Adhyaya 48: The Emanation of Beings from Brahma: Night, Day, Twilight, and the Orders of Creation

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे प्राकृतवैकृतसर्गो नाम सप्तचत्वारिंशोऽध्यायः । अष्टचत्वारिंशोऽध्यायः— क्रौष्टुकिरुवाच— समासात् कथिता सृष्टिः सम्यग् भगवता मम । देवादीनां भवं ब्रह्मन् विस्तरात्तु ब्रवीहि मे ॥

ಇಂತೆ ಶ್ರೀ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ‘ಪ್ರಾಕೃತ ಮತ್ತು ವೈಕೃತ ಸೃಷ್ಟಿ’ ಎಂಬ ನಲವತ್ತೇಳನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ನಲವತ್ತೆಂಟನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ರೌಷ್ಟುಕಿಯು ಹೇಳಿದರು— ‘ಭಗವಂತನು ನನಗೆ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ದೇವರುಗಳಾದಿಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು.’

Verse 2

मार्कण्डेय उवाच कुशलाकुशलैर्ब्रह्मन् भाविता पूर्वकर्मभिः । ख्याता तथा ह्यनिर्मुक्ताः प्रलये ह्युपसंहृताः ॥

ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಪೂರ್ವಕರ್ಮಗಳಿಂದ—ಶುಭಾಶುಭ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ—ಆಕಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಅದರಿಂದಲೇ ಅವು ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಆ ಸಂಸ್ಕಾರಬಂಧನದಿಂದ ಅವು ಮುಕ್ತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಪ್ರಳಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅದಲ್ಲಿಯೇ ಲಯವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 3

देवाद्याः स्थावरान्ताश्च प्रजा ब्रह्मंश्चतुर्विधाः । ब्रह्मणः कुर्वतः सृष्टिं जज्ञिरे मानसास्तदा ॥

ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ದೇವರಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಸ್ಥಾವರಗಳವರೆಗೆ ಇರುವ ಪ್ರಜೆಗಳು ನಾಲ್ಕು ವಿಧವಾಗಿದ್ದವು. ಬ್ರಹ್ಮನು ಸೃಷ್ಟಿಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅವು ಮನೋಜಗಳು—ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಜೀವಿಗಳಾಗಿ—ಪ್ರಕಟವಾದವು.

Verse 4

ततो देवासुरान् पितॄन् मानुषांश्च चतुष्टयम् । सिसृक्षुरम्भांस्येतानि स्वमात्मानमयूयुजत् ॥

ಅನಂತರ ಪ್ರಜಾಪತಿ ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವರು—ಈ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕೆಂದು ಇಚ್ಛಿಸಿ—ತನ್ನ ಸ್ವಾತ್ಮವನ್ನು ಆ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದನು.

Verse 5

युक्तात्मनस्तमोमात्रा उद्रिक्ता भूत्त् प्रजापतेः । सिसृक्षोर्जघनात् पूर्वमसुरा जज्ञिरे ततः ॥

ಸೃಷ್ಟಿಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಲ್ಲಿ ತಮೋಗುಣ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಅವನ ಪೃಷ್ಠಭಾಗದಿಂದ ಮೊದಲು ಅಸುರರು ಜನಿಸಿದರು.

Verse 6

उत्ससर्ज ततस्तां तु तमोमात्रात्मिकां तनुम् । सापविद्धा तनुस्तेन सद्यो रात्रिरजायत ॥

ನಂತರ ಅವನು ತಮೋಮಯವಾಗಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿದ್ದ ಆ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದನು. ಅವನು ಆ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ತಕ್ಷಣವೇ ರಾತ್ರಿ ಉಂಟಾಯಿತು.

Verse 7

अन्यां तनुमुपादाय सिसृक्षुः प्रीतिमाप सः । सत्त्वोद्रेकास्ततो देवा मुखतस्तस्य जज्ञिरे ॥

ನಂತರ ಅವನು ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾದನು. ಆಗ ಸತ್ತ್ವಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಅವನ ಮುಖದಿಂದ ದೇವರುಗಳು ಜನಿಸಿದರು.

