Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 34

Devanagari script

उपपापहरं चैव सदा नीराजनं हरेः । तदा नीराजनाकाले यो हरेः पठति स्तवम्

Transliteration

upapāpaharaṃ caiva sadā nīrājanaṃ hareḥ | tadā nīrājanākāle yo hareḥ paṭhati stavam

Translation

Le nīrājana de Hari efface toujours même les fautes légères. Et au moment du nīrājana, celui qui récite un stava, un hymne à Hari, obtient un mérite particulier.

Word by Word

• उपपाप-हरम्: removing minor sins
• उपपाप-हरम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उपपाप (प्रातिपदिक) + हर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (कर्मधारय/षष्ठीभाव: उपपापं हरति इति); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (नीराजनम्)

• च: and
• च: Samuccaya (Coordinator/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चय/and)

• एव: indeed
• एव: Avadhāraṇa (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय (अवधारण/emphasis)

• सदा: always
• सदा: Kriyāviśeṣaṇa (Frequency/नित्यत्व)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक): ‘नित्यं’

• नीराजनम्: ārati rite
• नीराजनम्: Karman/Viṣaya (Object/Topic)
• Type: Noun
• Root: नीराजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• हरेः: of Hari
• हरेः: Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• तदा: then/at that time
• तदा: Kāla-adhikaraṇa (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक): ‘तस्मिन् काले’

• नीराजन-काले: at the time of ārati
• नीराजन-काले: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: नीराजन (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषसमास (षष्ठी-तत्पुरुष: नीराजनस्य कालः); पुल्लिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन; अधिकरणम्

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• हरेः: of Hari
• हरेः: Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन

• पठति: recites
• पठति: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पठ् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• स्तवम्: hymn
• स्तवम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्तव (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic voice) addressing Yudhiṣṭhira

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hari-nīrājana (Revākhanda)

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: Priest waves the lamp before Hari; a devotee holds a palm-leaf/scroll and recites a hymn, lips moving in rhythm. The lamp’s light forms a circular aureole, symbolizing the burning away of subtle sins.

Characters & Entities

• Hari (Viṣṇu)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Combining ritual (nīrājana) with heartfelt praise (stotra) intensifies purification and devotional merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The teaching is situated within Revā Khaṇḍa’s sacred setting, presenting a general worship practice rather than a site-specific tīrtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform Hari’s nīrājana and recite a stotra specifically during the nīrājana time.