Adhyaya 231

Verse 1

मल्लब्धेषु नवपुस्तकेषु प्रायः समान एव तेषामेकतमस्यापि साहाय्येन शोधितुं न स शक्यते अभिधानादिष्वपि तत्रत्यशब्दो नोपलभ्यन्ते अतस्तत्र विरतिः अथैकत्रिंशदधिकद्विशततमो ऽध्यायः शकुनानि पुष्कर उवाच विशन्ति येन मार्गेण वायसा बहवः पुरं तेन मार्गेण रुद्धस्य पुरस्य ग्रहणं भवेत्

ಹೊಸಾಗಿ ದೊರೆತ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಠವು ಬಹುತೇಕ ಒಂದೇ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೊಂದರ ಸಹಾಯದಿಂದಲೂ ಸಮ್ಯಕ್ ಶೋಧನೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿಘಂಟುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದ ಪದ ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ವಿರಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈಗ 231ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ—“ಶಕುನಗಳು” ಆರಂಭ. ಪುಷ್ಕರನು ಹೇಳಿದನು: ಅನೇಕ ಕಾಗೆಗಳು ಯಾವ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆಯೋ, ಅದೇ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಮುತ್ತಿಗೆಗೊಂಡ ನಗರದ ಗ್ರಹಣ (ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು) ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 2

सेनायां यदि वासार्थे निविष्टो वायसो रुवन् वामो भयातुरस्त्रस्तो भयं वदति दुस्तरं

ವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ ಸೇನಾ ಶಿಬಿರದಲ್ಲಿ ಕಾಗೆ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೂಗಿ, ಭಯಾತುರವಾಗಿ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದು ಕುಳಿತರೆ, ಅದು ದಾಟಲಾಗದ ಭಯಂಕರ ಅಪಾಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 3

छायाङ्गवाहनोपानच्छत्रवस्त्रादिकुट्टने मृत्युस्तत्पूजने पूजा तदिष्टकरणे शुभं

ನೆರಳು, ಅಂಗ, ವಾಹನ, ಪಾದರಕ್ಷೆ, ಛತ್ರ, ವಸ್ತ್ರ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಕೋಪದಿಂದ ಅಥವಾ ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಹೊಡೆದು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದರೆ ಅದು ಮರಣಶಕುನ; ಆದರೆ ಅವುಗಳ (ಅಧಿಷ್ಠಾತೃ ಶಕ್ತಿಗಳ) ಪೂಜೆಯಿಂದ ಪೂಜಾಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಇಷ್ಟಸಿದ್ಧಿ ಶುಭವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 4

प्रोषितागमकृत्काकः कुर्वन् द्वारि गतागतं रक्तं दग्धं गृहे द्रव्यं क्षिपन्वह्निवेदकः

ಸ್ವಾಮಿ ದೂರವಿರುವಾಗ ಕಾಗೆಯಂತೆ ನೆಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತಾ, ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಮುಂದೂ ಹಿಂದೂ ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಾ, ಮನೆಯೊಳಗೆ ಕೆಂಪು ಅಥವಾ ಸುಟ್ಟ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಎಸೆಯುವವನು—ಅಗ್ನಿಸೂಚಕ (ಅಂದರೆ ಬೆಂಕಿಹಚ್ಚುವ ತಯಾರಿ ಮಾಡುವವನು) ಆಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 5

न्यसेद्रक्तं पुरस्ताच्च निवेदयति बन्धनं पीतं द्रव्यं तथा रुक्म रूप्यमेव तु भार्गव

ಹೇ ಭಾರ್ಗವ! ಅವನು ಮುಂದೆ ಕೆಂಪು ಗುರುತನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಬಂಧನ (ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ/ಗಿರವಿ) ತಿಳಿಸಬೇಕು—ಅಂದರೆ ಹಳದಿ ದ್ರವ್ಯ, ಹಾಗೆಯೇ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯೇ.

Verse 6

यच्चैवोपनयेद् द्रव्यं तस्य लब्धिं विनिर्दिशेत् द्रव्यं वापनयेद्यत्तु तस्य हानिं विनिर्दिशेत्

ಯಾವ ದ್ರವ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವತಃ ತಂದು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅದೇ ಅವನ ಲಾಭವೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು. ಆದರೆ ಅವನು ತೆಗೆಸುವ ಅಥವಾ ಅಪಹರಿಸಿಸುವ ದ್ರವ್ಯವೇ ಅವನ ಹಾನಿಯೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು.

