Adhyaya 36

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे द्वितीये ऽनुष्गपादे वेदव्यसनाख्यानं स्वायंभुवमन्वन्तरवर्णनं च नाम पञ्चत्रिंशत्तमो ऽध्यायः शांशपायन उवाच मन्वन्तराणि शेषाणि श्रोतुमिच्छाम्यनुक्रमात् / मन्वन्तराधिपांश्चैव शक्रदेवपुरोगमान्

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ (ವಾಯುಪ್ರೋಕ್ತ) ಪೂರ್ವಭಾಗದ ದ್ವಿತೀಯ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಪಾದದಲ್ಲಿ ‘ವೇದವ್ಯಸನಾಖ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನ್ವಂತರವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ಮுப்பತ್ತೈದನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ. ಶಾಂಶಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— ಉಳಿದ ಮನ್ವಂತರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಮನ್ವಂತರಾಧಿಪತಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ, ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಮೊದಲಾದ ದೇವರೊಂದಿಗೆ.

Verse 2

सूत उवाच मन्वन्तराणि यानि स्युरतीतानागतानि ह / समासा द्विस्तराच्चैव ब्रुवतो मे निबोधत

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು— ಕಳೆದ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಮನ್ವಂತರಗಳು ಯಾವುವೋ, ಅವನ್ನು ನಾನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿಯೂ ವಿವರವಾಗಿಯೂ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 3

स्वायंभुवो मनुः पूर्वं मनुः स्वारोचिषस्तथा / उत्तमस्तामसश्चैव रैवतश्चाक्षुषस्तथा

ಮೊದಲು ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನು, ನಂತರ ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನು. ಆಮೇಲೆ ಉತ್ತಮ, ತಾಮಸ, ರೈವತ ಮತ್ತು ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುಗಳು ಇದ್ದರು.

Verse 4

षडेते मनवो ऽतीता वक्ष्याम्यष्टावनागतान् / सावर्णिश्चैव रौच्यश्च भौत्यो वैवस्वतस्तथा

ಈ ಆರು ಮನುಗಳು ಕಳೆದಿವೆ; ಈಗ ನಾನು ಬರುವ ಎಂಟು ಮನುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಸಾವರ್ಣಿ, ರೌಚ್ಯ, ಭೌತ್ಯ ಮತ್ತು ವೈವಸ್ವತ ಮೊದಲಾದವರು.

Verse 5

वक्ष्याम्येतान्पुरस्तात्तु मनोर्वेवस्वतस्य च / मनवः पञ्च ये ऽतीता मानसांस्तान्निबोधत

ಮೊದಲು ವೈವಸ್ವತ ಮನುಗಿಂತ ಮುಂಚಿನ ಮನುಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಕಳೆದ ಐದು ಮನುಗಳನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಿ ತಿಳಿಯಿರಿ.

Verse 6

मन्वन्तरं मया वो ऽध्य क्रान्तं स्वायंभुवस्य ह / अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि मनाः स्वारोचिषस्य ह

ಇಂದು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನುನ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ವಿವರಿಸಿದೆ; ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನುನ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು.

Verse 7

प्रजासर्गं समासेन द्वितीयस्य महात्मनः / आसन्वै तुषिता देवा मनोः स्वारोचिषे ऽन्तरे

ಎರಡನೇ ಮಹಾತ್ಮ ಮನುನ ಕಾಲದ ಪ್ರಜಾಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನುನ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ತುಷಿತ ದೇವರುಗಳು ಇದ್ದರು.

Verse 8

पारावताश्च विद्वांसो द्वावेव तु गणौ स्मृतौ / तुषितायां समुत्पन्नाः क्रतोः पुत्राः स्वरोचिषः

ಪಾರಾವತರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಂಸರು—ಈ ಎರಡು ಗಣಗಳೇ ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ತುಷಿತೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಕ್ರತುಪುತ್ರರು ಸ್ವರೋಚಿಷರು.

Verse 9

पारावताश्च वासिष्ठा द्वादश द्वौ गणौ स्मृतौ / छन्दजाश्च चतुर्विंशद्देवास्ते वै तदा स्मृताः

ಪಾರಾವತರು ಮತ್ತು ವಾಸಿಷ್ಠರು—ಎರಡೂ ಗಣಗಳು ತಲಾ ಹನ್ನೆರಡು ಎಂದು ಸ್ಮೃತ. ಛಂದಜರೆಂಬ ಆ ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ದೇವರುಗಳು ಆಗ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 10

दिवस्पर्शो ऽथ जामित्रो गोपदो भासुरस्तथा / अजश्च भगवाश्चैव द्रविणश्य महा बलः

ದಿವಸ್ಪರ್ಶ, ಜಾಮಿತ್ರ, ಗೋಪದ, ಭಾಸುರ; ಹಾಗೆಯೇ ಅಜ, ಭಗವಾನ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲ ದ್ರವಿಣಶ್ಯ.

Verse 11

आयश्चापि महाबाहुर्महौजाश्चापि वीर्यवान् / चिकित्वान्विश्रुतो यस्तु चांशो यश्चैव पठ्यते

ಆಯನು ಕೂಡ ಮಹಾಬಾಹು; ಮಹೌಜನು ಕೂಡ ವೀರ್ಯವಂತ; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿಕಿತ್ವಾನ್ ಮತ್ತು ಪಠಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಚಾಂಶ.

Verse 12

ऋतश्चद्वादशस्तेषां तुषिताः परिकीर्त्तिताः / इत्येते क्रतुपुत्रास्तु तदासन्सोमपायिनः

ಅವರಲ್ಲಿ ‘ಋತ’ ಎಂಬ ಹನ್ನೆರಡು ತುಷಿತರು ಎಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಹೀಗೆ ಕ್ರತುಪುತ್ರರು ಆಗ ಸೋಮಪಾನ ಮಾಡುವವರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 13

प्रचेताश्चैव यो देवो विश्वदेवस्तथैव च / समञ्जो विश्रुतो यस्तु ह्यजिह्मश्चारिमर्द्दनः

ಪ್ರಚೇತಾ ಎಂಬ ಆ ದೇವನು ವಿಶ್ವದೇವನೂ ಹೌದು; ಸಮಂಜನು ಪ್ರಸಿದ್ಧ, ವಕ್ರತೆಯಿಲ್ಲದವನು, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಮರ್ಧಿಸುವವನು.

Verse 14

आयुर्दानो महामानो दिव्यमानस्तथैव च / अजेयश्च महाभागो यवीयांश्च महाबलः

ಆಯುರ್ಧಾನ, ಮಹಾಮಾನ, ದಿವ್ಯಮಾನ; ಅಜೇಯ, ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತ, ಯೌವನದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ.

Verse 15

होता यज्वा तथा ह्येते परिक्रान्ताः परावताः / इत्येता देवता ह्यासन्मनोः स्वारोचिषान्तरे

ಹೋತಾ ಮತ್ತು ಯಜ್ವಾ—ಇವರು ದೂರದೂರಿಗೂ ಸಂಚರಿಸಿದವರು; ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಮನುವಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇವರೇ ದೇವತೆಗಳಾಗಿದ್ದರು.

Verse 16

सोमपास्तु तदा ह्येताश्चतुर्विशति देवताः / तेषामिन्द्रस्तदा ह्यासीद्विपश्चिल्लोकविश्रुतः

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಇಪ್ಪತ್ತ್ನಾಲ್ಕು ದೇವತೆಗಳು ಸೋಮಪಾನಿಗಳು; ಅವರಲ್ಲಿ ಆಗ ಇಂದ್ರನು ವಿಪಶ್ಚಿತ್ ಎಂದು ಲೋಕಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 17

ऊर्जा वसिष्ठपुत्रश्च स्तंबः काश्यप एव च / भार्गवश्च तधा प्राम ऋषभोंऽङ्गिरसस्तथा

ಊರ್ಜಾ, ವಸಿಷ್ಠಪುತ್ರ, ಸ್ತಂಭ, ಕಾಶ್ಯಪ; ಹಾಗೆಯೇ ಭಾರ್ಗವ, ಪ್ರಾಮ, ಮತ್ತು ಋಷಭ—ಅಂಗಿರಸ ವಂಶದವನು ಕೂಡ.

Verse 18

पौलस्त्यश्चैव दत्तो ऽत्रिरात्रेयो निश्चलस्तथा / पौलहो ऽथार्वरीवांश्च एते सप्तर्षयस्तथा

ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ದತ್ತ, ಅತ್ರಿರಾತ್ರೇಯ ಮತ್ತು ನಿಶ್ಚಲ; ಹಾಗೆಯೇ ಪೌಲಹ ಹಾಗೂ ಆಥರ್ವರೀವ—ಇವರೇ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಎಂದು ಸ್ಮೃತರು.

Verse 19

चैत्रः किंपुरुष श्चैव कृतान्तो विभृतो रविः / बृहदुक्थो नवः सेतुः श्रुतश्चेति नव स्मृताः

ಚೈತ್ರ, ಕಿಂಪುರುಷ, ಕೃತಾಂತ, ವಿಭೃತ, ರವಿ, ಬೃಹದುಕ್ಥ, ನವ, ಸೇತು ಮತ್ತು ಶ್ರುತ—ಇವರು ಒಂಬತ್ತು ಎಂದು ಸ್ಮೃತರು.

Verse 20

मनोः स्वारोचिषस्यैते पुत्रा वंशकराः प्रभो / पुराणे परिसंख्याता द्वितीयं वै तदन्तरम्

ಪ್ರಭೋ! ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನುವಿನ ಈ ಪುತ್ರರು ವಂಶವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವವರು; ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಎಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ—ಇದು ಎರಡನೆಯ ಮನ್ವಂತರ.

Verse 21

सप्तर्षयो मनुर्देवाः पितरश्च चतुष्टयम् / मूलं मन्वन्तरस्यैते तेषां चैवान्वयाः प्रजाः

ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು, ಮನು, ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳು—ಇವೆಯೇ ಮನ್ವಂತರದ ಮೂಲ; ಅವರ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಿಂದಲೇ ಪ್ರಜೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 22

ऋषीणां देवताः पुत्राः पितरो देवसूनवः / ऋषयो देवपुत्राश्च इति शास्त्रे विनिश्चयः

ಶಾಸ್ತ್ರದ ನಿಶ್ಚಯವೇನಂದರೆ: ದೇವತೆಗಳು ಋಷಿಗಳ ಪುತ್ರರು; ಪಿತೃಗಳು ದೇವಸೂನವರು; ಹಾಗೆಯೇ ಋಷಿಗಳೂ ದೇವಪುತ್ರರು ಎಂಬುದು ನಿರ್ಣಯ.

Verse 23

मनोः क्षत्रं विशश्चैव सप्तर्षिभ्यो द्विजा तयः / एतन्मन्वन्तरं प्रोक्तं समासाच्च न विस्तरात्

ಮನುವಿನಿಂದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರೂ ವೈಶ್ಯರೂ, ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳಿಂದ ದ್ವಿಜರೂ ಉದ್ಭವಿಸಿದರು. ಈ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ವಿವರವಾಗಿ ಅಲ್ಲ.

Verse 24

स्वायंभुवे न विस्तारो ज्ञेयः स्वारोचिषस्य च / न शक्यो विस्तरस्तस्य वक्तुं वर्षशतैरपि

ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮತ್ತು ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನ್ವಂತರಗಳ ವಿವರ ತಿಳಿಯುವುದು ಕಷ್ಟ; ಅದರ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ನೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೇಳಲಾಗದು.

Verse 25

पुनरुक्तबहुत्वात्तु प्रजानां वै कुलेकुले / तृतीये त्वथ पर्याये उत्तमस्यान्तरे मनोः

ಪ್ರಜೆಗಳ ಕುಲಕುಲಗಳಲ್ಲಿ ಪುನರುಕ್ತಿಯು ಬಹಳವಾದುದರಿಂದ, ಈಗ ಮೂರನೇ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ—ಉತ್ತಮ ಮನುವಿನ ಅಂತರದಲ್ಲಿ—ವಿವರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 26

पञ्च देवगणा प्रोक्तास्तान्वक्ष्यामि निबोधत / सुधामानश्च ये देवा ये चान्ये वशवर्त्तिनः

ಐದು ದೇವಗಣಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಅವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಗಮನದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ. ‘ಸುಧಾಮಾನ’ ಎಂಬ ದೇವರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವಶವರ್ತಿಗಳೂ.

