Adhyaya 12
Bhāgavata-Māhātmya and the Complete Summary of the Śrīmad-Bhāgavatam
បន្តការបញ្ចប់ស្កន្ធ ១២ ដោយបង្ហាញភាពងងឹតនៃកលិយុគ និងការបន្ទាន់នៃសាធនាធម្ម សូត គោស្វាមី ថ្វាយបង្គំដល់ភក្តិធម្ម និងព្រះស្រីក្រឹෂ្ណា ហើយសង្ខេបមាតិកាភាគវតំតាមកាន់តូ៖ សೃគ្គ វិសೃគ្គ និរោធ មន្វន្តរ អវតារ វង្ស និងប្រវត្តិសន្ត បូកទាំងក្រឹෂ្ណលីឡាជាចម្បង។ បន្ទាប់មក គាត់សរសើរពាក្យលើសលោកដែលសរសើរហរិថាជាសាស្ត្រដ៏មង្គលតែមួយ ប្រៀបធៀបនឹងការនិយាយលោកិយ និងប្រកាសថា សូម្បីតែការបញ្ចេញពាក្យ ‘Namo Hari’ ដោយចៃដន្យក៏បរិសុទ្ធ។ ចុងក្រោយ បញ្ជាក់ផលនៃការស្តាប់/អាន ជាពិសេសថ្ងៃឯកាទសី/ទ្វាទសី និងនៅទីរថៈ ហើយថ្វាយគោរពដល់សុកទេវ គោស្វាមី ជាវាគ្មិនគំរូ ដែលបំភ្លឺសច្ចៈដាច់ខាតតាមលីឡាផ្អែមល្ហែមរបស់ក្រឹષ្ណា។ សារសំខាន់៖ អាស្រ័យគឺហរិ តាមរយៈភាគវត-ស្រាវណ និងកីរតន។
Shlokas
Verse 1
सूत उवाच नमो धर्माय महते नम: कृष्णाय वेधसे । ब्रह्मणेभ्यो नमस्कृत्य धर्मान् वक्ष्ये सनातनान् ॥ १ ॥
សូតបាននិយាយថា៖ សូមនមស្ការចំពោះធម៌ដ៏មហិមា គឺសេវាភក្តិ; សូមនមស្ការចំពោះព្រះក្រឹស្ណា ជាព្រះសೃಷ್ಟិករ; ហើយក្រោយពីគោរពដល់ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ខ្ញុំនឹងពណ៌នាធម៌អស់កល្បជានិច្ច។
Verse 2
एतद् व: कथितं विप्रा विष्णोश्चरितमद्भुतम् । भवद्भिर्यदहं पृष्टो नराणां पुरुषोचितम् ॥ २ ॥
ឱ ព្រះវិប្រាទាំងឡាយ ដូចដែលអ្នកបានសួរខ្ញុំ ខ្ញុំបាននិទានអំពីលីឡាអស្ចារ្យរបស់ព្រះវិษ្ណុជូនអ្នក។ ការស្តាប់និទានបែបនេះហើយ ជាកិច្ចការសមរម្យសម្រាប់មនុស្សពិត។
Verse 3
अत्र सङ्कीर्तित: साक्षात् सर्वपापहरो हरि: । नारायणो हृषीकेशो भगवान् सात्वतां पति: ॥ ३ ॥
ក្នុងអក្សរសាស្ត្រនេះ មានការសង្កីរតន៍សរសើរព្រះហរិដោយផ្ទាល់យ៉ាងពេញលេញ ព្រះអង្គជាអ្នកលុបបំបាត់ផលបាបទាំងអស់របស់អ្នកភក្តិ។ ព្រះអម្ចាស់ត្រូវបានសរសើរថា ជាព្រះនារាយណៈ ព្រះហ្រឹសីកេស និងជាព្រះភគវានម្ចាស់នៃសាត្វតៈ។
Verse 4
अत्र ब्रह्म परं गुह्यं जगत: प्रभवाप्ययम् । ज्ञानं च तदुपाख्यानं प्रोक्तं विज्ञानसंयुतम् ॥ ४ ॥
នៅទីនេះបានពណ៌នាអំពីអាថ៌កំបាំងដ៏ជ្រាលជ្រៅនៃព្រះព្រហ្មអតិបរមា ជាមូលហេតុនៃការបង្កើត និងការលាយបាត់នៃលោក។ ក៏មានចំណេះដឹងទេវីអំពីព្រះองค์ វិធីអនុវត្តដើម្បីបណ្តុះវា និងការយល់ដឹងលើសលោកីយ៍ផងដែរ។
Verse 5
भक्तियोग: समाख्यातो वैराग्यं च तदाश्रयम् । पारीक्षितमुपाख्यानं नारदाख्यानमेव च ॥ ५ ॥
នៅទីនេះបានពន្យល់អំពីភក្តិយោគ និងវೈរាគ្យៈ (ការមិនជាប់ចិត្ត) ដែលអាស្រ័យលើវា។ ក៏បានរៀបរាប់រឿងរ៉ាវរបស់មហារាជ បរិក្សិត និងអាខ្យានរបស់ឥសី នារទផងដែរ។
Verse 6
प्रायोपवेशो राजर्षेर्विप्रशापात् परीक्षित: । शुकस्य ब्रह्मर्षभस्य संवादश्च परीक्षित: ॥ ६ ॥
ក៏បានរៀបរាប់ថា ដោយសារពាក្យសាបរបស់កូនប្រុសព្រះព្រាហ្មណ៍ មហាក្សត្រសន្ត Parīkṣit បានអនុវត្ត prāyopaveśa—អង្គុយអត់អាហាររហូតដល់ស្លាប់។ ហើយក៏មានសន្ទនារវាង Parīkṣit និង Śukadeva Gosvāmī ដែលល្អឥតខ្ចោះក្នុងចំណោមព្រះព្រាហ្មណ៍។
Verse 7
योगधारणयोत्क्रान्ति: संवादो नारदाजयो: । अवतारानुगीतं च सर्ग: प्राधानिकोऽग्रत: ॥ ७ ॥
ភាគវតំបានពន្យល់អំពីវិធីទទួលបានការលោះលែងនៅពេលជិតស្លាប់ ដោយការអនុវត្តការផ្តោតចិត្តថេរនៅក្នុងយោគៈ។ ក៏មានសន្ទនារវាង នារទ និង ព្រហ្មា ការរាយនាមអវតាររបស់ព្រះបុគ្គលភាពដ៏អតិបរមា និងការពិពណ៌នាសកលលោកកើតឡើងតាមលំដាប់ ចាប់ពីសភាពមិនបង្ហាញនៃប្រធាន។
Verse 8
विदुरोद्धवसंवाद: क्षत्तृमैत्रेययोस्तत: । पुराणसंहिताप्रश्नो महापुरुषसंस्थिति: ॥ ८ ॥
គម្ពីរនេះក៏រៀបរាប់សន្ទនារបស់ វិទុរ ជាមួយ ឧទ្ធវ និងបន្ទាប់មកជាមួយ មៃត្រេយៈ។ មានសំណួរអំពីមាតិកានៃសំហិតាពុរាណនេះ និងការដែលនៅពេលប្រល័យ សកលសൃഷ്ടិ ត្រូវបានរុំចូល និងបញ្ចប់នៅក្នុងព្រះកាយរបស់ មហាបុរស គឺព្រះអម្ចាស់អតិបរមា។
Verse 9
तत: प्राकृतिक: सर्ग: सप्त वैकृतिकाश्च ये । ततो ब्रह्माण्डसम्भूतिर्वैराज: पुरुषो यत: ॥ ९ ॥
