Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 32
Devanagari script
ततः शिष्यसमायुक्तो वीक्षमाण इतस्ततः । तं देशं समनुप्राप्तो यत्र तौ द्वावपि स्थितौ
Transliteration
tataḥ śiṣyasamāyukto vīkṣamāṇa itastataḥ | taṃ deśaṃ samanuprāpto yatra tau dvāvapi sthitau
Translation
Puis, accompagné de ses disciples et regardant de-ci de-là, il parvint à l’endroit où tous deux se tenaient ensemble.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana (Temporal/देश-कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) — अपादान/काल/क्रमसूचकः; ‘thereupon/then’
शिष्य-समायुक्तःaccompanied by disciples
शिष्य-समायुक्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootशिष्य (प्रातिपदिक) + सम्-युक्त (√युज् धातु, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण; ‘शिष्यैः समायुक्तः’ (तृतीया-तत्पुरुष)
वीक्षमाणःlooking, observing
वीक्षमाणः:
Karta (Agent-participle)
TypeAdjective
Rootवि-ईक्ष् (√ईक्ष् धातु) + शानच् (वर्तमानकाले कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वर्तमानकृदन्त (शानच्) — ‘looking’
इतस्-ततःhere and there
इतस्-ततः:
Adhikarana (Spatial/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइतस् (अव्यय) + ततः (अव्यय)
Formअव्यय-समाहार (द्वन्द्ववत् प्रयोगः); क्रियाविशेषण — ‘here and there’
तम्that
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम
देशम्place, region
देशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
समनुप्राप्तःarrived, reached
समनुप्राप्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootसम्-अनु-प्र-आप् (√आप् धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (भूतकर्मणि/कर्तरि प्रयोगः) — ‘having reached/arrived’
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Locative relation)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बन्ध/देशवाचक) — ‘where’
तौthose two
तौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; सर्वनाम
द्वौtwo
द्वौ:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; संख्यावाचक विशेषण
अपिalso, even
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (निपात) — ‘also/even’
स्थितौwere standing/situated
स्थितौ:
Karta (Predicate of subject)
TypeVerb
Rootस्था (√स्था धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; क्त-प्रत्ययान्त — ‘standing/being situated’
Speaker
Narrator (within Nāgara-khaṇḍa Tīrthamāhātmya frame; exact speaker not in snippet)
Characters & Entities
K
KāmeśvaraC
CandrakūpikāFAQs
Tīrtha-yātrā is ideally undertaken with guidance—disciples follow the teacher toward sacred places and right discernment.
The narrative continues around Candrakūpikā and the presence of Kāmeśvara.
None explicitly; it narrates approach and darśana in a pilgrimage setting.