HomeRamayanaBala KandaSarga 8Shloka 5
Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

अष्टमः सर्गः

Daśaratha Resolves on the Aśvamedha (Horse-Sacrifice) for Progeny

ततस्सुमन्त्रस्त्वरितं गत्वा त्वरितविक्रम:।समानयत्स तान् सर्वान् समस्तान्वेदपारगान् ।।।।सुयज्ञं वामदेवं च जाबालिमथ काश्यपम् ।परोहितं वसिष्ठं च ये चान्ये व्दिजसत्तमा: ।। ।।

tataḥ sumantras tvaritaṃ gatvā tvarita-vikramaḥ |

samānayat sa tān sarvān samastān veda-pāragān ||

ដូច្នេះ សុមន្ត្រា ដែលរហ័សរហួនក្នុងការប្រតិបត្តិ បានប្រញាប់ទៅ ហើយនាំមកវិញនូវព្រហ្មណ៍ទាំងអស់—អ្នកប្រាជ្ញជ្រៅជ្រះក្នុងវេទទាំងមូល—មកជុំគ្នាពេញលេញ។

ततःthen, thereafter
ततः:
काल-अधिकरण (Temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; from तद्)
Formअव्यय (adverb of sequence)
अब्रवीत्said, spoke
अब्रवीत्:
क्रिया (Kriyā)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
इदम्this (command)
इदम्:
कर्म (Karma/Object; content)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया, एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
राजाthe king
राजा:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सुमन्त्रम्Sumantra
सुमन्त्रम्:
सम्प्रदान/कर्म (Recipient/Addressed object)
TypeNoun
Rootसुमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मन्त्रिसत्तमम्best of ministers
मन्त्रिसत्तमम्:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootमन्त्रिन् + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (best among ministers), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'सुमन्त्रम्' इति विशेष्येण सह
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
क्रियाविशेषण (Adverb)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्रम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb of manner)
आनयbring
आनय:
क्रिया (Kriyā)
TypeVerb
Rootआ-नी (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
मेfor me / to me
मे:
सम्प्रदान (Sampradāna/Beneficiary)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी/चतुर्थी-एकवचन (Genitive/Dative singular; enclitic)
सर्वान्all
सर्वान्:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; 'गुरून्' इति विशेष्येण सह
गुरून्teachers, elders
गुरून्:
कर्म (Karma/Object of 'आनय')
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
तान्those
तान्:
कर्म (Karma; appositional)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया, बहुवचन, पुंलिङ्ग
सपुरोहितान्together with the priests
सपुरोहितान्:
विशेषण (Viśeṣaṇa)
TypeAdjective
Rootस + पुरोहित (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव (with priests), पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; 'तान्/गुरून्' इत्यस्य विशेषणम्

On listening to these exceedingly charming words, their bright countenances shone resplendent like lotuses after the departure of winter.ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে বালকাণ্ডে অষ্টমস্সর্গ:৷৷Thus ends the eighth sarga of Balakanda of the holy Ramayana the first epic composed by sage Valmiki.

S
Sumantra

FAQs

Faithful execution of one’s assigned duty (sevā-dharma): Sumantra promptly fulfills the king’s lawful command.

After being instructed, Sumantra hastens to gather the Veda-versed Brahmins needed for the forthcoming sacrifice.

Sumantra’s efficiency, loyalty, and readiness to serve righteous royal purposes.