Shloka 59

पुत्रजन्मोत्सवः — Birth of the Princes and Viśvāmitra’s Arrival

Bālakāṇḍa 18

Devanagari script

For Yuddhakanda and Uttarakanda, the Data was being entered. For Remaining the Data doesn't exist for the selected values!!

Transliteration

For Yuddhakanda and Uttarakanda, the Data was being entered.

For Remaining the Data doesn't exist for the selected values!!

Translation

សម្រាប់ បាលកណ្ឌ សರ್ಗ ១៨ ខណ្ឌ 1.18.59 មិនមានអត្ថបទសំស្ក្រឹតនៅក្នុងទិន្នន័យដែលបានផ្តល់ទេ; មានតែសេចក្តីជូនដំណឹងអំពីការមានទិន្នន័យ ដូច្នេះមិនអាចបកប្រែជាវចនៈគម្ពីរបាន។

Word by Word

• तत्: that
• तत्: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘वाक्यम्’ विशेषण

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया/gerundial)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु) + क्त्वा (कृत्-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• राजसिंहस्य: of the lion among kings
• राजसिंहस्य: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: राज (प्रातिपदिक) + सिंह (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (descriptive: ‘lion among kings’), पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• वाक्यम्: speech/words
• वाक्यम्: Karma (कर्म/Object of ‘श्रुत्वा’)
• Type: Noun
• Root: वाक्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• अद्भुतविस्तरम्: marvelously detailed
• अद्भुतविस्तरम्: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अद्भुत (प्रातिपदिक) + विस्तर (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (descriptive: ‘wonderful in extent/detail’), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘वाक्यम्’ विशेषण

• हृष्टरोमा: thrill-haired (with bristling hair)
• हृष्टरोमा: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: हृष्ट (प्रातिपदिक) + रोमान्/रोम (प्रातिपदिक)
• Form: बहुव्रीहि (possessive: ‘whose hairs are thrilled’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘विश्वामित्रः’ विशेषण

• महातेजाः: of great radiance/power
• महातेजाः: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक) + तेजस् (प्रातिपदिक)
• Form: बहुव्रीहि (possessive: ‘of great splendor’), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘विश्वामित्रः’ विशेषण

• विश्वामित्रः: Viśvāmitra
• विश्वामित्रः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: विश्वामित्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अभ्यभाषत: spoke/addressed
• अभ्यभाषत: Kriyā (क्रिया/finite verb)
• Type: Verb
• Root: अभि + भाष् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

FAQs

How do Dharma and Satya apply when the source verse text is missing?

Dharma and Satya require intellectual honesty: one should not fabricate a śloka or meaning; instead, acknowledge the absence and seek an authentic recension/manuscript source.

What should be done to correctly process Bala-kāṇḍa 1.18.59?

Provide the actual Devanāgarī verse text (or a reliable edition reference for the IIT Kanpur Southern Recension) so it can be transliterated, translated, and analyzed without conjecture.