Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 12

माण्डव्यस्य समीपे तु ह्यपृच्छंस्ते द्विजोत्तमाः । निवारयसि किं विप्र शापं नृपजिघांसनम्

māṇḍavyasya samīpe tu hyapṛcchaṃste dvijottamāḥ | nivārayasi kiṃ vipra śāpaṃ nṛpajighāṃsanam

Mais près de Māṇḍavya, les meilleurs des deux-fois-nés demandèrent : « Ô brāhmane, pourquoi retiens-tu la malédiction qui anéantirait le roi ? »

माण्डव्यस्यof Māṇḍavya
माण्डव्यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमाण्डव्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
समीपेnear
समीपे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसमीप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरण (locative)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वयार्थक अव्यय (but/indeed)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphasis)
अपृच्छन्asked
अपृच्छन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√प्रच्छ् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; कर्ता (of अपृच्छन्)
द्विज-उत्तमाःexcellent Brahmins
द्विज-उत्तमाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (उत्तमाः द्विजाः); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; ते इत्यस्य विशेषण
निवारयसिyou prevent/ward off
निवारयसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + √वृ (धातु) (वारणे)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
किम्why?/what?
किम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नार्थक अव्यय (interrogative particle)
विप्रO Brahmin
विप्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; संबोधन
शापम्curse
शापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशाप (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म (object of निवारयसि)
नृप-जिघांसनम्aimed at killing the king
नृप-जिघांसनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनृप (प्रातिपदिक) + जिघांसन (√हन् desiderative √हन्→जिघांस् + ल्युट्/अन)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (नृपस्य जिघांसनम् = king-slaying intent/act); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (qualifying शापम्)

Ṛṣis / Dvijottamas

Tirtha: Māṇḍavya-tīrtha / Māṇḍavya-āśrama (contextual)

Type: kshetra

Listener: ṛṣis / tīrtha audience

Scene: A circle of venerable sages near Māṇḍavya question a brāhmaṇa: why restrain a king-destroying curse? The brāhmaṇa stands composed, the air calm after prior fury.

M
Māṇḍavya
Ṛṣis/Dvijas
K
King (unnamed)

FAQs

Restraint can be higher than retaliation; dharma often requires measured justice rather than immediate destruction.

No specific tīrtha is named; the verse is part of the Revā-kṣetra narrative.

None; it concerns the ethical choice of withholding a śāpa (curse).