Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 122

यस्याः स्युर्द्विगुणा दंता एवं सामुद्रिका जगुः । त्रिस्तनी कन्यका या तु श्वशुरस्य कुलक्षयम् । संधत्ते नात्र सन्देहस्तस्मात्तां दूरतस्त्यजेत्

yasyāḥ syurdviguṇā daṃtā evaṃ sāmudrikā jaguḥ | tristanī kanyakā yā tu śvaśurasya kulakṣayam | saṃdhatte nātra sandehastasmāttāṃ dūratastyajet

Les maîtres du sāmudrika (physiognomonie) déclarent : la jeune fille aux dents doubles, et plus encore celle qui a trois seins, entraîne la ruine de la lignée de son beau-père ; il n’y a nul doute. C’est pourquoi il faut la rejeter de loin.

यस्याःwhose
यस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सम्बन्धसूचक (‘whose’)
स्युःwould be/are (said to be)
स्युः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट् (Optative/विधिलिङ्), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
द्विगुणाःdouble
द्विगुणाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वि-गुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषण
दन्ताःteeth
दन्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb: ‘thus’)
सामुद्रिकाःphysiognomists (experts in marks)
सामुद्रिकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसामुद्रिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; ‘सामुद्रिक-शास्त्रज्ञाः’ इत्यर्थे
जगुःhave said
जगुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगै (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
त्रिस्तनीthree-breasted
त्रिस्तनी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि-स्तनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण
कन्यकाmaiden, girl
कन्यका:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
याwho
या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धसूचक (‘who’)
तुbut
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (contrast ‘but/indeed’)
श्वशुरस्यof the father-in-law
श्वशुरस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootश्वशुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
कुलक्षयम्destruction of the family line
कुलक्षयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुल-क्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
संधत्तेbrings about, causes
संधत्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-धा (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
no/not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
अत्रhere, in this matter
अत्र:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (adverb: ‘here/in this matter’)
सन्देहःdoubt
सन्देहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसन्देह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात् इति अव्ययीभाववत् प्रयोगः; हेत्वर्थे (ablatival adverb: ‘therefore/from that reason’)
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
दूरतःfrom far away
दूरतः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootदूरतः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: ‘from afar’)
त्यजेत्should abandon
त्यजेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formलोट् (Optative/विधिलिङ्), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Unspecified (Nāgarakhaṇḍa narrative voice)

Listener: pārthiva (king)

Scene: A learned assembly cites sāmudrika signs—double teeth, three breasts—declaring danger to the father-in-law’s lineage; the maiden stands apart, stigmatized; the king/listener is addressed.

S
sāmudrika (physiognomists)

FAQs

The verse presents a traditional warning framework where choices affecting household and lineage are to be made with caution and foresight.

No tīrtha is specified in this verse; it is embedded in the ongoing Tīrthamāhātmya narrative.

None; it cites sāmudrika assessment rather than a ritual act.