Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

तिर्यग्योन्यां समुत्पन्नः कृपणः शशको ह्ययम् । अस्माभिः स्पर्द्धते तस्मात्ततो भयमुपस्थितम्

tiryagyonyāṃ samutpannaḥ kṛpaṇaḥ śaśako hyayam | asmābhiḥ sparddhate tasmāttato bhayamupasthitam

«Ce lièvre misérable est né d’une matrice animale, et pourtant il ose rivaliser avec nous. C’est pourquoi, à cause de lui, la crainte s’est levée en nous.»

तिर्यग्योन्याम्in an animal womb/species
तिर्यग्योन्याम्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतिर्यक् (प्रातिपदिक) + योनि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (तिर्यग्-योनिः); स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्
समुत्पन्नःborn/arisen
समुत्पन्नः:
Karta (Subject complement/कर्ता)
TypeVerb
Rootसम्-उत्-पद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (past participle/क्त), पुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; कर्तरि
कृपणःwretched/pitiable
कृपणः:
Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootकृपण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् (शशकस्य)
शशकःthe hare
शशकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशशक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
अयम्this (one)
अयम्:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
अस्माभिःwith us/by us
अस्माभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), बहुवचनम्
स्पर्द्धतेcompetes with
स्पर्द्धते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्पर्ध् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्; आत्मनेपदम्
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Apadana (Ablative cause/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-प्रयोगे अव्ययीभाववत् (ablative adverbial: therefore/from that)
ततःthen/thereupon
ततः:
Sambandha (Adverbial link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअनन्तरार्थे/हेतौ अव्यय
भयम्fear
भयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
उपस्थितम्has arisen/come
उपस्थितम्:
Karta (Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeVerb
Rootउप-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्तः (past participle/क्त), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् (भयस्य)

Tridaśas (Devas), in narrative dialogue

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Pilgrimage-inquirers / ṛṣis (contextual)

Scene: A council of devas or celestial beings reacting with alarm and indignation to a small hare; the hare stands boldly, suggesting a karmic or tīrtha-born empowerment.

T
Tridaśa (Devas)
Ś
Śaśaka (hare)

FAQs

Pride and rivalry can create fear even among the powerful; humility is a key purāṇic virtue.

Prabhāsa-kṣetra, within the Prabhāsakṣetramāhātmya of the Skanda Purāṇa.

None explicitly in this verse; it is narrative setup within the site’s māhātmya.