Verse 7

पुरतो धनलब्धिः स्यादाममांसस्य छर्दने भूलब्धिः स्यान् मृदः क्षेपे राज्यं रत्नार्पणे महत्

(ಸ್ವಪ್ನ/ನಿಮಿತ್ತದಲ್ಲಿ) ಮುಂದೆ ಧನ ಕಾಣಿಸಿದರೆ ಧನಲಾಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಚ್ಚಾ ಮಾಂಸ ವಾಂತಿ ಮಾಡಿದರೆ ಭೂಮಿಲಾಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಮಣ್ಣಿನ ಗುಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ಎಸೆದರೆ ರಾಜ್ಯಪ್ರಾಪ್ತಿ; ರತ್ನ ಅರ್ಪಿಸಿದರೆ ಮಹತ್ತಾದ ಐಶ್ವರ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 8

यातुः काको ऽनुकूलस्तु क्षेमः कर्मक्षमो भवेत् न त्वर्थसाधको ज्ञेयः प्रतिकूलो भयावहः

ಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಡುವವನಿಗೆ ಕಾಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದ್ದರೆ ಕ್ಷೇಮ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಧನಲಾಭದ ಸೂಚಕವೆಂದು ತಿಳಿಯಬಾರದು. ಪ್ರತಿಕೂಲವಾಗಿದ್ದರೆ ಅದು ಭಯಕಾರಕವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.

Verse 9

सम्मुखे ऽभ्येति विरुवन् यात्राघातकरो भवेत् वामः काकः स्मृतो धन्यो दक्षिणो ऽर्थविनाशकृत्

ಕಾಗೆ ಎದುರಿನಿಂದ ಕೂಗುತ್ತಾ ಸಮೀಪಿಸಿದರೆ ಅದು ಯಾತ್ರೆಗೆ ಅಡ್ಡಿ/ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಶಕುನವಾಗುತ್ತದೆ. ಎಡಭಾಗದ ಕಾಗೆ ಶುಭ ಹಾಗೂ ಸಮೃದ್ಧಿದಾಯಕವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಬಲಭಾಗದ ಕಾಗೆ ಧನವಿನಾಶಕಾರಕ.

Verse 10

दुष्करमिति ख , छ च दक्षिणो ऽन्नविनाशकृदिति ग , घ , ञ च वामो ऽनुलोमगः श्रेष्ठो मध्यमो दक्षिणः स्मृतः प्रतिलोमगतिर्वामो गमनप्रतिषेधकृत्

ಖ ಮತ್ತು ಛ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಯತಿ/ಛೇದವನ್ನು ‘ದುಷ್ಕರ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಗ, ಘ ಮತ್ತು ಙ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ‘ದಕ್ಷಿಣ’—ಅನ್ನ (ಅಂದರೆ ಸುಗಮ ಪಠಣ)ವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವದು—ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅನುಲೋಮ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ‘ವಾಮ’ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ‘ದಕ್ಷಿಣ’ ಮಧ್ಯಮವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಲೋಮ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ‘ವಾಮ’ ಗಮನ-ಪ್ರತಿಷೇಧಕ (ಛಂದಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿ) ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 11

निवेदयति यात्रार्थमभिप्रेतं गृहे गतः एकाक्षरचरणस्त्वर्कं वीक्षमाणो भयावहः

ಯಾರಾದರೂ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಯಾತ್ರಾರ್ಥವಾಗಿ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ ನಿರ್ಗಮನವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಾಗ, ಸೂರ್ಯನತ್ತ ದೃಷ್ಟಿ ನೆಟ್ಟು ಒಂದು ಕಣ್ಣುಳ್ಳವನು ನಡೆದುಕೊಂಡು ಎದುರಾದರೆ—ಅದು ಭಯಕಾರಕ, ಅಪಾಯಸೂಚಕ ನಿಮಿತ್ತವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 12

