Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 56

एतद्राज्यं च देशं च हस्त्यश्वादि तथापरम् । यत्किंचिद्विद्यते मह्यं तद्गृह्णंतु द्विजोत्तमाः

etadrājyaṃ ca deśaṃ ca hastyaśvādi tathāparam | yatkiṃcidvidyate mahyaṃ tadgṛhṇaṃtu dvijottamāḥ

Ce royaume et ce pays, avec les éléphants, les chevaux et tout ce qui m’appartient : que les plus éminents des deux-fois-nés acceptent le tout.

एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण; नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (राज्यम्)
राज्यम्kingdom
राज्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (समुच्चय-अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
देशम्country; land
देशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (समुच्चय-अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
हस्त्यश्वादिelephants, horses, etc.
हस्त्यश्वादि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहस्ति + अश्व + आदि (प्रातिपदिक/अव्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्वन्द्वसमासः (हस्ति-अश्व) + आदि-शब्दः (etc.)
तथाlikewise; also
तथा:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (प्रकारवाचक-अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चयार्थक-अव्यय (in like manner; also)
अपरम्other (things)
अपरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अनुक्तं द्रव्यम्)
यत्whatever (that which)
यत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
किंचित्anything; something
किंचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअनिश्चितार्थक-सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (here with यत्: nominative)
विद्यतेexists; is found
विद्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपदम्; भावे/सत्तायाम् (exists)
मह्यम्to me; for me
मह्यम्:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण; नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (गृह्णन्तु-क्रियायाः कर्म)
गृह्णन्तुlet them take
गृह्णन्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
द्विजोत्तमाःthe best Brahmins (best of the twice-born)
द्विजोत्तमाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृपदं (imperative subject)

King (Rājā)

Type: kshetra

Listener: brāhmaṇas (dvijottamāḥ)

Scene: The king formally offers deeds of land and royal wealth—elephants and horses symbolically present—to assembled brāhmaṇas at the tīrtha, indicating total relinquishment.

B
Brāhmaṇas (Dvijottamāḥ)

FAQs

In a holy context, the king models rājadharma by placing wealth and power at the service of dharma through generous dāna to worthy brāhmaṇas.

The verse occurs within Nāgarakhaṇḍa’s Tīrthamāhātmya (Adhyāya 11), praising the sanctity of the local puṇya-kṣetra where such gifts are made.

Dāna (charitable gifting) of land, kingdom-resources, and valuables to brāhmaṇas is the emphasized act.