Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 67

Devanagari script

गत्वा कृष्णपुरीं रम्यां षण्मासात्कृष्णसंनिधौ । जीवन्मुक्तास्तु ते ज्ञेयाः सत्यमेतत्सुरोत्तम

Transliteration

gatvā kṛṣṇapurīṃ ramyāṃ ṣaṇmāsātkṛṣṇasaṃnidhau | jīvanmuktāstu te jñeyāḥ satyametatsurottama

Translation

Étant allés à la ravissante Kṛṣṇapurī et demeurant six mois dans la présence de Śrī Kṛṣṇa—qu’on les sache libérés de leur vivant (jīvanmukta) ; cela est vrai, ô le meilleur des dieux.

Word by Word

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive) — ‘गत्वा’

• कृष्णपुरीम्: Krishna’s city
• कृष्णपुरीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण + पुरी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन — ‘कृष्णपुरीम्’; षष्ठी-तत्पुरुषः (कृष्णस्य पुरी)

• रम्याम्: beautiful
• रम्याम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रम्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन — ‘रम्याम्’ (कृष्णपुरीम् इति विशेषणम्)

• षण्मासात्: after six months / from (a period of) six months
• षण्मासात्: Avadhi (Limit/अवधि)
• Type: Noun
• Root: षण् + मास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन — ‘षण्मासात्’; द्विगुसमासः (षण्णां मासानां समाहारः)

• कृष्णसंनिधौ: in Krishna’s presence
• कृष्णसंनिधौ: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण + संनिधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन — ‘कृष्णसंनिधौ’; षष्ठी-तत्पुरुषः (कृष्णस्य संनिधिः)

• जीवन्मुक्ताः: liberated while living
• जीवन्मुक्ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: जीवत् (कृदन्त-प्रातिपदिक) + मुक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन — ‘जीवन्मुक्ताः’; कर्मधारयः (जीवन् एव मुक्तः)

• तु: indeed, however
• तु: Nipata (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; विरोध/विशेषार्थक (adversative/emphatic particle)

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन — ‘ते’

• ज्ञेयाः: are to be known (as)
• ज्ञेयाः: Vidhi (Injunctive predicate/विधेय)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु) + य (णीय/तव्यत्-समर्थ) ‘ज्ञेय’ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भाव्य/विधेयार्थक कृदन्त (gerundive), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन — ‘ज्ञेयाः’ (विधिलिङ्गार्थे: ‘should be known’)

• सत्यम्: true
• सत्यम्: Visheshana (Predicate qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन — ‘सत्यम्’ (वाक्यस्य विधेय/विशेषणरूपेण)

• एतत्: this
• एतत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन — ‘एतत्’

• सुरोत्तम: O best of gods
• सुरोत्तम: Sambodhana (Address/Vocative)
• Type: Noun
• Root: सुर + उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन — ‘सुरोत्तम’; षष्ठी-तत्पुरुषः (सुराणाम् उत्तमः)

Speaker

Sūta (deduced; vocative suggests address to a divine listener within the frame)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kṛṣṇapurī (Dvārakā)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: ‘Surottama’ (best of gods) addressed within the verse’s dialogue frame

Visual Art Cues

Scene: A devotee arriving at Dvārakā’s temple-city, then shown through a six-month cycle (moons/seasonal panels) performing daily darśana; Kṛṣṇa’s presence radiates, culminating in a serene liberated visage while still embodied.

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Kṛṣṇapurī (Dvārakā)
• Surottama

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sustained proximity to the divine (Kṛṣṇa-sannidhi) at Dvārakā is praised as conferring jīvanmukti.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kṛṣṇapurī—Dvārakā, celebrated as Kṛṣṇa’s sacred city.

What ritualistic prescription is mentioned?

A vow-like observance is implied: to go to Dvārakā and stay near Kṛṣṇa for six months.