Verse 27

प्रतर्दनाः शिवाः सत्यागणा द्वादशकाः स्मृताः / सत्यो धृतिर्दमो दान्तः क्षमः क्षामो ध्वनिः शुचिः

ಪ್ರತರ್ಧನ, ಶಿವ ಮತ್ತು ಸತ್ಯಗಣಗಳು—ಇವು ಹನ್ನೆರಡು ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ: ಸತ್ಯ, ಧೃತಿ, ದಮ, ದಾಂತ, ಕ್ಷಮ, ಕ್ಷಾಮ, ಧ್ವನಿ, ಶುಚಿ.

Verse 28

इषोर्ज्जश्च तथा श्रेष्ठः सुपर्णो द्वादशस्तथा / इत्येते द्वादश प्रोक्ताः सुधामानस्तु नामभिः

ಇಷೋರ್ಜ್ಜ, ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಸುಪರ್ಣ—ಹಾಗೆಯೇ ದ್ವಾದಶನೂ. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ‘ಸುಧಾಮಾನ’ ಎಂಬ ನಾಮಗಳಿಂದ ಈ ಹನ್ನೆರಡು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 29

सहस्रधारो विश्वायुः समितारो वृहद्वसुः / विश्वधा विश्वकर्मा च मानसस्तु विराजसः

ಸಹಸ್ರಧಾರ, ವಿಶ್ವಾಯು, ಸಮಿತಾರ, ವೃಹದ್ವಸು; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಶ್ವಧಾ, ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ—ಮತ್ತು ವಿರಾಜನ ಸಂತಾನವಾದ ಮಾನಸನು.

Verse 30

ज्योतिश्चैव विभासश्च कीर्त्तिता वंशवर्तिनः / अवध्यो ऽवरतिर्देवो वसुर्धिष्ण्यो विभावसुः

ಜ್ಯೋತಿ ಮತ್ತು ವಿಭಾಸ—ವಂಶಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವವರಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಅವಧ್ಯ, ಅವರತಿ ದೇವ, ವಸು, ಧಿಷ್ಣ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಭಾವಸು ಸಹ.

Verse 31

वित्तः क्रतुः सुधर्मा च धृतधर्मा यशस्विजः / रथोर्मिः केतुमाञ्छ्चैव कीर्त्तितास्तु प्रतर्दनाः

ವಿತ್ತ, ಕ್ರತು, ಸುಧರ್ಮಾ, ಧೃತಧರ್ಮಾ, ಯಶಸ್ವಿಜ; ಹಾಗೆಯೇ ರಥೋರ್ಮಿ, ಕೆತುಮಾನ್—ಇವರು ಪ್ರತರ್ಧನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 32

हंसस्वारौ वदान्यौ च प्रतर्दनयशस्करौ / सुदानो वसुदानश्च सुमञ्जसविषावुभौ

ಹಂಸಸ್ವಾರ ಮತ್ತು ವದಾನ್ಯ—ಇವರು ಪ್ರತರ್ಧನನ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವವರು. ಸುಧಾನ ಮತ್ತು ವಸುದಾನ; ಹಾಗೆಯೇ ಸುಮಂಜಸ ಮತ್ತು ವಿಷಾವ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ.

Verse 33

यमो वह्निर् यतिश्चैव सुचित्रः सुतपास्तथा / शिवा ह्येते तु विज्ञेया यज्ञिया द्वादशापराः

ಯಮ, ವಹ್ನಿ, ಯತಿ, ಸುಚಿತ್ರ, ಸುತಪ—ಇವರನ್ನೆಲ್ಲ ಶಿವಸ್ವರೂಪರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಇವರು ಯಜ್ಞೀಯ ದೇವತೆಗಳ ಇನ್ನೊಂದು ದ್ವಾದಶ.

Verse 34

सत्यानामपि नामानि निबोधत यथातथम् / दिक्पतिर्वाक्पतिश्चैव विश्वः शंभुस्तथैव च

ಈಗ ಸತ್ಯರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ತಿಳಿಯಿರಿ—ದಿಕ್ಪತಿ, ವಾಕ್ಪತಿ, ವಿಶ್ವ ಮತ್ತು ಶಂಭು.

Verse 35

स्वमृडीको दिविश्चैव वर्चोधामा बृहद्वपुः / अश्वश्चैव सदश्वश्च क्षेमानन्दौ तथैव च

ಸ್ವಮೃಡೀಕ, ದಿವಿ, ವರ್ಚೋಧಾಮ, ಬೃಹದ್ವಪು, ಅಶ್ವ, ಸದಶ್ವ, ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ಷೇಮ ಮತ್ತು ಆನಂದ.

Verse 36

सत्या ह्येते परिक्रान्ता यज्ञिया द्वादशापराः / इत्येता देवता ह्यासन्नौत्तमस्यान्तरे मनोः

ಇವರೇ ‘ಸತ್ಯ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಯಜ್ಞೀಯ ಇನ್ನೊಂದು ದ್ವಾದಶ; ಹೀಗೆ ಈ ದೇವತೆಗಳು ಉತ್ತಮ ಮನುವಿನ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು.

Verse 37

तेषामिन्द्रस्तु देवानां सुशान्तिर्नाम विश्रुतः / पुत्रास्त्तवङ्गिरसस्ते वै उत्तमस्य प्रजापतेः

ಆ ದೇವತೆಗಳ ಇಂದ್ರನು ‘ಸುಶಾಂತಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ಅವರು ಅಂಗಿರಸ ವಂಶದ ಪುತ್ರರು, ಉತ್ತಮ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಸಂತಾನ.

Verse 38

वशिष्ठपुत्राः सप्तासन्वाशिष्ठा इति विश्रुताः / सप्तर्षयस्तु ते सर्व उत्तमस्यान्तरे मनोः

ವಶಿಷ್ಠನ ಏಳು ಪುತ್ರರು ‘ವಾಶಿಷ್ಠರು’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು. ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು; ಉತ್ತಮ ಮನುವಿನ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು.

Verse 39

आचश्च परशुश्चैव दिव्यो दिव्यौषधिर्नयः / देवाम्वुजश्चाप्रतिमौ महोत्साहो गजस्तथा

ಆಚ, ಪರಶು, ದಿವ್ಯ, ದಿವ್ಯೌಷಧಿ, ನಯ, ದೇವಾಂಬುಜ, ಅಪ್ರತಿಮ, ಮಹೋತ್ಸವಾಹ, ಗಜ—ಇವುಗಳೂ (ಹೆಸರುಗಳು) ಆಗಿದ್ದವು.

Verse 40

विनीतश्च सुकेतुश्च सुमित्रः सुमतिः श्रुतिः / उत्तमस्य मनोः पुत्रास्त्रयोदश महात्मनः

ವಿನೀತ, ಸುಕೇತು, ಸುಮಿತ್ರ, ಸುಮತಿ, ಶ್ರುತಿ—ಈ ಮಹಾತ್ಮರು ಉತ್ತಮ ಮನುವಿನ ಹದಿಮೂರು ಪುತ್ರರು.

Verse 41

एते क्षत्रप्रणेतारस्तृतीयं चैतदन्तरम् / औत्तमः परिसंख्यातः सर्गः स्वारोचिषेण तु

ಇವರೇ ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಪ್ರವರ್ತಕರು; ಇದು ಮೂರನೆಯ ಮನ್ವಂತರ. ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನು ಇದನ್ನು ‘ಔತ್ತಮ’ ಸರ್ಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 42

विस्तरेणानुपूर्व्या च तामसस्य निबोधत / चतुर्थे त्वथ पर्याये तामसस्यातरे मनोः

ಈಗ ತಾಮಸ (ಮನು) ಕುರಿತು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹಾಗೂ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ. ನಾಲ್ಕನೇ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ತಾಮಸ ಮನುವಿನ ಮನ್ವಂತರ ಬರುತ್ತದೆ.

Verse 43

सत्याः सुरूपाः सुधियो हरयश्च गणाः स्मृताः / पुलस्त्यपुत्रास्ते देवास्तामसस्यान्तरे मनोः

ಸತ್ಯ, ಸುರೂಪ, ಸುಧಿ ಮತ್ತು ಹರಿ ಎಂಬ ಗಣಗಳು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಇವರು ಪುಲಸ್ತ್ಯಪುತ್ರರಾದ ದೇವರುಗಳು; ತಾಮಸ ಮನುವಿನ ಅಂತರಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

Verse 44

गणस्तु तेषां देवानामेकैकः पञ्चविंशकः / इन्द्रियाणां प्रतीयेत ऋषयः प्रतिजानते

ಆ ದೇವರ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗಣವೂ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಮಂದಿಯದು. ಅವರು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ರೂಪವಾಗಿ ಅನುಭವಗೋಚರರಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಋಷಿಗಳು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 45

सप्रमाणास्तु शीर्षण्यं मनश्चैवाष्टमं तथा / इन्द्रियाणि तथा देवा मनोस्तस्यान्तरे स्मृताः

ಸಪ್ರಮಾಣಗಳು (ಏಳು) ಮತ್ತು ಶೀರ್ಷಣ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಎಂಟನೆಯದು ಮನಸ್ಸು; ಇದೇ ರೀತಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಮತ್ತು ದೇವರುಗಳು ಆ ಮನುವಿನ ಅಂತರಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಮೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 46

तेषां बभूव देवानां शिबिरिन्द्रः प्रतापवान् / सप्तर्षयोंऽतरे ये च तान्निबोधत सत्तमाः

ಆ ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಾಪವಂತನಾದ ಶಿಬಿರೇಂದ್ರನು ಉಂಟಾಯಿತು. ಹಾಗೆಯೇ ಆ ಅಂತರಕಾಲದ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ, ಹೇ ಸತ್ತಮರೇ.

Verse 47

काव्य आङ्गिरसश्चैव काश्यपः पृथुरेव च / अत्रेयस्त्वग्निरित्येव ज्योतिर्धामा च भार्गवः

ಕಾವ್ಯ, ಆಂಗಿರಸ, ಕಾಶ್ಯಪ ಮತ್ತು ಪೃಥು; ಅತ್ರೇಯ, ಅಗ್ನಿ, ಜ್ಯೋತಿರ್ಧಾಮಾ ಮತ್ತು ಭಾರ್ಗವ—ಇವರೇ (ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು).

Verse 48

पौलहश्चरकश्चात्र वाशिष्ठः पीवरस्तथा / चैत्रस्तथैव पौलस्त्य ऋषयस्तामसेंऽतरे

ತಾಮಸ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಪೌಲಹ, ಚರಕ, ವಾಶಿಷ್ಠ, ಪೀವರ, ಚೈತ್ರ ಹಾಗೂ ಪೌಲಸ್ತ್ಯ—ಈ ಋಷಿಗಳು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

Verse 49

जानुजङ्घस्तथा शान्तिर्नरः ख्यातिः शुभस्तथा / प्रियभृत्यो परीक्षिच्च प्रस्थलो ऽथ दृढेषुधिः

ಜಾನುಜಂಘ, ಶಾಂತಿ, ನರ, ಖ್ಯಾತಿ, ಶುಭ; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಿಯಭೃತ್ಯ, ಪರೀಕ್ಷಿ, ಪ್ರಸ್ಥಲ ಮತ್ತು ದೃಢೇಷುಧಿ—ಇವರೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

Verse 50

कृशाश्वः कृतबन्धुश्च तामसस्य मनोः सुताः / पञ्चमेत्वथ पर्याये मनोः स्वारोचिषेंऽतरे

ಕೃಶಾಶ್ವ ಮತ್ತು ಕೃತಬಂಧು—ಇವರು ತಾಮಸ ಮನುವಿನ ಪುತ್ರರು; ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನ್ವಂತರದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇದು ಐದನೇ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ.

