्छाम्यहं श्रोतुं रक्तबीजे निपातिते । चकाः शुम्भो यत्कर्म निशुम्भश्चातिकोपनः ॥

ನಾನು ಇನ್ನೂ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ—ರಕ್ತಬೀಜನು ಹತನಾದ ಬಳಿಕ ಶುಂಭನು ಏನು ಮಾಡಿದನು? ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೋಧಗೊಂಡ ನಿಶುಂಭನು ಯಾವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡನು?

Verse 3

ऋषिरुवाच चकāर कोपमतुलं रक्तबीजे निपातिते । शुम्भासुरो निशुम्भश्च हतेष्वन्येषु चाऽहवे ॥

ಋಷಿಯು ಹೇಳಿದರು—ರಕ್ತಬೀಜನು ಹತನಾದಾಗ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇತರ ಯೋಧರೂ ಸಂಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರಲಾಗಿ, ಅಸುರರಾದ ಶುಂಭ ಮತ್ತು ನಿಶುಂಭರು ಅತುಲ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿದರು।

Verse 4

हन्यमानं महासैन्यं विलोक्ष्यामर्षमुद्वहन् । अभ्यधावन्निशुम्भोऽथ मुख्ययाऽसुरसेनया ॥

ತನ್ನ ಮಹಾಸೈನ್ಯವು ಸಂಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ದಹಿಸುವ ಕೋಪದಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಿಶುಂಭನು ಆಗ ಅಸುರಸೇನೆಯ ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯೂಹದೊಂದಿಗೆ ಮುನ್ನಡೆದನು।

Verse 5

तस्याग्रतस्तथा पृष्ठे पार्श्वयोश्च महासुराः । संदष्टौष्ठपुटाः क्रुद्धा हन्तुं देवीमुपाययुः ॥

ದೇವಿಯ ಮುಂದೆ, ಹಿಂದೆ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾಸುರರು ಕೋಪದಿಂದ, ತುಟಿಗಳನ್ನು ಕಚ್ಚುತ್ತಾ, ದೇವಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಮುನ್ನಡೆದರು।

Verse 6

आजगाम महावीर्यः शुम्भोऽपि स्वबलैर्वृतः । निहन्तुं चण्डिकां कोपात्कृताव युद्धं तु मातृभिः ॥

ಆಗ ಮಹಾವೀರ್ಯನಾದ ಶುಂಭನೂ ತನ್ನ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದವನಾಗಿ, ಮಾತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಚಂಡಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಬಂದನು।

Verse 7

ततो युद्धमतीवासीद्देव्याः शुम्भनिशुम्भयोः । शरवर्षमतीवोग्रं मेघयोरिव वर्षतोः ॥

ಆಗ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಶುಂಭ-ನಿಶುಂಭರ ನಡುವಿನ ಯುದ್ಧವು ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರವಾಯಿತು; ಭಯಾನಕ ಬಾಣವೃಷ್ಟಿ ಎರಡು ಮೋಡಗಳು ಸುರಿಯುವಂತೆ ಸುರಿಯಿತು।

Verse 8

चिच्छेदास्ताञ्चरांस्ताभ्यां चण्डिका स्वशरोत्करैः । ताडयामास चाङ्गेषु शस्त्रौघैरसुरेश्वरौ ॥

ಚಂಡಿಕಾದೇವಿ ತನ್ನ ಶರವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆ ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಛೇದಿಸಿ, ನಂತರ ಅಸುರರ ಇಬ್ಬರು ಅಧಿಪತಿಗಳ ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಶಸ್ತ್ರಪ್ರವಾಹಗಳಿಂದ ಪ್ರಹಾರಮಾಡಿದಳು।

Verse 9

निशुम्भो निशितं खड्गं चर्म चादाय सुप्रभम् । अताडयन्मूर्ध्नि सिंहं देव्याः वाहनमुत्तमम् ॥

ನಿಶುಂಬನು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಖಡ್ಗವನ್ನೂ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಗುರಾಣಿಯನ್ನೂ ಹಿಡಿದು, ದೇವಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾಹನವಾದ ಸಿಂಹದ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರಮಾಡಿದನು।

Verse 10

निशुम्भो निशितं खड्गं चर्म चादाय सुप्रभम् । अताडयन्मूर्ध्नि सिंहं देव्याः वाहनमुत्तमम् ॥