បន្ទាប់មក បានពណ៌នាអំពីសೃષ્ટិដែលកើតពីការរំញ័រនៃគុណទាំងបីនៃប្រក្រឹតិ, ដំណាក់កាលប្រែប្រួលធាតុចំនួនប្រាំពីរ, និងការបង្កើត “ស៊ុតចក្រវាល” (ព្រហ្មណ្ឌ) ដែលពីនោះបានបង្ហាញរូបសកលនៃព្រះអម្ចាស់ គឺ វិរាដ (វೈរាជ) បុរស—ទាំងអស់នេះបានរៀបរាប់យ៉ាងលម្អិត។
Verse 10
कालस्य स्थूलसूक्ष्मस्य गति: पद्मसमुद्भव: । भुव उद्धरणेऽम्भोधेर्हिरण्याक्षवधो यथा ॥ १० ॥
ប្រធានបទផ្សេងទៀតរួមមាន ចលនានៃកាលៈទេសៈទាំងស្រាលនិងល្អិត, ការកើតឡើងនៃផ្កាឈូកពីផ្ចិតរបស់ គರ್ಭોદកશាយী វិષ્ણុ, និងការសម្លាប់អសុរ ហិរណ្យាក្ស នៅពេលលើកផែនដីឡើងពីសមុទ្រ គર્ભોદក។
Verse 11
ऊर्ध्वतिर्यगवाक्सर्गो रुद्रसर्गस्तथैव च । अर्धनारीश्वरस्याथ यत: स्वायम्भुवो मनु: ॥ ११ ॥
ភាគវតំក៏ពណ៌នាអំពីសૃષ્ટិរបស់ទេវតា សត្វ និងជាតិអសុរ; កំណើតរបស់ព្រះរុទ្រ; និងការបង្ហាញរបស់ ស្វាយម្ភូវ មនុ ពី អឌ្ឍនារីឥશ્વរ (ព្រះអម្ចាស់កន្លះបុរសកន្លះស្ត្រី)។
Verse 12
शतरूपा च या स्त्रीणामाद्या प्रकृतिरुत्तमा । सन्तानो धर्मपत्नीनां कर्दमस्य प्रजापते: ॥ १२ ॥
ក៏បានរៀបរាប់អំពីការបង្ហាញនៃស្ត្រីដំបូង គឺ សតរូបា ដែលជាមហេសីដ៏ប្រសើររបស់ មនុ និងអំពីពូជពង្សរបស់ភរិយាធម៌ទាំងឡាយនៃ ប្រជាបតិ កර්ទម។
Verse 13
अवतारो भगवत: कपिलस्य महात्मन: । देवहूत्याश्च संवाद: कपिलेन च धीमता ॥ १३ ॥
ភាគវតំបានពណ៌នាអំពីអវតាររបស់ព្រះអម្ចាស់ជាព្រះឥសីដ៏អធិក គបិល និងបានកត់ត្រាសន្ទនារវាងគបិលដ៏ប្រាជ្ញា និងមាតារបស់ព្រះអង្គ គឺ ទេវហូទី។
Verse 14
नवब्रह्मसमुत्पत्तिर्दक्षयज्ञविनाशनम् । ध्रुवस्य चरितं पश्चात्पृथो: प्राचीनबर्हिष: ॥ १४ ॥ नारदस्य च संवादस्तत: प्रैयव्रतं द्विजा: । नाभेस्ततोऽनु चरितमृषभस्य भरतस्य च ॥ १५ ॥
នៅទីនេះបានពិពណ៌នាអំពីពូជពង្សនៃព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏អស្ចារ្យទាំង៩ ការបំផ្លាញយជ្ញរបស់ទក្សៈ ប្រវត្តិធ្រវមហារាជ បន្ទាប់មករឿងរ៉ាវរបស់ព្រះបាទព្រឹថុ និងព្រះបាទប្រាចីនបរហិ ការសន្ទនារវាងប្រាចីនបរហិ និងនារ៉ទ និងជីវិតរបស់មហារាជព្រីយវ្រត។ បន្ទាប់មក ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ភាគវតម៍ក៏និយាយពីគុណ និងកិច្ចការរបស់ព្រះបាទនាភិ ព្រះអម្ចាស់ឫសភៈ និងព្រះបាទភរតផងដែរ។
Verse 15
नवब्रह्मसमुत्पत्तिर्दक्षयज्ञविनाशनम् । ध्रुवस्य चरितं पश्चात्पृथो: प्राचीनबर्हिष: ॥ १४ ॥ नारदस्य च संवादस्तत: प्रैयव्रतं द्विजा: । नाभेस्ततोऽनु चरितमृषभस्य भरतस्य च ॥ १५ ॥
នៅទីនេះបានពិពណ៌នាអំពីពូជពង្សនៃព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏អស្ចារ្យទាំង៩ ការបំផ្លាញយជ្ញរបស់ទក្សៈ ប្រវត្តិធ្រវមហារាជ បន្ទាប់មករឿងរ៉ាវរបស់ព្រះបាទព្រឹថុ និងព្រះបាទប្រាចីនបរហិ ការសន្ទនារវាងប្រាចីនបរហិ និងនារ៉ទ និងជីវិតរបស់មហារាជព្រីយវ្រត។ បន្ទាប់មក ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ភាគវតម៍ក៏និយាយពីគុណ និងកិច្ចការរបស់ព្រះបាទនាភិ ព្រះអម្ចាស់ឫសភៈ និងព្រះបាទភរតផងដែរ។
Verse 16
द्वीपवर्षसमुद्राणां गिरिनद्युपवर्णनम् । ज्योतिश्चक्रस्य संस्थानं पातालनरकस्थिति: ॥ १६ ॥
ភាគវតម៍ពិពណ៌នាយ៉ាងលម្អិតអំពីទ្វីប តំបន់ សមុទ្រ ភ្នំ និងទន្លេនៅលើផែនដី។ ក៏បានពន្យល់អំពីការរៀបចំរង្វង់តារាស្ថាន និងស្ថានភាពនៅតំបន់ក្រោមដី និងនរកផងដែរ។
Verse 17
दक्षजन्म प्रचेतोभ्यस्तत्पुत्रीणां च सन्तति: । यतो देवासुरनरास्तिर्यङ्नगखगादय: ॥ १७ ॥
ក៏បានពិពណ៌នាអំពីការកើតឡើងវិញរបស់ប្រជាបតិទក្សៈជាកូនប្រុសរបស់ព្រាចេតាស និងពូជពង្សរបស់កូនស្រីទក្សៈ ដែលពីនោះបានចាប់ផ្តើមជាតិពូជនៃទេវតា អសុរ មនុស្ស សត្វ ពស់ (នាគ) បក្សី និងផ្សេងៗទៀត។
Verse 18
त्वाष्ट्रस्य जन्म निधनं पुत्रयोश्च दितेर्द्विजा: । दैत्येश्वरस्य चरितं प्रह्लादस्य महात्मन: ॥ १८ ॥
ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ក៏បានរៀបរាប់អំពីកំណើត និងមរណភាពរបស់វ្រឹត្រាសុរៈ (កូនរបស់ទ្វាស្ត្រៈ) និងកំណើត-មរណភាពរបស់កូនប្រុសទិតិ គឺ ហិរណ្យាក្ស និង ហិរណ្យកឝិពុ ព្រមទាំងប្រវត្តិរបស់មហាត្មា ប្រាហ្លាទ ដែលជាអ្នកឧត្តមបំផុតក្នុងពូជទិតិ។