Verse 51

गुणास्तु ये समाख्याता देवानां तान्निबोधत / अमिताभा भूतरयो वैकुण्ठाः ससुमेधसः

ದೇವರ ಗುಣಗಳೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಿರಿ: ಅಮಿತಾಭ, ಭೂತರಯ, ವೈಕುಂಠ, ಸಸುಮೇಧಸ।

Verse 52

वरिष्ठाश्च शुभाः पुत्रा वसिष्ठस्य प्रजापतेः / चतुर्दश तु चत्वारो गणास्तेषां सुभास्वराः

ಪ್ರಜಾಪತಿ ವಶಿಷ್ಠನ ಪುತ್ರರು ಶ್ರೇಷ್ಠರೂ ಶುಭರೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ; ಅವರಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಹದಿನಾಲ್ಕಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಗಣಗಳಿದ್ದು, ಅವರೆಲ್ಲ ಸुभಾಸ್ವರರು.

Verse 53

उग्रः प्रज्ञो ऽग्निभावश्च प्रज्योतिश्चामृतस्तथा / सुमतिर्वा विरावश्च धामा नादः श्रवास्तथा

ಉಗ್ರ, ಪ್ರಜ್ಞ, ಅಗ್ನಿಭಾವ, ಪ್ರಜ್ಯೋತಿ, ಅಮೃತ—ಹಾಗೆಯೇ; ಸುಮತಿ, ವಿರಾವ, ಧಾಮ, ನಾದ, ಶ್ರವಾ ಕೂಡ.

Verse 54

वृत्तिराशी च वादश्च शबरश्च चतुर्दश / अमिताभाः स्मृता ह्येते देवाः स्वारोचिषेंऽतरे

ವೃತ್ತಿ, ರಾಶಿ, ವಾದ, ಶಬರ—ಇವರು ಹದಿನಾಲ್ಕು; ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಈ ದೇವರುಗಳು ‘ಅಮಿತಾಭ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 55

मतिश्च सुमतिश्चैव ऋतसत्यौ तथैधनः / अधृतिर्विधृतिश्चैव दमो नियम एव च

ಮತಿ ಮತ್ತು ಸುಮತಿ, ಋತ ಮತ್ತು ಸತ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಐಧನ; ಅಧೃತಿ ಮತ್ತು ವಿಧೃತಿ, ದಮ ಮತ್ತು ನಿಯಮವೂ.

Verse 56

व्रतो विष्णुः सहश्चैव द्युतिमान्सुश्रवास्तथा / इत्येतानीह नामानि आभूतयसां विदुः

ವ್ರತ, ವಿಷ್ಣು, ಸಹ, ದ್ಯುತಿಮಾನ ಮತ್ತು ಸುಶ್ರವಾ—ಇವೇ ಇಲ್ಲಿ ‘ಆಭೂತಯ’ ದೇವರ ನಾಮಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 57

वृषो भेत्ता जयो भीमः शुचिर्दान्तो यशो दमः / नाथो विद्वानजेयश्च कृशो गौरो ध्रुवस्तथा

ವೃಷ, ಭೇತ್ತಾ, ಜಯ, ಭೀಮ, ಶುಚಿ, ದಾಂತ, ಯಶ, ದಮ; ನಾಥ, ವಿದ್ಯಾವಂತ, ಅಜೇಯ, ಕೃಶ, ಗೌರ, ಧ್ರುವ ಕೂಡ.

Verse 58

कीर्त्तितास्तु विकुण्ठा वै सुमेधांस्तु निबोधत / मेधा मेधा तिथिश्चैव सत्यमेधास्तथैव च

ವೈಕುಂಠರು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು; ಓ ಸುಮೇಧಸರು, ಕೇಳಿರಿ—ಮೇಧಾ, ಮೇಧಾ, ತಿಥಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಸತ್ಯಮೇಧಾ।

Verse 59

पृश्निमेधाल्पमेधाश्च भूयोमेधाश्च यः प्रभुः / दीप्तिमेधा यशोमेधा स्थिरमेधास्तथैव च

ಪೃಶ್ನಿಮೇಧಾ, ಅಲ್ಪಮೇಧಾ, ಭೂಯೋಮೇಧಾ ಎಂಬ ಪ್ರಭು; ಹಾಗೆಯೇ ದೀಪ್ತಿಮೇಧಾ, ಯಶೋಮೇಧಾ, ಸ್ಥಿರಮೇಧಾ।

Verse 60

सर्वमेधा सुमेधाश्च प्रतिमेधाश्च यः स्मृतः / मेधजा मेधहन्ता च कीर्त्तितास्ते सुमेधसः

ಸರ್ವಮೇಧಾ, ಸುಮೇಧಾ, ಪ್ರತಿಮೇಧಾ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವವನು; ಹಾಗೆಯೇ ಮೇಧಜಾ, ಮೇಧಹಂತಾ—ಅವರು ಸುಮೇಧಸರು ಎಂದು ಕೀರ್ತಿತರು।

Verse 61

विभुरिन्द्रस्तथा तेषामासीद्वि क्रान्तपौरुषः / पौलस्त्यो दवबाहुश्च सुधामा नाम काश्यपः

ಅವರಲ್ಲಿ ವಿಕ್ರಾಂತ ಪರಾಕ್ರಮದ ವಿಭು ಇಂದ್ರನು ಇದ್ದನು; ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ದವಬಾಹು, ಹಾಗೂ ಸುಧಾಮಾ ಎಂಬ ಕಾಶ್ಯಪನೂ ಇದ್ದನು।

Verse 62

हिरण्यरोमाङ्गिरसो वेदश्रीश्चैव भार्गवः / ऊर्ध्वबाहुश्च वाशिष्ठः पर्जन्यः पौलहस्तथा

ಹಿರಣ್ಯರೋಮಾ ಆಂಗಿರಸ, ವೇದಶ್ರೀ ಎಂಬ ಭಾರ್ಗವ; ಊರ್ಧ್ವಬಾಹು ವಾಶಿಷ್ಠ, ಪರ್ಜನ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಪೌಲಹ ಕೂಡ ಇದ್ದರು।

Verse 63

सत्यनेत्रस्तथात्रेय ऋषयो रैवतेंऽतरे / महावीर्यः सुसंभाव्यः सत्यको हरहा शुचिः

ರೈವತ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯನೇತ್ರ, ಆತ್ರೇಯ ಋಷಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಾವೀರ್ಯ, ಸುಸಂಭಾವ್ಯ, ಸತ್ಯಕ, ಹರಹಾ ಮತ್ತು ಶುಚಿ—ಇವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು.

Verse 64

बलबन्धुर्निरामित्रः कंबुः शृगो धृतव्रतः / रैवतस्य च पुत्रास्ते पञ्चमं वै तदन्तरम्

ಬಲಬಂಧು, ನಿರಾಮಿತ್ರ, ಕಂಬು, ಶೃಗ ಮತ್ತು ಧೃತವ್ರತ—ಇವರು ರೈವತನ ಪುತ್ರರು; ಅದೇ ಐದನೆಯ ಮನ್ವಂತರವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 65

स्वारोचिषश्चोत्तमो ऽपि तामसो रैवतस्तथा / प्रियव्रतान्वया ह्येते चत्वारो मनवः स्मृताः

ಸ್ವಾರೋಚಿಷ, ಉತ್ತಮ, ತಾಮಸ ಮತ್ತು ರೈವತ—ಈ ನಾಲ್ವರು ಮನುಗಳು ಪ್ರಿಯವ್ರತನ ವಂಶಪರಂಪರೆಯವರಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 66

षष्ठे खल्वपि पर्याये देवा ये चाक्षुषेंऽतरे / आद्याः प्रसूता भाव्यश्च पृथुकाश्च दिवौकसः

ಆರನೆಯ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನ್ವಂತರದೊಳಗಿನ ದೇವಗಣಗಳು—ಆದ್ಯ, ಪ್ರಸೂತ, ಭಾವ್ಯ ಮತ್ತು ಪೃಥುಕ—ಇವರು ದಿವೌಕಸರೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 67

महानुभावा लेखास्छ पञ्च देवगणाः स्मृताः / दिवौकसः सर्व एव प्रोच्यन्ते मातृनामभिः

ಮಹಾನುಭಾವ ಮತ್ತು ಲೇಖಾ—ಇವರು ಐದು ದೇವಗಣಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಈ ದಿವೌಕಸರು ಎಲ್ಲರೂ ಮಾತೃನಾಮಗಳಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 68

अत्रेः पुत्रस्य नप्तारो ह्यारण्यस्य प्रजापतेः / गणस्तु तेषां देवानामेकैको ह्यष्टकः स्मृतः

ಅತ್ರಿಯ ಪುತ್ರನ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಅರಣ್ಯ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ವಂಶಜರು; ಆ ದೇವಗಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ‘ಅಷ್ಟಕ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 69

अन्तरिक्षो वसुर्हव्यो ह्यतिथिश्च प्रियव्रतः / श्रोता मन्तानुमन्ता च त्वाद्या ह्येते प्रकीर्त्तिताः

ಅಂತರಿಕ್ಷ, ವಸು, ಹವ್ಯ, ಅತಿಥಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯವ್ರತ; ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೋತಾ, ಮಂತಾ (ಚಿಂತಕ) ಮತ್ತು ಅನುಮಂತಾ—ಇವರು ಆದ್ಯರೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ।

Verse 70

श्येनभद्रस्तथा चैव श्वेतचक्षुर्महायशाः / सुमनाश्च प्रचेताश्च वनेनः सुप्रचेत्सौ

ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ಯೇನಭದ್ರ, ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ಶ್ವೇತಚಕ್ಷು, ಸುಮನಾ, ಪ್ರಚೇತ, ವನೇನ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರಚೇತ—ಇವರೂ (ಆ ಗಣದಲ್ಲಿ) ಇದ್ದಾರೆ।

Verse 71

मुनिश्चैव महासत्त्वः प्रसूताः परिकीर्त्तिताः / विजयः सुजयश्चैव मनस्योदौ तथैव च

ಮುನಿ ಮತ್ತು ಮಹಾಸತ್ತ್ವ—ಇವರು ಪ್ರಸೂತ (ಉದ್ಭವಿಸಿದ) ದೇವರೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಜಯ, ಸುಜಯ, ಮತ್ತು ಮನಸ್ಯು ಹಾಗೂ ಉದ ಕೂಡ।

Verse 72

मतिः परिमतिश्चैव विचेताः प्रियनिश्चयः / भव्या ह्येते स्मृता देवाः पृथुकांश्च निबोधत

ಮತಿ, ಪರಿಮತಿ, ವಿಚೇತ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯನಿಶ್ಚಯ—ಇವರು ‘ಭವ್ಯ’ ದೇವರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಮತ್ತು ಈಗ ಪೃಥುಕಾಂಶರನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಿರಿ।

Verse 73

ओजिष्ठः शकुनो देवो वानत्दृष्टस्तथैव च / सत्कृतः सत्यदृष्टिश्च जिगीषुर्विजयस्तथा

ಓಜಿಷ್ಠ, ಶಕುನ, ದೇವ, ವಾನತ್ದೃಷ್ಟ; ಹಾಗೆಯೇ ಸತ್ಕೃತ, ಸತ್ಯದೃಷ್ಟಿ, ಜಿಗೀಷು ಮತ್ತು ವಿಜಯ—ಇವರೂ (ದೇವಗಣ) ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟರು.

Verse 74

अजितश्च महाभागः पृथुकास्ते दिवौकसः / लेशास्तथा प्रवक्ष्यामि नामतस्तान्निबोधत

ಅಜಿತನೂ ಮಹಾಭಾಗನು; ಅವರು ಪೃಥುಕ ಎಂಬ ದಿವೌಕಸರು (ಸ್ವರ್ಗವಾಸಿಗಳು). ಈಗ ನಾನು ಅವರ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಾಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಗಮನಿಸಿ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 75

मनोजवः प्रघासश्च प्रचेताश्च महायशाः / ध्रुवो ध्रुवक्षितिश्चैव अत्युतश्चैव वीर्यवान्

ಮನೋಜವ, ಪ್ರಘಾಸ ಮತ್ತು ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರಚೇತ; ಹಾಗೆಯೇ ಧ್ರುವ, ಧ್ರುವಕ್ಷಿತಿ ಮತ್ತು ವೀರ್ಯವಂತ ಅತ್ಯುತ—ಇವರೂ ಇದ್ದರು.