Verse 8

उत्ससर्ज च भूतेशस्तनुं तामप्यसौ विभुः । सा चापविद्धा दिवसṃ सत्त्वप्रायमजायत ॥

ಭೂತಗಳ ಮಹೇಶ್ವರನು ಆ ದೇಹವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದನು. ಅದು ತ್ಯಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಸತ್ತ್ವಪ್ರಧಾನವಾದ ‘ದಿನ’ ಉದ್ಭವಿಸಿತು.

Verse 9

सत्त्वमात्रात्मिकामेव ततोऽन्यां जगृहे तनुम् । पितृवन्मन्यमानस्य पितरस्तस्य जज्ञिरे ॥

ನಂತರ ಅವನು ಕೇವಲ ಸತ್ತ್ವಮಯವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು. ಪಿತೃಭಾವದಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಕಲ್ಪಿಸಿದಾಗ ಅವನಿಂದ ಪಿತೃಗಳು ಜನಿಸಿದರು.

Verse 10

सृष्ट्वा पितॄन् उत्ससर्ज तनुं तामपि स प्रभुः । सा चोत्सृष्टाभवत् सन्ध्या दिवानक्तान्तरस्थिताः ॥

ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಆ ಪ್ರಭುವು ಆ ದೇಹವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದನು. ಅದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಾಗ ದಿನ-ರಾತ್ರಿಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ‘ಸಾಯಂಸಂಧ್ಯೆ’ ಉದ್ಭವಿಸಿತು.

Verse 11

रजोमात्रात्मिकामन्यां तनुं भेजेऽथ स प्रभुः । ततो मनुष्याः सम्भूता रजोमात्रासमुद्भवाः ॥

ನಂತರ ಆ ಪ್ರಭುವು ರಜೋಮಯವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು. ಅದರಿಂದ ರಜಸ್ಸಿನ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಮಾನವರು ಉದ್ಭವಿಸಿದರು.

Verse 12

सृष्ट्वा मनुष्याञ् स विभुरुत्ससर्ज तनुं ततः । ज्योत्स्ना समभवत् सा च नक्तान्तेऽहर्मुखे च या ॥

ಮಾನವರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಆ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭು ನಂತರ ಒಂದು ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದನು. ಆ ದೇಹದಿಂದ ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ (ಚಂದ್ರಪ್ರಕಾಶ) ಉದ್ಭವಿಸಿತು; ಅದು ರಾತ್ರಿಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲೂ ದಿನದ ಆರಂಭದಲ್ಲೂ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 13

इत्येतास्तनवस्तस्य देवदेवस्य धीमतः । ख्याता रात्र्यहनी चैव सन्ध्या ज्योत्स्ना च वै द्विज ॥

ಹೀಗೆ ದೇವಾಧಿಪತಿಯಾದ ಆ ಜ್ಞಾನವಂತ ಪ್ರಭುವಿನ ದೇಹಗಳು ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ—ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ, ಸಂಧ್ಯೆ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನೆ, ಹೇ ದ್ವಿಜ.

Verse 14

ज्योत्स्ना सन्ध्या तथैवाह—सत्त्वमात्रात्मकं त्रयम् । तमोमात्रात्मिका रात्रिः सा वै तस्मात् त्रियामिका ॥

ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನೆ, ಸಂಧ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಹಗಲು—ಈ ಮೂರೂ ಸತ್ತ್ವಪ್ರಧಾನವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರಾತ್ರಿ ತಮೋಪ್ರಧಾನ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ‘ತ್ರಿಯಾಮಾ’ (ಮೂರು ಯಾಮಗಳು) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 15

तस्माद् देवा दिवा रात्रावसुरास्तु बलान्विताः । ज्योत्स्नागमे च मनुजाः सन्ध्यायां पितरस्तथा ॥

ಆದ್ದರಿಂದ ಹಗಲು ದೇವತೆಗಳು ಬಲಿಷ್ಠರಾಗುತ್ತಾರೆ, ರಾತ್ರಿ ಅಸುರರು ಬಲಿಷ್ಠರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನೆ ಬಂದಾಗ ಮಾನವರು (ಬಲಿಷ್ಠರಾಗುತ್ತಾರೆ), ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳು ಸಹ ಹಾಗೆಯೇ (ಬಲಿಷ್ಠರಾಗುತ್ತಾರೆ).