Verse 19
मन्वन्तरानुकथनं गजेन्द्रस्य विमोक्षणम् । मन्वन्तरावताराश्च विष्णोर्हयशिरादय: ॥ १९ ॥
នៅទីនេះក៏បានពណ៌នាអំពីរជ្ជកាលនៃមនុម្នាក់ៗ ការរំដោះគជេន្ទ្រ និងអវតារពិសេសរបស់ព្រះវិṣṇុក្នុងមន្វន្តរនីមួយៗ ដូចជា ហយសីර්ษា ជាដើម។
Verse 20
कौर्मं मात्स्यं नारसिंहं वामनं च जगत्पते: । क्षीरोदमथनं तद्वदमृतार्थे दिवौकसाम् ॥ २० ॥
ភាគវតមក៏ប្រាប់អំពីការអវតាររបស់ព្រះម្ចាស់នៃលោកជា កូរមៈ មត្ស្យៈ នរសിംហៈ និង វាមនៈ ហើយក៏មានរឿងទេវតាមូកសមុទ្រទឹកដោះ ដើម្បីទទួលអម្រឹត។
Verse 21
देवासुरमहायुद्धं राजवंशानुकीर्तनम् । इक्ष्वाकुजन्म तद्वंश: सुद्युम्नस्य महात्मन: ॥ २१ ॥
ក្នុងអក្សរសាស្ត្រនេះមានរឿងសង្គ្រាមដ៏ធំរវាងទេវតា និងអសុរ ការរៀបរាប់រាជវង្សនានាតាមលំដាប់ និងរឿងកំណើតរបស់ អិក្ស្វាគុ វង្សរបស់គាត់ ព្រមទាំងវង្សរបស់ សុទ្យុម្ន មហាត្មា។
Verse 22
इलोपाख्यानमत्रोक्तं तारोपाख्यानमेव च । सूर्यवंशानुकथनं शशादाद्या नृगादय: ॥ २२ ॥
នៅទីនេះបាននិយាយអំពីរឿងរបស់ អិឡា និងរឿងរបស់ តារា ហើយក៏មានការពណ៌នាពូជពង្សសូរ្យវង្ស រួមទាំងស្តេចដូចជា សសាទ និង ន្រឹគ ជាដើម។
Verse 23
सौकन्यं चाथ शर्याते: ककुत्स्थस्य च धीमत: । खट्वाङ्गस्य च मान्धातु: सौभरे: सगरस्य च ॥ २३ ॥
ក៏មានការនិទានអំពី សុកន្យា សរយាតិ កកុត្ស្ថដ៏ឆ្លាតវៃ ខដ្វាង្គ មាន្ធាតា សៅភរិ និង សគរ ផងដែរ។
Verse 24
रामस्य कोशलेन्द्रस्य चरितं किल्बिषापहम् । निमेरङ्गपरित्यागो जनकानां च सम्भव: ॥ २४ ॥
ក្នុង «ស្រីមទ្ភាគវតម» បានពណ៌នាព្រះចរិតដ៏បរិសុទ្ធរបស់ព្រះរាមចន្ទ្រា ព្រះអម្ចាស់នៃកោសល ដែលលាងបាប។ ក៏មានការពន្យល់អំពីព្រះរាជានិមិដែលលះបង់រាងកាយ និងការកើតមាននៃពូជពង្សព្រះរាជាជនកផងដែរ។
Verse 25
रामस्य भार्गवेन्द्रस्य नि:क्षत्रीकरणं भुव: । ऐलस्य सोमवंशस्य ययातेर्नहुषस्य च ॥ २५ ॥ दौष्मन्तेर्भरतस्यापि शान्तनोस्तत्सुतस्य च । ययातेर्ज्येष्ठपुत्रस्य यदोर्वंशोऽनुकीर्तित: ॥ २६ ॥
«ស្រីមទ្ភាគវតម» ពណ៌នាអំពីព្រះភគវាន បរśុរាម ពូជពង្សដ៏អធិករបស់ភೃគុ ដែលបានបំផ្លាញក្សត្រិយទាំងអស់លើផែនដី។ វាក៏រៀបរាប់ប្រវត្តិក្សត្រដ៏រុងរឿងក្នុងវង្សព្រះចន្ទ្រ (សោមវង្ស) ដូចជា អៃល, យយាតិ, នហុษ, ភរត កូនរបស់ទុṣ្យន្ត, សាន្តនុ និងកូនរបស់សាន្តនុ គឺ ភីṣ្ម; ហើយក៏សរសើរវង្សយទុ ដែលបង្កើតដោយយទុ កូនច្បងរបស់យយាតិ។
Verse 26
रामस्य भार्गवेन्द्रस्य नि:क्षत्रीकरणं भुव: । ऐलस्य सोमवंशस्य ययातेर्नहुषस्य च ॥ २५ ॥ दौष्मन्तेर्भरतस्यापि शान्तनोस्तत्सुतस्य च । ययातेर्ज्येष्ठपुत्रस्य यदोर्वंशोऽनुकीर्तित: ॥ २६ ॥
«ស្រីមទ្ភាគវតម» ពណ៌នាអំពីព្រះភគវាន បរśុរាម ពូជពង្សដ៏អធិករបស់ភṛគុ ដែលបានបំផ្លាញក្សត្រិយទាំងអស់លើផែនដី។ វាក៏រៀបរាប់ប្រវត្តិក្សត្រដ៏រុងរឿងក្នុងវង្សព្រះចន្ទ្រ (សោមវង្ស) ដូចជា អៃល, យយាតិ, នហុษ, ភរត កូនរបស់ទុṣ្យន្ត, សាន្តនុ និងកូនរបស់សាន្តនុ គឺ ភីṣ្ម; ហើយក៏សរសើរវង្សយទុ ដែលបង្កើតដោយយទុ កូនច្បងរបស់យយាតិ។
Verse 27
यत्रावतीर्णो भगवान् कृष्णाख्यो जगदीश्वर: । वसुदेवगृहे जन्म ततो वृद्धिश्च गोकुले ॥ २७ ॥
បានពណ៌នាលម្អិតថា ព្រះភគវាន ស្រីក្រឹṣṇa ព្រះអម្ចាស់នៃលោក បានអវតារនៅក្នុងវង្សយទុយ៉ាងដូចម្តេច; ព្រះអង្គប្រសូតនៅក្នុងគេហដ្ឋានវសុទេវយ៉ាងដូចម្តេច; ហើយបន្ទាប់មកព្រះអង្គបានលូតលាស់នៅគោកុលយ៉ាងដូចម្តេច។
Verse 28
तस्य कर्माण्यपाराणि कीर्तितान्यसुरद्विष: । पूतनासुपय:पानं शकटोच्चाटनं शिशो: ॥ २८ ॥ तृणावर्तस्य निष्पेषस्तथैव बकवत्सयो: । अघासुरवधो धात्रा वत्सपालावगूहनम् ॥ २९ ॥
ក៏បានសរសើរលីឡាដ៏អស្ចារ្យមិនមានទីបញ្ចប់របស់ព្រះស្រីក្រឹṣṇa អ្នកប្រឆាំងអសុរ—ព្រះអង្គបានបឺតយកដង្ហើមជីវិតរបស់ពូតនាជាមួយទឹកដោះ, បំបែករទេះ, បំផ្លាញត្រឹណាវរត, សម្លាប់បកាសុរ និងវត្សាសុរ, សម្លាប់អឃាសុរ, ហើយលីឡានៅពេលធាតា ព្រហ្មា លាក់កូនគោ និងមិត្តគោបាលក្នុងរូងភ្នំ។