Verse 76

युवना बृहस्पतिश्चैव लेखाः संपरिकीर्त्तिताः / मनोजवो महावीर्यस्तेषामिन्द्रस्तदाभवत्

ಯುವನಾ ಮತ್ತು ಬೃಹಸ್ಪತಿ—ಈ ‘ಲೇಖಾ’ ಎಂಬ ನಾಮಗಳೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಮಹಾವೀರ್ಯವಂತ ಮನೋಜವನು ಆಗ ಇಂದ್ರನಾದನು.

Verse 77

उत्तमो भार्गवश्चैव हविष्मानङ्गिरःसुतः / सुधामा काश्यपश्चैव वशिष्ठो विरजास्तथा

ಉತ್ತಮ, ಭಾರ್ಗವ ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಸನ ಪುತ್ರ ಹವಿಷ್ಮಾನ್; ಹಾಗೆಯೇ ಸುಧಾಮಾ, ಕಾಶ್ಯಪ, ವಶಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ವಿರಜ—ಇವರೂ (ಋಷಿಗಳು) ಆಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 78

अतिनामा च पौलस्त्यः सहिष्णुः पौलहस्तथा / मधुरात्रेय इत्येते सप्त वै चाक्षुषेंऽतरे

ಅತಿನಾಮಾ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ಸಹಿಷ್ಣು, ಹಾಗೆಯೇ ಪೌಲಹ ಮತ್ತು ಮಧುರಾತ್ರೇಯ—ಇವರೇ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನ್ವಂತರದ ಏಳು (ಋಷಿಗಳು) ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 79

ऊरुः पुरुः शतद्युम्नस्तपस्वी सत्यवाक्कृतिः / अग्निष्टुदतिरात्रश्च सुद्युम्नशचेति ते नव

ಊರು, ಪುರು, ಶತದ್ಯುಮ್ನ, ತಪಸ್ವಿ, ಸತ್ಯವಾಕ್ಕೃತಿ, ಅಗ್ನಿಷ್ಟುತ್, ಅತಿರಾತ್ರ ಮತ್ತು ಸುದ್ಯುಮ್ನ—ಇವರು ಒಂಬತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 80

अभिमन्युश्च दशमो नाड्वलेया मनोः सुताः / चाक्षुषस्य सुताः ह्येते षष्ठं चैव तदन्तरम्

ಹತ್ತನೆಯವನು ಅಭಿಮನ್ಯು; ಇವರು ನಾಡ್ವಲೆಯ ಮನುವಿನ ಪುತ್ರರು. ಇವರೆಲ್ಲ ಚಾಕ್ಷುಷನ ಪುತ್ರರು; ಇದೇ ಆರನೆಯ ಮನ್ವಂತರ.

Verse 81

वैवस्वतेन संख्यातस्तत्सर्गः सांप्रतेन तु / विस्तरेणानुपूर्व्या च चाक्षुषस्यान्तरे मनोः

ಆ ಸರ್ಗವನ್ನು ವೈವಸ್ವತ (ಮನು) ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಗಣನೆ ಮಾಡಿದನು; ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ವಕ್ತಾ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವಿನ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುವನು.

Verse 82

ऋषय ऊचुः चाक्षुषः कस्य दायादः संभूतः सक्य वान्वये / तस्यान्ववाये ये ऽप्यन्येतान्नो ब्रूहि यथातथम्

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಚಾಕ್ಷುಷನು ಯಾರ ವಾರಸನಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು, ಮತ್ತು ಯಾವ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಅವನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು? ಅವನ ವಂಶದಲ್ಲಿರುವ ಇತರರನ್ನೂ ನಮಗೆ ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಹೇಳು.

Verse 83

सूत उवाच चाक्षुषस्य विसर्गं तु समासाच्छृणुत द्विजाः / यस्यान्ववाये संभूतः पृथुर्वैन्यः प्रतापवान्

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವಿನ ವಿಸರ್ಗವನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಕೇಳಿರಿ; ಅವನ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಾಪವಂತ ಪೃಥು ವೈನ್ಯನು ಜನಿಸಿದನು।

Verse 84

प्रजानां पतयश्चान्ये दक्षः प्राचेतसस्तथा / उत्तानपादं जग्राह पुत्रमत्रिप्रजापतिः

ಪ್ರಜ들의 ಇನ್ನಿತರ ಅಧಿಪತಿಗಳೂ ಇದ್ದರು—ಪ್ರಾಚೇತಸ ದಕ್ಷನೂ; ಹಾಗೆಯೇ ಅತ್ರಿ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಉತ್ತಾನಪಾದನನ್ನು ಪುತ್ರನಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದರು।

Verse 85

दत्तकः स तु पुत्रो ऽस्य राजा ह्यासीत्प्रजापतिः / स्वायंभुवेन मनुना दत्तो ऽत्रेः कारणं प्रति

ಅವನು ಅವನ ದತ್ತಕ ಪುತ್ರನು; ಮತ್ತು ಆ ರಾಜನೇ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನು ಯಾವುದೋ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಅತ್ರಿಗೆ ದತ್ತವಾಗಿ ನೀಡಿದನು.

Verse 86

मन्वन्तरमथासाद्य भविष्यच्चाक्षुषस्य ह / षष्ठं तदनु वक्ष्यामि उपोद्धातेन वै द्विजाः

ಈಗ ಚಾಕ್ಷುಷನ ನಂತರ ಬರುವ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಉಪೋದ್ಘಾತದೊಂದಿಗೆ ಆರನೆಯ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸುವೆನು.

Verse 87

उत्तानपादाच्चतुरः सूनृतासूत भामिनी / धर्मस्य कन्या सुश्रोणी सूनृता नाम विश्रुता

ಉತ್ತಾನಪಾದನಿಂದ ಆ ಭಾಮಿನಿ ಸೂನೃತಾ ನಾಲ್ಕು ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಅವಳು ಧರ್ಮನ ಪುತ್ರಿ, ಸುಶ್ರೋಣಿ, ‘ಸೂನೃತಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳಾಗಿದ್ದಳು.

Verse 88

उत्पन्ना जापि धर्मेम ध्रुवस्य जननी शुभा / धर्मस्य पत्न्यां लक्ष्मयां वै उत्पन्ना सा शुचिस्मिता

ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವಳಾದರೂ, ಶುಭಾ ಧ್ರುವನ ಜನನಿಯಾಗಿದ್ದಳು; ಧರ್ಮನ ಪತ್ನಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲೇ ಆ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ ಜನ್ಮವಾಯಿತು.

Verse 89

ध्रुवं च कीर्त्तिमन्तं च त्वायुष्मन्तं वसुं तथा / उत्तानपादो ऽजनयत्कन्ये द्वे च शुचिस्मिते

ಉತ್ತಾನಪಾದನು ಧ್ರುವ, ಕೀರ್ತಿಮಂತ, ಆಯುಷ್ಮಂತ, ವಸು ಇವರನ್ನು ಜನಿಸಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಓ ಶುಚಿಸ್ಮಿತೆ, ಎರಡು ಕನ್ಯೆಯರನ್ನೂ ಜನಿಸಿದನು.

Verse 90

स्वरामनस्विनी चैव तयोः पुत्राः प्रकीर्त्तिताः / ध्रुवो वर्षसहस्राणि दश दिव्यानि वीर्यवान्

ಸ್ವರಾ ಮತ್ತು ಮನಸ್ವಿನೀ—ಇವರು ಅವರ ಪುತ್ರರೆಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತರು; ಮತ್ತು ವೀರ್ಯವಂತನಾದ ಧ್ರುವನು ಹತ್ತು ದಿವ್ಯ ಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ (ತಪಸ್ಸು) ಮಾಡಿದನು.

Verse 91

तपस्तेपे निराहारः प्रार्थयन्विपुलं यशः / त्रेतायुगे तु प्रथमे पौत्रः स्वायंभुवस्य तु

ಅವನು ನಿರಾಹಾರನಾಗಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಅಪಾರ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಬೇಡಿದನು; ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನುವಿನ ಪೌತ್ರನಾದ ಅವನು ತ್ರೇತಾಯುಗದ ಮೊದಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಇಂತೆ) ಇದ್ದನು.

Verse 92

आत्मानं धारयन्योगान्प्रार्थयन्सुमहद्यशः / तस्मै ब्रह्मा ददौ प्रीतो ज्योतिषां स्थानमुत्तमम्

ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ ಅವನು ಅತ್ಯಂತ ಮಹದ್ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಬೇಡಿದನು; ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಬ್ರಹ್ಮನು ಅವನಿಗೆ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯರೊಳಗಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಿದನು.

Verse 93

आभूतसंप्लवाद्दिव्यमस्तोदयविवार्जितम् / तस्यातिमात्रामृद्धिं च महिमानं निरीक्ष्य तु

ಪ್ರಳಯಾನಂತರ ಪ್ರಕಟವಾದ ಆ ದಿವ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು—ಅಲ್ಲಿ ಅಸ್ತ-ಉದಯ ಭೇದವಿಲ್ಲದದನ್ನು—ಮತ್ತು ಅದರ ಅಪಾರ ಸಮೃದ್ಧಿ, ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನೋಡಿ।

Verse 94

दैत्या सुराणामाचार्यः श्लोकमप्युशाना जगौ / अहो ऽस्य तपसो वीर्यमहो श्रुतमहो व्रतम्

ದೈತ್ಯರು ಹಾಗೂ ದೇವರ ಆಚಾರ್ಯನಾದ ಉಶನನು ಒಂದು ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹಾಡಿದನು—“ಅಹೋ! ಇದರ ತಪಸ್ಸಿನ ವೀರ್ಯ; ಅಹೋ! ಇದರ ಶ್ರುತ; ಅಹೋ! ಇದರ ವ್ರತ!”

Verse 95

कृत्वा यदेनमुपरि ध्रुवं सप्तर्षयः स्थिताः / द्रुवे त्रिदिवमासक्तमीश्वरः स दिवस्पतिः

ಯಾವನನ್ನು ಧ್ರುವನಾಗಿ ಮಾಡಿ ಅವನ ಮೇಲೆಯೇ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಸ್ಥಿರರಾದರೋ, ಧ್ರುವದಲ್ಲಿ ತ್ರಿದಿವವೂ ಆಸಕ್ತವಾಯಿತು—ಆ ಈಶ್ವರನೇ ದಿವಸ್ಪತಿ।

Verse 96

ध्रुवात्सृष्टिं च भव्यं च भूमिस्तौ सुषुवे नृपौ / स्वां छायामाह वै सृष्टिर्भवनारीति तां प्रभुः

ಧ್ರುವನಿಂದ ಭೂಮಿಯು ‘ಸೃಷ್ಟಿ’ ಮತ್ತು ‘ಭವ್ಯ’ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ರಾಜರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಪ್ರಭುವು ಸೃಷ್ಟಿಗೆ—“ನೀನು ನನ್ನ ಛಾಯೆ; ನೀನು ‘ಭವನಾರಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡು” ಎಂದನು.

Verse 97

सत्याभिव्यहृतेस्तस्य सद्यः स्त्री साभवत्तदा / दिव्यसंहनना छाया दिव्याभरणभूषिता

ಅವನ ಸತ್ಯವಾಕ್ಯ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಷ್ಟೇ ಆಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಆ ಛಾಯೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ತ್ರೀಯಾಯಿತು; ದಿವ್ಯ ದೇಹಸಂಹತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿ, ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾಗಿ।

Verse 98

छायायां सृष्टिराधत्त पञ्च पुत्रानकल्मषान् / प्राजीनगर्भं वृषभं वृकञ्च वृकलं धृतिम्

ಛಾಯೆಯು ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡಿ ಐದು ಕಲ್ಮಷರಹಿತ ಪುತ್ರರನ್ನು ಜನ್ಮಕೊಟ್ಟಳು—ಪ್ರಾಜೀನಗರ್ಭ, ವೃಷಭ, ವೃಕ, ವೃಕಲ, ಧೃತಿ।

Verse 99

पत्नी प्राचीनगर्भस्य सुवर्चा सुषुवे नुपम् / नाम्नोदारधियं पुत्रमिन्द्रो यः पूर्वजन्मनि

ಪ್ರಾಜೀನಗರ್ಭನ ಪತ್ನಿ ಸುವರ್ಚಾ ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ಅವನ ಹೆಸರು ಉದಾರಧಿ, ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನಾಗಿದ್ದವನು.

