Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21

रौद्रं पुनर्वसुः पुष्यं नक्षत्रत्रितयं मुखे । आश्लेषाख्यं तथा पैत्रं फाल्गुनी प्रथमा प्रिये

raudraṃ punarvasuḥ puṣyaṃ nakṣatratritayaṃ mukhe | āśleṣākhyaṃ tathā paitraṃ phālgunī prathamā priye

Raudra (Ārdrā), Punarvasu et Puṣya : cette triade de nakṣatras se tient au visage de la Tortue. Puis viennent Āśleṣā, Paitra (Maghā) et la première Phālgunī (Pūrva-Phālgunī), ô bien-aimée.

raudramRaudra (Ārdrā)
raudram:
Karta (कर्ता/List item)
TypeNoun
Rootraudra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नक्षत्रनाम (आर्द्रा)
punarvasuḥPunarvasu
punarvasuḥ:
Karta (कर्ता/List item)
TypeNoun
Rootpunarvasu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नक्षत्रनाम
puṣyamPuṣya
puṣyam:
Karta (कर्ता/List item)
TypeNoun
Rootpuṣya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नक्षत्रनाम
nakṣatra-tritayama triad of constellations
nakṣatra-tritayam:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootnakṣatra (प्रातिपदिक) + tritaya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नक्षत्राणां त्रितयम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
mukhein the mouth (region)
mukhe:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootmukha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; अधिकरण
āśleṣā-ākhyamcalled Āśleṣā
āśleṣā-ākhyam:
Visheshana (विशेषण/List item qualifier)
TypeAdjective
Rootāśleṣā (प्रातिपदिक) + ākhyā (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; आश्लेषा-आख्य (नामधेयवाचक) = ‘called Āśleṣā’
tathāand likewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अनुक्रमसूचक (and likewise)
paitramPaitra (Maghā)
paitram:
Karta (कर्ता/List item)
TypeNoun
Rootpaitra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नक्षत्रनाम (मघा)
phālgunīPhālgunī
phālgunī:
Karta (कर्ता/List item)
TypeNoun
Rootphālgunī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नक्षत्रनाम (पूर्वफाल्गुनी)
prathamāthe first
prathamā:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of phālgunī)
TypeAdjective
Rootprathamā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रमवाचक विशेषण (the first)
priyeO dear one
priye:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootpriyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Unspecified (contextual narrator within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual frame)

Type: kshetra

Scene: The tortoise-map is shown front-facing; three star symbols (Ārdrā/Raudra, Punarvasu, Puṣya) shine at the face; a second row of stars (Āśleṣā, Maghā/Paitra, Pūrva-Phālgunī) begins to arc along the body; the teacher addresses a beloved disciple (‘priye’).

Ā
Ārdrā (Raudra)
P
Punarvasu
P
Puṣya
Ā
Āśleṣā
M
Maghā (Paitra)
P
Pūrva-Phālgunī

FAQs

It frames celestial time (nakṣatras) as sacred anatomy—encouraging meditative reverence for cosmic order.

The verse continues the cosmological mapping within Prabhāsakṣetra Māhātmya rather than praising a distinct tirtha.

None mentioned.