Verse 29
तस्य कर्माण्यपाराणि कीर्तितान्यसुरद्विष: । पूतनासुपय:पानं शकटोच्चाटनं शिशो: ॥ २८ ॥ तृणावर्तस्य निष्पेषस्तथैव बकवत्सयो: । अघासुरवधो धात्रा वत्सपालावगूहनम् ॥ २९ ॥
គេបានសរសើរលីឡាអស្ចារ្យអនេករបស់ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈ អ្នកជាសត្រូវនៃអសុរ—ទ្រង់បឺតយកជីវពលរបស់ពូតនាជាមួយទឹកដោះ, បំបាក់រទេះ, បង្ក្រាបត្រីណាវរត, សម្លាប់បកាសុរ វត្សាសុរ និងអឃាសុរ, ហើយលីឡាដែលព្រះព្រហ្មលាក់កូនគោ និងមិត្តគោបាលក្នុងរូងភ្នំ។
Verse 30
धेनुकस्य सहभ्रातु: प्रलम्बस्य च सङ्क्षय: । गोपानां च परित्राणं दावाग्ने: परिसर्पत: ॥ ३० ॥
ភាគវតបុរាណពណ៌នាអំពីព្រះក្រឹស្ណៈ និងព្រះបលរាម សម្លាប់ធេនុការសុរ និងពួកគេ, ព្រះបលរាមបំផ្លាញប្រលម្បាសុរ, ហើយព្រះក្រឹស្ណៈសង្គ្រោះក្មេងគោបាលពីភ្លើងព្រៃដ៏កាចសាហាវដែលព័ទ្ធជុំវិញ។
Verse 31
दमनं कालियस्याहेर्महाहेर्नन्दमोक्षणम् । व्रतचर्या तु कन्यानां यत्र तुष्टोऽच्युतो व्रतै: ॥ ३१ ॥ प्रसादो यज्ञपत्नीभ्यो विप्राणां चानुतापनम् । गोवर्धनोद्धारणं च शक्रस्य सुरभेरथ ॥ ३२ ॥ यज्ञाभिषेक: कृष्णस्य स्त्रीभि: क्रीडा च रात्रिषु । शङ्खचूडस्य दुर्बुद्धेर्वधोऽरिष्टस्य केशिन: ॥ ३३ ॥
បានរៀបរាប់យ៉ាងលម្អិតអំពីការបង្ក្រាបពស់កាលិយៈ; ការសង្គ្រោះនន្ទមហារាជពីពស់ធំ; វ្រតដ៏តឹងរឹងរបស់ក្មេងស្រីគោពីដែលធ្វើឲ្យអច្យុតពេញព្រះហឫទ័យ; ព្រះមេត្តាចំពោះភរិយាព្រាហ្មណ៍ និងការសោកស្តាយរបស់ព្រាហ្មណ៍; ការលើកភ្នំគោវර්ធន បន្ទាប់មកឥន្ទ្រ និងគោសុរភីធ្វើពិធីបូជា‑អភិសេក; លីឡារាត្រីជាមួយគោពី; និងការសម្លាប់សង្ខចូឌ អរិષ્ટ និងកេសី—អសុរដ៏ល្ងង់—ទាំងនេះត្រូវបានពណ៌នាយ៉ាងពិស្តារ។
Verse 32
दमनं कालियस्याहेर्महाहेर्नन्दमोक्षणम् । व्रतचर्या तु कन्यानां यत्र तुष्टोऽच्युतो व्रतै: ॥ ३१ ॥ प्रसादो यज्ञपत्नीभ्यो विप्राणां चानुतापनम् । गोवर्धनोद्धारणं च शक्रस्य सुरभेरथ ॥ ३२ ॥ यज्ञाभिषेक: कृष्णस्य स्त्रीभि: क्रीडा च रात्रिषु । शङ्खचूडस्य दुर्बुद्धेर्वधोऽरिष्टस्य केशिन: ॥ ३३ ॥
បានរៀបរាប់យ៉ាងលម្អិតអំពីការបង្ក្រាបពស់កាលិយៈ; ការសង្គ្រោះនន្ទមហារាជពីពស់ធំ; វ្រតដ៏តឹងរឹងរបស់ក្មេងស្រីគោពីដែលធ្វើឲ្យអច្យុតពេញព្រះហឫទ័យ; ព្រះមេត្តាចំពោះភរិយាព្រាហ្មណ៍ និងការសោកស្តាយរបស់ព្រាហ្មណ៍; ការលើកភ្នំគោវර්ធន បន្ទាប់មកឥន្ទ្រ និងគោសុរភីធ្វើពិធីបូជា‑អភិសេក; លីឡារាត្រីជាមួយគោពី; និងការសម្លាប់សង្ខចូឌ អរិષ્ટ និងកេសី—អសុរដ៏ល្ងង់—ទាំងនេះត្រូវបានពណ៌នាយ៉ាងពិស្តារ។
Verse 33
दमनं कालियस्याहेर्महाहेर्नन्दमोक्षणम् । व्रतचर्या तु कन्यानां यत्र तुष्टोऽच्युतो व्रतै: ॥ ३१ ॥ प्रसादो यज्ञपत्नीभ्यो विप्राणां चानुतापनम् । गोवर्धनोद्धारणं च शक्रस्य सुरभेरथ ॥ ३२ ॥ यज्ञाभिषेक: कृष्णस्य स्त्रीभि: क्रीडा च रात्रिषु । शङ्खचूडस्य दुर्बुद्धेर्वधोऽरिष्टस्य केशिन: ॥ ३३ ॥
បានរៀបរាប់យ៉ាងលម្អិតអំពីការបង្ក្រាបពស់កាលិយៈ; ការសង្គ្រោះនន្ទមហារាជពីពស់ធំ; វ្រតដ៏តឹងរឹងរបស់ក្មេងស្រីគោពីដែលធ្វើឲ្យអច្យុតពេញព្រះហឫទ័យ; ព្រះមេត្តាចំពោះភរិយាព្រាហ្មណ៍ និងការសោកស្តាយរបស់ព្រាហ្មណ៍; ការលើកភ្នំគោវර්ធន បន្ទាប់មកឥន្ទ្រ និងគោសុរភីធ្វើពិធីបូជា‑អភិសេក; លីឡារាត្រីជាមួយគោពី; និងការសម្លាប់សង្ខចូឌ អរិષ્ટ និងកេសី—អសុរដ៏ល្ងង់—ទាំងនេះត្រូវបានពណ៌នាយ៉ាងពិស្តារ។
Verse 34
अक्रूरागमनं पश्चात् प्रस्थानं रामकृष्णयो: । व्रजस्त्रीणां विलापश्च मथुरालोकनं तत: ॥ ३४ ॥
ភាគវតម៌ពិពណ៌នាអំពីការមកដល់របស់ អក្រೂರៈ បន្ទាប់មកព្រះក្រឹស្ណ និងព្រះបលរាម ចាកចេញពីវ្រាជៈ ការយំសោករបស់កោពីវ្រាជៈ ហើយបន្ទាប់មកការទស្សនាមថុរា។
Verse 35
गजमुष्टिकचाणूरकंसादीनां तथा वध: । मृतस्यानयनं सूनो: पुन: सान्दीपनेर्गुरो: ॥ ३५ ॥
ក៏មានការពិពណ៌នាអំពីការប្រហារដំរី កុវលយាពីឌៈ អ្នកប្រដាល់ មុଷ្ដិក និង ចាណូរៈ ក៏ដូចជា កংস និងអសុរាផ្សេងៗ ហើយអំពីព្រះក្រឹស្ណនាំកូនប្រុសដែលស្លាប់របស់គ្រូ សាន្ទីបនិ មុនិ មកវិញ។