कोटरे वासमानश् च महानर्थकरो भवेत् न शुभस्तूषरे काकः पङ्काङ्कः स तु शस्यते

ಕೋಟರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು ಮಹಾ ಅನರ್ಥಕಾರಕನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಒಣ ತೂಷರದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಕಾಗೆ ಶುಭವಲ್ಲ; ಆದರೆ ಕೆಸರಿನ ಗುರುತುಳ್ಳ (ಒದ್ದೆ ನೆಲದಿಂದ ಬಂದ) ಕಾಗೆ ಶುಭವೆಂದು ಪ್ರಶಂಸಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 13

अमेध्यपूर्णवदनः काकः सर्वार्थसाधकः ज्ञेयाः पतत्रिणो ऽन्ये ऽपि काकवद् भृगुनन्दन

ಅಮೇಧ್ಯ ಪದಾರ್ಥದಿಂದ ಚಂಚು ತುಂಬಿರುವ ಕಾಗೆಯನ್ನು ‘ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕ’—ಎಲ್ಲ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಶುಭ ನಿಮಿತ್ತವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಭೃಗುನಂದನ, ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ಕಾಗೆಯಂತೆ ನಿಮಿತ್ತವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು।

Verse 14

स्कन्धावारापसव्यस्थाः श्वानो विप्रविनाशकाः इन्द्रस्थाने नरेन्द्रस्य पुरेशस्य तु गोपुरे

ಸೇನಾ ಶಿಬಿರದ (ಸ್ಕಂಧಾವಾರ) ಅಪಸವ್ಯ/ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ನಾಯಿಗಳನ್ನು ‘ವಿಪ್ರವಿನಾಶಕ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಮಿತ್ತವು ರಾಜನ ‘ಇಂದ್ರಸ್ಥಾನ’ದಲ್ಲಿಯೂ, ನಗರಾಧಿಪತಿಯ ಗೋಪುರ (ದ್ವಾರಗೋಪುರ)ದಲ್ಲಿಯೂ ಗಮನಾರ್ಹವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ।

Verse 15

अन्तर्गृहे गृहेशस्य मरणाय भवेद्भषन् यस्य जिघ्रति वामाङ्गं तस्य स्यादर्थसिद्धये

ನಾಯಿ ಮನೆಯ ಒಳಗೆ ಭೋಂಕರಿಸಿದರೆ ಅದು ಗೃಹಸ್ವಾಮಿಗೆ ಮರಣಸೂಚಕ ನಿಮಿತ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅದು ಯಾರ ಎಡಭಾಗವನ್ನು ವಾಸನೆ ನೋಡುತ್ತದೋ, ಅವನಿಗೆ ಅರ್ಥಸಿದ್ಧಿ/ಧನಲಾಭವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 16

भयाय दक्षिणं चाङ्गं तथा भुजमदक्षिणं यात्राघातकरो यातुर्भवेत् प्रतिमुखागतः

ಯಾತ್ರಿಕನಿಗೆ ದೇಹದ ಬಲಭಾಗದ ಅಂಗ ಸ್ಪಂದನೆ ಭಯಸೂಚಕ; ಹಾಗೆಯೇ ಎಡ ಭುಜದ ಸ್ಪಂದನವೂ ಅಶುಭ. ಅವನ ಎದುರಿಗೆ ಮುಂಭಾಗದಿಂದ ಬರುವವನು ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವವನು ಆಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 17

मार्गावरोधको मार्गे चौरान् वदति भार्गव अलाभो ऽस्थिमुखः पापो रज्जुचीरमुखस् तथा

ಓ ಭಾರ್ಗವ! ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ದಾರಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವವನು ‘ಮಾರ್ಗಾವರೋಧಕ’; ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿನ ಕಳ್ಳರ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳುವವನು ಕಳ್ಳ-ಸೂಚಕ. ಹಾಗೆಯೇ ‘ಅಲಾಭ’, ‘ಅಸ್ಥಿಮುಖ’, ‘ಪಾಪ’ ಮತ್ತು ‘ರಜ್ಜುಚೀರಮುಖ’ ಎಂಬ (ಅಶುಭ) ವರ್ಗಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Verse 18

सोपानत्कमुखो धन्यो मांसपूर्णमुखो ऽपि च अमङ्गल्यमुखद्रव्यं केशञ्चैवाशुभं तथा

ಬಾಗಿಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲ ಬಳಿ ಪಾದರಕ್ಷೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಖ ಕಾಣುವುದು ಶುಭ; ಹಾಗೆಯೇ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಮಾಂಸ ತುಂಬಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವುದೂ ಶುಭ. ಆದರೆ ಬಾಯಿನ ಬಳಿ ಅಮಂಗಳ ಸೂಚಕ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಶ (ಕೂದಲು) ಅಶುಭ.