Verse 100

संवत्सरसहस्रान्ते सकृदाहारमाहरन् / एवं मन्वन्तरं युक्त इन्द्रत्वं प्राप्तवान्प्रभुः

ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಆಹಾರ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದ; ಹೀಗೆ ಮನ್ವಂತರಪೂರ್ತಿ ನಿಯಮಯುಕ್ತನಾಗಿ ಪ್ರಭು ಇಂದ್ರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 101

उदारधेः सुतं भद्राजनयत्सा दिवञ्जयम् / रिपुं रिपुञ्जयाज्जज्ञे वराङ्गी तु दिवञ्जयात्

ಉದಾರಧಿಯಿಂದ ಭದ್ರಾ ‘ದಿವಂಜಯ’ ಎಂಬ ಪುತ್ರನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು; ದಿವಂಜಯದಿಂದ ವರಾಂಗೀ ‘ರಿಪುಂಜಯ’ನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು, ರಿಪುಂಜಯದಿಂದ ‘ರಿಪು’ ಜನ್ಮವಾಯಿತು.

Verse 102

रिपोराधत्त बृहती वक्षुषं सर्वतेजसम् / तस्य पुत्रो मनुर्विद्वान् ब्रह्मक्षत्त्रप्रवत्तकः / व्यजीजनत्पुष्करिणी वारुणी चाक्षुषं मनुम्

ರಿಪುವಿನಿಂದ ಬೃಹತೀ ಸರ್ವತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ವಕ್ಷುಷನನ್ನು ಹೆತ್ತಳು. ಅವನ ಪುತ್ರನು ವಿದ್ಯಾವಂತ ಮನು—ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಕ್ಷಾತ್ರ ಧರ್ಮಗಳ ಪ್ರವર્તಕ. ಪುಷ್ಕರಿಣೀ ಮತ್ತು ವಾರುಣೀ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುವನ್ನು ಜನ್ಮಕೊಟ್ಟರು.

Verse 103

ऋषय ऊचुः प्रजापतेः सुता कस्माद्वारुणी प्रोच्यते ऽनघ / एतदाचक्ष्व तत्वेन कुशलो ह्यसि विस्तरे

ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ನಿರ್ದೋಷನೇ! ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಏಕೆ ‘ವಾರುಣಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ? ಇದನ್ನು ತತ್ತ್ವವಾಗಿ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳು; ನೀನು ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನು.

Verse 104

सूत उवाच अरण्यस्योदकः पुत्रो वरुणत्वमुपागतः / तेन सा वारुणी ज्ञेया भ्रात्रा ख्यातिमुपागता

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಅರಣ್ಯನ ಪುತ್ರ ಉದಕನು ವರುಣತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಆಕೆ ‘ವಾರುಣಿ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲ್ಪಡಬೇಕು, ಸಹೋದರನಿಂದ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಳು.

Verse 105

मनोरजायन्त दश नड्वलायां सुताः शुभाः / कन्यायां सुमहावीर्या विरजस्य प्रजापतेः

ನಡ್ವಲೆಯಿಂದ ಮನುವಿಗೆ ಹತ್ತು ಶುಭ ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು; ಮತ್ತು ಕನ್ಯೆಯಿಂದ ವಿರಜ ಪ್ರಜಾಪತಿಗೆ ಮಹಾವೀರ್ಯವಂತ ಪುತ್ರರು ಜನಿಸಿದರು.

Verse 106

ऊरुः पुरुः शतद्युम्नस्तपस्वी सत्यवाक्कृतिः / अग्निष्टुदतिरात्रश्च सुद्युम्नश्चेति वै नव

ಊರು, ಪುರು, ಶತದ್ಯುಮ್ನ, ತಪಸ್ವಿ, ಸತ್ಯವಾಕ್ಕೃತಿ, ಅಗ್ನಿಷ್ಟುತ್, ಅತಿರಾತ್ರ, ಸುದ್ಯುಮ್ನ—ಇವರು ಒಂಬತ್ತು (ಪುತ್ರರು) ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 107

अभिमन्युश्च दशमो नड्वलायां मनोः सुताः / ऊरोरजनयत्पुत्रान्षडाग्नेयी महाप्रभान्

ನಡ್ವಲೆಯಿಂದ ಮನುವಿನ ಹತ್ತನೇ ಪುತ್ರ ಅಭಿಮನ್ಯುವೂ ಜನಿಸಿದನು; ಮತ್ತು ಊರುನಿಂದ ಆಗ್ನೇಯೀ ಆರು ಮಹಾಪ್ರಭಾವಿ ಪುತ್ರರನ್ನು ಹೆತ್ತಳು.

Verse 108

अङ्गं सुमनसं ख्यातिङ्गयं शुक्रं व्रजाजिनौ / अङ्गात्सुनीथापत्यंवै वेनमेकं व्यजायत

ಅಂಗ, ಸುಮನ, ಖ್ಯಾತಿಂಗಯ, ಶುಕ್ರ, ವ್ರಜ, ಅಜಿನ—ಇವರಲ್ಲಿ; ಮತ್ತು ಅಂಗನಿಂದ ಸುನೀಥೆಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಏಕಮಾತ್ರ ಪುತ್ರ ವೇನನು ಜನಿಸಿದನು.

Verse 109

तस्यापराधाद्वेनस्य प्रकोपस्तु महानभूत् / प्रजार्थमृषयो यस्यममन्थुर्दक्षिणां करम्

ವೇನನ ಅಪರಾಧದಿಂದ ಮಹಾ ಕೋಪ ಉಂಟಾಯಿತು; ಪ್ರಜಾಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಋಷಿಗಳು ಅವನ ಬಲಗೈಯನ್ನು ಮಥಿಸಿದರು.

Verse 110

जनितस्तस्य पाणौ तु मथिते रूपवान्पृथुः / जनयित्वा सुतं तस्य पृथुं प्रथितपौरुषम्

ಅವನ ಕೈ ಮಥಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ರೂಪವಂತನಾದ ಪೃಥು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನಿಂದಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪೌರುಷವಂತ ಪುತ್ರ ಪೃಥು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು.

Verse 111

अब्रु वंस्त्वेष वो राजा ऋषयो मुदिताः प्रजाः / स धन्वी कवची जज्ञे तेजसा निर्दहन्निव

ಅವರು ಹೇಳಿದರು—‘ಇವನೇ ನಿಮ್ಮ ರಾಜ’; ಋಷಿಗಳೂ ಪ್ರಜೆಯೂ ಹರ್ಷಿಸಿದರು. ಅವನು ಧನುರ್ಧರನಾಗಿ, ಕವಚಧಾರಿಯಾಗಿ ಜನಿಸಿದನು; ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ದಹಿಸುವವನಂತೆ.

Verse 112

वृत्तीनामेष वो दाता भविष्यति नराधिपः / पृथुर्वैन्यस्तदा लोकान्ररक्ष क्षत्रपूर्वजः

ಈ ನರಾಧಿಪತಿ ನಿಮ್ಮ ಜೀವನವೃತ್ತಿಗಳ ದಾತನಾಗುವನು; ಆಗ ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಪೂರ್ವಜ ಪೃಥು ವೈನ್ಯನು ಲೋಕಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು.

Verse 113

राजसूयाभिषिक्तानामाद्यस्स वसुधाधिपः / तस्य स्तवार्थमुत्पन्नौ निपुणौ सूतमागधौ

ರಾಜಸೂಯಾಭಿಷಿಕ್ತ ರಾಜರೊಳಗೆ ಅವನೇ ಆದ್ಯ ಭೂಪತಿ. ಅವನ ಸ್ತವಕ್ಕಾಗಿ ನಿಪುಣರಾದ ಸೂತ ಮತ್ತು ಮಾಘಧರು ಉದ್ಭವಿಸಿದರು.

Verse 114

तेनेयं गौर्महाराज्ञा दुग्धा सस्यानि धीमता / प्रजानां वृत्तिकामानां देवैश्चर्षिगणैः सह

ಆ ಧೀಮಂತ ಮಹಾರಾಜನು ಈ ಗೋವಿನಂತಿರುವ ಭೂಮಿಯನ್ನು ದೋಹಿಸಿದನು; ಪ್ರಜ들의 ಜೀವನಾರ್ಥ ಧಾನ್ಯಗಳು ಹೊರಬಂದವು, ದೇವರು ಮತ್ತು ಋಷಿಗಣರೊಂದಿಗೆ.

Verse 115

पितृभिर् दानवैश्चैव गन्धर्वैश्चाप्सरोगणैः / सर्पैः पुण्यजनैश्चैव पर्वतैर्वृक्षवीरुधैः

ಪಿತೃಗಳು, ದಾನವರು, ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಾ ಗಣಗಳು, ಸರ್ಪಗಳು, ಪುಣ್ಯಜನರು, ಹಾಗೆಯೇ ಪರ್ವತಗಳು, ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಲತೆಗಳ ಮೂಲಕವೂ.

Verse 116

तेषु तेषु तु पात्रेषु दुह्यमाना वसुंधरा / प्रादाद्यथेप्सि तं क्षीरं तेन प्राणानधारयन्

ವಸುಂಧರೆಯನ್ನು ಯಾವ ಯಾವ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ದೋಹಿಸಲಾಯಿತೋ, ಆ ಆ ಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವಳು ಇಷ್ಟವಾದ ಕ್ಷೀರವನ್ನು ನೀಡಿದಳು; ಅದರಿಂದ ಅವರು ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಧರಿಸಿದರು.

Verse 117

शांशपायन उवाच विस्तरेण पृथोर्जन्म कीर्त्तयस्व महाव्रत / यथा महात्मना तेन पूर्वं दुग्धा वसुंधरा

ಶಾಂಶಪಾಯನನು ಹೇಳಿದರು— ಹೇ ಮಹಾವ್ರತಧಾರಿ! ಪೃಥುವಿನ ಜನ್ಮವನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಸು; ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಹಿಂದೆ ವಸುಂಧರೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ದೋಹಿಸಿದ್ದನೋ ಹಾಗೆ.

Verse 118

यथा देवैश्च नागैश्च यथा ब्रह्मर्षिभिः सह / यक्षै राक्षसगन्धर्वैरप्सरोभिर्यथा पुरा

ದೇವರುಗಳೂ ನಾಗರೂ ಇದ್ದಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ; ಯಕ್ಷರು, ರಾಕ್ಷಸರು, ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರಸರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಂತೆ.

Verse 119

यथा यथा च वै सूत विधिना येन येन च / तेषां पात्रविशेषांश्च दोग्धारं क्षीरमेव च

ಹೇ ಸೂತನೇ! ಯಾವ ಯಾವ ವಿಧಿಯಿಂದ, ಹೇಗೆ ಹೇಗೆ ನಡೆದಿತೋ; ಅವರ ಪಾತ್ರಗಳ ವಿಶೇಷತೆಗಳನ್ನು, ಹಾಲು ದೋಹಿಸುವವನನ್ನು ಮತ್ತು ಆ ಕ್ಷೀರವನ್ನೂ ಹೇಳು.

Verse 120

तथा वत्सविशेषांश्च त्वंनः प्रब्रूहि पृच्छताम् / यथा क्षीरविशेषांश्च सर्वानेवानुपूर्वशः

ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಾವು ಕೇಳುತ್ತೇವೆ—ಕರುವಿನ ವಿಶೇಷ ಭೇದಗಳನ್ನೂ ನಮಗೆ ಹೇಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ಷೀರದ ಎಲ್ಲ ವಿಶೇಷಗಳನ್ನೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸು.

Verse 121

यस्मिंश्च कारणे पाणिर्वनस्य मथितः पुरा / कुद्धैर्महर्षिभिः पूर्वैः कारणं ब्रूहि तद्धि नः

ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕ್ರುದ್ಧರಾದ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಮಥಿಸಿ ಸಾರವನ್ನು ಪಡೆದದ್ದು ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದೋ, ಆ ಕಾರಣವನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳು.

Verse 122

सूत उवाच कथयिष्यामि वो विप्राः पृथोर्वैन्यस्य संभवम् / एकाग्राः प्रयताश्चैव शुश्रूषध्वं द्विजोत्तमाः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ವಿಪ್ರರೇ! ಪೃಥು ವೈನ್ಯನ ಸಂಭವನ್ನು ನಿಮಗೆ ಹೇಳುವೆನು. ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮರೇ! ಏಕಾಗ್ರರಾಗಿ, ನಿಯಮದಿಂದ ಕೇಳಿರಿ.

