Sukta 23

Mantra 1

ईळिष्वा हि प्रतीव्यं यजस्व जातवेदसम् । चरिष्णुधूममगृभीतशोचिषम् ॥

Agni bhagwan ko puja karo, woh sab sunta hai aur jawab deta hai. Jatavedas naam se use bulate hain, woh sab janmon ka jaannewala hai. Agni ka dhuan upar jaata hai, uski aag kabhi bujhti nahi. Woh andar ki roshni hai jo hamesha jalti rehti hai.

Mantra 2

दामानं विश्वचर्षणेऽग्निं विश्वमनो गिरा । उत स्तुषे विष्पर्धसो रथानाम् ॥

Agni sabko deta hai, isliye main use poore dil se bol ke praise karta hoon. Main uski jai jai karta hoon jo sabke liye cheezein baantta hai. Aur main un rathon ki bhi praise karta hoon jo ladai mein tezi se chalte hain. Yeh rath bhagwan ki shakti le ke aate hain aur roshni ki ladai mein madad karte hain.

Mantra 3

येषामाबाध ऋग्मिय इषः पृक्षश्च निग्रभे । उपविदा वह्निर्विन्दते वसु ॥

Jab rishiyon ke gaane rasta banate hain aur aage badhne ki shakti milti hai, tab asli dhan milta hai. Jo log sacche bol aur sacche bhav se bhagwan ko yaad karte hain, unko woh dhan milta hai. Yeh dhan paisa nahi, yeh andar ki khushi aur shakti hai. Agni jo havana leta hai woh asli dhan dhundh ke deta hai.

Mantra 4

उदस्य शोचिरस्थाद्दीदियुषो व्यजरम् । तपुर्जम्भस्य सुद्युतो गणश्रियः ॥

Agni ki jwala upar uthi aur chamakne lagi. Uski roshni kabhi nahi buddhdi, woh hamesha chamakti hai. Chamakte hue devata ek team ki tarah aate hain. Yeh sab mil ke us takat ki chamak hain jo buri cheezon ko tod deti hai aur rasta saaf karti hai.

Mantra 5

उदु तिष्ठ स्वध्वर स्तवानो देव्या कृपा । अभिख्या भासा बृहता शुशुक्वनिः ॥

Agni, upar aa ja. Yeh accha yagya hai, isme bhagwan ki kripa se shakti badhti hai. Tu chamak ke aa, badi roshni le ke aa. Teri awaaz goonjti hai aur sabko jaga deti hai. Sab log tujhe dekh ke jaag uthenge.

Mantra 6

अग्ने याहि सुशस्तिभिर्हव्या जुह्वान आनुषक् । यथा दूतो बभूथ हव्यवाहनः ॥

Agni, acche bol ke saath aa. Hum havana de rahe hain, ek ke baad ek. Tu hamara message le ke bhagwan ke paas ja. Tu hamari ichcha aur bhav le ke upar jaata hai aur bhagwan ki shakti le ke wapas aata hai. Tu hamara duta hai.

Mantra 7

अग्निं वः पूर्व्यं हुवे होतारं चर्षणीनाम् । तमया वाचा गृणे तमु वः स्तुषे ॥

Main tum sabke liye purana Agni ko bulata hoon. Woh sab logon ka pujari hai. Main apni baat se uska naam leta hoon aur uski tarif karta hoon. Woh hamare andar baith ke puja karata hai.

Mantra 8

यज्ञेभिरद्भुतक्रतुं यं कृपा सूदयन्त इत् । मित्रं न जने सुधितमृतावनि ॥

Yeh Agni aisa hai jo puja se jaag uthta hai. Uski kirpa se woh chamakta hai. Woh dost ki tarah logon mein rehta hai. Woh sachchai ko bachata hai aur logon ko sahi rasta dikhata hai.

Mantra 9

ऋतावानमृतायवो यज्ञस्य साधनं गिरा । उपो एनं जुजुषुर्नमसस्पदे ॥

Jo log sachchai dhundhte hain woh Agni ko maante hain. Woh sacche dharam ko jaanta hai. Puja ko sahi karta hai. Log uske paas aate hain aur uska samman karte hain.

