Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 60

वृत्र उवाच । स्वागतं ते द्विजश्रेष्ठ किं करोमि प्रशाधि माम् । प्रिया मे ब्राह्मणा यस्मात्तस्मात्कीर्तय सांप्रतम्

vṛtra uvāca | svāgataṃ te dvijaśreṣṭha kiṃ karomi praśādhi mām | priyā me brāhmaṇā yasmāttasmātkīrtaya sāṃpratam

Vṛtra dit : «Sois le bienvenu, ô le meilleur des deux-fois-nés. Que dois-je faire ? Ordonne-moi. Puisque les brāhmaṇas me sont chers, dis-moi maintenant ce qu’il convient d’accomplir.»

वृत्रःVṛtra
वृत्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवृत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन
स्वागतम्welcome
स्वागतम्:
Sambodhana/Prayoga (Addressing formula)
TypeNoun
Rootस्वागत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; आशीर्वादार्थे (welcome!)
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
द्विजश्रेष्ठO best of Brahmins
द्विजश्रेष्ठ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (द्विजानां श्रेष्ठः)
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
करोमिshall I do / do I do
करोमि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन, परस्मैपद
प्रशाधिcommand/instruct
प्रशाधि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+शास् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
माम्me
माम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रियाःdear
प्रियाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (qualifies ब्राह्मणाः)
मेto me / my
मे:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
ब्राह्मणाःBrahmins
ब्राह्मणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
यस्मात्because/since
यस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; हेत्वर्थे (because)
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu/Phala (Reason-result link/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; तदर्थे ‘therefore’
कीर्तयtell/declare
कीर्तय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकीर्तय् (नामधातु from कीर्ति/कीर्त)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
साम्प्रतम्now
साम्प्रतम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाम्प्रतम् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: now/at present)

Vṛtra

Type: kshetra

Scene: Vṛtra speaks with folded hands, offering welcome and surrendering agency to the brāhmaṇa’s command; Bṛhaspati stands calm, compassionate, and authoritative.

V
Vṛtra
B
Bṛhaspati
B
Brāhmaṇa (dvija)

FAQs

Honoring the spiritually learned and offering oneself to guidance is presented as a mark of dharma and inner nobility.

No holy site is mentioned in this verse.

None explicitly; the conduct aligns with atithi-satkāra (welcoming a revered guest) and guru-vākya acceptance.