Verse 19

अवमूत्र्याग्रतो याति यस्य तस्य भयं भवेत् यस्यावमूत्र्य व्रजति शुभं देशन्तथा द्रुमं

ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ಅದೇ ಮುಂದಿನ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೋಗುವವನಿಗೆ ಭಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡಿ ಶುಭಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಅಥವಾ (ಪವಿತ್ರ/ಶುಭ) ವೃಕ್ಷದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವುದಾದರೆ ಅದು ಶುಭಕರ.

Verse 20

नन्वर्थसाधक इत्य् आदिः, गृहे गत इत्य् अन्तःः पाठः ट पुस्तके नास्ति कोटरे इत्य् आदिः सर्वार्थसाधक इत्य् अन्तः पाठः टपुस्तके नास्ति मङ्गलञ्च तथा द्रव्यं तस्य स्यादर्थसिद्धये श्ववच्च राम विज्ञेयास् तथा वै जम्बुकादयः

‘ನನ್ವರ್ಥಸಾಧಕ…’ ರಿಂದ ‘ಗೃಹೇ ಗತ…’ ತನಕದ ಪಾಠ ṭ-ಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಕೋಟರೇ…’ ರಿಂದ ‘ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕ…’ ತನಕದ ಪಾಠವೂ ṭ-ಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. (ಮುಖ್ಯಾರ್ಥ:) ಗುರಿಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ ಮಂಗಳವೂ ಅಗತ್ಯ ದ್ರವ್ಯವೂ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಹೇ ರಾಮ, ಶಕುನಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾಯಿಗಳು ಹಾಗೂ ನರಿಗಳು ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನೂ ತಿಳಿಯಬೇಕು.

Verse 21

भयाय स्वामिनि ज्ञेयमनिमित्तं रुतङ्गवां निशि चौरभयाय स्याद्विकृतं मृत्यवे तथा

ನಾಯಿಗಳು ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಕೂಗುವುದು ಸ್ವಾಮಿಗೆ ಭಯದ ಸೂಚನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ರಾತ್ರಿ ಅದು ಕಳ್ಳರ ಭಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ; ಧ್ವನಿ ವಿಕೃತವಾದರೆ ಮರಣಸೂಚಕವೂ ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 22

शिवाय स्वामिनो रात्रौ बलीवर्दो नदन् भवेत् उत्सृष्टवृषभो राज्ञो विजयं सम्प्रयच्छति

ರಾತ್ರಿ ಎತ್ತು ಗರ್ಜಿಸಿದರೆ ಅದು ಸ್ವಾಮಿಗೆ ಶುಭಕರ. ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ ವೃಷಭನು ರಾಜನಿಗೆ ವಿಜಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 23

अभयं भक्षयन्त्यश् च गावो दत्तास् तथा स्वकाः त्यक्तस्नेहाः स्ववत्सेषु गर्भक्षयकरा मताः

ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟ ಹಸುಗಳು—ಪರರದ್ದಾಗಲಿ ಸ್ವಂತದ್ದಾಗಲಿ—‘ಅಭಯಾ’ ಎಂಬ ಸಸ್ಯವನ್ನು ತಿಂದರೆ, ಅವು ತಮ್ಮ ಕರುಗಳ ಮೇಲಿನ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಗರ್ಭಕ್ಷಯ (ಗರ್ಭಪಾತ) ಉಂಟುಮಾಡುವವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 24

भूमिं पादैर् विनिघ्नन्त्यो दीना भीता भयावहाः आर्द्राङ्ग्यो हृष्टरोमाश् च शृगलग्नमृदः शुभाः

ಕಾಲಿನಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾ—ದೀನ, ಭೀತ, ಭಯಂಕರವಾಗಿ—ಒದ್ದೆಯಾದ ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ, ರೋಮಾಂಚಗೊಂಡು, ಮತ್ತು ನರಿಯಿಗೆ ಅಂಟುವ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಲೇಪಿತವಾಗಿರುವ (ಸ್ತ್ರೀಯರು) ಶುಭಶಕುನವೆಂದು ಎಣೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 25

महिष्यादिषु चाप्येतत् सर्वं वाच्यं विजानता आरोहणं तथान्येन सपर्याणस्य वाजिनः

ಮಹಿಷಾದಿ (ಇತರೆ ವಾಹನಗಳು) ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಧಿಜ್ಞನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಸಪರ್ಯೆ (ಸೇವೆ-ಸತ್ಕಾರ) ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಏರುವುದು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಂದ ನಡೆಯಬೇಕು.

