The Greatness of the Gaṅgā (Gaṅgāmāhātmya)

Verse 1

सूत उवाच । भगवद्भक्तिमाहात्म्यं श्रुत्वा प्रीतस्तु नारदः । पुनः पप्रच्छ सनकं ज्ञानविज्ञानपारगम् ॥ १ ॥

Dijo Sūta: Tras oír la grandeza de la bhakti hacia el Bienaventurado Señor, Nārada, colmado de gozo, volvió a preguntar a Sanaka, quien había llegado a la otra orilla del conocimiento y de la sabiduría realizada.

Verse 2

नारद उवाच । क्षेत्राणामुत्तमं क्षेत्रं तीर्थानां च तथोत्तमम् । परया दयया तथवं ब्रूहिं शास्त्रार्थपारग ॥ २ ॥

Dijo Nārada: Oh conocedor del verdadero sentido de las śāstras, por tu suprema compasión dime: entre los kṣetras, ¿cuál es el kṣetra más excelente?, y entre los tīrthas, ¿cuál es asimismo el más sublime?

Verse 3

सनक उवाच । शुणु ब्रह्मन्तरं गुह्यं सर्वसंपत्करं परम् । दुःस्वन्पनाशनं पुण्यं धर्म्यं पापहरं शुभम् ॥ ३ ॥

Sanaka dijo: Escucha la enseñanza secreta e interior de Brahman, suprema y otorgadora de toda prosperidad; destruye los malos sueños, es meritoria y conforme al dharma, elimina los pecados y es auspiciosa.

Verse 4

श्रोतव्यं मुनिभिर्नित्यं दुष्टग्रहनिवारणम् । सर्वरोगप्रशमनमायुर्वर्ध्दनकारणम् ॥ ४ ॥

Esto debe ser escuchado siempre por los sabios: aparta las influencias maléficas de los grahas, apacigua todas las enfermedades y se vuelve causa del aumento de la longevidad.

Verse 5

क्षेत्राणामुत्तमं क्षेत्रं तीर्थानां च तथोत्तमम् । गङ्गायमुनयोर्योगं वदन्ति परमर्षयः ॥ ५ ॥

Entre todos los kṣetra, éste es el campo sagrado supremo; y entre todos los tīrtha, también es el más excelso—así lo proclaman los grandes ṛṣi—: la santa confluencia del Gaṅgā y el Yamunā.

Verse 6

सितासितोदकं तीर्थं ब्रह्माद्याः सर्वदेवताः । मुनयो मनवश्चैव सेवन्ते पुण्यकाङ्क्षिणः ॥ ६ ॥

En el tīrtha llamado Sitāsitodaka, Brahmā y los demás dioses—en verdad, todas las deidades—junto con los muni y los Manus, acuden y lo sirven, anhelando mérito sagrado.

Verse 7

गङ्गा पुण्यनदी ज्ञेया यतो विष्णुपदोद्भवा । रविजा यमुना ब्रह्मंस्तयोर्योगः शुभावहः ॥ ७ ॥

Sepa que el Gaṅgā es un río de mérito supremo, pues brota de los pies de Viṣṇu. Y el Yamunā nace del Sol, oh brahmán; la confluencia de ambos es portadora de auspicio y dadora de bien.

Verse 8

स्मृतार्तिनाशिनी गङ्गा नदीनां प्रवरा मुने । सर्वपापक्षयकरी सर्वोपद्रवनाशिनी ॥ ८ ॥

Oh sabio, el Gaṅgā—la más excelsa de los ríos—destruye el dolor cuando es recordada; consume todos los pecados y disipa toda calamidad.

Verse 9

यानि क्षेत्राणि पुण्यानि समुद्रान्ते महीतले । तेषां पुण्यतमं ज्ञेयं प्रयागाख्यं महामुने ॥ ९ ॥

Oh gran sabio, entre todas las regiones santas y meritorias sobre la tierra, ceñida por el océano, sabe que la más meritoria de todas es el lugar llamado Prayāga.

Verse 10

इयाज वेधा यज्ञेन यत्र देवं रमापतिम् । तथैव मुनयः सर्वे चक्रश्च विविधान्मखान् ॥ १० ॥

Allí el Creador (Vedhā) adoró al Señor, esposo de Ramā (Lakṣmī), mediante el sacrificio; del mismo modo, todos los sabios realizaron diversos ritos de ofrenda sagrada.

Verse 11

सर्वतीर्थाभिषेकाणि यानि पुण्यानि तानि वै । गङ्गाबिन्द्वभिषेकस्य कलां नार्हन्ति षोडशीम् ॥ ११ ॥

Todos los méritos obtenidos al bañarse (o ser ungido) en todos los tīrtha sagrados son ciertamente reales; pero no alcanzan ni la dieciseisava parte del mérito de ser ungido con una sola gota del Gaṅgā.

