Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 21

अग्निर्ज्योतीति मंत्रेण कुर्यादारार्तिकं ततः । अहमस्मीति मंत्रेण सप्तधान्यं प्रकल्पयेत्

agnirjyotīti maṃtreṇa kuryādārārtikaṃ tataḥ | ahamasmīti maṃtreṇa saptadhānyaṃ prakalpayet

Ensuite, qu’on accomplisse l’ārātrika (balancement des lumières) avec le mantra « Agni est lumière ». Avec le mantra « Je suis », qu’on dispose les sept grains en offrande.

अग्निः“Agni”
अग्निः:
Vacana (Quotation/उद्धरण)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मन्त्रपद-उद्धरणे
ज्योतिः“light”
ज्योतिः:
Vacana (Quotation/उद्धरण)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मन्त्रपद-उद्धरणे
इतिthus/“...”
इति:
Vacana (Quotation marker/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-समाप्तिसूचक (quotative particle)
मंत्रेणwith the mantra
मंत्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
कुर्यात्should perform
कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
आरार्तिकम्ārārti (waving of lights)
आरार्तिकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआरार्तिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
अहम्“I”
अहम्:
Vacana (Quotation/उद्धरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष सर्वनाम; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अस्मि“am”
अस्मि:
Vacana (Quotation/उद्धरण)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट् (present indicative), उत्तम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
इतिthus/“...”
इति:
Vacana (Quotation marker/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-समाप्तिसूचक
मंत्रेणwith the mantra
मंत्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
सप्तधान्यम्the seven grains (set of seven cereals)
सप्तधान्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक) + धान्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (सप्त धान्यानि यस्मिन्/समाहारः)
प्रकल्पयेत्should arrange/prepare
प्रकल्पयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-√कॢप् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

Skanda (deduced)

Scene: A lamp is waved in circular motion before the deity/altar; flames reflect on brass vessels; seven small heaps/bowls of grains are arranged in a neat pattern beside flowers and water-pot.

A
Agni
Ā
Ārātrika (Ārati)
S
Sapta-dhānya (seven grains)

FAQs

Light (agni) symbolizes divine presence; offerings like grains express gratitude and sustenance as sacred.

The verse is part of a general tīrtha-rite instruction; it does not name a particular location.

Perform ārati with ‘Agnir jyoti’ and prepare an offering of seven grains with the mantra ‘Aham asmi’.