ನಿಶುಂಬನು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಖಡ್ಗವನ್ನೂ ಶೋಭನ ಗುರಾಣಿಯನ್ನೂ ಹಿಡಿದು, ದೇವಿಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾಹನವಾದ ಸಿಂಹದ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಹಾರಮಾಡಿದನು।

Verse 11

छिन्नॆ चर्मणि खड्गे च शक्तिं चिक्षेप सोऽसुरः । तामप्यस्य द्विधा चक्रे चक्रेणाभिमुखागताम् ॥

ಅವನ ಗುರಾಣಿ ಮತ್ತು ಖಡ್ಗ ಕತ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಆ ಅಸುರನು ಶೂಲವನ್ನು ಎಸೆದನು; ಆದರೆ ಅದು ನೇರವಾಗಿ ಅವಳ ಕಡೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ದೇವಿಯ ಚಕ್ರವು ಅದನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಛೇದಿಸಿತು।

Verse 12

कोपाध्मातो निशुम्भोऽथ शूलं जग्राह दानवः । आयातं मुष्टिपातेन देवी तच्चाप्यचूर्णयत् ॥

ನಂತರ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಉಬ್ಬಿದ ದಾನವ ನಿಶುಂಬನು ತ್ರಿಶೂಲವನ್ನು ಹಿಡಿದನು; ಅದು ಅವಳ ಕಡೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ದೇವಿಯು ತನ್ನ ಮುಷ್ಟಿಘಾತದಿಂದ ಅದನ್ನು ಪುಡಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿದರು।

Verse 13

अथादाय गदां सोऽपि चिक्षेप चण्डिकां प्रति । सापि देव्याः त्रिशूलेन भिन्ना भस्मत्वमागता ॥

ಆಮೇಲೆ ಅವನೂ ಗದೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಚಂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಎಸೆದನು; ದೇವಿಯ ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಚಿದ್ರಿತವಾದ ಆ ಗದೆಯೂ ಭಸ್ಮವಾಯಿತು।

Verse 14

ततः परशुहस्तं तमायान्त दैत्यपुङ्गवम् । आहत्य देवी बाणौघैरपातयत भूतले ॥

ನಂತರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪರಶು ಹಿಡಿದು ಆ ದೈತ್ಯಶ್ರೇಷ್ಠನು ಸಮೀಪಿಸಿದಾಗ, ದೇವಿಯು ಬಾಣವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಹೊಡೆದು ಭೂಮಿಗೆ ಕೆಡವಿದಳು।

Verse 15

तस्मिन्निपतिते भूमौ निशुम्भे भीमविक्रमॆ । भ्रातर्यतीव संक्रुद्धः प्रययौ हन्तुमम्बिकाम् ॥

ಭಯಂಕರ ಪರಾಕ್ರಮಿಯ ನಿಶುಂಭನು ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದಾಗ, ಅವನ ಸಹೋದರನು ಅತಿಕ್ರುದ್ಧನಾಗಿ ಅಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಮುನ್ನಡೆದನು।

Verse 16

स रथस्थस्तथात्युच्चैर्गृहीतपरमायुधैः । भुजैरष्टाभिरतुलैर्व्याप्याशेषं बभौ नभः ॥

ಅವನು ರಥಸ್ಥನಾಗಿ ಪರಮಾಯುಧಗಳನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಿ, ತನ್ನ ಎಂಟು ಅನೂಪಮ ಭುಜಗಳಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಆಕಾಶವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ತುಂಬುತ್ತಾ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು।

Verse 17

तमायान्तं समालोक्य देवी शङ्खमवादयत् । ज्याशब्दं चापि धनुषश्चकारातीव दुःसहम् ॥

ಅವನು ಮುನ್ನಡೆಯುವುದನ್ನು ಕಂಡ ದೇವಿಯು ಶಂಖವನ್ನು ಊದಿದಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಧನುಸ್ಸಿನ ಜ್ಯಾ-ಟಂಕಾರವನ್ನು ಮಾಡಿದಳು—ಅದು ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಅತಿದುರಸಹ.

Verse 18

पूरयामास ककुभो निजघण्टास्वनेन च । समस्तदैत्यसैन्यानां तेजोवधविधायिना ॥

ಅವಳು ತನ್ನದೇ ಘಂಟಾನಾದದಿಂದ ಸರ್ವ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿದಳು; ಆ ಭೀಕರ ಝಂಝನಧ್ವನಿಯಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಅಸುರಸೇನೆಯ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ವೈಭವ ಚೂರಾಯಿತು.