Verse 12

गङ्गा गङ्गेति यो ब्रूयाद्योजनानां शते स्थितः । सोऽपि मुच्येत पापेभ्यः किमु गङ्गाभिषेकवान् ॥ १२ ॥

Aun quien se halle a cien yojanas de distancia, si tan solo pronuncia “Gaṅgā, Gaṅgā”, queda libre de pecados; ¡cuánto más aquel que ha sido bañado o ungido con las aguas del Gaṅgā!

Verse 13

विष्णुपादोद्भवा देवी विश्वेश्वरशिरः स्थिता । संसेव्या मुनिभिर्देवः किं पुनः पामरैर्जनै ॥ १३ ॥

Oh Diosa, la que brotó de los pies de Viṣṇu y mora sobre la cabeza del Señor del universo es venerada y servida incluso por los sabios; ¡cuánto más, entonces, debe ser honrada por la gente común!

Verse 14

यत्सैकतं ललाटे तु ध्रियते मनुजोत्तमैः । तत्रैव नेत्रं विज्ञेयं विध्यर्द्धाधः समुज्ज्वलत् ॥ १४ ॥

La marca de tilaka (de arcilla/arena sagrada) que los mejores de los hombres llevan en la frente—justo allí debe entenderse que está el ojo divino, resplandeciente, situado a media medida por encima de la línea de las cejas.

Verse 15

यन्मज्जनं महापुण्यं दुर्लभं त्रिदिवौकसाम् । सारूप्यदायकं विष्णोः किमस्मात्कथ्यते परम ॥ १५ ॥

Esa inmersión en aquel lugar sagrado es de mérito supremo, rara incluso para los moradores del cielo, y otorga sārūpya, la semejanza con el Señor Viṣṇu. ¿Qué cosa más alta que ésta podría decirse?

Verse 16

यत्र स्नाताः पापिनोऽपि सर्वपापविवर्जिताः । महद्विमानमारूढाः प्रयान्ति परमं पदम् ॥ १६ ॥

Allí, incluso los pecadores, tras bañarse, quedan libres de todo pecado; y, subiendo a un gran vimāna celestial, parten hacia la Morada suprema.

Verse 17

यत्र स्नाता महात्मानः पितृमातृकुलानि वै । सहस्राणि समुद्धृत्य विष्णुलोके व्रजन्ति वै ॥ १७ ॥

Allí donde se bañan los grandes devotos, elevan a miles de linajes, tanto del lado paterno como materno, y en verdad avanzan hacia el mundo de Viṣṇu.

Verse 18

स स्नातः सर्वतीर्थेषु यो गङ्गां स्मरति द्विज । पुण्यक्षेत्रेषु सर्वेषु स्थितवान्नात्र संशयः ॥ १८ ॥

Oh, dos veces nacido: quien recuerda a la Gaṅgā, en verdad ha bañado su ser en todos los tīrtha; ha estado en todos los campos santos de peregrinación, sin duda alguna.

Verse 19

यत्र स्नातं नरं दृष्ट्वा पापोऽपि स्वर्गभूमिभाक् । मदङ्गस्पर्शेमात्रेण देवानामाधिपो भवेत् ॥ १९ ॥

En ese lugar sagrado, incluso un pecador, con solo ver a un hombre que se ha bañado allí, se vuelve digno del cielo; y con el mero contacto de mi cuerpo, uno puede llegar a ser el señor de los dioses.

Verse 20

तुलसीमूलसंभूता द्विजपादोद्भवा तथा । गङ्गोद्भवा तु मृल्लोकान्नयत्यच्युतरूपताम् ॥ २० ॥

La tierra sagrada nacida de la raíz de Tulasī, la tierra surgida de los pies de un brāhmaṇa, y sobre todo la tierra nacida del Gaṅgā: esa arcilla santa conduce a los seres de este mundo al estado de asemejarse a Acyuta (el Señor Viṣṇu).

Verse 21

गङ्गा च तुलसी चैव हरिभक्तिरचञ्चला । अत्यन्तदुर्ल्लभा नॄणां भक्तिर्द्धर्मप्रवक्तरि ॥ २१ ॥

El Gaṅgā, la Tulasī y la devoción inquebrantable a Hari: todo ello es sumamente raro entre los humanos; y también es dificilísima de obtener la devoción al Maestro que proclama el Dharma.

Verse 22

सद्धर्मवक्तुः पदसंभवां मृदं गङ्गोद्भवां चैव तथा तुलस्याः । मूलोद्भवां भक्तियुतो मनुष्यो धृत्वा शिरस्येति पदं च विष्णोः ॥ २२ ॥

El devoto debe colocar sobre su cabeza la tierra sagrada nacida de las huellas del predicador del verdadero dharma, la tierra surgida del Gaṅgā y la tierra de la raíz de Tulasī; así alcanza el estado (morada) de Viṣṇu.

