Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 63

ततो हाटकमादाय तदाकारं पितामहः । कृत्वा लिंगं स्वयं तत्र स्थापयामास हर्षितः

tato hāṭakamādāya tadākāraṃ pitāmahaḥ | kṛtvā liṃgaṃ svayaṃ tatra sthāpayāmāsa harṣitaḥ

Alors Pitāmaha (Brahmā) prit de l’or et, façonnant un liṅga de cette même forme, l’installa là de ses propres mains, dans la joie.

ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
Formअपादान/क्रमवाचक-अव्ययम् (adverb: then/from there)
हाटकम्gold
हाटकम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहाटक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
आदायhaving taken
आदाय:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootआ + दा (धातु; ल्यप्)
Formल्यपन्त-अव्ययम् (absolutive): ‘having taken’
तदाकारम्of that form
तदाकारम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootतदाकार (प्रातिपदिक: तद् + आकार)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (तस्य आकारः = तदाकारः)
पितामहःPitāmaha (Brahmā)
पितामहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु; क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive): ‘having made’
लिङ्गम्the liṅga
लिङ्गम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
स्वयम्himself
स्वयम्:
Karta-nirdharana (कर्ता-निश्चय/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formस्वार्थक-अव्ययम् (emphatic adverb: oneself)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place)
स्थापयामासinstalled
स्थापयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु; णिच् causative)
Formलिट्-लकारः (Perfect; periphrastic/आमास-योग), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; णिच्-प्रयोगः (causative): ‘caused to be set/installed’
हर्षितःdelighted
हर्षितः:
Kartṛ-samānādhikaraṇa (कर्ता-समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootहर्षित (कृदन्त-प्रातिपदिक; हृष् धातोः क्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तः

Narrator (Sūta continuing)

Tirtha: Hāṭakeśvara

Type: temple

Scene: Brahmā, radiant and delighted, shapes a liṅga from gold in the same form and installs it with his own hands upon a pedestal.

P
Pitāmaha (Brahmā)
H
Hāṭaka (gold)
L
Liṅga
P
Pratiṣṭhā

FAQs

Offering one’s best resources in service—crafting and establishing a liṅga—becomes a powerful act of dharma and devotion.

The place where the golden liṅga is installed—later associated with the name Hāṭakeśvara.

Making a liṅga (here of gold) and installing it (pratiṣṭhā) at the sacred site.