Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 25

Devanagari script

तं दृष्ट्वा भक्तिमान्देवं स्तोतुकामो व्यवस्थितः । जयेश जय वागीश जय दिव्याङ्गभूषण

Transliteration

taṃ dṛṣṭvā bhaktimāndevaṃ stotukāmo vyavasthitaḥ | jayeśa jaya vāgīśa jaya divyāṅgabhūṣaṇa

Translation

L’ayant vu, rempli de bhakti, il se tint prêt à le louer : «Victoire à Toi, Seigneur de la victoire ! Victoire, Maître de la Parole ! Victoire, Toi dont les membres divins sont parés d’ornements célestes !»

Word by Word

• तम्: him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: दृश् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)

• भक्तिमान्: devout
• भक्तिमान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: भक्ति (प्रातिपदिक) + मतुप् (प्रत्यय)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मतुपन्त-विशेषण

• देवम्: the god
• देवम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• स्तोतुकामः: desiring to praise
• स्तोतुकामः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: स्तोतु (स्तु-धातु, तुमुन्; infinitive-base) + काम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (स्तोतुं कामः)

• व्यवस्थितः: stood ready / stationed
• व्यवस्थितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: वि + अव + स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कृदन्तः—क्त (past participle)

• जयेश: O Lord of victory
• जयेश: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: जय (धातु/प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (vocative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (जयः ईशः)

• जय: victory! hail!
• जय: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: जय (अव्यय/निपात)
• Form: अव्यय; निपात—जय-शब्दः सम्बोधनार्थे (exclamation)

• वागीश: O Lord of speech
• वागीश: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वाक् (प्रातिपदिक) + ईश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (वाचः ईशः)

• जय: hail!
• जय: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Indeclinable
• Root: जय (अव्यय/निपात)
• Form: अव्यय; निपात (exclamation)

• दिव्याङ्गभूषण: O ornament of divine limbs
• दिव्याङ्गभूषण: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक) + भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (दिव्यानि अङ्गानि भूषयति/भूषणम्)

Speaker

A devotee/praiser in the Revā-khaṇḍa narrative (speaker not explicitly named in the excerpt)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The devotee stands poised to sing, hands joined or one hand raised in expressive gesture; the reclining Lord gleams with celestial ornaments; the air feels charged with mantra.

Characters & Entities

• Deva (Supreme Lord)
• Vāgīśa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True praise begins with darśana (seeing the Divine) and a heart established in bhakti, expressing surrender through glorification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The broader context is the Revā-khaṇḍa, connected with the sanctity of the Revā (Narmadā) region and its tīrthas.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is prescribed here; it models stotra (devotional praise) as a devotional act.