Verse 36
मथुरायां निवसता यदुचक्रस्य यत्प्रियम् । कृतमुद्धवरामाभ्यां युतेन हरिणा द्विजा: ॥ ३६ ॥
ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ គម្ពីរនេះពោលថា ព្រះហរិ នៅមថុរា ជាមួយ ឧទ្ធវ និង ព្រះបលរាម បានប្រព្រឹត្តលីឡា ដើម្បីបំពេញព្រះហឫទ័យវង្សយទុ។
Verse 37
जरासन्धसमानीतसैन्यस्य बहुशो वध: । घातनं यवनेन्द्रस्य कुशस्थल्या निवेशनम् ॥ ३७ ॥
ក៏ពិពណ៌នាអំពីការបំផ្លាញកងទ័ពជាច្រើនដែល ជរាសន្ធ នាំមកជាបន្តបន្ទាប់ ការប្រហារស្តេចយវនៈ កាលយវនៈ និងការបង្កើតទីក្រុង ទ្វារកា នៅកុសស្ថលី។
Verse 38
आदानं पारिजातस्य सुधर्माया: सुरालयात् । रुक्मिण्या हरणं युद्धे प्रमथ्य द्विषतो हरे: ॥ ३८ ॥
គម្ពីរនេះក៏ពិពណ៌នាថា ព្រះក្រឹស្ណនាំដើមបារិជាត និងសាលាសុធម្មា ចេញពីស្ថានសួគ៌ ហើយបាននាំរុក្មិណីទៅ ដោយយកឈ្នះគូប្រជែងទាំងឡាយក្នុងសង្គ្រាម។
Verse 39
हरस्य जृम्भणं युद्धे बाणस्य भुजकृन्तनम् । प्राग्ज्योतिषपतिं हत्वा कन्यानां हरणं च यत् ॥ ३९ ॥
នៅទីនេះបានពណ៌នាថា ក្នុងសង្គ្រាមជាមួយ បាណាសុរៈ ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈបានធ្វើឲ្យព្រះសិវៈងក់ងាយ (ហាវ) ហើយឈ្នះ ទ្រង់កាត់ដៃរបស់បាណាសុរៈ សម្លាប់ម្ចាស់នៃ ប្រាគ្យោតិសបុរៈ ហើយរំដោះកញ្ញាព្រះនាងដែលត្រូវចាប់ឃុំនៅទីនោះ។
Verse 40
चैद्यपौण्ड्रकशाल्वानां दन्तवक्रस्य दुर्मते: । शम्बरो द्विविद: पीठो मुर: पञ्चजनादय: ॥ ४० ॥ माहात्म्यं च वधस्तेषां वाराणस्याश्च दाहनम् । भारावतरणं भूमेर्निमित्तीकृत्य पाण्डवान् ॥ ४१ ॥
នៅទីនេះពិពណ៌នាអំពីអំណាច និងការស្លាប់របស់ស្តេចចេទី បៅណ្ឌ្រកៈ សាល្វៈ ដន្តវក្រៈអ្នកល្ងង់ ព្រមទាំង សម្បរៈ ទ្វិវិទៈ ពីឋៈ មុរៈ បញ្ចជនៈ និងអសុរាផ្សេងៗ ក៏ដូចជាការដុតក្រុងវារាណសី។ ភាគវតមក៏រៀបរាប់ថា ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈបានបន្ថយភារកិច្ចរបស់ផែនដី ដោយយកពាន់ឌវៈជាមធ្យោបាយក្នុងសង្គ្រាមកុរុក្សេត្រ។
Verse 41
चैद्यपौण्ड्रकशाल्वानां दन्तवक्रस्य दुर्मते: । शम्बरो द्विविद: पीठो मुर: पञ्चजनादय: ॥ ४० ॥ माहात्म्यं च वधस्तेषां वाराणस्याश्च दाहनम् । भारावतरणं भूमेर्निमित्तीकृत्य पाण्डवान् ॥ ४१ ॥
នៅទីនេះពិពណ៌នាអំពីអំណាច និងការស្លាប់របស់ស្តេចចេទី បៅណ្ឌ្រកៈ សាល្វៈ ដន្តវក្រៈអ្នកល្ងង់ ព្រមទាំង សម្បរៈ ទ្វិវិទៈ ពីឋៈ មុរៈ បញ្ចជនៈ និងអសុរាផ្សេងៗ ក៏ដូចជាការដុតក្រុងវារាណសី។ ភាគវតមក៏រៀបរាប់ថា ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈបានបន្ថយភារកិច្ចរបស់ផែនដី ដោយយកពាន់ឌវៈជាមធ្យោបាយក្នុងសង្គ្រាមកុរុក្សេត្រ។
Verse 42
विप्रशापापदेशेन संहार: स्वकुलस्य च । उद्धवस्य च संवादो वसुदेवस्य चाद्भुत: ॥ ४२ ॥ यत्रात्मविद्या ह्यखिला प्रोक्ता धर्मविनिर्णय: । ततो मर्त्यपरित्याग आत्मयोगानुभावत: ॥ ४३ ॥
នៅទីនេះបានរៀបរាប់ថា ព្រះអម្ចាស់បានដកហូតវង្សរបស់ព្រះអង្គដោយយកពាក្យសាបសែនរបស់ព្រាហ្មណ៍ជាអាណាព្យាបាល; ការសន្ទនាអស្ចារ្យរបស់ វសុទេវៈ ជាមួយ នារៈទៈ; និងសន្ទនា ឧទ្ធវៈ–ក្រឹស្ណៈ ដែលបង្ហាញវិជ្ជាអាត្មានយ៉ាងពេញលេញ និងវិនិច្ឆ័យធម៌។ បន្ទាប់មក ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈបានលះបង់លោកមនុស្សដោយអานุភាពយោគៈរបស់ព្រះអង្គឯង—ទាំងអស់នេះមានក្នុង ភាគវតម។
Verse 43
विप्रशापापदेशेन संहार: स्वकुलस्य च । उद्धवस्य च संवादो वसुदेवस्य चाद्भुत: ॥ ४२ ॥ यत्रात्मविद्या ह्यखिला प्रोक्ता धर्मविनिर्णय: । ततो मर्त्यपरित्याग आत्मयोगानुभावत: ॥ ४३ ॥
នៅទីនេះបានរៀបរាប់ថា ព្រះអម្ចាស់បានដកហូតវង្សរបស់ព្រះអង្គដោយយកពាក្យសាបសែនរបស់ព្រាហ្មណ៍ជាអាណាព្យាបាល; ការសន្ទនាអស្ចារ្យរបស់ វសុទេវៈ ជាមួយ នារៈទៈ; និងសន្ទនា ឧទ្ធវៈ–ក្រឹស្ណៈ ដែលបង្ហាញវិជ្ជាអាត្មានយ៉ាងពេញលេញ និងវិនិច្ឆ័យធម៌។ បន្ទាប់មក ព្រះស្រីក្រឹស្ណៈបានលះបង់លោកមនុស្សដោយអานุភាពយោគៈរបស់ព្រះអង្គឯង—ទាំងអស់នេះមានក្នុង ភាគវតម។
