Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 53

कृत्वा त्वशेषं किल लीलयैव स देवदेवो जगतां विधाता । सर्वत्रदृक्सर्वग एव देवो जगाम चादर्शनमादिकर्ता

kṛtvā tvaśeṣaṃ kila līlayaiva sa devadevo jagatāṃ vidhātā | sarvatradṛksarvaga eva devo jagāma cādarśanamādikartā

Ayant tout accompli, comme par simple jeu, ce Devadeva, ordonnateur des mondes, qui voit partout et se meut partout, le Créateur primordial se retira alors hors de la vue.

kṛtvāhaving done
kṛtvā:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव (having done)
tuindeed / but
tu:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक (but/indeed)
aśeṣamentirely / without remainder
aśeṣam:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootaśeṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (implicit object: all)
kilaindeed / it is said
kila:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootkila (अव्यय)
Formअव्यय; प्रसिद्ध्यर्थक/श्रुत्यर्थक (it is said/indeed)
līlayāby playfully
līlayā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootlīlā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
evaalone / indeed
eva:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
deva-devaḥGod of gods
deva-devaḥ:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + deva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (देवानां देवः)
jagatāmof the worlds
jagatām:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठī)
TypeNoun
Rootjagat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
vidhātācreator / ordainer
vidhātā:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootvidhātṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
sarvatra-dṛkall-seeing everywhere
sarvatra-dṛk:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootsarvatra (अव्यय) + dṛś (प्रातिपदिक: dṛk)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—बहुव्रीहिः (सर्वत्र पश्यति इति)
sarva-gaḥall-pervading
sarva-gaḥ:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + ga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—बहुव्रीहिः (सर्वत्र गच्छति/व्याप्नोति इति)
evaindeed
eva:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
devaḥthe god
devaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
jagāmawent
jagāma:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
caand
ca:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
adarśanaminvisibility / disappearance
adarśanam:
Karma (Goal/object)
TypeNoun
Rootadarśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
ādi-kartāthe primeval creator
ādi-kartā:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootādi (प्रातिपदिक) + kartṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (आदिः कर्ता)

Narrator (Revā-khaṇḍa frame; speaker not explicit in this snippet)

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: kshetra

Scene: After the cosmic display, the primal maker fades into subtlety: the aura dissolves into the sky; devotees remain with folded hands, the river flowing steadily—suggesting omnipresence despite invisibility.

D
Devadeva
Ā
Ādikartā

FAQs

Creation is effortless for the Supreme; after manifesting the world, the Lord remains beyond ordinary perception.

No specific tīrtha is named; it supplies a devotional frame for later tīrtha-mahātmya passages.

None.