Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 13

अपापस्य तु येनेह कृतमस्य जिघांसनम् । ऋषीणां वचनं श्रुत्वा कृच्छ्रान्माण्डव्यकोऽब्रवीत्

apāpasya tu yeneha kṛtamasya jighāṃsanam | ṛṣīṇāṃ vacanaṃ śrutvā kṛcchrānmāṇḍavyako'bravīt

«Qui donc, en vérité, a commis ici la tentative de tuer cet être sans faute ?» Entendant les paroles des ṛṣi, Māṇḍavya parla avec peine, sous l’aiguillon de la douleur.

अपापस्यof the sinless (one)
अपापस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootअपाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; विशेषण—‘पापरहितस्य’ (genitive singular)
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात/समुच्चयार्थ-व्यतिरेक (particle: but/indeed)
येनby whom
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; सर्वनाम—‘येन’ (by whom/whereby)
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb: here)
कृतम्done, committed
कृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formकृ-धातोः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘कृतम्’ = done/committed
अस्यof him/this (person)
अस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम—‘अस्य’ (of this/him)
जिघांसनम्the intent to kill
जिघांसनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहन् (धातु) + सन् (इच्छार्थक) → जिघांस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सन्नन्त-धातुजन्य नाम—‘जिघांसनम्’ (desire/intention to kill)
ऋषीणाम्of the sages
ऋषीणाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन
वचनम्the words
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formश्रु-धातोः क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वकालिक क्रिया—‘having heard’
कृच्छ्रात्with difficulty, from distress
कृच्छ्रात्:
Apadana (Ablative source/अपादान)
TypeNoun
Rootकृच्छ्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अपादानार्थ—‘कृच्छ्रात्’ (from distress/with difficulty)
माण्डव्यकःMāṇḍavyaka
माण्डव्यकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमाण्डव्यक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘said/spoke’

Narrator → Māṇḍavya (speech begins/response introduced)

Tirtha: Revā (Narmadā) tīrtha milieu

Type: river

Scene: A wounded ascetic (Māṇḍavya) speaks through pain as sages gather, shocked at an attempt on a blameless man; the atmosphere is austere and morally charged.

M
Māṇḍavya
Ṛṣis

FAQs

Dharma begins by recognizing innocence and asking rightly about responsibility and cause.

No specific tīrtha is highlighted; the focus is the moral drama within the Revā-khaṇḍa narrative.

None; it introduces Māṇḍavya’s response to the sages’ inquiry.