Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 23

युक्तं कृतमथो नैव सावधानेन सर्वदा । लोकपालाश्च ये सर्वे रक्षंतु सकला दिशः । भूतप्रेतपिशाचानां प्रवेशं राक्षसोद्भवम्

yuktaṃ kṛtamatho naiva sāvadhānena sarvadā | lokapālāśca ye sarve rakṣaṃtu sakalā diśaḥ | bhūtapretapiśācānāṃ praveśaṃ rākṣasodbhavam

Que rien ne soit accompli de façon inconvenante ; demeurez vigilants en tout temps. Et que tous les Lokapālas, gardiens des mondes, protègent chaque direction, empêchant l’entrée des bhūtas, pretas et piśācas—issus des forces rākṣasiques.

युक्तम्properly arranged; appropriate
युक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootyukta (कृदन्त/प्रातिपदिक; √yuj (धातु))
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) — neuter nom/acc sg
कृतम्done; made
कृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृदन्त/प्रातिपदिक; √kṛ (धातु))
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त — done, made (neut. nom/acc sg)
अथोand then; moreover
अथो:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatho (अव्यय)
Formअव्यय; निपात/समुच्चयार्थ-प्रयोग (particle/conjunctive)
not
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (negation particle)
एवindeed; just
एव:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle)
सावधानेनwith care; attentively
सावधानेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsāvadhāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग (प्रयोगे), तृतीया विभक्ति, एकवचन — instrumental singular; 'with attentiveness/care'
सर्वदाalways
सर्वदा:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsarvadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
लोकपालाःguardians of the worlds (Lokapālas)
लोकपालाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootloka-pāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन — nominative plural; समास: लोकस्य पालाः (षष्ठी-तत्पुरुष)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
येwho
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन — relative pronoun 'who' (nom pl)
सर्वेall
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन — nominative plural; विशेषण (qualifier)
रक्षन्तुmay (they) protect
रक्षन्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√rakṣ (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative/benedictive sense), प्रथमपुरुष, बहुवचन — 'let them protect'
सकलाःall; entire
सकलाः:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsakala (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन — nominative plural; विशेषण
दिशःdirections; quarters
दिशः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, बहुवचन — nom/acc plural; here object of 'protect'
भूतghosts; beings
भूत:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbhūta (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member); 'spirit/being'
प्रेतdeparted spirits
प्रेत:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpreta (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
पिशाचानाम्of (the) bhūtas, pretas, and piśācas
पिशाचानाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpiśāca (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, बहुवचन — genitive plural; समास: भूत-प्रेत-पिशाच (इतरेतर-द्वन्द्व) + षष्ठी बहुवचन
प्रवेशम्entry; intrusion
प्रवेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpraveśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन — accusative singular
राक्षसdemonic; rākṣasa
राक्षस:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrākṣasa (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
उद्भवम्arising from rākṣasas; demonic in origin
उद्भवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootudbhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन — accusative singular; समास: राक्षसात् उद्भवः (पञ्चमी-तत्पुरुष)

Brahmā (continued instruction/blessing)

Type: kshetra

Scene: A consecrated yajña enclosure at a tīrtha: priests mark the four directions; unseen bhūtas/pretas/piśācas are barred at the boundary while the Lokapālas stand guard in their quarters.

L
Lokapāla (Dikpāla)
D
Diś (directions)
B
Bhūta
P
Preta
P
Piśāca
R
Rākṣasa

FAQs

Sacred work must be guarded by constant attentiveness; purity and protection uphold the spiritual potency of rites.

The tīrtha is portrayed as a protected sacred zone suitable for major rites; the precise place-name is not stated in this verse.

Maintain continual vigilance, invoke directional guardians (lokapālas), and bar disruptive entities (bhūta, preta, piśāca) from entering the ritual space.