Verse 26

जलोपवेशनं नेष्टं भूमौ च परिवर्तनं विपत्करन्तुरङ्गस्य सुप्तं वाप्यनिमित्ततः

ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಶುಭ; ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉರುಳಾಡುವುದೂ ಅಶುಭ. ಯಾರ ದೇಹವು ವಿಪತ್ತಿನ ಕಡೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆಯೋ, ಅವರಿಗೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಬರುವ ನಿದ್ರೆಯೂ ದುಶಕುನ.

Verse 27

यवमोदकयोर्द्वेषस्त्वकस्माच्च न शस्यते वदनाद्रुधिरोत्पत्तिर्वेपनं न च शस्यते

ಯವ ಅಥವಾ ಮೋದಕದ ಮೇಲೆ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ದ್ವೇಷ ಉಂಟಾಗುವುದು ಶುಭವಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಬಾಯಿಂದ ರಕ್ತ ಹೊರಬರುವುದು ಮತ್ತು ಕಂಪನವೂ ಅಶುಭ ಸೂಚನೆಗಳು.

Verse 28

क्रीडन् वैकः कपोतैश् च सारिकाभिर्मृतिं वदेत् साश्रुनेत्रो जिह्वया च पादलेही विनष्टये

ಒಂಟಿ ಪಕ್ಷಿ ಪಾರಿವಾಳಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರಿಕೆ (ಮೈನಾ)ಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಟವಾಡುತ್ತ ಕಂಡರೆ ಅದು ಮರಣಸೂಚನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿದ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ನಾಲಿಗೆಯಿಂದ ಕಾಲು ನಕ್ಕುವುದು ವಿನಾಶದ ಲಕ್ಷಣಗಳು.

Verse 29

वामपादेन च तथा विलिखंश् च वसुन्धरां स्वपेद्वा वामपार्श्वेन दिवा वा न शुभप्रदः

ಎಡ ಕಾಲಿನಿಂದ ನೆಲವನ್ನು ಗೀರುವುದು/ಗುರುತುಮಾಡುವುದು, ಅಥವಾ ಎಡ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಮಲಗುವುದು, ಅಥವಾ ಹಗಲು ನಿದ್ರೆ ಮಾಡುವುದು—ಇವು ಶುಭಫಲ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 30

भयाय स्यात् सकृन्मूत्री तथा निद्राविलाननः सपर्यार्हस्येति साधुः विनाशकृदिति ज , ट च आरोहणं न चेद्दद्यात् प्रतीपं वा गृहं व्रजेत्

ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಆಗುವುದು ಮತ್ತು ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಮುಖ ಮಂಕಾಗಿರುವುದು—ಇವು ಭಯದ ಸೂಚನೆ. ಆ ವೇಳೆ ಯಾರಾದರೂ “ಇವನು ಸೇವೆ/ಗೌರವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನು” ಎಂದರೆ ಶುಭ; ಆದರೆ ‘ಜ’ ಮತ್ತು ‘ಟ’ ಅಕ್ಷರಗಳು ವಿನಾಶಕಾರಕವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ವಾಹನ/ಆರೋಹಣ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ, ಹಿಂದಿರುಗಿ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.

Verse 31

यात्राविघातमाचष्टे वामपार्श्वं तथा स्पृशन् हेषमाणः शत्रुयोधं पादस्पर्शी जयावहः

ಕುದುರೆ ತನ್ನ ಎಡ ಪಾರ್ಶ್ವವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಯಾತ್ರೆಗೆ ವಿಘ್ನವೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹೇಷಧ್ವನಿ ಮಾಡಿ ಖುರದಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೆ ಶತ್ರುವಿನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಸೂಚನೆ; ಖುರಸ್ಪರ್ಶಿ ಅಶ್ವ ವಿಜಯಪ್ರದನು.