Verse 123

नाशुद्धाय न पापाय नाशिष्यायाहिताय च / वर्त्तनीयमिदं ब्रह्म नाव्रताय कथञ्चन

ಈ ಬ್ರಹ್ಮವಚನವನ್ನು ಅಶುದ್ಧನಿಗೂ, ಪಾಪಿಗೂ, ಅಶಿಷ್ಯನಿಗೂ, ಅಹಿತಕಾರಿಗೂ ಹೇಳಬಾರದು; ವ್ರತಹೀನನಿಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಅಲ್ಲ।

Verse 124

धन्यं यशस्यमायुष्यं पुण्यं वेदैश्च संमितम् / रहस्यमृषिभिः प्रोक्तं शृणुयाद्यो ऽनसूयकः

ಇದು ಧನ್ಯಕರ, ಯಶಸ್ಸು ನೀಡುವ, ಆಯುಷ್ಯವರ್ಧಕ, ಪುಣ್ಯಮಯ ಮತ್ತು ವೇದಸಮ್ಮತ; ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದ ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದವನು ಕೇಳಲಿ।

Verse 125

यश्चैवं श्रावयेन्मर्त्यः पृथोर्वैन्यस्य संभवम् / ब्राह्मणेभ्यो नमस्कृत्य न स शोचेत्कृताकृतम्

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪೃಥು ವೈನ್ಯನ ಉದ್ಭವಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿಸುವ ಮನುಷ್ಯನು ಮಾಡಿದದು–ಮಾಡದದು ಎಂದು ಶೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 126

गोप्ता धर्मस्य राजासौ बभूवात्रिसमः प्रभुः / अत्रिवंशसमुत्पन्नो ह्यङ्गो नाम प्रजापतिः

ಆ ರಾಜನು ಧರ್ಮದ ರಕ್ಷಕನಾಗಿ ಅತ್ರಿಯ ಸಮಾನ ಪ್ರಭುವಾಗಿ ಬಾಳಿದನು; ಅತ್ರಿವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ‘ಅಂಗ’ ಎಂಬ ಪ್ರಜಾಪತಿ.

Verse 127

तस्य पुत्रो ऽभवद्वेनो नात्यर्थं धार्मिकस्तथा / जातो मृत्युसुतायां वै सुनीथायां प्रजापतिः

ಅವನ ಪುತ್ರ ವೇನನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ಅತಿಯಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕನಲ್ಲ. ಆ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಮೃತ್ಯುವಿನ ಪುತ್ರಿ ಸುನೀಥೆಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದನು.

Verse 128

स मातामहदोषेण वेनः कालात्म जात्मजः / स धर्मं वृष्ठतः कृत्वा कामाल्लोकेष्वर्तत

ಮಾತಾಮಹನ ದೋಷದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾಲಾತ್ಮಜನ ಪುತ್ರ ವೇನನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಹಿಂದೆ ತಳ್ಳಿ ಕಾಮವಶನಾಗಿ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸಿದನು।

Verse 129

स्थापनां स्थापयामास धर्मायेतां स पार्थिवः / वेदशास्त्राण्यतिक्रम्य सो ऽधर्मे निरतो ऽभवत्

ಆ ಪಾರ್ಥಿವನು ಧರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದನು; ಆದರೆ ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಅವನು ಅಧರ್ಮದಲ್ಲೇ ನಿರತನಾದನು।

Verse 130

निःस्वाध्यायवष्ट्कारे तस्मिन्राज्यं प्रशासति / न पिबन्ति तदा सोमं महायज्ञेषु देवताः

ಅವನು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯವೂ ವಷಟ್ಕಾರವೂ ಇಲ್ಲದಾಯಿತು; ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯಲಿಲ್ಲ।

Verse 131

न यष्टव्यं न दातव्यमिति तस्य प्रजापतेः / आसीत्प्रतिज्ञा क्रूरेयं विनाशे प्रत्युपस्थिते

ಆ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಕ್ರೂರ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ—‘ಯಜ್ಞ ಮಾಡಬಾರದು, ದಾನ ಕೊಡಬಾರದು’; ಹೀಗಾಗಿ ವಿನಾಶವು ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು।

Verse 132

अहमीज्यश्च पूज्यश्च यज्ञे देवद्विजातिभिः / मयि यज्ञा विधातव्या मयि होतव्यमित्यपि

ಅವನು ಹೇಳಿದನು—‘ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ದೇವರೂ ದ್ವಿಜರೂ ನನಗೇ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು, ನನಗೇ ಯಜಿಸಬೇಕು; ಯಜ್ಞಗಳು ನನ್ನಲ್ಲೇ ವಿಧಿಸಲ್ಪಡಲಿ, ಹವಿಸ್ಸೂ ನನಗೇ ಅರ್ಪಿಸಲಿ.’

Verse 133

तमतिक्रान्तमर्यादमवदानसुसंवृतम् / ऊचुर्महर्षयः सर्वे मरीचिप्रमुखास्तदा

ಆಗ ಮರೀಚಿ ಮೊದಲಾದ ಎಲ್ಲ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಮર્યಾದೆ ಮೀರಿ ಪಾಪದಿಂದ ಆವೃತನಾದ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಹೇಳಿದರು।

Verse 134

वयं दीक्षां प्रवेक्ष्यामः संवत्सरशतं नृप / त्वं मा कार्षीरधर्मं वै नैष धर्मः सनातनः

ಓ ನೃಪನೇ! ನಾವು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ದೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವೆವು; ನೀನು ಅಧರ್ಮ ಮಾಡಬೇಡ—ಇದು ಸನಾತನ ಧರ್ಮವಲ್ಲ।

Verse 135

निधने संप्रसूतस्त्वं प्रजापतिरसंशयः / पालयिष्ये प्रजाश्चेति पूर्वं ते समयः कृतः

ನೀನು ವಿನಾಶಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವನು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ—ಪ್ರಜಾಪತಿ. ‘ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವೆ’ ಎಂಬುದು ನಿನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ.

Verse 136

तां स्तथा वादिनः सर्वान्ब्रह्मर्षीनब्रवीत्तदा / वेनः प्रहस्य दुर्बुद्धिर्विदितेन च कोविदः

ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಆಗ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯ ವೇನನು ನಕ್ಕು, ತಿಳಿದವನಂತೆ ತೋರಿಸಿ, ಹೇಳಿದನು।

Verse 137

स्रष्टा धर्मस्य कश्चान्यः श्रोतव्यं कस्य वा मया / वीर्यण तपसा सत्यैर्मया वा कः समो भुवि

ಧರ್ಮದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ನನ್ನ ಹೊರತು ಇನ್ನಾರು? ನಾನು ಯಾರ ಮಾತು ಕೇಳಬೇಕು? ವೀರ್ಯ, ತಪಸ್ಸು, ಸತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಸಮನಾರು?

Verse 138

मन्दात्मानो न नूनं मां यूयं जानीत तत्त्वतः / प्रभवं सर्वलोकानां धर्माणां च विशेषतः

ಹೇ ಮಂದಾತ್ಮರೇ! ನೀವು ನನ್ನನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತತ್ತ್ವತಃ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ನಾನು ಸರ್ವಲೋಕಗಳಿಗೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಮೂಲಪ್ರಭವನು.

Verse 139

इच्छन्दहेयं पृथिवीं प्लावयेयं जलेन वा / सृजेयं वा ग्रसेयं वा नात्र कार्या विचारणा

ನಾನು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಹಿಸಬಲ್ಲೆ ಅಥವಾ ಜಲದಿಂದ ಮುಳುಗಿಸಬಲ್ಲೆ; ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲೆ ಅಥವಾ ಗ್ರಸಿಸಬಲ್ಲೆ—ಇಲ್ಲಿ ವಿಚಾರ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

Verse 140

यदा न शक्यते स्तंभादानार्य्यभृशसंहितः / अनुनेतुं तदा वेनस्ततः क्रुद्धा महर्षयः

ಸ್ತಂಭದಂತೆ ವಂಗದ, ಅನಾರ್ಯನೂ ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಟನೂ ಆದ ವೇನನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಾಗ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಕ್ರುದ್ಧರಾದರು.

Verse 141

निगृह्य तं च बाहुभ्यां विस्फुरन्तं महा बलम् / ततो ऽस्य वामहस्तं ते ममन्थुर्भृशकोपिताः

ಮಹಾಬಲದಿಂದ ತಡಕಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಎರಡೂ ಭುಜಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ನಿಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವರು ಭಾರೀ ಕೋಪದಿಂದ ಅವನ ಎಡಗೈಯನ್ನು ಮಥಿಸಿದರು.

Verse 142

तस्मात्प्रमथ्यमानाद्वै जज्ञ पूर्वमिति श्रुतिः / ह्रस्वो ऽतिमात्रं पुरुषः कृष्णश्चापि बभूव ह

ಶ್ರುತಿ ಪ್ರಕಾರ, ಅಂತೆ ಮಥಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಮೊದಲು ಒಬ್ಬ ಪುರುಷನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ಕುಗ್ಗಿದವನು, ಅಂಗಗಳು ಅತಿಮಾತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಕಪ್ಪು ವರ್ಣದವನೂ ಆಗಿದ್ದನು.

Verse 143

स भीतः प्राञ्जलिश्चैव तस्थिवानाकुलेन्द्रियः / तमार्त्तं विह्वलं दृष्ट्वा निषीदेत्यब्रुवन्किल

ಅವನು ಭಯಗೊಂಡು ಕೈಜೋಡಿಸಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಅಶಾಂತವಾಗಿ ನಿಂತನು. ಅವನನ್ನು ಆರ್ಥನಾಗಿ ವಿಹ್ವಲನಾಗಿ ಕಂಡು ಅವರು “ಕುಳಿತುಕೋ” ಎಂದರು.

Verse 144

निषादवंशकर्तासौ बभूवानन्तविक्रमः / धीवरानसृजच्चापि वेनकल्मषसंभवान्

ಅವನು ಅನಂತ ವಿಕ್ರಮದಿಂದ ನಿಷಾದ ವಂಶದ ಕರ್ತನಾದನು; ವೇನನ ಕಲ್ಮಷದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಧೀವರರನ್ನು (ಮೀನುಗಾರರನ್ನು) ಸಹ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.

Verse 145

ये चान्ये विन्ध्यनिलयास्तंबुरास्तुबुराः खशाः / अधर्मरुचयश्चापि विद्धि तान्वेनकल्मषान्

ಮತ್ತೆ ವಿನ್ಧ್ಯನಿವಾಸಿಗಳಾದ ತಂಬುರರು, ತುಬುರರು, ಖಶರು ಹಾಗೂ ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದವರನ್ನೆಲ್ಲ—ಅವರನ್ನು ವೇನನ ಕಲ್ಮಷದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವರೇ ಎಂದು ತಿಳಿ.

Verse 146

पुनर्महर्षयस्तस्य पाणिं वेनस्य दक्षिणम् / अरणीमिव संरब्धा ममन्थुर्जातमन्यवः

ಮತ್ತೆ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಕೋಪೋದ್ರಿಕ್ತರಾಗಿ, ವೇನನ ಬಲಗೈಯನ್ನು ಅರಣಿಯಂತೆ ಮಥಿಸಿದರು.

Verse 147

पृथुस्तस्मात्समुत्पन्नः कराज्जलजसन्निभात् / पृथोः करतलाद्वापि यस्माज्जातः पृषुस्ततः

ಆ ಕಮಲಸಮಾನ ಕೈಯಿಂದ ಪೃಥು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು; ಮತ್ತು ಪೃಥುವಿನ ಕರತಲದಿಂದಲೇ ಪೃಷು ಜನಿಸಿದುದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ‘ಪೃಷು’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿತು.

