Adhyaya 46

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमभागे सगरोपाख्याने भार्गवचरिते पञ्चचत्वारिंशत्तमोध्यायः // ४५// वसिष्ठ उवाच सगच्छन्पथि शुश्राव मुनिभ्यस्त त्त्वमादितः / राजपुत्रव्यवसितं पित्रौः स्वर्गतिमेव च

かくして『シュリ・ブラフマाण्ड・マハープラーナ』、風神ヴァーユの説く中篇、サガラ物語のバールガヴァ行伝における第四十五章は終わる。ヴァシシュタは言った――彼は道を行きつつ、聖仙たちから初めよりすべてを聞いた。王子の決意と、父母の天界への到達とをも。

Verse 2

पितुस्तु जीवहरणं शिरोहरणमेव च / तन्मृतेरेव मरणं श्रुत्वा मातुश्च केवलम्

父の命が奪われ首が刎ねられ、かくして死したと聞き、母はただその知らせを聞いただけで深い悲しみに沈んだ。

Verse 3

विललाप महाबाहुर्दुःखशोकसमन्वितः / तमथाश्वासयामास तुल्यदुःखो ऽकृतव्रणः

大いなる腕の者は悲嘆と憂いに満ちて泣き叫んだ。すると同じ痛みを抱えつつも傷なき者が彼を慰めた。

Verse 4

हेतुभिः शास्त्रनिर्दिष्टैर् वीर्यसामर्थ्यसूचकैः / युक्तिलौकिकदृष्टान्तैस्तच्छोकं संव्यशामयत्

経典に示された理由と、勇力と力量を示す論理、そして世間の譬えをもって、彼はその悲しみを鎮めた。

Verse 5

सांत्वितस्तेन मैधावी धृतिमालंब्य भार्गवः / प्रययौ सहितः सख्या भ्रातॄणां तु दिदृक्षया

彼に慰められた聡明なバーグヴァは心を奮い立たせ、友と共に兄弟に会うため旅立った。

Verse 6

स तान्दृष्ट्वाभिवाद्यैतान्दुःखितान्दुःखकर्शितः / शोकामषयुतस्तैश्च सह त्स्थौ दिनत्रयम्

彼は彼らを見て礼拝し、自らも悲しみにやつれつつ、哀しみと憤りを抱いて彼らと共に三日間とどまった。

Verse 7

ततो ऽस्य सुमाहान्क्रोधः स्मरतो निधनं पितुः / बभूव सहसा सर्वलोकसंहरणक्षमः

その時、父の死を思い出し、全世界を破壊しうるほどの激しい怒りが突然彼の中に湧き上がった。

Verse 8

मातुरर्थे कृतां पूर्वं प्रतिज्ञां सत्यसंगरः / दृढीचकार हृदये सर्वक्षत्रवधोद्यतः

約束に忠実な彼は、母のために以前立てた誓いを心の中で固め、すべてのクシャトリヤを殺す覚悟を決めた。

Verse 9

क्षत्रवंश्यानशेषेण हत्वा तद्देहलोहितैः / करिष्ये तर्पणं पित्रोरिति निश्चित्य भार्गवः

バールガヴァ（パラシュラーマ）は決意した。「クシャトリヤの一族を残らず殺し尽くし、その死体の血で両親への供養（タルパナ）を行おう」と。

Verse 10

भ्रातॄणां चैव सर्वेषामाख्यायात्मसमीहितम् / प्रययौ तदनुज्ञातः कृत्वा संस्थांपितुः क्रियाम्

兄弟たち全員に自分の意志を伝え、彼らの許可を得た後、父の葬儀を執り行ってから彼は出発した。

Verse 11

अकृतव्रणसंयुक्तः प्राप्य माहिष्मतीं ततः / तद्बाह्योपवने स्थित्वा सस्मार स महोदरम्

