Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 53

Devanagari script

गते रुक्मे तदा कृष्णः समामन्त्र्य द्विजोत्तमान् । मरीचिमत्र्यङ्गिरसं पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम्

Transliteration

gate rukme tadā kṛṣṇaḥ samāmantrya dvijottamān | marīcimatryaṅgirasaṃ pulastyaṃ pulahaṃ kratum

Translation

Lorsque Rukma fut parti, Kṛṣṇa convia solennellement les plus éminents des deux-fois-nés : Marīci, Atri, Aṅgiras, Pulastya, Pulaha et Kratu.

Word by Word

• गते: when (he) had gone
• गते: Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), सप्तमी (7th case), एकवचन, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग; लोके सप्तमी (absolute locative)

• रुक्मे: Rukma (having gone)
• रुक्मे: Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: रुक्म (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; लोके सप्तमी (with गते)

• तदा: then
• तदा: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

• कृष्णः: Kṛṣṇa
• कृष्णः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• समामन्त्र्य: having consulted/invited
• समामन्त्र्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + मन्त्र् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• द्विजोत्तमान्: the best of the twice-born (Brahmins)
• द्विजोत्तमान्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; कर्मधारयः ‘उत्तमा द्विजाः’

• मरीचिम्: Marīci
• मरीचिम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मरीचि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• अत्र्यम्: Atri
• अत्र्यम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अत्रि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• अङ्गिरसम्: Aṅgiras
• अङ्गिरसम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अङ्गिरस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• पुलस्त्यम्: Pulastya
• पुलस्त्यम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुलस्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• पुलहम्: Pulaha
• पुलहम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुलह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• क्रतुम्: Kratu
• क्रतुम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्रतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Kṛṣṇa stands or sits as host, respectfully inviting the primordial sages—Marīci, Atri, Aṅgiras, Pulastya, Pulaha, Kratu—who appear with ascetic radiance, matted hair, water-pots, and deer-skins; the air feels luminous and timeless.

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Rukma
• Marīci
• Atri
• Aṅgiras
• Pulastya
• Pulaha
• Kratu

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma begins with honoring the worthy—inviting and venerating great sages/brāhmaṇas as a foundation for meritorious rites.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Revā/Narmadā river-region (Revā Khaṇḍa), where dharmic rites like śrāddha and dāna gain amplified merit.

What ritualistic prescription is mentioned?

A formal invitation (āmantraṇa) of qualified brāhmaṇas/sages—an essential preliminary step for śrāddha and charitable rites.