Verse 44
युगलक्षणवृत्तिश्च कलौ नृणामुपप्लव: । चतुर्विधश्च प्रलय उत्पत्तिस्त्रिविधा तथा ॥ ४४ ॥
គម្ពីរនេះក៏ពណ៌នាអំពីលក្ខណៈ និងអាកប្បកិរិយារបស់មនុស្សក្នុងយុគនានា ភាពវឹកវរក្នុងកលិយុគ ប្រល័យ៤ប្រភេទ និងការបង្កើត៣ប្រភេទ។
Verse 45
देहत्यागश्च राजर्षेर्विष्णुरातस्य धीमत: । शाखाप्रणयनमृषेर्मार्कण्डेयस्य सत्कथा । महापुरुषविन्यास: सूर्यस्य जगदात्मन: ॥ ४५ ॥
នៅទីនេះក៏មានការរៀបរាប់អំពីការលះសរីរៈរបស់ព្រះរាជឥសីវិṣṇurāta (Parīkṣit) ដ៏មានប្រាជ្ញា ការពន្យល់ពីរបៀបដែល Vyāsadeva បានផ្សព្វផ្សាយសាខានៃវេទៈ រឿងពុទ្ធិសាសន៍បរិសុទ្ធអំពី Ṛṣi Mārkaṇḍeya និងការពិពណ៌នាលម្អិតអំពីរូបសកលរបស់ព្រះអម្ចាស់ និងរូបព្រះអាទិត្យដែលជាព្រលឹងនៃលោក។
Verse 46
इति चोक्तं द्विजश्रेष्ठा यत्पृष्टोऽहमिहास्मि व: । लीलावतारकर्माणि कीर्तितानीह सर्वश: ॥ ४६ ॥
ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរទាំងឡាយ! អ្វីដែលអ្នកបានសួរខ្ញុំ ខ្ញុំបានពន្យល់នៅទីនេះយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ ក្នុងគម្ពីរនេះ កិច្ចការរបស់អវតារលីឡារបស់ព្រះអម្ចាស់ត្រូវបានសរសើរយ៉ាងពេញលេញ។
Verse 47
पतित: स्खलितश्चार्त: क्षुत्त्वा वा विवशो गृणन् । हरये नम इत्युच्चैर्मुच्यते सर्वपातकात् ॥ ४७ ॥
សូម្បីតែពេលដួល រអិល ឈឺចាប់ ឬកណ្តាស់ បើនរណាម្នាក់ដោយអចេតនា ស្រែកខ្លាំងថា «នមៈ ដល់ព្រះហរិ» គេនឹងរួចផុតពីផលបាបទាំងអស់។
Verse 48
सङ्कीर्त्यमानो भगवाननन्त: श्रुतानुभावो व्यसनं हि पुंसाम् । प्रविश्य चित्तं विधुनोत्यशेषं यथा तमोऽर्कोऽभ्रमिवातिवात: ॥ ४८ ॥
ពេលដែលព្រះអម្ចាស់អនន្តត្រូវបានសរសើរដោយសង្កីរតនៈយ៉ាងត្រឹមត្រូវ ឬសូម្បីតែគ្រាន់តែស្តាប់អំពីអานุភាពរបស់ព្រះអង្គ ព្រះអង្គផ្ទាល់នឹងចូលទៅក្នុងចិត្ត ហើយបោសសម្អាតរាល់សេចក្តីអកុសលទាំងអស់ ដូចព្រះអាទិត្យបំបាត់ភាពងងឹត ឬខ្យល់ខ្លាំងបក់បំបែកពពក។
Verse 49
मृषा गिरस्ता ह्यसतीरसत्कथा न कथ्यते यद् भगवानधोक्षज: । तदेव सत्यं तदुहैव मङ्गलं तदेव पुण्यं भगवद्गुणोदयम् ॥ ४९ ॥
ពាក្យដែលមិនពិពណ៌នាព្រះភគវាន អធោក្សជៈ ហើយនិយាយតែអំពីរឿងបណ្តោះអាសន្ន គឺមិនពិត និងឥតប្រយោជន៍។ ពាក្យដែលបង្ហាញគុណលក្ខណៈដ៏លើសលប់របស់ព្រះអម្ចាស់ទើបជាសច្ចៈ មង្គល និងបុណ្យ។
Verse 50
तदेव रम्यं रुचिरं नवं नवं तदेव शश्वन्मनसो महोत्सवम् । तदेव शोकार्णवशोषणं नृणां यदुत्तम:श्लोकयशोऽनुगीयते ॥ ५० ॥
ការសូត្រសរសើរយសសិរីរបស់ព្រះអុត្តមៈស្លោកៈ គឺស្រស់ស្អាត រសជាតិ និងថ្មីជានិច្ច។ វាជាពិធីបុណ្យអស់កល្បសម្រាប់ចិត្ត ហើយធ្វើឲ្យសមុទ្រសោកសៅរបស់មនុស្សស្ងួតទៅ។
Verse 51
न यद् वचश्चित्रपदं हरेर्यशो जगत्पवित्रं प्रगृणीत कर्हिचित् । तद् ध्वाङ्क्षतीर्थं न तु हंससेवितं यत्राच्युतस्तत्र हि साधवोऽमला: ॥ ५१ ॥
ពាក្យ—even បើតែងយ៉ាងស្រស់ស្អាត—បើមិនដែលសរសើរយសសិរីរបស់ព្រះហរិ ដែលបរិសុទ្ធពិភពលោក នោះដូចជាទីបូជារបស់ក្អែក មិនមែនទីដែលហង្សសេវា។ កន្លែងដែលមានអច្យុតៈ ទីនោះមានសាធុសុទ្ធ។
Verse 52
तद्वाग्विसर्गो जनताघसम्प्लवो यस्मिन् प्रतिश्लोकमबद्धवत्यपि । नामान्यनन्तस्य यशोऽङ्कितानि य- च्छृण्वन्ति गायन्ति गृणन्ति साधव: ॥ ५२ ॥
ផ្ទុយទៅវិញ អក្សរសាស្ត្រដែលពោរពេញដោយព្រះនាម និងយសសិរីរបស់អនន្តៈ ទោះបីរៀបរាប់មិនល្អឥតខ្ចោះក្នុងរាល់ស្លោកក៏ដោយ ក៏ជាស្នាដៃមួយផ្សេងទៀត ដែលជាទឹកជំនន់លាងបាបរបស់មនុស្ស។ សាធុសុទ្ធសាធស្តាប់ ច្រៀង និងទទួលយកវា។
Verse 53
नैष्कर्म्यमप्यच्युतभाववर्जितं न शोभते ज्ञानमलं निरञ्जनम् । कुत: पुन: शश्वदभद्रमीश्वरे न ह्यर्पितं कर्म यदप्यनुत्तमम् ॥ ५३ ॥
សូម្បីតែការលះបង់កម្ម (នៃષ્કર્મ្យ) បើគ្មានភាវៈចំពោះអច្យុតៈ ក៏មិនស្រស់ស្អាត; សូម្បីតែជ್ಞಾನសុទ្ធឥតមលិន ក៏មិនភ្លឺថ្លា បើគ្មានភាវៈភក្តិចំពោះព្រះ។ ដូច្នេះ កម្មដែលមិនបានអរព្រះអ៊ីશ્વរ ទោះល្អឥតខ្ចោះប៉ុនណា ក៏មានប្រយោជន៍អ្វី?
