Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

सा त्वया कल्पिताऽस्माकं वितीर्णाद्यापि नो नृप । कुप्याकुप्यं परित्यज्य तां देहि नृप मा चिरम्

sā tvayā kalpitā'smākaṃ vitīrṇādyāpi no nṛpa | kupyākupyaṃ parityajya tāṃ dehi nṛpa mā ciram

«Ô Roi, la dakṣiṇā que tu nous avais promise n’a pas encore été accordée. Renonçant à juger si elle est “précieuse ou non”, donne-la, ô Roi, sans tarder.»

साthat (gift)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Agent-instrument in passive sense/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण), एकवचन
कल्पिताwas fixed/appointed
कल्पिता:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Root√कॢप् (धातु) क्त (भूतकर्मणि कृदन्त)
Formकृदन्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; ‘निर्धारिता/विहिता’
अस्माकम्for us/of us
अस्माकम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
वितीर्णाgiven/bestowed
वितीर्णा:
Karta (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootवि + √तॄ (धातु) क्त (भूतकर्मणि कृदन्त)
Formकृदन्त; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; ‘प्रदत्ता’
अद्यtoday/now
अद्य:
Kriya-vishesana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (today/now)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थे (even/also)
नःto us/of us
नः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/सम्बन्ध) वा चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), बहुवचन; अत्र ‘अस्माकम्’ इत्यर्थे
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (8th), एकवचन
कुप्य-अकुप्यम्movable and immovable property
कुप्य-अकुप्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुप्य (प्रातिपदिक) + अकुप्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; समासः—द्वन्द्व (कुप्यं च अकुप्यं च)
परित्यज्यhaving given up
परित्यज्य:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपरि + √त्यज् (धातु) ल्यप् (क्त्वा-समकक्ष)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having abandoned)
ताम्that (gift)
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
देहिgive
देहि:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु) लोट्, मध्यमपुरुष, एकवचन
Formलोट् (Imperative); मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन, एकवचन
माdo not
मा:
Sambandha (Prohibitive/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (prohibitive particle)
चिरम्long (delay)
चिरम्:
Kriya-vishesana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootचिर (प्रातिपदिक/अव्ययप्राय)
Formअव्यय; कालपरिमाणवाचक (for long)

Brāhmaṇas

Type: kshetra

Listener: Nṛpa (king)

Scene: Brāhmaṇas respectfully but firmly remind the king of the promised dakṣiṇā; the king listens, slightly chastened, in a ritual pavilion.

B
Brāhmaṇas
N
Nṛpa (king)
D
Dakṣiṇā (implied)

FAQs

Charity should be timely and free from hesitation about material value; delay weakens the integrity of dharmic commitments.

The passage is embedded in a tīrtha-māhātmya narrative framework; this verse itself focuses on dakṣiṇā obligation rather than a site.

To complete the śrāddha properly, the promised dakṣiṇā should be given promptly, without quibbling over the worth of the gift.