Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 54

नानाशस्त्रधराः सर्वे यमदूता इवापराः । प्रोचुस्तां सादरं धेनुमाज्ञां देहि द्रुतं हि नः

nānāśastradharāḥ sarve yamadūtā ivāparāḥ | procustāṃ sādaraṃ dhenumājñāṃ dehi drutaṃ hi naḥ

Tous portaient diverses armes, tels d'autres messagers de Yama ; et avec déférence, ils s'adressèrent à la vache : « Donne-nous tes ordres sur-le-champ. »

नानाvarious
नाना:
Viśeṣaṇa-nibandhana (Modifier)
TypeIndeclinable
Rootनाना (अव्यय)
Formअव्यय; विविधतावाचक (various)
शस्त्रधराःweapon-bearers
शस्त्रधराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशस्त्र + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; उपपद-तत्पुरुषः (शस्त्रं धरन्ति)
सर्वेall
सर्वे:
Karta-viśeṣaṇa (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन
यमदूताःYama’s messengers
यमदूताः:
Upamāna (Standard of comparison)
TypeNoun
Rootयम + दूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (यमस्य दूताः)
इवlike
इव:
Upamā-dyotaka (Comparative particle)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमासूचक (like/as)
अपराःothers (as if)
अपराः:
Karta-viśeṣaṇa (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, बहुवचन; शस्त्रधराः इत्यस्य विशेषणम्
प्रोचुःsaid
प्रोचुः:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootप्र-उच् (धातु)
Formलिट् (परस्मैपद); प्रथमपुरुष, बहुवचन
ताम्to her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
सादरम्respectfully
सादरम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootस + आदर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषणवत्; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (adverbial accusative: respectfully)
धेनुम्the cow
धेनुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधेनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; ताम् इत्यस्य अप्पोजिशन
आज्ञाम्command/order
आज्ञाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
देहिgive
देहि:
Kriyā (Imperative)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलोट् (imperative), परस्मैपद; मध्यमपुरुष, एकवचन
द्रुतम्quickly
द्रुतम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootद्रुत (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषणवत्; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (quickly)
हिindeed
हि:
Nipāta (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/हेतुवाचक निपात (indeed/for)
नःto us
नः:
Sampradāna (Recipient)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formबहुवचन; षष्ठी/चतुर्थी-रूप (enclitic ‘naḥ’: of us/to us) — अत्र सम्प्रदानार्थे (to us)

Narrator (Purāṇic narrator within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya; exact speaker not explicit in snippet)

Tirtha: Māhiṣmatī (contextual)

Type: kshetra

Scene: A mass of weapon-bearing warriors stands before the cow like a disciplined host; their faces are fierce like Yamadūtas, yet they bow respectfully and ask for her command.

D
Dhenu (Kāmadhenu)
Y
Yamadūta
Y
Yama

FAQs

Power is ideally guided by rightful authority—protective force should act under dharmic command, not mere rage.

No tīrtha is named in this verse; it serves the broader tīrthamāhātmya context of the chapter.

None; the verse depicts readiness for action under divine instruction.