Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 5

तत्र तीर्थे नरो यस्तु प्राणत्यागं करोति वै । अनिवर्तिका गतिस्तस्य रुद्रलोकादसंशयम्

tatra tīrthe naro yastu prāṇatyāgaṃ karoti vai | anivartikā gatistasya rudralokādasaṃśayam

Et l’homme qui, en ce tīrtha, abandonne véritablement sa vie : sa destinée est sans retour ; il parvient au monde de Rudra, sans aucun doute.

tatrathere
tatra:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय; स्थानवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
tīrtheat the sacred ford/place
tīrthe:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
naraḥa man
naraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
yaḥwho
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
tuindeed/but
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक निपात (particle)
prāṇa-tyāgamgiving up of life
prāṇa-tyāgam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootprāṇa (प्रातिपदिक) + tyāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (prāṇānāṃ tyāgaḥ)
karotidoes/performs
karoti:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formलट् (Present/लट्), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
vaicertainly
vai:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक निपात (emphatic particle)
anivartikānon-returning/irreversible
anivartikā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootan-ivartika (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण (to gatiḥ)
gatiḥdestination/going
gatiḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootgati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
tasyaof him
tasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम
rudra-lokātfrom Rudra’s world
rudra-lokāt:
Apādāna (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootrudra (प्रातिपदिक) + loka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (rudrasya lokaḥ)
asaṃśayamwithout doubt
asaṃśayam:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roota-saṃśaya (प्रातिपदिक)
Formअव्ययप्राय (क्रियाविशेषणरूपेण), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन प्रयोगः; ‘without doubt’

Mārkaṇḍeya

R
Rudra
R
Rudraloka
P
Puṅkha Tīrtha

FAQs

The Purāṇa elevates certain tīrthas as gateways to Rudra’s realm, emphasizing the salvific power of sacred geography.

Puṅkha Tīrtha (Puṅkhila), a Narmadā-region sacred ford in Revā Khaṇḍa.

No new ritual is prescribed in this verse; it states the exceptional fruit associated with dying at the tīrtha.