Verse 23

कदा यास्याम्यहं गङ्गां कदा पश्यामि तामहम् । वाञ्च्छत्यपि च यो ह्येवं सोऽपि विष्णुपदं व्रजेत् ॥ २३ ॥

«¿Cuándo iré yo al Gaṅgā? ¿Cuándo la contemplaré?» Incluso quien solo anhela así alcanza la morada de Viṣṇu.

Verse 24

गङ्गाया महिमा ब्रह्मन्वक्तुं वर्षशतैरपि । न शक्यते विष्णुनापि किमन्यैर्बहुभाषितैः ॥ २४ ॥

Oh brahmán, la grandeza del Gaṅgā no puede describirse por completo ni siquiera en cientos de años, ni aun por el propio Viṣṇu; ¿qué podrían entonces los demás, por mucho que hablen?

Verse 25

अहो माया जगत्सर्वं मोहयत्येतदद्भुतम् । यतो वै नरकं यान्ति गङ्गानाम्नि स्थितेऽपि हि ॥ २५ ॥

¡Ah! Qué asombro: Māyā engaña a todo el mundo; tanto, que aun viviendo en un lugar llamado “Gaṅgā”, las gentes todavía van al infierno.

Verse 26

संसारदुःख विच्छेदि गङ्गानाम प्रकीर्तितम् । तथा तुलस्या भक्तिश्च हरिकीर्तिप्रवक्तरि ॥ २६ ॥

Se proclama que el nombre de “Gaṅgā” corta el dolor del saṃsāra; del mismo modo, la devoción a Tulasī y al que anuncia la gloria de Hari (Viṣṇu) es declarada sumamente purificadora.

Verse 27

सकृदप्युच्चरेद्यस्तु गङ्गेत्येवाक्षरद्वयम् । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोकं स गच्छति ॥ २७ ॥

Quien pronuncie хотя sea una sola vez el nombre de dos sílabas “Gaṅgā”, queda libre de todos los pecados y alcanza el mundo de Viṣṇu.

Verse 28

योजनत्रितयं यस्तु गङ्गायामधिगच्छति । सर्वपापविनिर्मुक्तः सूर्यलोकं समेति हि ॥ २८ ॥

Quien recorra a lo largo del Gaṅgā una extensión de tres yojanas queda libre de todos los pecados y, en verdad, alcanza el mundo del Sol (Sūryaloka).

Verse 29

सेयं गङ्गा महापुण्या नदी भक्त्या निषेविता । मेषतौलिमृगार्केषु पावयत्यखिलं जगत् ॥ २९ ॥

Esta es la Gaṅgā, río de grandísimo mérito, servido con devoción; cuando el Sol transita por Meṣa (Aries), Taulī (Libra) y Mṛga (estación/paso solar de Mṛgaśīrṣa), ella purifica al mundo entero.

Verse 30

गोदावरी भीमरथी कृष्णा रेवा सरस्वती । तुङ्गभद्रा च कावेरी कालिन्दी बाहुदा तथा ॥ ३० ॥

Los ríos sagrados: Godāvarī, Bhīmarathī, Kṛṣṇā, Revā (Narmadā), Sarasvatī, Tuṅgabhadrā, Kāverī, Kālindī (Yamunā) y también Bāhudā—han de ser recordados y venerados.

Verse 31

वेत्रवती ताम्रपर्णी सरयूश्च द्विजोत्तम । एवमादिषु तीर्थेषु गङ्गा मुख्यतमा स्मृता ॥ ३१ ॥

«Vetravatī, Tāmraparṇī y también Sarayū, oh el mejor de los dos veces nacidos; entre estos y otros tīrthas, la Gaṅgā es recordada como la más principal.»

Verse 32

यथा सर्वगतो विष्णुर्जगव्द्याप्य प्रतिष्टितः । तथेयं व्यापिनी गङ्गा सर्वपापप्रणाशिनी ॥ ३२ ॥

Así como Viṣṇu, el omnipenetrante, está establecido en todas partes, abarcando el universo entero, así también esta Gaṅgā lo impregna todo y destruye todo pecado.

Verse 33

अहो गङ्गा जगद्धात्री स्नानपानादिभिर्जगत् । पुनाति पावनीत्येषा न कथं सेव्यते नृभिः ॥ ३३ ॥

¡Ah! La Gaṅgā, sustentadora del mundo: mediante el baño, el beber y cosas semejantes, purifica al mundo. Si es celebrada como la Purificadora, ¿cómo es que los hombres no la sirven ni la frecuentan?