Verse 32

ग्रामे व्रजति नागश्चेन् मैथुनं देशहा भवेत् प्रसूता नागवनिता मत्ता चान्ताय भूपतेः

ಆನೆ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ ದೇಶಹಾನಿ/ಭೂಮಿನಾಶದ ಸೂಚನೆ. ಅದು ಮೈಥುನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ ಪ್ರದೇಶಕ್ಷಯದ ಸೂಚಕ. ಪ್ರಸೂತಾ ಆನೆಹೆಣ್ಣು ಅಥವಾ ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆ—ಇವು ರಾಜನ ಅಂತ್ಯ (ಮರಣ/ವಿನಾಶ)ದ ಪೂರ್ವಲಕ್ಷಣಗಳು.

Verse 33

आरोहणं न चेद्दद्यात् प्रतीपं वा गृहं व्रजेत् मदं वा वारणो जह्याद्राजघातकरो भवेत्

ಯಾರಾದರೂ ಏರುವ ಆಸನ/ವಾಹನವನ್ನು ಕೊಡದೆ ಇದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ವೈರಿಭಾವದಿಂದ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿದರೆ, ಅಥವಾ ಆನೆಯ ಮದವನ್ನು ಕಳೆಸಿದರೆ—ಅವನು ರಾಜಘಾತಕ್ಕೆ ಕಾರಣಕರ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 34

वामं दक्षिणपादेन पादमाक्रमते शुभः दक्षिणञ्च तथा दन्तं परिमार्ष्टि करेण च

ಬಲ ಪಾದದಿಂದ ಎಡ ಪಾದದ ಮೇಲೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುವುದು ಶುಭ; ಹಾಗೆಯೇ ಬಲಭಾಗದ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೈಯಿಂದ ಒರೆಸಿ ಶುದ್ಧಪಡಿಸುವುದೂ ಶುಭಲಕ್ಷಣ.

Verse 35

वृषो ऽश्वः कुञ्जरो वापि रिपुसैन्यगतो ऽशुभः खण्डमेघातिवृष्ट्या तु सेना नाशमवाप्नुयात्

ಎತ್ತು, ಕುದುರೆ ಅಥವಾ ಆನೆ ಶತ್ರುಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ ಅದು ಅಶುಭ ಸೂಚನೆ; ಚಿದ್ರಿತ/ಖಂಡಮೇಘಗಳಿಂದ ಅತಿವೃಷ್ಟಿ ಬಂದರೆ ಸೇನೆ ನಾಶವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತದೆ.

Verse 36

प्रतिकूलग्रहर्क्षात्तु तथा सम्मुखमारुतात् यात्राकाले रणे वापि छत्रादिपतनं भयं

ಗ್ರಹ‑ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಪ್ರತಿಕೂಲವಾಗಿದ್ದು ಎದುರುಗಾಳಿ ಬೀಸಿದರೆ, ಪ್ರಯಾಣಕಾಲದಲ್ಲಾಗಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಾಗಲಿ ಛತ್ರಾದಿ ಬೀಳುವುದು ಭಯದ ಅಶುಭ ಶಕುನವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 37

हृष्टा नराश्चानुलोमा ग्रहा वै जयलक्षणं काकैर् योधाभिभवनं क्रव्याद्भिर्मण्डलक्षयः

ಜನರು ಹರ್ಷಿತರಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ಗ್ರಹಗಳ ಅನುಕೂಲ (ನೇರ) ಗತಿ—ಇವು ಜಯಲಕ್ಷಣಗಳು. ಆದರೆ ಕಾಗೆಗಳು ಯೋಧರನ್ನು ಮೀರಿಸಿ, ಶವಭಕ್ಷಕರು ಪ್ರಬಲರಾದರೆ ರಾಜ್ಯಮಂಡಲದ ಕ್ಷಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ।

Verse 38

प्राचीपश्चिमकैशानी शौम्या प्रेष्ठा शुभा च दिक्

ಪೂರ್ವ, ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಈಶಾನ (ಉತ್ತರ‑ಪೂರ್ವ) ದಿಕ್ಕುಗಳು ಸೌಮ್ಯ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಶುಭವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।