Verse 16

भवन्ति बलिनोऽधृष्या विपक्षाणां न संशयः । तद्विपर्यमासाद्य प्रयान्ति च विपर्ययम् ॥

ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಬಲಿಷ್ಠರೂ ಅಜೇಯರೂ ಆಗುತ್ತಾರೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ವಿರುದ್ಧ ಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಅವರಿಗೂ ಸಹ ಪರಿವರ್ತನೆ/ವಿಪರ್ಯಾಸ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 17

ज्योत्स्नो रात्र्यहनी सन्ध्या चत्वार्येतानि वै प्रभोः । ब्रह्मणस्तु शरीराणि त्रिगुणोपश्रितानि तु ॥

ಚಂದ್ರಪ್ರಭೆ, ರಾತ್ರಿ-ಹಗಲು ಮತ್ತು ಸಂಧ್ಯೆ—ಈ ನಾಲ್ಕೂ ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಭುವಿನ ದೇಹಗಳು; ಇವು ಬ್ರಹ್ಮನ ದೇಹಗಳೂ ಆಗಿ ತ್ರಿಗುಣಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿವೆ।

Verse 18

चत्वार्येतान्यथोत्पाद्य तनुमन्यां प्रजापतिः । रजस्तमोमयीं रात्रौ जगृहे क्षुत्तृडन्वितः ॥

ಈ ನಾಲ್ಕನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಪ್ರಜಾಪತಿ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ರಜಸ್ಸು-ತಮಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು; ಅದು ಹಸಿವು ಮತ್ತು ದಾಹದಿಂದ ಯುಕ್ತವಾಗಿತ್ತು।

Verse 19

तदन्धकारे क्षुत्क्षामानसृजद् भगवानजः । विरूपान् श्मश्रुलानत्तुमारब्धास्ते च तां तनुम् ॥

ಆ ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಅಜನು (ಅಜನ್ಮ) ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದ, ವಿಕೃತರೂಪದ, ಗಡ್ಡಧಾರಿಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಅವರು ಆ ದೇಹವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಲು ಮುಂದಾದರು।

Verse 20

रक्षाम इति तेभ्योऽन्ये य ऊचुस्ते तु राक्षसाः । खादाम इति ये चोचुस्ते यक्षा यक्षणात् द्विज ॥

ಅವರಲ್ಲಿ ‘ರಕ್ಷಿಸೋಣ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದವರು ರಾಕ್ಷಸರು ಆದರು; ‘ತಿನ್ನೋಣ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದವರು ಯಕ್ಷರು ಆದರು—ಭಕ್ಷಣಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಆ ಹೆಸರು, ಹೇ ದ್ವಿಜ।

Verse 21

तान् दृष्ट्वा ह्यप्रियेनास्य केशाः शीर्यन्त वेधसः । समारोहणहीनाश्च शिरसो ब्रह्मणस्तु ते ॥

ಅವರನ್ನು ಕಂಡು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ವೇಧಸನಲ್ಲಿ ಅಸಮಾಧಾನ ಉಂಟಾಯಿತು, ಅವನ ಕೂದಲು ಉದುರಿತು; ಹೀಗಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆ ಶಿರಸ್ಸುಗಳು ಕೇಶರಹಿತ (ಮುಂಡ)ವಾದವು।

Verse 22

सर्पणात्तेऽभवन् सर्पा हीनत्वादहयः स्मृताः । सर्पान् दृष्ट्वा ततः क्रोधात् क्रोधात्मानो विनिर्ममे ॥

ಅವರ ಸರಿಯುವ ಚಲನೆಯಿಂದ ಅವರು ‘ಸರ್ಪ’ರೆನಿಸಿದರು; ಮತ್ತು ನೆಲದ ಸಮೀಪದ ನೀಚಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಅವರು ‘ಅಹಯಃ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಆ ಸರ್ಪಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಕೋಪದಿಂದ ಕೋಪಸ್ವಭಾವದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 23

वर्णेन कपिलेनोग्रास्ते भूताः पिशिताशनाः । ध्यायतो गां ततस्तस्य गन्धर्वा जज्ञिरे सुताः ॥

ಆ ಭೀಕರ ಪಿಂಗಲವರ್ಣದ ಜೀವಿಗಳು ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳಾದರು. ನಂತರ ಅವನು ಗೋವಿನ ಕುರಿತು ಧ್ಯಾನಿಸಿದಾಗ, ಅವನ ಪುತ್ರರಾಗಿ ಗಂಧರ್ವರು ಜನಿಸಿದರು.