Verse 54
यश:श्रियामेव परिश्रम: परो वर्णाश्रमाचारतप:श्रुतादिषु । अविस्मृति: श्रीधरपादपद्मयो- र्गुणानुवादश्रवणादरादिभि: ॥ ५४ ॥
ការខិតខំធំក្នុងកាតព្វកិច្ចវណ្ណាស្រាម ការតបស្យា និងការស្តាប់វេដៈ ជាទូទៅនាំទៅតែឈ្មោះល្បី និងសម្បត្តិលោកិយ។ ប៉ុន្តែដោយគោរព និងស្តាប់ដោយយកចិត្តទុកដាក់នូវការសរសើរគុណលក្ខណៈអលೌកិករបស់ព្រះស្រីធរ ព្រះស្វាមីនៃព្រះលក្ខ្មី មនុស្សអាចរក្សាការចងចាំមិនភ្លេចចំពោះព្រះបាទផ្កាឈូករបស់ព្រះองค์។
Verse 55
अविस्मृति: कृष्णपदारविन्दयो: क्षिणोत्यभद्राणि च शं तनोति । सत्त्वस्य शुद्धिं परमात्मभक्तिं ज्ञानं च विज्ञानविरागयुक्तम् ॥ ५५ ॥
ការចងចាំមិនភ្លេចចំពោះព្រះបាទផ្កាឈូករបស់ព្រះក្រឹෂ្ណា បំផ្លាញអមង្គលទាំងអស់ និងប្រទានមង្គលដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។ វាសម្អាតចិត្ត ឲ្យបានបរិសុទ្ធ ប្រទានភក្តិចំពោះបរមាត្មា ហើយផ្តល់ចំណេះដឹងដែលរួមជាមួយការយល់ឃើញពិត និងវៃរាគ្យ។
Verse 56
यूयं द्विजाग्र्या बत भूरिभागा यच्छश्वदात्मन्यखिलात्मभूतम् । नारायणं देवमदेवमीश- मजस्रभावा भजताविवेश्य ॥ ५६ ॥
ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ឧត្តមទាំងឡាយ! អ្នកទាំងអស់គ្នាពិតជាមានភាគ្យធំ ព្រោះអ្នកបានដាក់ព្រះស្រីនារាយណៈ—ព្រះបុគ្គលភាពដ៏អធិឧត្តម អ្នកគ្រប់គ្រងខ្ពស់បំផុត និងជាព្រលឹងចុងក្រោយនៃសព្វសត្វ ដែលលើសពីគ្មានទេវតាផ្សេងទៀត—ឲ្យស្ថិតនៅក្នុងបេះដូងជានិច្ច។ ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់មិនរំខានចំពោះព្រះองค์ សូមអ្នកបូជាព្រះองค์។
Verse 57
अहं च संस्मारित आत्मतत्त्वं श्रुतं पुरा मे परमर्षिवक्त्रात् । प्रायोपवेशे नृपते: परीक्षित: सदस्यृषीणां महतां च शृण्वताम् ॥ ५७ ॥
ខ្ញុំផងដែរ ឥឡូវនេះត្រូវបានរំលឹកឡើងវិញយ៉ាងពេញលេញអំពីវិទ្យានៃអាត្មតត្ត្វ ដែលខ្ញុំធ្លាប់ស្តាប់ពីមាត់មហារិសី សុកទេវ គោស្វាមី។ នៅពេលព្រះបាទបរិក្សិតអង្គុយអត់អាហាររហូតដល់មរណភាព ខ្ញុំបានស្ថិតនៅក្នុងសភារបស់ឥសីធំៗ ដែលកំពុងស្តាប់ព្រះองค์នោះ។
Verse 58
एतद्व: कथितं विप्रा: कथनीयोरुकर्मण: । माहात्म्यं वासुदेवस्य सर्वाशुभविनाशनम् ॥ ५८ ॥
ឱ ព្រះវិប្រទាំងឡាយ! ខ្ញុំបានប្រាប់អ្នកអំពីមហិមារបស់ព្រះវាសុទេវៈ ដែលសកម្មភាពអស្ចារ្យរបស់ព្រះองค์សមគួរឲ្យសរសើរជាទីបំផុត។ ការនិទាននេះបំផ្លាញអមង្គលទាំងអស់។
Verse 59
य एतत् श्रावयेन्नित्यं यामक्षणमनन्यधी: । श्लोकमेकं तदर्धं वा पादं पादार्धमेव वा । श्रद्धावान् योऽनुशृणुयात् पुनात्यात्मानमेव स: ॥ ५९ ॥
អ្នកណាដែលមានចិត្តមួយមុខមិនរំខាន សូត្រឬឲ្យសូត្រ ភាគវតបុរាណនេះជានិច្ចរាល់ខណៈ និងអ្នកណាដែលមានសទ្ធា ស្តាប់តែ១ស្លោក កន្លះស្លោក ១បាទ ឬកន្លះបាទក៏ដោយ—ពិតជាបរិសុទ្ធអាត្មារបស់ខ្លួន។
Verse 60
द्वादश्यामेकादश्यां वा शृण्वन्नायुष्यवान्भवेत् । पठत्यनश्नन् प्रयतस्पूतो भवति पातकात् ॥ ६० ॥
អ្នកណាស្តាប់ភាគវតបុរាណនេះនៅថ្ងៃឯកាទសី ឬទ្វាទសី នឹងបានអាយុវែង; ហើយអ្នកណាសូត្រដោយប្រុងប្រយ័ត្នពេលអនុវត្តអុបវាស នឹងបានសុទ្ធពីផលបាបទាំងអស់។
Verse 61
पुष्करे मथुरायां च द्वारवत्यां यतात्मवान् । उपोष्य संहितामेतां पठित्वा मुच्यते भयात् ॥ ६१ ॥
នៅពុស្ករ មធុរា ឬទ្វារកា អ្នកណាដែលគ្រប់គ្រងចិត្ត អនុវត្តអុបវាស ហើយសិក្សា/សូត្រ សំហិតានេះ នឹងរួចផុតពីសេចក្តីភ័យទាំងអស់។
Verse 62
देवता मुनय: सिद्धा: पितरो मनवो नृपा: । यच्छन्ति कामान् गृणत: शृण्वतो यस्य कीर्तनात् ॥ ६२ ॥
ចំពោះអ្នកដែលសរសើរពុរាណនេះដោយការសូត្រកីរតន ឬស្តាប់ដោយសទ្ធា ទេវតា ឥសី សិទ្ធៈ បិត្ដរៈ (Pitṛ) មនុ និងស្តេចលើផែនដី នឹងប្រទានអ្វីៗដែលប្រាថ្នាទាំងអស់។
Verse 63
ऋचो यजूंषि सामानि द्विजोऽधीत्यानुविन्दते । मधुकुल्या घृतकुल्या: पय:कुल्याश्च तत्फलम् ॥ ६३ ॥
ផលដែលទ្វិជៈ (ព្រាហ្មណ៍) ទទួលបានពីការសិក្សាមន្ត្រ ឋ្គវេដ យជុរវេដ និងសាមវេដ នោះដូចគ្នានឹងផលពីការសិក្សាភាគវត—ដូចជាបានទន្លេទឹកឃ្មុំ ប៊ឺសុទ្ធ និងទឹកដោះ។
Verse 64
पुराणसंहितामेतामधीत्य प्रयतो द्विज: । प्रोक्तं भगवता यत्तु तत्पदं परमं व्रजेत् ॥ ६४ ॥
ព្រាហ្មណ៍ដែលខិតខំអានសង្ខេបបុរាណទាំងនេះដោយសេចក្តីប្រុងប្រយ័ត្ន នឹងទៅដល់គោលដៅអធិឋានខ្ពស់បំផុត ដែលព្រះភគវានបានពណ៌នាទុក។
Verse 65
विप्रोऽधीत्याप्नुयात् प्रज्ञां राजन्योदधिमेखलाम् । वैश्यो निधिपतित्वं च शूद्र: शुध्येत पातकात् ॥ ६५ ॥
អ្នកសិក្សា «ស្រីមដ-ភាគវតម»៖ ព្រាហ្មណ៍ទទួលបានប្រាជ្ញាមាំមួនក្នុងភក្តិ; ក្សត្រិយទទួលអធិបតេយ្យលើផែនដី; វៃស្យទទួលទ្រព្យសម្បត្តិធំ; និងសូទ្រ ត្រូវបានសម្អាតពីផលបាប។