Verse 19

ततः सिंहो महानादैस्त्याजितेभमहामदैः । पूरयामास गगनं गां तथैव दिशो दश ॥

ನಂತರ ಸಿಂಹವು ಪ್ರಬಲ ಗರ್ಜನೆಗಳಿಂದ ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆಗಳನ್ನು ಓಡಿಸಿ, ಆಕಾಶ, ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ದಶ ದಿಕ್ಕುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿತು.

Verse 20

ततः काली समुत्पत्य गगनं क्ष्मामताडयत् । कराभ्यां तन्निनादेन प्राक्स्वनास्ते तिरोधिताḥ ॥

ಆಮೇಲೆ ಕಾಳಿ ಏಳಿಬಂದು ಆಕಾಶವನ್ನೂ ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ಹೊಡೆದಳು; ಅವಳ ಎರಡೂ ಕೈಗಳ ಗುಡುಗುಧ್ವನಿಯಿಂದ ಹಿಂದಿನ ಎಲ್ಲ ಶಬ್ದಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮುಚ್ಚಿಹೋಯವು.

Verse 21

अट्टाट्टहासमशिवं शिवदूती चकार ह । तैः शब्दैरसुरास्त्रेसुः शुम्भः कोपं परं ययौ ॥

ನಂತರ ಶಿವದೂತೀ ಅಶುಭವೂ ಭಯಂಕರವೂ ಆದ ಅಟ್ಟಹಾಸವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದಳು; ಆ ಧ್ವನಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಸುರರು ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಎಸೆದರು, ಶುಂಭನು ಪರಮ ಕ್ರೋಧಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದನು.

Verse 22

दुरात्मंस्तिष्ठ तिष्ठेति व्याजहाराम्बिका यदा । तदा जयेत्यभिहितं देवैराकाशसंस्थितैः ॥

ಅಂಬಿಕಾ “ಓ ದುಷ್ಟಾ—ನಿಲ್ಲು, ನಿಲ್ಲು!” ಎಂದು ಕೂಗಿದಾಗ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವರುಗಳು “ಜಯ!” ಎಂದು ಜಯಘೋಷ ಮಾಡಿದರು.

Verse 23

शुम्भेनागत्य या शक्तिर्मुक्ता ज्वालातिभीषणा । आयान्ती वह्निकूटाभा सा निरस्ता महोल्कया ॥

ಶುಂಭನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಜ್ವಲಿಸುವ ಭಯಾನಕ ಶಕ್ತಿ ಅಗ್ನಿರಾಶಿಯಂತೆ ಬಂದುದು; ಅದನ್ನು ಮಹಾ ಉಲ್ಕಾಸದೃಶ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಾಸ್ತ್ರವು ಹೊಡೆದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿತು।

Verse 24

सिंहनादेन शुम्भस्य व्याप्तं लोकत्रयान्तaram् । निर्घातनिः स्वनो घोरो जितवानवनिपते ॥

ಓ ರಾಜನೇ, ಶುಂಭನ ಸಿಂಹನಾದವು ತ್ರಿಲೋಕಗಳೊಳಗಿನ ಆಕಾಶವನ್ನು ತುಂಬಿತು; ಅದು ಭಯಾನಕ, ಗುಡುಗುಮೋಡದ ಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಜಯಿಸಿದಂತೆ ತೋರ್ಪಟ್ಟಿತು।

Verse 25

शुम्भमुक्ताञ्छरान्देवी शुम्भस्तत्प्रहिताञ्छरान् । चिच्छेद स्वशरैरुग्रैः शतशोऽथ सहस्रशः ॥

ದೇವಿಯು ಶುಂಭನು ಬಿಡಿಸಿದ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಳು; ಶುಂಭನೂ ದೇವಿಯು ಹಾರಿಸಿದ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು—ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಶರಗಳಿಂದ, ನೂರಾರು ಮತ್ತು ನಂತರ ಸಾವಿರಾರು.

