Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 69

Devanagari script

पाद्यमाचमनं दत्त्वा मधुपर्कं च गां तथा । प्रदानस्य प्रयोगं च संचिंतयंति ब्राह्मणाः

Transliteration

pādyamācamanaṃ dattvā madhuparkaṃ ca gāṃ tathā | pradānasya prayogaṃ ca saṃciṃtayaṃti brāhmaṇāḥ

Translation

ក្រោយពេលបានថ្វាយទឹកលាងព្រះបាទ និងទឹកសម្រាប់ស្រង់មាត់ ព្រមទាំងមធុបរកៈ និងគោមួយ ដល់ព្រះអង្គ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយបានពិចារណាអំពីវិធីប្រកបពិធីប្រគេនទានឲ្យត្រឹមត្រូវ។

Word by Word

• पाद्यम्: water for washing feet (pādya)
• पाद्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पाद्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन

• आचमनम्: sipping-water/ācamanam
• आचमनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आचमन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन

• दत्त्वा: having given
• दत्त्वा: Kriya (Gerundial action/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having given)

• मधुपर्कम्: madhuparka offering
• मधुपर्कम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मधु + पर्क (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; समास: मधु-पर्क (a ritual mixture)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)

• गाम्: a cow
• गाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन

• तथा: also/likewise
• तथा: Kriya (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/प्रकारवाचक (also/likewise)

• प्रदानस्य: of the giving/ donation
• प्रदानस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: प्रदान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; षष्ठी (6th/Genitive); एकवचन

• प्रयोगम्: procedure/application
• प्रयोगम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रयोग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)

• संचिंतयन्ति: they consider/reflect upon
• संचिंतयन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-चिन्त् (धातु)
• Form: लट् (Present); प्रथमपुरुष (3rd person); बहुवचन; परस्मैपद

• ब्राह्मणाः: the Brahmins
• ब्राह्मणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/Nominative); बहुवचन

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)

Visual Art Cues

Scene: Brāhmaṇas seated in a semicircle with palm-leaf manuals, discussing the formalities of dāna; in front, ritual vessels for pādya and ācamanīya, a madhuparka bowl, and a decorated cow ready for gifting.

Characters & Entities

• Brāhmaṇas
• Śiva (contextual guest in wedding)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is upheld through correct ritual order—honoring the guest and performing dāna with due deliberation and purity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is specified; the focus is ritual dharma within the divine wedding episode.

What ritualistic prescription is mentioned?

Hospitality sequence: pādya, ācamana, madhuparka, and offering a cow; then ensuring proper pradāna-vidhi.