Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

उद्देशतो मया विप्राः कीर्त्यमाना निबोधत । संक्षेपतो विप्रवरा यथा तेषां च याः क्रियाः

uddeśato mayā viprāḥ kīrtyamānā nibodhata | saṃkṣepato vipravarā yathā teṣāṃ ca yāḥ kriyāḥ

Ô brāhmanes, comprenez tandis que je les évoque par simple indication. Ô meilleurs des brāhmanes, je dirai brièvement ce qu’ils sont et quels rites y sont accomplis.

उद्देशतःby indication, in outline
उद्देशतः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootउद्देश (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (तसिल्-प्रत्ययान्त), अर्थे: ‘उद्देशेन/उद्देशतः’ (by way of indication)
मयाby me
मया:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुष, एकवचन, तृतीया (करण)
विप्राःO brāhmaṇas
विप्राः:
Sambodhana/Addressed (सम्बोधनार्थ-प्रथमा)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा
कीर्त्यमानाःbeing praised/being mentioned
कीर्त्यमानाः:
Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootकीर्त् (धातु) + शानच् (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त (शानच्), पुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा; विशेषणम् (विप्राः)
निबोधतunderstand, take note
निबोधत:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootबुध् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थे), मध्यमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपदम्; उपसर्ग: नि-
संक्षेपतःbriefly
संक्षेपतः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसंक्षेप (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (तसिल्-प्रत्ययान्त), अर्थे: ‘संक्षेपेण’ (briefly)
विप्रवराःO best of brāhmaṇas
विप्रवराः:
Sambodhana/Addressed (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविप्र + वर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (विप्राः एव वराः), पुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा; सम्बोधनार्थे
यथाas, how
यथा:
Adverbial (सम्बन्ध/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय, उपमान/प्रकारवाचक (as/how)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Shashthi-sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयबोधक (conjunction)
याःwhich (those)
याः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा; सम्बन्धक-प्रश्न/यत्-सम्बन्ध
क्रियाःdeeds, rites, actions
क्रियाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा

Prahlāda

Tirtha: Catalog of Prabhāsa–Dvārakā tīrthas (to be detailed)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇas (viprāḥ / vipravarāḥ)

Scene: Prahlāda seated among attentive brāhmaṇas, gesturing as if enumerating a list; palm-leaf manuscript and water-pot nearby; behind them a stylized map-like coastline with marked tīrthas.

P
Prahlāda
V
Viprāḥ (brāhmaṇas)

FAQs

Tīrtha-mahātmya is not only praise but also practical instruction—knowing the proper kriyā aligns pilgrimage with dharma.

No single tīrtha is named yet; this verse introduces a forthcoming list and their associated practices.

It announces that the kriyās (ritual practices) for the tīrthas will be described briefly, but does not detail them in this verse.