アクリタヴラナを伴って彼はマヒシュマティーに到着し、郊外の庭園に留まりながらマホーダラを思った。

Verse 12

स तस्मै रथचापाद्यं सहसाश्वसमन्वितम् / प्रेषयामास रामाय सर्वसंहननानि च

彼はただちにラーマのもとへ、戦車と弓などの武具、さらに千頭の馬とあらゆる軍装を送り届けた。

Verse 13

रामो ऽपि रथमारुह्य सन्नद्धः सशरं धनुः / गृहीत्वापूरयच्छङ्खं रुद्रदत्तममित्रजित्

敵を征するラーマも戦車に乗り、武装を整え、矢を備えた弓を取り、ルドラより授かった法螺貝を手にして高らかに吹き鳴らした。

Verse 14

ज्याघोषं च चकारोच्चै रोदसी कंपयन्निव / सहसाहोथ सारथ्यं चक्रे सारथिनां वरः

彼は弓弦を高らかに鳴らし、天地を震わせるかのようであった。するとたちまち、御者たちの中の最上の者が操車を担った。

Verse 15

रथज्याशङ्खनादैस्तु वधात्पित्रोरमर्षिणः / तस्याभून्नगरी सर्वा संक्षुब्धाश्च नरद्विपाः

戦車の轟き、弓弦の響き、法螺貝の音――父の殺害に憤るその勢いによって――都はことごとく騒然となり、勇士たちも動揺した。

Verse 16

रामं त्वागतमाज्ञाय सर्वक्षत्रकुलान्तकम् / संक्षुब्धाश्चक्रुरुद्योगं संग्रामाय नृपात्मजाः

あらゆるクシャトリヤの家系を滅ぼす者、ラーマの来臨を知るや、王子たちは動揺し、戦いの備えに取りかかった。

Verse 17

अथ पञ्चरथाः शुराः शूरसेनादयो नृप / रामेण योद्धुं सहिता राजभिश्च क्रुरुद्यमम्

そのときシュūrasenaらの勇猛な諸王は、五台の戦車を整え、他の王たちとともに、苛烈な決意でラーマと戦わんと集結した。

Verse 18

चतुरङ्गवलोपेतास्ततस्ते क्षत्रियर्षभाः / राममासादयामासुः पतङ्गा इव पावकम्

その後、四軍を備えたクシャトリヤの精鋭たちは、火に飛び込む蛾のようにラーマへと迫った。

Verse 19

निवार्य तानापततो रथेनैकेन भार्गवः / युयुधे पार्थिवैः सर्वैः समरे ऽमितविक्रमः

迫り来る彼らをただ一台の戦車で食い止め、無量の武勇をもつバールガヴァ・ラーマは戦場で諸王すべてと戦った。

Verse 20

ततः पुनरभूद्युद्धं रामस्य सह राजभिः / जघान यत्र संक्रुद्धो राज्ञां शतमुदारधीः

やがてラーマと諸王との戦いは再び激しくなり、怒りに燃えた高雅な知恵のラーマは王たち百人を討ち倒した。

Verse 21

ततः स शूरसेनादीन्हत्वा सबलवाहनान् / त्रणेन पातयामास क्षितौ क्षत्रियमण्डलम्

そして彼はシュūrasenaらを軍勢と乗り物もろとも討ち、クシャトリヤの一団を草のように大地へと倒れ伏させた。

Verse 22

ततस्ते भग्नसंकल्पा हतस्वबलवाहनाः / हतशिष्टा नृपतयो दुद्रुवुः सर्वतोदिशम्

そのとき、志は砕け、軍勢と乗り物を失った王たちは、わずかに残った者も四方へと走り逃げ散った。

Verse 23

एवं विद्राव्य सैन्यानि हत्वा जित्वाथ संयुगे / जघान शतशो राज्ञः शूराञ्छरवराग्निना

このように軍勢を追い散らし、戦場で討って勝利すると、矢の雨の炎によって勇猛な王たちを幾百も打ち倒した。

Verse 24

ततः क्रोधपरीतात्मा दग्धुकामो ऽखिलां पुरीम् / उदैरयद्भार्गवो ऽस्त्रं कालाग्निसदृशप्रभम्

