Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 53

ततस्तं चित्रशर्माणं प्राह चेदं महेश्वरः । शृणु मद्वचनं कृत्स्नं कुरुष्व तदनंतरम्

tatastaṃ citraśarmāṇaṃ prāha cedaṃ maheśvaraḥ | śṛṇu madvacanaṃ kṛtsnaṃ kuruṣva tadanaṃtaram

Alors Maheśvara dit à Citraśarman : «Écoute entièrement mon enseignement, puis accomplis-le aussitôt après, sans délai».

ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘चित्रशर्माणम्’ इत्यस्य निर्देश/विशेषणम्
चित्रशर्माणम्Citraśarman
चित्रशर्माणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचित्रशर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; व्यक्तिनाम
प्राहsaid/spoke
प्राह:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आह्/अह् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परिपूर्णभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक निपात (conjunction)
इदम्this (statement)
इदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदं (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘वचनम्’ इत्यर्थे—‘इदं (वाक्यम्)’
महेश्वरःMaheśvara (Śiva)
महेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
मत्-वचनम्my word/command
मत्-वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमत् (अस्मद्-षष्ठीसम्बन्ध-प्रातिपदिक) + वचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (मम वचनम्)
कृत्स्नम्entire, complete
कृत्स्नम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृत्स्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘मत्-वचनम्’ इत्यस्य विशेषणम्
कुरुष्वdo (it)
कुरुष्व:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
तत्-अनन्तरम्immediately after that
तत्-अनन्तरम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावसमास, अव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)

Maheśvara (Śiva)

Tirtha: Same refuge-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Maheśvara, serene yet commanding, addresses the brāhmaṇa Citraśarman seated with folded hands; the setting hints at a sacred grove/temple precinct; the moment captures the transition from wonder to instruction.

M
Maheśvara
C
Citraśarman

FAQs

Dharma is preserved through attentive hearing (śravaṇa) and prompt practice (anuṣṭhāna) of divine instruction.

The verse is a narrative transition within the Tīrthamāhātmya; it prepares the establishment/ordering of the kṣetra rather than naming a site.

No specific rite is named; it is an injunction to follow Śiva’s forthcoming directive.