Verse 24

जज्ञिरे पिबतो वाचं गन्धर्वास्तेन ते स्मृताः । अष्टास्वेतासु सृष्टासु देवयोनिषु स प्रभुः ॥

ಅವನು ವಾಣಿಯನ್ನು ‘ಕುಡಿದಂತೆ’ ಆಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವರು ಜನಿಸಿದರು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ‘ಗಂಧರ್ವರು’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎಂಟು ದಿವ್ಯ ಯೋನಿಗಳು (ವರ್ಗಗಳು) ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ನಂತರ, ಭಗವಾನ್ ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದನು.

Verse 25

ततः स्वदेहतोऽन्यानि वयांसि पशवोऽसृजत् । मुखतोऽजाः ससर्जाथ वक्षसश्चावयोऽसृजत् ॥

ನಂತರ ಅವನು ತನ್ನದೇ ದೇಹದಿಂದ ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಶುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ತನ್ನ ಬಾಯಿಂದ ಆಡುಗಳನ್ನು, ತನ್ನ ವಕ್ಷಸ್ಥಳದಿಂದ ಕುರಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 26

गावश्चैवोदराद् ब्रह्मा पार्श्वाभ्याञ्च विनिर्ममे । पद्भ्याञ्चाश्वान् स मातङ्गान् रासबान् शशकान् मृगान् ॥

ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನು ತನ್ನ ಉದರದಿಂದಲೂ, ತನ್ನ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಿಂದಲೂ ಹಸುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ತನ್ನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಅವನು ಕುದುರೆಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಕತ್ತೆಗಳು, ಮೊಲಗಳು ಮತ್ತು ಜಿಂಕೆ/ಮೃಗಗಳನ್ನು ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡಿದನು.

Verse 27

उष्ट्रानश्वतरांश्चैव नानारूपाश्च जातयः । ओषध्यः फलमूलिन्यो रोमभ्यस्तस्य जज्ञिरे ॥

ಒಂಟೆಗಳು, ಖಚ್ಚರಗಳು ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ವಿಧದ ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಅವನ ಕೇಶಗಳಿಂದ ಫಲ-ಮೂಲಧಾರಿಣಿಯಾದ ಔಷಧಿ ವನಸ್ಪತಿಗಳು ಜನಿಸಿದವು.

Verse 28

एवं पश्वोषधीः सृष्ट्वा ह्ययजच्चाध्वरे विभुः । तस्मादादौ तु कल्पस्य त्रेतायुगमुखे तदा ॥

ಈ ರೀತಿ ಪಶುಗಳನ್ನೂ ಔಷಧಿ ವನಸ್ಪತಿಗಳನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಪ್ರಭುವು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಯಜ್ಞವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕಲ್ಪದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ, ಈ ಯಜ್ಞಕ್ರಮ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

Verse 29

गौरजः पुरुषो मेषो अश्वाश्वतरगर्दभाः । एतान् ग्राम्यान् पशूनाहुरारण्यांश्च निबोध मे ॥

ಹಸು, ಮೇಕೆ, ಮಾನವ, ಕುರಿ (ಮೇಷ), ಕುದುರೆ, ಖಚ್ಚರ ಮತ್ತು ಕತ್ತೆ—ಇವುಗಳನ್ನು ಗೃಹ್ಯ (ಗ್ರಾಮ್ಯ) ಪಶುಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ನನ್ನಿಂದ ವನ್ಯ ಪಶುಗಳನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೋ.

