Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 62

अथ प्राहुः सुराः सर्वे वह्निं संश्लाघ्य सादराः । त्वं धारयाग्ने वक्त्रांते वीर्यमेतद्भवोद्भवम्

atha prāhuḥ surāḥ sarve vahniṃ saṃślāghya sādarāḥ | tvaṃ dhārayāgne vaktrāṃte vīryametadbhavodbhavam

Alors tous les dieux, louant Agni avec respect, dirent : « Ô Feu, conserve en ta bouche cette puissance, née de Bhava (Śiva). »

अथthen
अथ:
Anvaya (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/thereupon)
प्राहुःsaid
प्राहुः:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√ah (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद (Perfect, 3rd pl, Parasmaipada)
सुराःthe gods
सुराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsura (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nominative, Plural)
सर्वेall
सर्वे:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nominative, Plural)
वह्निम्Agni (fire)
वह्निम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvahni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (Masculine, Accusative, Singular)
संश्लाघ्यhaving praised
संश्लाघ्य:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeIndeclinable
Root√ślāgh (धातु) + सम्- (उपसर्ग) → संश्लाघ्य (कृदन्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययार्थे ल्यप्/तुमुन्-सम्भव; अव्ययीभाववत् क्रियाविशेषण (Absolutive/gerund: ‘having praised’)
सादराःrespectfully
सादराः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsādara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nominative, Plural)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootyuṣmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन (2nd person pronoun, Nominative, Singular)
धारयhold/bear
धारय:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√dhṛ (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद (Imperative, 2nd sg, Parasmaipada)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन (Masculine, Vocative, Singular)
वक्त्र-अन्तेat the end of (your) mouth
वक्त्र-अन्ते:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootvaktra (प्रातिपदिक) + anta (प्रातिपदिक)
Formसमासः (तत्पुरुषः) ‘वक्त्रस्य अन्ते’; पुं/नपुंसकलिङ्ग-सम्भव, सप्तमी, एकवचन (Locative, Singular)
वीर्यम्seed/energy
वीर्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvīrya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (Neuter, Accusative, Singular)
एतत्this
एतत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (Neuter, Accusative, Singular)
भव-उद्भवम्born from Bhava (Śiva)
भव-उद्भवम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootbhava (प्रातिपदिक) + ud-bhava (प्रातिपदिक)
Formसमासः (तत्पुरुषः) ‘भवात् उद्भवम्/भवोद्भूतम्’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Devas (collective)

Tirtha: Vahni/Vaiśvānara (Agni) as dhāraṇa of Bhava-udbhava vīrya

Type: kund

Scene: All gods gathered, praising Agni with folded hands; Agni, blazing yet controlled, receives Śiva-born potency into his mouth—depicted as a luminous orb entering flame-tongues.

D
Devas
A
Agni (Vahni/Vaiśvānara)
B
Bhava (Śiva)
V
Vīrya

FAQs

Service to dharma means accepting a sacred burden; Agni models disciplined receptivity and faithful conveyance.

Not named in this verse; it supports the mythic foundation that often sanctifies later-described tīrthas.

None directly, though Agni’s ‘bearing’ echoes Vedic-purāṇic symbolism behind fire-rites (homa) without prescribing one here.