Verse 26

ततः सा चण्डिका क्रुद्धा शूलेनाभिजघान तम् । स तदाभिहतो भूमौ मूर्च्छितो निपपात ह ॥

ಆಮೇಲೆ ಕ್ರೋಧಗೊಂಡ ಚಂಡಿಕಾ ಅವನ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಪ್ರಹಾರ ಮಾಡಿದಳು; ಆ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಅವನು ಭೂಮಿಗೆ ಬಿದ್ದು—ಮೂರ್ಚ್ಛಿತನಾಗಿ, ಅಚೇತನನಾದನು।

Verse 27

ततो निशुम्भः सम्प्राप्य चेतनामात्तकार्मुकः । आजघान शरैर्देवीं कालीं केसरिणं तथा ॥

ನಂತರ ನಿಶುಂಬನು ಚೇತನೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದು ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಬಾಣಗಳಿಂದ ದೇವಿ, ಕಾಳಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಹವನ್ನೂ ಪ್ರಹರಿಸಿದನು।

Verse 28

पुनश्च कृत्वा बाहूनामयुतं दनुजेश्वरः । चक्रायुधेन दितिजश्छादयामास चण्डिकाम् ॥

ಮತ್ತೆ ದಾನವಾಧಿಪತಿ ದಾನುಜನಾಗಿ ದಶಸಹಸ್ರ ಭುಜಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಪ್ರಕಟನಾದನು; ದಿತಿಪುತ್ರನು ತನ್ನ ಚಕ್ರಾಯುಧಗಳಿಂದ ಚಂಡಿಕೆಯನ್ನು ಆವರಿಸಿ ಮರುಗಿಸಿದನು।

Verse 29

ततो भगवती क्रुद्धा दुर्गा दुर्गार्तिनाशिनी । चिच्छेद तानि चक्राणि स्वशरैः सायकांश्च तान् ॥

ಆಗ ಭಗವತಿ ದುರ್ಗಾ—ದುರ್ಗಮ ದುಃಖನಾಶಿನಿ—ಕ್ರುದ್ಧಳಾಗಿ ತನ್ನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಆ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಆ ಇತರೆ ಕ್ಷಿಪಣಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ನಾಶಮಾಡಿದಳು।

Verse 30

ततो निशुम्भो वेगेन गदामादाय चण्डिकाम् । अभ्यधावत वै हन्तुं दैत्यसेनासमावृतः ॥

ಆಮೇಲೆ ನಿಶುಂಬನು ಗದೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ವೇಗವಾಗಿ ಧಾವಿಸಿದನು; ದೈತ್ಯಸೇನೆಯಿಂದ ಆವರಿತನಾಗಿ ಚಂಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ದಾಳಿ ಮಾಡಿದನು।

Verse 31

तस्यापतत एवाशु गदां चिच्छेद चण्डिका । खड्गेन शितधारेण स च शूलं समाददे ॥

ಅವನು ಧಾವಿಸಿ ಬಂದಾಗ ಚಂಡಿಕೆಯು ತನ್ನ ಕ್ಷುರಧಾರ ಖಡ್ಗದಿಂದ ಅವನ ಗದೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಕತ್ತರಿಸಿದಳು; ನಂತರ ಅವನು ಶೂಲವನ್ನು (ಭಾಲವನ್ನು) ಹಿಡಿದನು।

Verse 32

शूलहस्तं समायान्तं निशुम्भममरार्दनम् । हृदि विव्याध शूलेन वेगाविद्धेन चण्डिका ॥

ಶೂಲವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ದೇವರನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದ ನಿಶುಂಬನು ಸಮೀಪಿಸಿದಾಗ, ಚಂಡಿಕೆಯು ಬಲದಿಂದ ಎಸೆದ ಶೂಲದಿಂದ ಅವನ ಹೃದಯವನ್ನು ಭೇದಿಸಿದಳು।

Verse 33

भिन्नस्य तस्य शूलेन हृदयान्निः सृतो 'परः । महाबलो महावीर्यस्तिष्ठेति पुरुषो वदन् ॥

ಆ ಭಾಲದಿಂದ ಚಿದ್ರಿತನಾದಾಗ ಅವನ ಹೃದಯದಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುರುಷನು ಪ್ರಾದುರ್ಭವಿಸಿದನು—ಮಹಾಬಲ, ಮಹಾವೀರ್ಯ—“ನಿಲ್ಲು, ಎದುರು ನಿಲ್ಲು!” ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

Verse 34

तस्य निष्क्रामतो देवी प्रहस्य स्वनवत्ततः । शिरश्चिच्छेद खड्गेन ततो 'सावपतद्भुवि ॥

ಅವನು ಹೊರಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ದೇವಿಯು ಘೋಷಭರಿತವಾಗಿ ನಗಿದು, ತನ್ನ ಖಡ್ಗದಿಂದ ಅವನ ತಲೆಯನ್ನು ಕಡಿದುಹಾಕಿದಳು; ಆಗ ಅವನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದನು.