Verse 148

दीप्यमानश्च वपुषा साक्षादग्निरिव ज्वलन् / आद्यमाजगवं नाम धनुर्गृह्य महारवम्

ಅವನು ದೀಪ್ತಿಮಾನ ದೇಹದಿಂದ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಜ್ವಲಿಸುತ್ತಿದ್ದನು; ‘ಆಜಗವ’ ಎಂಬ ಆದ್ಯ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮಹಾನಾದ ಮಾಡಿದನು।

Verse 149

शारांश्च बिभ्रद्रक्षार्थ कवचं च महाप्रभम् / तस्मिञ्जा ते ऽथ भूतानि संप्रहृष्टानि सर्वशः

ರಕ್ಷಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವನು ಶರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಮಹಾಪ್ರಭವಾದ ಕವಚವನ್ನೂ ತೊಟ್ಟನು; ಅವನು ಜನಿಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ಸರ್ವತ್ರ ಭೂತಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹರ್ಷಗೊಂಡವು।

Verse 150

समापेतुर्महाराजं वेनश्च त्रिदिवं गतः / समुत्पन्नेन राजर्षिः सत्पुत्रेण महात्मना

ಎಲ್ಲರೂ ಮಹಾರಾಜನ ಬಳಿಗೆ ಸೇರಿದರು; ವೇನನು ತ್ರಿದಿವಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು. ಆ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಸತ್ಪುತ್ರನು ಉದ್ಭವಿಸಿದುದರಿಂದ ರಾಜರ್ಷಿಯ ಕಾರ್ಯ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು।

Verse 151

त्रातः स पुरुषव्याघ्रः पुन्नाम्नो नरकात्तदा / तं नद्यश्च समुद्राश्च रत्नान्यादाय सर्वशः

ಆಗ ಆ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರನು ‘ಪುನ್ನಾಮ’ ನರಕದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ನದಿಗಳೂ ಸಮುದ್ರಗಳೂ ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ರತ್ನಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದವು।

Verse 152

अभिषेकाय तोयं च सर्व एवोपत स्थिरे / पितामहश्च भगवानङ्गिरोभिः सहामरैः

ಅಭಿಷೇಕಕ್ಕಾಗಿ ನೀರನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಎಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಾದರು. ಹಾಗೆಯೇ ಭಗವಾನ್ ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಅಙ್ಗಿರಸರಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದನು।

Verse 153

स्थावराणि च भूतानि जङ्गमानि च सर्वशः / समागम्य तदा वैन्यमभ्य षिञ्चन्नराधिपम्

ಆಗ ಸ್ಥಾವರಗಳೂ ಜಂಗಮಗಳೂ ಎಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ವೈನ್ಯ ನರಾಧಿಪನಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದರು।

Verse 154

महता राजराजेन प्रजापालं महाद्युतिम् / सो ऽभिषिक्तो महाराजो देवैरङ्गिरसः सुतैः

ಮಹಾ ರಾಜಾಧಿರಾಜನು ಪ್ರಜಾಪಾಲಕನಾದ ಮಹಾದ್ಯುತಿಯುಳ್ಳ ಆ ಮಹಾರಾಜನಿಗೆ ಅಂಗಿರಸನ ಪುತ್ರರಾದ ದೇವರಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿಸಿದನು।

Verse 155

आदि राजो महाभागः पृथुर्वैन्यः प्रतापवान् / पित्रापरञ्जितास्तस्य प्रजास्तेनानुरञ्जिताः

ವೈನ್ಯ ಪೃಥು ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಯಾದ ಆದಿರಾಜನು, ಪ್ರತಾಪವಂತನು; ಅವನ ಪ್ರಜೆಗಳು ಪಿತೃದಿಂದ ಸಂತುಷ್ಟರಾಗಿದ್ದರು, ಅವನು ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದನು।

Verse 156

ततो राजेति नामास्य ह्यनुरागादजायत / आपस्तस्तंभिरे तस्य समुद्रमभियास्यतः

ಆಗ ಅನುರಾಗದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ‘ರಾಜ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಉಂಟಾಯಿತು; ಅವನು ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನೀರುಗಳು ಅವನಿಗಾಗಿ ಸ್ಥಂಭಿತವಾದವು।

Verse 157

पर्वताश्चावदीर्यन्त ध्वजभङ्गश्च नाभवत् / अकृष्टपच्या पृथिवी सिद्ध्यन्त्यन्नानि चिन्तया

ಪರ್ವತಗಳು ಚಿದ್ರಗೊಂಡವು, ಆದರೂ ಧ್ವಜಭಂಗವಾಗಲಿಲ್ಲ; ಭೂಮಿ ಉಳುಮೆಯಿಲ್ಲದೆ ಫಲವತ್ತಾಗಿ, ಕೇವಲ ಚಿಂತನೆಯಿಂದಲೇ ಅನ್ನಗಳು ಸಿದ್ಧವಾದವು।

Verse 158

सर्वकामदुघा गावः पृटके पुटके मधु / एतस्मिन्नेव काले तु यजतस्तस्य वै मखे

ಹಸುಗಳು ಸರ್ವಕಾಮದುಗ್ಧವಾಗಿದ್ದವು; ಪಿಟಕೆ-ಪುಟಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೇನು ತುಂಬಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಜಮಾನನು ತನ್ನ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 159

सोमे सुते समु त्पन्नः सूतः सौत्ये तदाहनि / तस्मिन्नेवं समुत्पन्ने पुनर्जज्ञे ऽथ मागधः

ಸೋಮವನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದ ಆ ದಿನ, ಸೌತ್ಯಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸೂತನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು; ಅವನು ಹೀಗೆ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಮತ್ತೆ ಮಾಗಧನೂ ಜನಿಸಿದನು.

Verse 160

सामगेषु च गायत्सु शुभाण्डे वैश्वदेविके / समागते समुत्पन्नस्तस्मान्मागध उच्यते

ಸಾಮಗಾನಿಗಳು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಶುಭ ವೈಶ್ವದೇವಿಕ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲರೂ ಸೇರಿದ್ದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಉದ್ಭವಿಸಿದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ‘ಮಾಗಧ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 161

ऐन्द्रेण हविषा चापि हविः पृक्तं बृहस्पतेः / जुहावेन्द्राय दैवेन ततः सूतो व्यजायत

ಐಂದ್ರ ಹವಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೃಹಸ್ಪತಿಯ ಹವಿಯೂ ಬೆರೆತುಹೋಯಿತು; ದೈವವಶಾತ್ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಅದೇ ಆಹುತಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು; ಆಗ ಸೂತನು ಜನಿಸಿದನು.

Verse 162

प्रमादस्तत्र संजज्ञ प्रायश्चित्तं च कर्मसु / शिष्यहव्येन यत्पृक्तमभिभूतं गुरोर्हविः

ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾದ ಸಂಭವಿಸಿತು; ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಅಗತ್ಯವಾಯಿತು. ಶಿಷ್ಯನ ಹವಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಗುರುವರ ಹವಿಯು ಮರೆಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟು ಅಧೀನವಾಯಿತು.

Verse 163

अधरोत्तरचारेण जज्ञे तद्वर्णवैकृतम् / यच्च क्षत्रात्समभवद्ब्राह्मण्यां हीनयोनितः

ಅಧಮ-ಉತ್ತಮ ಆಚರಣೆಯಿಂದ ಆ ವರ್ಣದಲ್ಲಿ ವೈಕೃತ್ಯವು ಹುಟ್ಟಿತು; ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೀನಯೋನಿಯಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು ಕೂಡ ಉಂಟಾದನು.

Verse 164

सूतः पूर्वेण साधर्म्यात्तुल्यधर्मः प्रकीर्त्तितः / मध्यमो ह्येष सूतस्य धर्मः क्षेत्रोपजीवनम्

ಸೂತನು ಪೂರ್ವ ವರ್ಣದೊಂದಿಗೆ ಸಾದೃಶ್ಯದಿಂದ ಸಮಾನಧರ್ಮಿಯೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು; ಸೂತನ ಮಧ್ಯಮ ಧರ್ಮವು ಕ್ಷೇತ್ರೋಪಜೀವನ, ಅಂದರೆ ಕೃಷಿಯಿಂದ ಜೀವನ.

Verse 165

रथनागाश्वचरितं जघन्यं च चिकित्सितम् / पृथुस्तवार्थं तौ तत्र समाहूतौ महर्षिभिः

ರಥ, ಆನೆ, ಕುದುರೆಗಳ ಚಾಲನೆ ಮತ್ತು ಜಘನ್ಯ ಕರ್ಮವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ವೈದ್ಯವೃತ್ತಿ—ಇವು; ಪೃಥುವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲು ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಕರೆಯಿಸಿದರು.

Verse 166

तावूचुर्मुनयः सर्वे स्तूयतामेष पार्थिवः / कर्मैतदनुरूपं च पात्रं चायं नराधिपः

ಆಗ ಎಲ್ಲಾ ಮುನಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಈ ಪಾರ್ಥಿವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿರಿ; ಇದು ಈ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣ, ಮತ್ತು ಈ ನರಾಧಿಪನು ಸಹ ಯೋಗ್ಯ ಪಾತ್ರನು.

Verse 167

तावूचतुस्ततः सर्वांस्तानृषीन्सूतमागधौ / आवां देवानृषींश्चैव प्रीणयावः स्वकर्मतः

ನಂತರ ಸೂತ ಮತ್ತು ಮಾಘಧರು ಆ ಎಲ್ಲಾ ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—ನಾವು ನಮ್ಮ ಸ್ವಕರ್ಮದಿಂದ ದೇವರುಗಳನ್ನೂ ಋಷಿಗಳನ್ನೂ ಸಂತೋಷಪಡಿಸುವೆವು.

Verse 168

न चास्य विद्वो वै कर्म न तथा लक्षणं यशः / स्तोत्रं येनास्य कुर्याव प्रोचुस्तेजस्विनो द्विजाः

ವಿದ್ವಾಂಸರು ಅವನ ಕರ್ಮ, ಲಕ್ಷಣ, ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ; ಆಗ ತೇಜಸ್ವಿ ದ್ವಿಜರು—ಯಾವ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸೋಣ—ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 169

एष कर्मरतो नित्यं सत्यवाक्संयतेन्द्रियः / ज्ञानशीलो वदान्यश्च संग्रामेष्वपरजितः

ಇವನು ಸದಾ ಕರ್ಮನಿಷ್ಠ, ಸತ್ಯವಚನ, ಇಂದ್ರಿಯಸಂಯಮಿ; ಜ್ಞಾನಶೀಲ, ದಾನಶೀಲ, ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಅಪರಾಜಿತನು.

Verse 170

ऋषिभिस्तौ नियुक्तौ तु भविष्यैः स्तूयतामिति / यानि कर्माणि कृतवान् पृथुः पश्चान्महाबलः

ಋಷಿಗಳು ಆ ಇಬ್ಬರನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿ—‘ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲಿ’ ಎಂದರು; ನಂತರ ಮಹಾಬಲ ಪೃಥು ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳೆಲ್ಲವೂ.

Verse 171

तानि गीतनिबद्धानि ह्यस्तुतां सूतमागधौ / ततस्तवान्ते सुप्रीतः पृथुः प्रादात्प्रजेश्वरः

ಆ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಗೀತವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಸಿ ಸೂತ-ಮಾಗಧರು ಸ್ತುತಿಸಿದರು; ಸ್ತವದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತುಷ್ಟನಾದ ಪ್ರಜೇಶ್ವರ ಪೃಥು (ಅವರಿಗೆ) ದಾನ ನೀಡಿದನು.

Verse 172

अनूपदेशं सूताय मगधं मागधाय च / तदादि पृथिवीपालाः स्तूयन्ते सूतमागधैः

ಪೃಥುವು ಸೂತನಿಗೆ ಅನೂಪದೇಶವನ್ನು, ಮಾಗಧನಿಗೆ ಮಗಧದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಅಂದಿನಿಂದ ಭೂಪಾಲರು ಸೂತ-ಮಾಗಧರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 173

आशीर्वादैः प्रबोध्यन्ते सूतमागधबन्दिभिः / तं दृष्ट्वा परमप्रीताः प्रजा ऊचुर्महर्षयः

ಸೂತರು, ಮಾಘಧರು, ಬಂದಿಗಳು ಆಶೀರ್ವಾದಗಳಿಂದ ಅವನನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ ಪರಮಪ್ರೀತಿಯಾದ ಪ್ರಜೆಗಳು ಹಾಗೂ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು.

