Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 106

दुःशील उवाच । याचस्व त्वं प्रभो शीघ्रं यां ते यच्छामि दक्षिणाम् । तां प्रदास्यामि चेच्छक्तिर्वित्तशाठ्यविवर्जिताम्

duḥśīla uvāca | yācasva tvaṃ prabho śīghraṃ yāṃ te yacchāmi dakṣiṇām | tāṃ pradāsyāmi cecchaktirvittaśāṭhyavivarjitām

Duḥśīla dit : «Ô Seigneur, demande vite la guru-dakṣiṇā que je t’offre. Si j’en ai le pouvoir, je la donnerai, sans aucune ruse ni tromperie au sujet des biens.»

दुःशीलःDuḥśīla (name)
दुःशीलः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुःशील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Verbal action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
याचस्वask/beg
याचस्व:
Kriya (Verbal action/क्रिया)
TypeVerb
Root√याच् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
याम्which
याम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; सर्वनाम
यच्छामिI give
यच्छामि:
Kriya (Verbal action/क्रिया)
TypeVerb
Root√यम् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
दक्षिणाम्fee/gift
दक्षिणाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्षिणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
ताम्that
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
प्रदास्यामिI will give
प्रदास्यामि:
Kriya (Verbal action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √दा (धातु)
Formलृट् (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्तार्थक (conditional particle)
शक्तिःability (exists)
शक्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘अस्ति’ इति लुप्तं (elliptic)
वित्तशाठ्यविवर्जिताम्free from deceit regarding wealth
वित्तशाठ्यविवर्जिताम्:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवित्त (प्रातिपदिक) + शाठ्य (प्रातिपदिक) + विवर्जित (कृदन्त, वि+√वृज्/√वर्ज्)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषण (दक्षिणाम्/ताम् इति); समासः—वित्ते शाठ्यं (षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुषभाव) + विवर्जिता (नञ्-भावार्थ)

Duḥśīla

Scene: A devotee named Duḥśīla speaks with urgency and sincerity to the sage, hands open in pledge, emphasizing honest giving; attendants and building materials suggest an ongoing sacred project.

D
Duḥśīla
D
Durvāsā

FAQs

True merit in dāna and guru-dakṣiṇā arises from sincerity and freedom from deceit, not merely from the amount given.

Within Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya, the episode leads toward the establishment/glorification of a Śiva-site later named Nimbēśvara.

Offering dakṣiṇā (guru’s fee/charitable gift) with honest intent and without financial trickery.