Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 72

गवां क्षीरं प्रदातव्यं जिह्वाशोधनमुत्तमम् । जिह्वापरीक्षणं कुर्याद्दग्धा चेन्न तु विमोच्यते

gavāṃ kṣīraṃ pradātavyaṃ jihvāśodhanamuttamam | jihvāparīkṣaṇaṃ kuryāddagdhā cenna tu vimocyate

គួរផ្តល់ទឹកដោះគោ ដើម្បីជាការសម្អាតអណ្ដាតដ៏ប្រសើរ។ គួរពិនិត្យអណ្ដាត; បើឆេះរលាក នោះមិនត្រូវដោះលែងទេ។

गवाम्of cows
गवाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे षष्ठी बहुवचनम्
क्षीरम्milk
क्षीरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्
प्रदातव्यम्should be given
प्रदातव्यम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √दा (धातु) तव्यत् (कृत्य)
Formकृत्य-प्रत्ययान्त (तव्यत्); नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; विधेयार्थः ("should be given")
जिह्वा-शोधनम्purification of the tongue
जिह्वा-शोधनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजिह्वा (प्रातिपदिक) + शोधन (प्रातिपदिक; √शुध् (धातु) ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (जिह्वायाः शोधनम्)
उत्तमम्excellent
उत्तमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; विशेषणम्
जिह्वा-परिक्षणम्examination of the tongue
जिह्वा-परिक्षणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजिह्वा (प्रातिपदिक) + परिक्षण (प्रातिपदिक; परि + √ईक्ष् (धातु) ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (जिह्वायाः परिक्षणम्)
कुर्यात्should do
कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
दग्धाburnt
दग्धा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootदग्ध (कृदन्त; √दह् (धातु) क्त)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम् (जिह्वा-सम्बन्धे)
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Clause-link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्त-निबन्धक (conditional particle)
not
:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोध (but/indeed)
विमोच्यतेis released/freed
विमोच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + √मुच् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्; कर्मणि-प्रयोगः (passive sense)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Scene: After the ordeal, attendants offer cow’s milk to the accused; the officiant inspects the tongue under lamplight; the decision of release hinges on whether burning is visible.

FAQs

Dharma links inner truth to outward signs; compassion (milk as soothing purifier) accompanies strict moral discernment.

No holy site is described; this is a procedural instruction.

Give cow’s milk for tongue-cleansing and assess the tongue; a burn mark implies the person is not acquitted.