Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 15

Devanagari script

तत्र देवाधिदेवस्य समुद्रे लिङ्गमुत्थितम् । लिङ्गोद्भूता महाभागा नर्मदा सरितां वरा

Transliteration

tatra devādhidevasya samudre liṅgamutthitam | liṅgodbhūtā mahābhāgā narmadā saritāṃ varā

Translation

Là, dans l’océan, s’éleva un liṅga du Dieu des dieux. De ce liṅga naquit la très fortunée Narmadā, la meilleure des rivières.

Word by Word

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (adverb ‘there’)

• देवाधिदेवस्य: of the god of gods
• देवाधिदेवस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देव + अधिदेव (प्रातिपदिके)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; तत्पुरुषः (देवानाम् अधिदेवः)

• समुद्रे: in the sea
• समुद्रे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: समुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• लिङ्गम्: the liṅga
• लिङ्गम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• उत्थितम्: arose/was raised
• उत्थितम्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उत्-स्था (धातु) → उत्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle)

• लिङ्गोद्भूता: born from the liṅga
• लिङ्गोद्भूता: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: लिङ्ग + उद्भूता (प्रातिपदिके)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (लिङ्गात् उद्भूता)

• महाभागा: most fortunate
• महाभागा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा + भाग (प्रातिपदिके)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (महान् भागः यस्याः)

• नर्मदा: Narmadā
• नर्मदा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर्मदा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सरिताम्: of rivers
• सरिताम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सरित् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन

• वरा: the best
• वरा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वरा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Samudra-liṅga at Revā-sāgara-saṅgama

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: nṛpaśreṣṭha

Visual Art Cues

Scene: From the ocean’s surface at the confluence, a radiant Śiva-liṅga rises; beside it, Narmadā is shown as a blessed river-goddess, signifying her birth from the liṅga.

Characters & Entities

• Śiva (Devādhideva)
• Liṅga
• Narmadā (Revā)
• Ocean

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The tīrtha’s sanctity is grounded in Śaiva revelation: the river is holy because it is liṅga-born.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The oceanic liṅga-site at Revā–Sāgara-saṅgama, associated with later worship as Loṭaṇeśvara.

What ritualistic prescription is mentioned?

Not yet; it establishes the shrine’s divine origin, preparing for worship instructions.