Verse 66
कलिमलसंहतिकालनोऽखिलेशो हरिरितरत्र न गीयते ह्यभीक्ष्णम् । इह तु पुनर्भगवानशेषमूर्ति: परिपठितोऽनुपदं कथाप्रसङ्गै: ॥ ६६ ॥
ព្រះហរិ ជាអធិបតីលើសត្វទាំងអស់ និងជាអ្នកបំផ្លាញមលិនបាបសន្សំសំចៃនៃកាលិយុគ មិនត្រូវបានសរសើរជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងអក្សរសាស្ត្រផ្សេងទេ; ប៉ុន្តែក្នុង «ស្រីមដ-ភាគវតម» នេះ ព្រះភគវានក្នុងរូបបុគ្គលជាច្រើនអសេស ត្រូវបានពណ៌នាដោយសម្បូរបែប និងមិនឈប់ឈរ តាមរយៈសាច់រឿងនានា។
Verse 67
तमहमजमनन्तमात्मतत्त्वं जगदुदयस्थितिसंयमात्मशक्तिम् । द्युपतिभिरजशक्रशङ्कराद्यै- र्दुरवसितस्तवमच्युतं नतोऽस्मि ॥ ६७ ॥
ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំចំពោះព្រះអាត្មាអធិឋាន ដែលមិនកើត និងអនន្ត; ដោយសក្តិផ្ទាល់របស់ព្រះអង្គ កើតមាន ការរក្សា និងការលាយបាត់នៃលោកធាតុ; សូម្បីតែព្រះព្រហ្មា ព្រះឥន្ទ្រ ព្រះសង្ករ និងអធិទេវផ្សេងៗ ក៏មិនអាចវាស់វែងសិរីល្អរបស់ព្រះអច្យុតបានឡើយ។
Verse 68
उपचितनवशक्तिभि: स्व आत्म- न्युपरचितस्थिरजङ्गमालयाय । भगवत उपलब्धिमात्रधाम्ने सुरऋषभाय नम: सनातनाय ॥ ६८ ॥
ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំចំពោះព្រះភគវានដ៏សនាតនៈ ជាអធិបតីនៃទេវតាទាំងឡាយ; ព្រះអង្គបានបង្កើត និងបំលែងថាមពលវត្ថុទាំង៩ រួចរៀបចំក្នុងព្រះអង្គផ្ទាល់ជាទីស្នាក់នៅរបស់សត្វចល័ត និងអចល័តទាំងអស់; ហើយព្រះអង្គស្ថិតនៅជានិច្ចក្នុងស្មារតីបរិសុទ្ធលើសលោក។
Verse 69
स्वसुखनिभृतचेतास्तद्वयुदस्तान्यभावो- ऽप्यजितरुचिरलीलाकृष्टसारस्तदीयम् । व्यतनुत कृपया यस्तत्त्वदीपं पुराणं तमखिलवृजिनघ्नं व्याससूनुं नतोऽस्मि ॥ ६९ ॥
ខ្ញុំសូមគោរពបូជាចំពោះគ្រូវិញ្ញាណរបស់ខ្ញុំ ព្រះសុកទេវ គោស្វាមី ព្រះបុត្ររបស់វ្យាសទេវ។ ព្រះអង្គជាអ្នកបំបាត់អមង្គលទាំងអស់ក្នុងលោក។ ទោះដើមកាលព្រះអង្គស្ងប់ស្ងាត់ក្នុងសុខានុភាពនៃការយល់ដឹងព្រហ្ម និងរស់នៅឯកោ បោះបង់អារម្មណ៍ផ្សេងៗ ក៏ដោយ ប៉ុន្តែព្រះអង្គត្រូវបានទាក់ទាញដោយលីឡាដ៏ផ្អែមល្ហែមរបស់ព្រះស្រីក្រឹស្ណា ហើយដោយមេត្តាករុណា បានប្រកាសព្រះបុរាណដ៏អធិក គឺស្រីមទ្ភាគវតម ជាពន្លឺនៃសច្ចធម៌អប្សូលុត។
Frequently Asked Questions
As a siddhānta-closure: the chapter functions like an index with a purpose—showing that all narratives (creation, manvantaras, dynasties, avatāras, Kṛṣṇa-līlā, dissolution) converge on āśraya, the Supreme Lord. The summary is not merely informational; it is meant to fix the listener’s remembrance in Hari and affirm bhakti as the Bhāgavatam’s final intent.
The verse teaches the intrinsic potency of Hari-nāma: contact with the Lord’s name invokes divine purification because the name is non-different from the Lord (nāma-tattva). The emphasis is that even unintended remembrance can break sinful momentum; deliberate, faithful hearing and chanting yields deeper purification and steady devotion.
Literature devoid of Hari-kathā is compared to a ‘crow’s pilgrimage’—attractive to those who relish worldly refuse—whereas devotees, likened to swans (haṁsas), seek the clear waters of divine glorification. The point is qualitative: speech becomes auspicious and truthful when it awakens devotion to the infallible Lord, even if stylistically imperfect.
Śukadeva is Vyāsa’s son and the principal reciter of the Bhāgavatam to Mahārāja Parīkṣit. Though originally absorbed in impersonal Brahman realization, he became attracted to Kṛṣṇa’s līlā and compassionately spoke the Bhāgavatam. He is praised because his realization, detachment, and sweetness of Hari-kathā together make him the archetypal Bhāgavata-vaktā.
SB 12.12 teaches that even partial hearing purifies, while attentive recitation brings cleansing of sins, longevity when heard on Ekādaśī/Dvādaśī, fearlessness when studied with restraint and pilgrimage discipline, and broad auspiciousness acknowledged by devas and sages. The highest benefit is remembrance of Kṛṣṇa’s lotus feet, yielding bhakti with realized knowledge and renunciation.