Verse 30

श्वापदं द्विखुरं हस्ती वानराः पक्षिपञ्चमाः । औदकाः पशवः षष्ठाः सप्तमास्तु सरीसृपाः ॥

ಹಿಂಸ್ರ ಮೃಗಗಳು, ದ್ವಿಖುರ (ಖುರವಿಭಕ್ತ) ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಕೋತಿಗಳು; ಐದನೇ ವರ್ಗ ಪಕ್ಷಿಗಳು. ಆರನೇ ವರ್ಗ ಜಲಚರಗಳು; ಏಳನೇ ವರ್ಗ ಸರ್ಪಾದಿ ಸರಿಸೃಪ/ಸರ್ಪಣಜೀವಿಗಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 31

गायत्रीञ्च ऋचञ्चैव त्रिवृत् सोमं रथन्तरम् । अग्निष्टोमञ्च यज्ञानां निर्ममे प्रथमांमुखात् ॥

ಅವನು ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಮುಖದಿಂದ ಗಾಯತ್ರಿಯನ್ನೂ ಋಕ್ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನೂ, ತ್ರಿವೃತ್, ಸೋಮ, ರಥಂತರ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 32

यजूṃषि त्रैष्टुभं छन्दः स्तोमं पञ्चदशं तथा । बृहत्साम तथोकथञ्च दक्षिणादसृजन्मुखात् ॥

ಅವನ ದಕ್ಷಿಣ ಮುಖದಿಂದ ಯಜುಃಮಂತ್ರಗಳು, ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಛಂದಸ್ಸು, ಪಂಚದಶ-ಸ್ತೋಮ, ಬೃಹತ್ ಸಾಮಗಾನ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞದಕ್ಷಿಣೆ ಪ್ರಕಟವಾದವು.

Verse 33

सामानि जगतीच्छन्दः स्तोमं पञ्चदशं तथा । वैरूपमतिरात्रञ्च निर्ममे पश्चिमान्मुखात् ॥

ಅವನ ಪಶ್ಚಿಮ ಮುಖದಿಂದ ಸಾಮಗಾನಗಳು, ಜಗತೀ ಛಂದಸ್ಸು, ಪಂಚದಶ-ಸ್ತೋಮ, ಹಾಗೆಯೇ ವೈರೂಪ (ಸ್ತೋಮ/ಗಾನರೂಪ) ಮತ್ತು ಅತಿರಾತ್ರ (ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಸೋಮಯಾಗ) ನಿರ್ಮಿತವಾದವು.

Verse 34

एकविंशमथर्वाणमाप्तोर्यामाणमेव च । अनुष्टुभं सवैराजमुत्तरादसृजन्मुखात् ॥

ಅವನ ಉತ್ತರ ಮುಖದಿಂದ ಅಥರ್ವವೇದ, ಏಕವಿಂಶ (ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದು-ಸ್ತೋಮ), ಆಪ್ತೋರ್ಯಾಮ ಯಾಗ, ಅನುಷ್ಟುಭ್ ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ವೈರಾಜ (ಸ್ತೋಮ/ಗಾನರೂಪ) ಪ್ರಕಟವಾದವು.

Verse 35

विद्युतोऽशनिमेघाश्च रोहितेन्द्रधनूंषि च । वयांसि च ससर्जादौ कल्पस्य भगवान् विभुः ॥

ಕಲ್ಪದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಭಗವಾನ್ ವಿದ್ಯುತ್, ಗುಡುಗು, ಮೇಘಗಳು, ಅರುಣಾಭ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಧನುಸ್ಸುಗಳು, ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 36

उच्चावचानि भूतानि गात्रेभ्यस्तस्य जज्ञिरे । सृष्ट्वा चतुष्टयं पूर्वं देवासुरपितॄन् प्रजाः ॥

ಅವನ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮತ್ತು ಅಧಮ ಭೇದದಿಂದ ಜೀವಿಗಳು ಜನಿಸಿದರು. ಮೊದಲು ದೇವರು, ಅಸುರರು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಜೆ—ಈ ಚತುರ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ನಂತರ ಮುಂದುವರಿದನು.