Verse 35

ततः सिंहश्चखादोग्रं दंष्ट्राक्षुण्णशिरोधरान् । असुरांस्तांस्तथा काली शिवदूती तथापरान् ॥

ನಂತರ ಸಿಂಹವು ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತನ್ನ ದಂಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಕುತ್ತಿಗೆಗಳನ್ನು ನುಚ್ಚುನೂರಾಗಿಸಿದ ಆ ಅಸುರರನ್ನು ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಭಕ್ಷಿಸಿತು; ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಳಿ ಮತ್ತು ಶಿವದೂತೀ ಇತರ ದಾನವರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು.

Verse 36

कौमारीशक्तिनिर्भिन्नाः केचिन्नेशुर्महासुराः । ब्रह्माणीमन्त्रपूतेन तोयेनान्ये निराकृताः ॥

ಕೆಲವು ಮಹಾದಾನವರು ಕೌಮಾರಿಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ/ಭಾಲದಿಂದ ಚಿದ್ರಿತರಾಗಿ ಬಿದ್ದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯ ಮಂತ್ರಪೂತ ಜಲದಿಂದ ಪ್ರತಿಹತರಾಗಿ (ನಾಶವಾಗಿ) ಹೋದರು.

Verse 37

माहेश्वरीत्रिशूलेन भिन्नाः पेतुस्तथापरे । वाराहीतुण्डघातेन केचिच्चूर्णोकृताः भुवि ॥

ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಮಾಹೇಶ್ವರಿಯ ತ್ರಿಶೂಲದಿಂದ ಚಿದ್ರಿತರಾಗಿ ಬಿದ್ದರು; ಕೆಲವರು ವಾರಾಹಿಯ ಮೂಗು/ತುಂಡಿನ ಹೊಡೆತಗಳಿಂದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಪುಡಿಯಾಗಿ ನುಚ್ಚುನೂರಾದರು.

Verse 38

खण्डं खण्डं च चक्रेण वैष्णव्या दानवाः कृताः । वज्रेण चैन्द्रीहस्ताग्रविमुक्तेन तथापरे ॥

ವೈಷ್ಣವಿಯ ಚಕ್ರದಿಂದ ದಾನವರು ತುಂಡುತುಂಡಾಗಿ ಛಿನ್ನರಾದರು; ಐಂದ್ರಿಯ ಬೆರಳ ತುದಿಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ವಜ್ರದಿಂದ ಇತರರು ನಾಶರಾದರು।

Verse 39

केचिद्विनेशुरसुराः केचिन्नष्टा महाहवात् । भक्षिताश्चापरे कालीशिवदूतीमृगाधिपैः ॥

ಕೆಲವರು ಅಸುರರು ಬಿದ್ದರು, ಕೆಲವರು ಮಹಾಯುದ್ಧದಿಂದ ಓಡಿ ಹೋದರು, ಇತರರನ್ನು ಕಾಳಿ, ಶಿವದೂತಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಹವು ಭಕ್ಷಿಸಿತು।

Frequently Asked Questions

The chapter advances a shaktic theological claim rather than a moral casuistry: when adharma consolidates as coercive power (asura sovereignty), it is countered by the Goddess as decisive, world-protecting śakti—simultaneously singular in authority and plural in manifestation through her allied powers.

Within the Sāvarṇika Manvantara setting of the Devīmāhātmya, this adhyāya functions as a crisis-resolution unit: the cosmic disorder introduced by the asuras is narrowed from an army-wide threat to the elimination of a principal antagonist (Niśumbha), preparing the narrative for the final confrontation with Śumbha.

It provides a core battle-sequence of the Devīmāhātmya: Niśumbha’s defeat by Caṇḍikā, the prominent presence of Kālī/Śivadūtī, and a distinct Mātṛkā-catalog of demon-slaying—elements that reinforce the tradition’s doctrine of the Goddess’s supreme, multi-form martial potency.