Mantra 10

अच्छा नो अङ्गिरस्तमं यज्ञासो यन्तु संयतः । होता यो अस्ति विक्ष्वा यशस्तमः ॥

Hamari puja ek jagah honi chahiye. Woh Agni sabse bada hai. Woh sab logon ka pujari hai. Sabse zyada badai uski hai. Woh hamare paas aaye aur hamare kaam sahi kare.

Mantra 11

अग्ने तव त्ये अजरेन्धानासो बृहद्भाः । अश्वा इव वृषणस्तविषीयवः ॥

Agni, tere jo bhakt hain woh kabhi budhe nahi hote. Woh tujhe jalaate hain aur chamakte hain. Jaise taakatwar ghode daudte hain, waise hi woh taakat se bhare hain.

Mantra 12

स त्वं न ऊर्जां पते रयिं रास्व सुवीर्यम् । प्राव नस्तोके तनये समत्स्वा ॥

Agni, tum humare liye poora karte ho. Humse aisa maangte hain, hume itna do ki hum mein taakat aaye. Hume aage badhne do, humare bacchon ko raksha karo, aur jab bhi ladai aaye humare saath raho.

Mantra 13

यद्वा उ विश्पतिः शितः सुप्रीतो मनुषो विशि । विश्वेदग्निः प्रति रक्षांसि सेधति ॥

Jab Agni logon ke beech khush rehta hai, woh sab dushman taakaton ko peeche dhakel deta hai. Woh sab buri cheezein jo andhera laati hain, unko door kar deta hai.

Mantra 14

श्रुष्ट्यग्ने नवस्य मे स्तोमस्य वीर विश्पते । नि मायिनस्तपुषा रक्षसो दह ॥

Agni, meri nayi prayer sun. Tu hai toh hero, logon ka rakshak. Apni garmi se un rakhason ko jala de jo dhoka dete hain aur logon ko gumrah karte hain.

Mantra 15

न तस्य मायया चन रिपुरीशीत मर्त्यः । यो अग्नये ददाश हव्यदातिभिः ॥

Jo insaan Agni ko sahi tarah se puja karta hai, usko koi dushman kabhi dhoke se bhi nahi hara sakta. Agni uski raksha karta hai.

Mantra 16

व्यश्वस्त्वा वसुविदमुक्षण्युरप्रीणादृषिः । महो राये तमु त्वा समिधीमहि ॥

Rishi Vyashwa ne Agni ko khush kiya kyunki woh chahte the ki unka kaam badhe. Unhone kaha, tum hume bada dhan dila sakte ho. Isliye hum tumhe apne dil mein jagate hain.

Mantra 17

उशना काव्यस्त्वा नि होतारमसादयत् । आयजिं त्वा मनवे जातवेदसम् ॥

Ushana Kavya ne tumhe pukarne wala pandit banaya. Unhone tumhe Manu ke liye sachha yajna karne wala banaya, Jatavedas. Tum sabki janam ki baat jaante ho. Isse insaan sahi raaste pe chal paata hai.

Mantra 18

विश्वे हि त्वा सजोषसो देवासो दूतमक्रत । श्रुष्टी देव प्रथमो यज्ञियो भुवः ॥

Sab devta milkar tumhe apna doot banaya. Suno bhagwan, tum pehle bano. Tum yajna ka main shakti bano. Tum hamare upar chadhne mein sabse aage raho.

Mantra 19

इमं घा वीरो अमृतं दूतं कृण्वीत मर्त्यः । पावकं कृष्णवर्तनिं विहायसम् ॥

Marta insaan is amar doot ko apna paigaam bana le. Yeh Agni hai jo saaf karta hai. Yeh andhere raaste se guzarta hai aur aasman mein udta hai. Yeh andhere se nikal ke khule aasman tak le jaata hai.

Mantra 20

तं हुवेम यतस्रुचः सुभासं शुक्रशोचिषम् । विशामग्निमजरं प्रत्नमीड्यम् ॥

Hum use pukarte hain, chamak wala Agni. Jiska chamak chamakta hai aur jyoti ujjwal hai. Yeh sab logon ka Agni hai jo kabhi buddha nahi hota. Yeh purana hai aur hamesha puja wala hai. Yeh hamare andar purani vyavastha wapas laata hai.