Verse 37

ततोऽसृजत स भूतानि स्थावराणि चराणि च । यक्षान् पिशाचान् गन्धर्वांस्तथैवाप्सरसांगणान् ॥

ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ಜಂಗಮ ಎಂಬ ಎರಡೂ ವಿಧದ ಭೂತಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು—ಯಕ್ಷರು, ಪಿಶಾಚರು, ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಗೂ ಅಪ್ಸರಸೆಯರ ಗಣಗಳನ್ನೂ।

Verse 38

नरकिन्नररक्षांसि वयः पशुमृगोरगान् । अव्ययं च व्ययं चैव यदिदं स्थाणुजङ्गमम् ॥

ಮಾನವರು, ಕಿನ್ನರರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಪಶುಗಳು, ಕಾಡುಮೃಗಗಳು, ಸರ್ಪಗಳು—ಸ್ಥಾವರ-ಜಂಗಮವಾಗಿ ಇರುವುದೆಲ್ಲ—ಅವನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು; ಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರ ಎರಡನ್ನೂ।

Verse 39

तेषां ये यानि कर्माणि प्राक् सृष्टेः प्रतिपेदिरे । तान्येव प्रतिपद्यन्ते सृज्यमानाः पुनः पुनः ॥

ಹಿಂದಿನ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಭೂತಗಳು ಯಾವ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದವೋ, ಪುನಃ ಪುನಃ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಾ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಅದೇ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 40

हिंस्त्राहिंस्त्रे मृदुक्रूरे धर्माधर्मावृतानृते । तद्भाविताः प्रपद्यन्ते तस्मात्तत्तस्य रोचते ॥

ಹಿಂಸೆ-ಅಹಿಂಸೆ, ಮೃದುತೆ-ಕ್ರೂರತೆ, ಧರ್ಮ-ಅಧರ್ಮ, ಸತ್ಯ-ಅಸತ್ಯ—ಯಾವ ಭಾವಗಳಿಂದ ಅವರು ಸಂಸ್ಕೃತರಾಗಿರುವರೋ, ಅದರಂತೆ ಜೀವಿಗಳು ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದೇ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನಿಗೂ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 41

इन्द्रियार्तेषु भूतेषु शरीरेषु च स प्रभुः । नानात्वं विनियोगञ्च धातैव व्यदधात् स्वयम् ॥

ಇಂದ್ರಿಯವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ, ಭೂತತತ್ತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ—ಆ ಪ್ರಭು, ಧಾತೃ—ತಾನೇ ವೈವಿಧ್ಯವನ್ನೂ ಕಾರ್ಯಗಳ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಭಾಗವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।

Verse 42

नाम रूपञ्च भूतानां कृत्यानाञ्च प्रपञ्चनम् । वेदशब्देभ्य एवाऽऽदौ देवादीनाञ्चकार सः ॥

ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು ವೇದಧ್ವನಿಗಳನ್ನೇ ಆಧಾರವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಜೀವಿಗಳ ನಾಮ-ರೂಪಗಳ ವಿಶದ ಪ್ರಕಟನೆನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು; ದೇವಾದಿಗಳಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಕರ್ಮಕಾಂಡ/ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳ ಕ್ರಮವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು।

Verse 43

ऋषीणां नामधेयानि याश्च देवेषु सृष्टयः । शर्वर्यन्ते प्रसूतानामन्येषाञ्च ददाति सः ॥

ಅವನು ಋಷಿಗಳ ಸಂಜ್ಞೆ/ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸುತ್ತಾನೆ, ದೇವರಲ್ಲಿ ನಾನಾವಿಧ ಸೃಷ್ಟಿಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಶರ್ವರೀ’ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರಿಗೂ ಇತರರಿಗೂ ನಾಮ-ಸ್ಥಾನಾದಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 44

यथार्तावृतुलिङ्गानि नानारूपाणि पर्यये । दृश्यन्ते तानि तान्येव तथा भावाः युगादिषु ॥

ಋತುಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವಂತೆ—ಅದೇ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ—ಯುಗಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾವಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಗಳು ಪುನರಾವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 45

एवंविधाः सृष्टयस्तु ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । शर्वर्यन्ते प्रबुद्धस्य कल्पे कल्पे भवन्ति वै ॥

ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಇಂತಹ ಸೃಷ್ಟಿಗಳೇ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ; ಅವನು ಜಾಗೃತನಾದಾಗ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಲ್ಪದಲ್ಲೂ—ಕಲ್ಪದಿಂದ ಕಲ್ಪಕ್ಕೆ—ಅವು ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತವೆ।