Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 17

या सा क्षुत्क्षामकण्ठा विकृतभयकरी त्रासिनी दुष्कृतानां मुञ्चज्ज्वालाकलापैर्दशनकसमसैः खादति प्रेतमांसम् । या सा दोर्दण्डचण्डैर्डमरुरणरणाटोपटंकारघण्टैः कल्पान्तोत्पातवाताहतपटुपटहैर्वल्गते भूतमाता । क्षुत्क्षामा शुष्ककुक्षिः खवरतरनरवरैः क्षोदति प्रेतमांसं मुञ्चन्ती चाट्टहासं घुरघुरितरवा पातु वश्चर्ममुण्डा

yā sā kṣutkṣāmakaṇṭhā vikṛtabhayakarī trāsinī duṣkṛtānāṃ muñcajjvālākalāpairdaśanakasamasaiḥ khādati pretamāṃsam | yā sā dordaṇḍacaṇḍairḍamaruraṇaraṇāṭopaṭaṃkāraghaṇṭaiḥ kalpāntotpātavātāhatapaṭupaṭahairvalgate bhūtamātā | kṣutkṣāmā śuṣkakukṣiḥ khavarataranaravaraiḥ kṣodati pretamāṃsaṃ muñcantī cāṭṭahāsaṃ ghuraghuritaravā pātu vaścarmamuṇḍā

Que Carmamuṇḍā vous protège : elle dont la gorge est desséchée par la faim, dont la forme déformée et terrible épouvante les méchants ; elle qui, avec des dents pareilles à des gerbes de flammes, dévore la chair des cadavres. Elle, Mère des bhūtas, aux bras farouches, au fracas des tambours ḍamaru et au tintement des cloches, erre parmi les tambours puissants battus par les vents de la dissolution cosmique. Consumée par la faim, le ventre flétri, elle broie la chair des morts avec les plus effroyables êtres ; lâchant de grands éclats de rire et grondant sourdement—que Carmamuṇḍā vous protège.

