Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 49

Devanagari script

न तस्य दुःखदौर्भाग्यं नाधिव्याधिभयं भवेत् । आयुः श्रियं बलं तस्य वर्द्धयंति दिने दिने

Transliteration

na tasya duḥkhadaurbhāgyaṃ nādhivyādhibhayaṃ bhavet | āyuḥ śriyaṃ balaṃ tasya varddhayaṃti dine dine

Translation

Pour un tel homme, il n’y aura ni chagrin ni malchance, ni crainte de détresse et de maladie ; sa longévité, sa prospérité et sa force croissent de jour en jour.

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-निपात (negation)

• तस्य: of him/for him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सम्बन्ध

• दुःखदौर्भाग्यम्: sorrow and misfortune
• दुःखदौर्भाग्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दुःख + दौर्भाग्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (दुःखं च दौर्भाग्यं च)

• न: not
• न: Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-निपात

• अधिव्याधिभयम्: fear of ailments and diseases
• अधिव्याधिभयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अधि + व्याधि + भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समाहार/तत्पुरुष-समासः (अधयः व्याधयः च तेषां भयम्)

• भवेत्: would be/should occur
• भवेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• आयुः: lifespan
• आयुः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आयुस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; कर्म (वर्धयन्ति इति)

• श्रियम्: prosperity
• श्रियम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म

• बलम्: strength
• बलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: बल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध

• वर्द्धयन्ति: increase
• वर्द्धयन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वर्ध् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• दिने: day
• दिने: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; अधिकरण

• दिने: by day
• दिने: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; पुनरुक्ति (दिने दिने = day by day)

Speaker

Vyāsa (contextual narration; explicit speaker appears at Śloka 51)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A devotee protected by an unseen aura of the Rāma-mantra: dark clouds of ‘duḥkha’ and ‘vyādhi’ recede; symbols of prosperity (grain, lamp, cow) and strength (bow, mace motif) appear as blessings.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The divine name is presented as a dharmic refuge that steadies life, removing fear and nurturing well-being.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The benefits are taught within the Dharmāraṇya narrative frame, implying that its sacred atmosphere supports such mantra-fruits.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, sustained Rāma-mantra practice (as stated in the surrounding verses) leading to promised fruits: health, fortune, and strength.