Verse 174

एष वृत्तिप्रदो वैन्यो भविष्यति नराधिपः / ततो वैन्यं महाभागं प्रजाः समभिदुद्रुवुः

ಈ ವೈನ್ಯನು ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಜೀವನೋಪಾಯ ನೀಡುವ ನರಾಧಿಪತಿಯಾಗುವನು. ಆಗ ಪ್ರಜೆಗಳು ಆ ಮಹಾಭಾಗ ವೈನ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಓಡಿಬಂದರು.

Verse 175

त्वं नो वृत्तिं विधत्स्वेति महार्षिवच नात्तदा / सो ऽभिद्रुतः प्रजाभिस्तु प्रजाहितचिकीर्षया

‘ನಮಗೆ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ವಿಧಿಸು’ ಎಂಬ ಮಹರ್ಷಿಗಳ ವಚನವನ್ನು ಅವನು ಆಗ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಪ್ರಜಾಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅವನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದರು.

Verse 176

धनुर्गृहीत्वा बाणांश्च वसुधामाद्रवद्बली / ततो वैन्यभयत्रस्ता गौर्भूत्वा प्राद्रवन्मही

ಬಲಿಷ್ಠನು ಧನುಸ್ಸು ಮತ್ತು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಭೂಮಿಯತ್ತ ಓಡಿದನು. ಆಗ ವೈನ್ಯನ ಭಯದಿಂದ ತತ್ತರಿಸಿದ ಭೂಮಿ ಗೋವಿನ ರೂಪ ಪಡೆದು ಓಡಿಹೋಯಿತು.

Verse 177

तां पृथुर्धनुरादाय द्रवन्तीमन्वधावत / सा लोकान्ब्रह्मलोकादीन्गत्वा वैन्यभयात्तदा

ಪೃಥು ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದು ಓಡುತ್ತಿದ್ದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದನು. ಅವಳು ಆಗ ವೈನ್ಯಭಯದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕ ಮೊದಲಾದ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ತಲುಪಿದಳು.

Verse 178

संददर्शाग्रतो वैन्यं कार्मुकोद्यतपाणिकम् / ज्वलद्भिर्निशितैर्बाणैर्दीप्ततेजसमच्युतम्

ಅವಳು ಎದುರಿಗೆ ವೈನ್ಯನನ್ನು ಕಂಡಳು—ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಎತ್ತಿ ಕೈ ಸಿದ್ಧವಾಗಿ, ಜ್ವಲಿಸುವ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ದೀಪ್ತತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ, ಅಚ್ಯುತ-ತೇಜದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವನನ್ನು।

Verse 179

महायोगं महात्मानं दुर्द्धर्षममरैरपि / अलबन्ती तु सा त्राणं वैन्यमेवान्वपद्यत

ಅವನು ಮಹಾಯೋಗಿ ಮಹಾತ್ಮ, ಅಮರರಿಗೂ ದುರ್ಧರ್ಷ; ಆದ್ದರಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿಗದೆ ಅವಳು ವೈನ್ಯನನ್ನೇ ಶರಣಾದಳು।

Verse 180

कृताञ्जलिपुटा देवी पूज्या लोकैस्त्रिभिः सादा / उवाच वैनं नाधर्मः स्त्रीवधे परिपश्यति

ಅಂಜಲಿಬದ್ಧಳಾಗಿ, ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಸದಾ ಪೂಜ್ಯಳಾದ ದೇವಿ ವೈನ್ಯನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು—ಸ್ತ್ರೀವಧದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 181

कथं धारयिता चासि प्रजा या वर्द्धिता मया / मयि लोकाः स्थिता राजन्मयेदं धार्यते जगत्

ರಾಜನೇ, ನಾನು ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ನೀನು ಹೇಗೆ ಧರಿಸುವೆ? ಲೋಕಗಳು ನನ್ನಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತ; ಈ ಜಗತ್ತು ನನ್ನಿಂದಲೇ ಧಾರಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 182

मत्कृते न विनश्येयुः प्रजाः पार्थिव वर्द्धिताः / स मां नर्हसि वै हन्तुं श्रेयस्त्वं च चिकीर्षसि

ಹೇ ಪಾರ್ಥಿವ, ನನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾದ ಪ್ರಜೆಗಳು ನಾಶವಾಗಬಾರದು; ಆದ್ದರಿಂದ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸಿದರೆ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ।

Verse 183

प्रजानां पृथिवीपाल शृणु चेदं वचो मम / उपायतः समारब्धा सर्वे सिद्ध्यन्त्युपक्रमाः

ಹೇ ಪೃಥಿವೀಪಾಲ! ಪ್ರಜೆಗಳಿಗಾಗಿ ನನ್ನ ಈ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳು; ಉಪಾಯದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಿದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 184

हत्वापि मां न शक्तस्त्वं प्रजानां पालने नृप / अन्तर्भूता भविष्यामि जहि कोपं महाद्युते

ಹೇ ನೃಪ! ನನ್ನನ್ನು ಕೊಂದರೂ ನೀನು ಪ್ರಜೆಗಳ ಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥನಾಗಲಾರೆ; ನಾನು ಅಂತರ್ದಾನವಾಗುವೆ—ಹೇ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ, ಕೋಪವನ್ನು ಬಿಡು.

Verse 185

अवध्यश्च स्त्रियः प्राहुस्तिर्यग्योनिगतेष्वपि / सत्त्वषु पृथिवीपाल धम न त्यक्तुमर्हसि

ಸ್ತ್ರೀಯರು ಅವಧ್ಯರೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ತಿರ್ಯಗ್ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಸಹ; ಹೇ ಪೃಥಿವೀಪಾಲ, ಸರ್ವ ಸತ್ತ್ವಗಳ प्रति ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಡ.

Verse 186

एवं बहुविधं वाक्यं श्रुत्वा तस्या महामनाः / क्रोधं निगृह्य धर्मात्मा वसुधामिदमब्रवीत्

ಅವಳ ಬಹುವಿಧ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನ ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ಕೋಪವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿ ವಸुधೆಗೆ ಹೀಗೆಂದನು.

Verse 187

एकस्यार्थाय यो हन्यादात्मनो वा परस्य च / एकं प्राणी बहून्वापि कर्म तस्यास्ति पातकम्

ತನ್ನದಾಗಲಿ ಪರರದಾಗಲಿ ಒಬ್ಬರ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಯಾರು ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಅಥವಾ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾನೋ, ಆ ಕರ್ಮ ಅವನಿಗೆ ಪಾಪವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 188

यस्मिंस्तु निहते भद्रे जीवन्ते बहवः सुखम् / तस्मिन्हते नास्ति शुभे पातकं चोपपातकम्

ಓ ಮಂಗಳಕರಳೆ! ಯಾರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದರಿಂದ ಅನೇಕರು ಸುಖವಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಾರೋ, ಅವರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದರಲ್ಲಿ ಮಹಾಪಾಪವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಉಪಪಾಪವಾಗಲಿ ಇಲ್ಲ.

Verse 189

सो ऽहं प्रजानिमित्तं त्वां हनिष्यामि वसुन्धरे / यदि मे वचनं नाद्य करिष्यसि जगद्धितम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲೈ ವಸುಂಧರೆಯೇ! ಜಗತ್ತಿಗೆ ಹಿತಕರವಾದ ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ನೀನು ಇಂದು ನಡೆಸಿಕೊಡದಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಜೆಗಳಿಗಾಗಿ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವೆನು.

Verse 190

त्वां निहत्याशु बाणेन मच्छासनपराङ्मुखीम् / आत्मानं प्रथयित्वेह प्रजा धारयिता स्वयम्

ನನ್ನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ನಿನ್ನನ್ನು ಬಾಣದಿಂದ ಕೂಡಲೇ ಕೊಂದು, ನಾನೇ ಸ್ವಯಂ ನನ್ನನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವೆನು.

Verse 191

सा त्वं वचनमास्थाय मम धर्मभृतां वरे / संजीवय प्रजा नित्यं शक्ता ह्यसि न संशयः

ಆದುದರಿಂದ ಧರ್ಮಪಾಲಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳೇ! ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಸಂರಕ್ಷಿಸು; ನೀನು ಸಮರ್ಥಳಿದ್ದೀಯೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.

Verse 192

दुहितृत्वं च मे गच्छ चैवमेतमहं शरम् / नियच्छेयं त्वद्वधार्थमुद्यन्तं घोरदर्शनम्

ನೀನು ನನ್ನ ಮಗಳಾಗು. ಹೀಗಾದರೆ ನಿನ್ನ ವಧೆಗಾಗಿ ಎತ್ತಿದ ಈ ಘೋರವಾದ ಬಾಣವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವೆನು.

Verse 193

प्रत्युवाच ततो वैन्यमेवमुक्ता सती मही / सर्वमेतदहं राजन्विधास्यामि न संशयः

ಆಗ ಭೂಮಿದೇವಿ, ವೈನ್ಯನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿದಳು— “ಓ ರಾಜನೇ, ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾನು ನೆರವೇರಿಸುವೆನು; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.”

Verse 194

वत्सं तु मम तं पश्य क्षरेयं येन वत्सला / समां च कुरु सर्वत्र मां त्वं धर्म्मभृतां वर / यथा विस्पन्दमानं मे क्षीरं सर्वत्र भावयेत्

“ನನ್ನ ಆ ಕರುವನ್ನು ನೋಡು; ಅದರ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ವಾತ್ಸಲ್ಯದಿಂದ ಹಾಲು ಸುರಿಸುವೆನು. ಧರ್ಮಭೃತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಮಮಾಡು, ನನ್ನ ಕಂಪಿಸುವ ಹಾಲು ಸರ್ವತ್ರ ಹರಿಯುವಂತೆ.”

Verse 195

सूत उवाच तत उत्सारयामास शिलाजालनि सर्वशः / धनुष्कोट्या तथा वैन्यस्तेन शैला विवर्द्धिताः

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು— ಆಗ ವೈನ್ಯನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿದ್ದ ಕಲ್ಲಿನ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿ ಹಾಕಿದನು; ಧನುಷ್ಯದ ತುದಿಯಿಂದ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಬೆಳೆಸಿದನು.

Verse 196

मन्वन्तरेष्वतीतेषु विषमासीद्वसुन्धरा / स्वभावेना भवत्तस्याः समानि विषमाणि च

ಹಿಂದಿನ ಮನ್ವಂತರಗಳಲ್ಲಿ ವಸುಂಧರಾ ಅಸಮವಾಗಿದ್ದಳು; ಅವಳ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಕೆಲವೆಡೆ ಸಮ, ಕೆಲವೆಡೆ ವಿಷಮ ಭಾಗಗಳು ಉಂಟಾದವು.

Verse 197

न हि पूर्वनिसर्गे वै विषमे पृथिवीतले / प्रविभागः पुराणां वा ग्रामाणां वापि विद्यते

ಹಿಂದಿನ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಭೂಮಿತಳ ವಿಷಮವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಪಟ್ಟಣಗಳ ವಿಭಾಗವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಗ್ರಾಮಗಳ ವಿಭಾಗವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.

Verse 198

न सस्यानि न गोरक्षं न कृषिर्न वणिक्पथः / चाक्षुषस्यान्तरे पूर्वमासीदेतत्पुरा किल

ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನ್ವಂತರಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ, ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಧಾನ್ಯಗಳೂ ಇಲ್ಲ, ಗೋ-ರಕ್ಷಣೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಕೃಷಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ವ್ಯಾಪಾರಮಾರ್ಗವೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 199

वैवस्वतेंऽतरे तस्मिन्सर्व स्यैतस्य संभवः / समत्वं यत्र यत्रासीद्भूमेः कस्मिंश्चिदेव हि

ಆ ವೈವಸ್ವತ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲೇ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಂಭವಿಸಿದವು; ಭೂಮಿಯ ಯಾವುದೋ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೆ ಸಮತಲತೆ ಇತ್ತೋ, ಅಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು।

Verse 200

तत्र तत्र प्रजास्ता वै निवसंति च सर्वशः / आहारः फल मूले तु प्रजानामभवत्किल

ಅಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಪ್ರಜೆಗಳ ಆಹಾರವೆಂದರೆ—ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಬೇರುಗಳೇ ಆಗಿದ್ದವು।