Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

श्रूयते स महीपालो ब्राह्मणानां हिते रतः । कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्मघ्नः सोऽभवत्कथम्

śrūyate sa mahīpālo brāhmaṇānāṃ hite rataḥ | karmaṇā manasā vācā brahmaghnaḥ so'bhavatkatham

Nous avons entendu que ce roi se vouait au bien des brāhmanes. Comment donc est-il devenu « meurtrier d’un brāhmane »—par l’acte, par la pensée ou par la parole ?

श्रूयतेis heard/is said
श्रूयते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive: 'is heard')
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
महीपालःthe king
महीपालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहीपाल (प्रातिपदिक: मही + पाल)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ब्राह्मणानाम्of the Brahmins
ब्राह्मणानाम्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
हितेin (their) welfare
हिते:
Adhikarana (Domain/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; अर्थे/विषये (in the matter of)
रतःdevoted
रतः:
Karta (Predicate adjective/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootरत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (devoted/engaged)
कर्मणाby action
कर्मणा:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; साधन/प्रकार (by deed)
मनसाby mind
मनसा:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; साधन/प्रकार (by mind)
वाचाby speech
वाचा:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootवाच् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; साधन/प्रकार (by speech)
ब्रह्मघ्नःa slayer of a Brahmin
ब्रह्मघ्नः:
Karta (Predicate noun/कर्तृ-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्रह्मघ्न (प्रातिपदिक: ब्रह्मन् + घ्न)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (ब्रह्महन्ता)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अभवत्became
अभवत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक क्रियाविशेषण

Ṛṣis (Sages)

Tirtha: Bhrūṇa-gartā

Type: kund

Listener: Sūta

Scene: Sages emphasize ‘deed, mind, speech’ with counting gestures, pressing Sūta to clarify the precise mode of the king’s transgression.

Ṛṣis
S
Saudāsa
B
Brāhmaṇas

FAQs

Purity is threefold—action, intention, and speech; dharma requires integrity across all three.

Indirectly, the tīrtha to be described is the remedy for the grave fault under discussion.

No ritual is prescribed; the verse frames an ethical inquiry into the roots of wrongdoing.