Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 49

हुंडौ च मुंड युद्धाय न सज्जेते जयैषिणौ । एणशावं सृगालोपि मृदुस्पृशति पाणिना

huṃḍau ca muṃḍa yuddhāya na sajjete jayaiṣiṇau | eṇaśāvaṃ sṛgālopi mṛduspṛśati pāṇinā

Même Huṇḍa et Muṇḍa, avides de victoire, ne se préparent pas au combat ; même un chacal effleure doucement de sa patte un faon.

हुंडौHuṇḍa (and another)
हुंडौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहुंड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
मुंडMuṇḍa
मुंड:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुंड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (समुच्चितः; द्विवचनार्थे सह)
युद्धायfor battle
युद्धाय:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; प्रयोजन (dative of purpose)
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
सज्जेतेprepare themselves
सज्जेते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√सज्ज् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, द्विवचन
जयैषिणौdesirous of victory
जयैषिणौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootजय (प्रातिपदिक) + एषिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; समासः—जयम् एषिणौ (desirous of victory)
एण-शावम्a deer-fawn
एण-शावम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएण (प्रातिपदिक) + शाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—एणस्य शावः (fawn of an antelope/deer)
सृगालःthe jackal
सृगालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसृगाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (even/also)
मृदुgently
मृदु:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootमृदु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे (gently)
स्पृशतिtouches
स्पृशति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्पृश् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पाणिनाwith the hand
पाणिना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda speaking to Agastya)

Tirtha: Kāśī-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Two would-be warriors, Huṇḍa and Muṇḍa, stand with weapons yet do not ready themselves; nearby, a jackal gently places its paw on a fawn, an image of improbable tenderness under Kāśī’s calm aura.

H
Huṇḍa
M
Muṇḍa
S
sṛgāla (jackal)
E
eṇa-śāva (fawn)

FAQs

In a dharmic sphere, even the violent become gentle; ahiṃsā is portrayed as a transformative power.

Kāśī is the implied sacred backdrop of the Kāśīkhaṇḍa; the verse emphasizes its peace-producing dharmic influence.

None.