Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 15

ततः सपिंडीकरणं वत्सरा दूर्ध्वतः स्थितम् । वृद्धिर्वाऽगामिनी चेत्स्यात्तदार्वागपि कारयेत्

tataḥ sapiṃḍīkaraṇaṃ vatsarā dūrdhvataḥ sthitam | vṛddhirvā'gāminī cetsyāttadārvāgapi kārayet

Ensuite, le sapiṇḍīkaraṇa (rite qui unit le défunt à la lignée des piṇḍa des ancêtres) est prescrit après une année. Mais si une autre mort menace dans la lignée, on peut l’accomplir plus tôt.

ततःthen/thereafter
ततः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-प्रातिपदिकात्)
Formअव्यय (क्रम/अनन्तर्यवाचक)
सपिण्डीकरणम्the sapiṇḍīkaraṇa rite
सपिण्डीकरणम्:
Karma/Topic (कर्म/विषय)
TypeNoun
Rootस + पिण्ड (प्रातिपदिक) + करण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; ‘making (one) with the piṇḍa’ (rite-name)
वत्सरात्after a year
वत्सरात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootवत्सर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; (पाठभेदे ‘वत्सरा’ इति दृश्यते, अर्थतः ‘after a year’)
ऊर्ध्वतःthereafter/above
ऊर्ध्वतः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootऊर्ध्व (प्रातिपदिक) → ऊर्ध्वतः (अव्ययभाव)
Formअव्यय (दिशा/कालवाचक): ‘above/afterwards’
स्थितम्is fixed/placed
स्थितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सपिण्डीकरणम् इत्यस्य विशेषणम्
वृद्धिःincrease/extension
वृद्धिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवृद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha/Option (विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय (विकल्पार्थक निपात)
आगामिनीforthcoming/ensuing
आगामिनी:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ + गम् (धातु) → आगामिन् (कृदन्त-णिनि)
Formणिनि-प्रत्ययान्त कृदन्त (भविष्यत्सूचक); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वृद्धिः इत्यस्य विशेषणम्
चेत्if
चेत्:
Condition marker (शर्त)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय (शर्तार्थक अव्यय)
स्यात्should be/is to be
स्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन
तदाthen
तदा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक)
अर्वाक्earlier/beforehand
अर्वाक्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअर्वाक् (अव्यय)
Formअव्यय (दिशा/कालवाचक): ‘earlier/before’
अपिalso/even
अपि:
Emphasis/Addition (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/अपि-भाव)
कारयेत्should cause to be done/should perform
कारयेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) (णिच्) → कारयति
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग (causative)

Skanda (deduced)

Type: kshetra

Scene: A family performs sapiṇḍīkaraṇa: three ancestral piṇḍas and the newly departed’s piṇḍa are ritually merged; the priest indicates a calendar/astrological note showing ‘one year’ rule and an exception due to impending bereavement.

S
sapiṇḍīkaraṇa
P
Pitṛs

FAQs

The tradition orders rites in time to protect both family dharma and the departed one’s ancestral transition.

No tīrtha is named in this verse; it is a timing instruction within the tīrthamāhātmya discourse.

Sapiṇḍīkaraṇa is generally done after one year, but may be advanced if special family circumstances require earlier performance.