Mantra 21

यो अस्मै हव्यदातिभिराहुतिं मर्तोऽविधत् । भूरि पोषं स धत्ते वीरवद्यशः ॥

Jo insaan uske liye sahi tarah se ahuti deta hai, woh bada fayda paata hai. Uski badai hoti hai, uski shakti badhti hai, aur uska naam roshan hota hai.

Mantra 22

प्रथमं जातवेदसमग्निं यज्ञेषु पूर्व्यम् । प्रति स्रुगेति नमसा हविष्मती ॥

Sabse pehle yagya mein Agni ka naam liya jaata hai. Agni ko Jatavedas kehte hain kyunki woh sab janata hai. Jab havan karte hain, toh chamach ghee lekar Agni ki taraf jaati hai. Woh chamach jaise hi Agni ke paas jaati hai, usse namaste karti hai. Usme ghee aur samagri hoti hai jo Agni ko chadhayi jaati hai.

Mantra 23

आभिर्विधेमाग्नये ज्येष्ठाभिर्व्यश्ववत् । मंहिष्ठाभिर्मतिभिः शुक्रशोचिषे ॥

Agni ke liye hum apni bhakti ko aise taiyaar karte hain jaise woh deserve karta hai. Hum apne sabse bade aur sabse powerful khayalat se use pukarte hain. Agni ki aag chamakti hai aur woh bahut tej hoti hai. Hum apne dil se use apni sabse acchi bhavnaein dikhate hain.

Mantra 24

नूनमर्च विहायसे स्तोमेभिः स्थूरयूपवत् । ऋषे वैयश्व दम्यायाग्नये ॥

Ab Agni ke liye gaana gao. Agni bahut door tak phailta hai, isliye use Vihayas kehte hain. Rishi Vaiyashva keh rahe hain ki gaana itna mazboot hona chahiye jaise koi bada khamba. Yeh gaana Agni ke liye hai jo ghar mein sabse main hai aur sabko sambhalta hai.

Mantra 25

अतिथिं मानुषाणां सूनुं वनस्पतीनाम् । विप्रा अग्निमवसे प्रत्नमीळते ॥

Rishi log Agni ki puja karte hain aur use madad ke liye pukarte hain. Agni insaan ka mehman hai, jab bhi koi havan karta hai woh aata hai. Use Vanaspati ka beta bhi kehte hain kyunki lakdi se aag banti hai. Woh bahut purana hai aur log uspe bharosa karte hain.

Mantra 26

महो विश्वाँ अभि षतोऽभि हव्यानि मानुषा । अग्ने नि षत्सि नमसाधि बर्हिषि ॥

Agni, tum bahut bade ho aur sab jagah ho. Tum insaan ke diye hue sab samagri ko apne paas le lete ho. Ab yahan baitho is pavitra jagah par. Yeh woh aasan hai jahan hum tumhe samarpit karte hain. Tumhara kaam hai yeh sab sweekar karna.

Mantra 27

वंस्वा नो वार्या पुरु वंस्व रायः पुरुस्पृहः । सुवीर्यस्य प्रजावतो यशस्वतः ॥

Bhagwan, humein bahut saari taakat de jo hum chahte hain. Aisi daulat de jiska koi intezaar na ho. Woh daulat jisse hum mein bahaduri aaye, aulad badhe, aur naam roshan ho.

Mantra 28

त्वं वरो सुषाम्णेऽग्ने जनाय चोदय । सदा वसो रातिं यविष्ठ शश्वते ॥

Agni, tum ek aisa vardaan ho jo taakat ko sahi kar de. Tum logon ko aage badhao. Chamakte hue bhagwan, tum naye-naye tohfe dete rehte ho jo hamesha ke liye sambhal ke rakhe.

Mantra 29

त्वं हि सुप्रतूरसि त्वं नो गोमतीरिषः । महो रायः सातिमग्ने अपा वृधि ॥

Tum har mushkil ko paar karne wale ho. Tum humein aisi taakat ke raaste dikhate ho jisme roshni ho. Agni, bade maal aur sampannata ko paane mein humein bada do.

Mantra 30

अग्ने त्वं यशा अस्या मित्रावरुणा वह । ऋतावाना सम्राजा पूतदक्षसा ॥

Agni, is kaam ki shaan tum ho. Mitra aur Varuna ko yahan lao. Dono rajaa hain jo sachchai ke saath chalte hain aur jinki taakat saaf hai. Sachchai ka niyam hamare andar ka bhed sambhale.