Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 11

Devanagari script

सांबस्य तमभिप्रायं विज्ञाय स महामुनिः । विवेश सुमहारम्यं नारदः कृष्णमंदिरम्

Transliteration

sāṃbasya tamabhiprāyaṃ vijñāya sa mahāmuniḥ | viveśa sumahāramyaṃ nāradaḥ kṛṣṇamaṃdiram

Translation

ដោយដឹងចេតនារបស់ សាំបា មហាមុនី នារ៉ដា បានចូលទៅក្នុងព្រះវិហារ-ព្រះរាជវាំងរបស់ ព្រះក្រឹស្ណា ដែលស្រស់ស្អាតយ៉ាងក្រៃលែង។

Word by Word

• सांबस्य: of Sāmba
• सांबस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सांब (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• तम्: that
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• अभिप्रायम्: intention, thought
• अभिप्रायम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अभिप्राय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• विज्ञाय: having understood
• विज्ञाय: Kriya-viseshana (Adverbial to main verb/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: वि-ज्ञा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययभाव; ‘having known’

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• महामुनिः: the great sage
• महामुनिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महामुनि (प्रातिपदिक: महा + मुनि)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• विवेश: entered
• विवेश: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-विश् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• सुमहारम्यम्: very greatly delightful
• सुमहारम्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सुमहारम्य (प्रातिपदिक: सु + महा + रम्य)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘मन्दिरम्’)

• नारदः: Nārada
• नारदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• कृष्णमन्दिरम्: Kṛṣṇa’s temple/abode
• कृष्णमन्दिरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण + मन्दिर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa narrative frame)

Skanda Dialogue

Listener: Assembly of sages (frame audience)

Visual Art Cues

Scene: Nārada, vīṇā-bearing sage, steps into an exceedingly beautiful Kṛṣṇa-mandira—part palace, part sanctum—where divine opulence and devotional serenity mingle; attendants pause as the sage enters with purposeful calm.

Characters & Entities

• Sāmba
• Nārada
• Kṛṣṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Great sages act with discernment; they respond to adharma by guiding events toward correction and dharmic resolution.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā is the narrative location, with Kṛṣṇa’s splendid residence highlighted.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the verse narrates movement into Kṛṣṇa’s abode.