she who
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम (relative pronoun)
that (she)
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; निर्देश-सर्वनाम (demonstrative)
kṣut-kṣāma-kaṇṭhāhaving a throat emaciated by hunger
kṣut-kṣāma-kaṇṭhā:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṣut (प्रातिपदिक) + kṣāma (प्रातिपदिक) + kaṇṭha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण; समासः षष्ठी/कर्मधारय-प्रायः (क्षुत्क्षामः कण्ठः यस्याः)
vikṛta-bhaya-karīcausing dreadful fear
vikṛta-bhaya-karī:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvikṛta (कृदन्त/प्रातिपदिक) + bhaya (प्रातिपदिक) + karī (कृदन्त-प्रातिपदिक, √kṛ)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण; ‘भयकरी’ = भयम् करोति
trāsinīterrifying
trāsinī:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Roottrāsinī (कृदन्त-प्रातिपदिक, √tras)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; वर्तमानकृदन्त-स्वरूप (agent noun)
duṣkṛtānāmof the evil-doers / sinners
duṣkṛtānām:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootduṣkṛta (कृदन्त-प्रातिपदिक, √kṛ)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; ‘दुष्कृत’ = पापकर्म/पापीजन
muñcatreleasing
muñcat:
Kriyāviśeṣaṇa (Participial modifier)
TypeVerb
Root√muc (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), प्रथमा एकवचन स्त्रीलिङ्ग; ‘मुञ्चत्’ = releasing
jvālā-kalāpaiḥwith clusters of flames
jvālā-kalāpaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootjvālā (प्रातिपदिक) + kalāpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (ज्वालानां कलापाः)
daśanaka-samasaiḥwith rows/clusters of teeth
daśanaka-samasaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootdaśanaka (प्रातिपदिक) + samasa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; समासः तत्पुरुष (दशनकानां समासाः/समूहाः)
khādatidevours/eats
khādati:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√khād (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
preta-māṃsamcorpse-flesh
preta-māṃsam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpreta (प्रातिपदिक) + māṃsa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः तत्पुरुष (प्रेतस्य मांसम्)
she who
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम
that (she)
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
dor-daṇḍa-caṇḍaiḥwith fierce arm-staffs (mighty arms)
dor-daṇḍa-caṇḍaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootdor (प्रातिपदिक) + daṇḍa (प्रातिपदिक) + caṇḍa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः (चण्डाः दोर्दण्डाः) कर्मधारय-प्रायः
ḍamaru-raṇaraṇa-āṭopa-ṭaṃkāra-ghaṇṭaiḥwith (sounds of) ḍamaru-drums, rattling, clamor, metallic clang, and bells
ḍamaru-raṇaraṇa-āṭopa-ṭaṃkāra-ghaṇṭaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootḍamaru (प्रातिपदिक) + raṇaraṇa (प्रातिपदिक) + āṭopa (प्रातिपदिक) + ṭaṃkāra (प्रातिपदिक) + ghaṇṭā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समाहार/इतरेतर-द्वन्द्व (विविध-वाद्यध्वनयः)
kalpānta-utpāta-vāta-āhata-paṭu-paṭahaiḥwith loud kettle-drums struck by the cataclysmic storm-winds
kalpānta-utpāta-vāta-āhata-paṭu-paṭahaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootkalpānta (प्रातिपदिक) + utpāta (प्रातिपदिक) + vāta (प्रातिपदिक) + āhata (कृदन्त, √han) + paṭu (प्रातिपदिक) + paṭaha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुष (कल्पान्ते उत्पातवातेन आहताः पटवः पटहाः)
valgateleaps/romps
valgate:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√valg (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
bhūta-mātāmother of spirits
bhūta-mātā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbhūta (प्रातिपदिक) + mātṛ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (भूतानां माता)
kṣut-kṣāmāemaciated from hunger
kṣut-kṣāmā:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṣut (प्रातिपदिक) + kṣāma (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; कर्मधारय (क्षुत्-कारणेन क्षामा)
śuṣka-kukṣiḥwith a dried-up belly
śuṣka-kukṣiḥ:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśuṣka (कृदन्त/प्रातिपदिक, √śuṣ) + kukṣi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; ‘शुष्का कुक्षिः यस्याः’
khava-ratara-nara-varaiḥby the best of men devoted to Khava/Ratara (epithetic/obscure)
khava-ratara-nara-varaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootkhava (प्रातिपदिक) + ratara (प्रातिपदिक) + nara (प्रातिपदिक) + vara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुष (खव-रतर-नराणां वरैः = श्रेष्ठैः)
kṣodaticrushes/pounds
kṣodati:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√kṣud (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
preta-māṃsamcorpse-flesh
preta-māṃsam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpreta (प्रातिपदिक) + māṃsa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
muñcantīuttering
muñcantī:
Kriyāviśeṣaṇa (Participial modifier)
TypeVerb
Root√muc (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ→शानच्-स्त्री), प्रथमा एकवचन स्त्रीलिङ्ग; ‘releasing/uttering’
caand
ca:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
aṭṭa-hāsamloud laughter
aṭṭa-hāsam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootaṭṭa (प्रातिपदिक) + hāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः कर्मधारय/तत्पुरुष (अट्टः हासः)
ghuraghurita-ravāhaving a growling sound
ghuraghurita-ravā:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootghuraghurita (कृदन्त/प्रातिपदिक) + rava (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; ‘घुरघुरितः रवः यस्याः’
pātumay (she) protect
pātu:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√pā (धातु)
Formलोट् (Imperative/benedictive sense), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
vaḥyou (all)
vaḥ:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी (Genitive/Dative) बहुवचन; ‘you (pl.)’ enclitic
carma-muṇḍāCarmamuṇḍā (the skin-clad goddess)
carma-muṇḍā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootcarma (प्रातिपदिक) + muṇḍā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम/विशेष्य; कर्मधारय (चर्म-आवृता/चर्मधारिणी मुṇḍā)

Garuḍa

Tirtha: Revā-kṣetra (Narmadā region) with Carmamuṇḍā/Chāmuṇḍā protective locus

Type: kshetra

Scene: Carmamuṇḍā as emaciated, flame-toothed Devī in a cremation-ground windstorm of pralaya: ḍamaru, bells, kettledrums; spirits swirling; her loud laughter reverberating as she protects the devotee.

C
Carmamuṇḍā
B
Bhūtamātā
Ḍamaru
P
Pitṛ/Preta imagery

FAQs

The Goddess’ fierce sovereignty over death and fear is invoked to subdue wrongdoing and protect devotees.

The ongoing stotra is set at Siddhakṣetra/Bhṛgukṣetra in the Revā region.

No separate ritual is prescribed; the verse itself functions as a protective invocation (pāṭha of the stotra).