それから怒りに心を覆われ、都をことごとく焼き尽くさんとして、バールガヴァは劫末の火に等しい光を放つ神武器を発動した。

Verse 25

ज्वालाकवलिताशेषपुरप्राकारमालिनीम् / पुरीं सहस्त्यश्वनरां स ददाहास्त्रपावकः

炎が城壁と郭をことごとく呑み込み、城郭の列に飾られ、象・馬・人々を抱えたその都を、あの武器の火が焼き尽くした。

Verse 26

दह्यमानां पुरीं दृष्ट्वा प्राणत्राणपरायणः / जीवनाय जगामाशु वीतिहोत्रो भयातुरः

燃えさかる都を見て、命を守ることだけに心を向け、恐怖に乱れたヴィーティホートラは、生き延びるために急ぎ去った。

Verse 27

अस्त्राग्निना पुरीं सर्वां दग्ध्वा हत्वा च शात्रवान् / प्राशयानो ऽखिलान् लोकान् साक्षात्काल इवान्तकः

武器の火で都をことごとく焼き、敵を討ち滅ぼした。まさに時（カーラ）の化身アンタカのごとく、あらゆる世界を呑み込まんばかりであった。

Verse 28

अकृतव्रणसंयुक्तः सहसाहेन चान्वितः / जगामरथघोषेण कंपयन्निव मेदिनीम्

傷ひとつ負わず、猛き勇気を備え、戦車の轟きで大地を震わせるかのように進んだ。

Verse 29

विनिघ्नन् क्षत्रियान्सर्वान् संशाम्य पृथिवीतले / महेन्द्राद्रिं ययौ रामस्तपसे धतमानसः

地上のすべてのクシャトリヤを討ち鎮め、世を静めたのち、苦行に心を定めたラーマはマヘーンドラ山へ赴いた。

Verse 30

तस्मिन्नष्टचतुष्कं च यावत्क्षत्रसमुद्गमम् / प्रत्येत्य भूयस्तद्धत्यै बद्धदीक्षो धृतव्रतः

クシャトリヤが再び興るまで八つのチャトゥシュカ（32年）が過ぎ、彼は戻ってきた。再度討つためにディークシャを受け、誓戒を堅く保った。

Verse 31

क्षत्रक्षेत्रेषु भूयश्च क्षत्रमुत्पादितं द्विजैः / निजघान पुनर्भूमौ राज्ञ शतसहस्रशः

クシャトリヤの地において、ドヴィジャたちが再びクシャトリヤを生じさせた。すると彼は地上で、王たちを十万単位で再び討ち滅ぼした。

Verse 32

वर्षद्वयेन भूयो ऽपि कृत्वा निःक्षत्रियां महीम् / षट्चतुष्टयवर्षान्तं तपस्तेपे पुनश्च सः

二年のうちに彼は再び大地をクシャトリヤなきものとし、さらに六つのチャトゥシュタヤ年の終わりまで、再度タパス（苦行）を修した。

Verse 33

भूयो ऽपि राजन् संबुद्धं क्षत्रमुत्पादितं द्विजैः / जघान भूमौ निःशेषं साक्षात्काल इवान्तकः

王よ、再生者（ドヴィジャ）たちが再び目覚めさせ生み出したクシャトリヤを、彼は地上で一人残らず討ち滅ぼした。まさに時（カーラ）そのもの、終滅者アンタカが顕れたかのように。

Verse 34

कालेन तावता भूयः समुत्पन्नं नृपात्त्वयम् / निघ्नंश्चचार पृथिवीं वर्षद्वयमनारतम्

その間、王よ、汝によって再び生じた（クシャトリヤ）を討ちながら、彼は二年のあいだ休むことなく大地を遍歴した。

Verse 35

अलं रामेण राजेन्द्र स्मरता निधनं पितुः / त्रिः सप्तकृत्वः पृथिवी तेन निःक्षत्रिया कृता

王の中の王よ、父の死を想い続けたラーマは、もはや十分となるまで行った。彼は二十一度、大地をクシャトリヤなきものとした。

Verse 36

त्रिःसप्तकृत्वस्तन्माता यदुरः स्वमताडयत् / तावद्रामेण तस्मात्तु क्षत्रमुत्सादितं भुवि

その母が悲嘆に胸を打った回数――二十一度――そのたびに、ラーマはその理由ゆえに地上のクシャトリヤを滅ぼし尽くした。