Verse 34

तीर्थानामुत्तमं तीर्थं क्षेत्राणां क्षेत्रमुत्तमम् । वाराणसीति विख्यातं सर्वदेवनिषेवितम् ॥ ३४ ॥

Entre todos los tīrthas, éste es el tīrtha supremo; entre todas las regiones sagradas, éste es el kṣetra supremo. Es célebre como Vārāṇasī, venerada y servida por todos los dioses.

Verse 35

ते एव श्रवणे धन्ये संविदाते बहुश्रुतम् । इह श्रुतिमतां पुंसां काशी याभ्यां श्रुताऽसकृत् ॥ ३५ ॥

Bienaventurados son, en verdad, esos dos oídos que escuchan, pues otorgan vasto saber. En este mundo, para los hombres dotados de la sagrada śruti, Kāśī es aquello que se oye una y otra vez como lo supremamente ensalzado.

Verse 36

ये यं स्मरन्ति संस्थानमविमुक्तं द्विजोत्तमम् । निर्धूतसर्वपापास्ते शिवलोकं व्रजन्ति वै ॥ ३६ ॥

Oh, el mejor de los nacidos dos veces: quienes recuerdan este sagrado recinto llamado Avimukta quedan libres de todo pecado, y en verdad marchan al mundo de Śiva.

Verse 37

योजनानां शतस्थोऽपि अविमुक्तं स्मरेद्यदि । बहुपातकपूर्णोऽपि पदं गच्छत्यनामयम् ॥ ३७ ॥

Aunque uno esté a cien yojanas de distancia, si recuerda Avimukta, entonces—aunque esté colmado de muchos pecados—alcanza el estado sin aflicción y sin enfermedad, la morada suprema.

Verse 38

प्राणप्रयाणसमये योऽविमुक्तं स्मरेद्द्विज । सोऽपि पापविनिर्मुक्तः शैवं पदमवाप्नुयात् ॥ ३८ ॥

Oh, dos-veces-nacido: quien, en la hora de la partida del aliento vital, recuerde Avimukta, también queda libre de pecado y alcanza el supremo estado de Śiva.

Verse 39

काशीस्मरणजं पुण्यं भुक्त्वा स्वर्गे तदन्ततः । पृथिव्यामेकराड् भूत्वा काशीं प्राप्य च मुक्तिभाक् ॥ ३९ ॥

Habiendo gozado en el cielo el mérito nacido del recuerdo de Kāśī, y cuando ese mérito se agota, nace en la tierra como soberano único; y luego, al alcanzar de nuevo Kāśī, se vuelve partícipe de la liberación (mukti).

Verse 40

बहुनात्र किमुक्तेन वाराणस्या गुणान्प्रति । नामापि गृह्णातां काश्याश्चतुर्वर्गो न दूरतः ॥ ४० ॥

¿Para qué decir aquí tanto sobre las virtudes de Vārāṇasī? Aun para quienes sólo pronuncian el nombre de Kāśī, los cuatro fines de la vida no están lejos.

Verse 41

गङ्गायमुनयोर्योगोऽधिकः काश्या अपि द्विज । यस्य दर्शनमात्रेण नरा यान्ति परां गतिम् ॥ ४१ ॥

Oh, nacido dos veces, la sagrada confluencia del Gaṅgā y el Yamunā es aún más excelsa que Kāśī; con sólo contemplarla, los hombres alcanzan el estado supremo.

Verse 42

मकरस्थे रवौ गङ्गा यत्र कुत्रावगाहिता । पुनाति स्नानपानाद्यैर्नयन्तीन्द्रपुरं जगत् ॥ ४२ ॥

Cuando el Sol entra en Makara (Capricornio), el Gaṅgā—dondequiera que uno se sumerja en ella—purifica al mundo mediante actos como el baño y el beber de sus aguas, y conduce a los seres hacia la morada celeste de Indra.

Verse 43

यो गङ्गां भजते नित्यं शंकरो लोकशंकरः । लिङ्गरूपीं कथं तस्या महिमा परिकीर्त्यते ॥ ४३ ॥

Aun Śaṅkara—bienhechor de los mundos—venera al Gaṅgā cada día. Puesto que ella está presente en la misma forma del Liṅga, ¿cómo podría proclamarse adecuadamente su grandeza?

Verse 44

हरिरूपधरं लिङ्गं लिङ्गरूपधरो हरिः । ईषदप्यन्तरं नास्ति भेदकृच्चानयोः कुधीः ॥ ४४ ॥

El Liṅga porta la forma de Hari, y Hari porta la forma del Liṅga. No hay entre ambos ni la más leve diferencia; quien establece distinción entre los dos es de entendimiento extraviado.

Verse 45

अनादिनिधने देवे हरिशंकरसंज्ञिते । अज्ञानसागरे मग्ना भेदं कुर्वन्ति पापिनः ॥ ४५ ॥

En el Señor sin comienzo ni fin—conocido como Hari y como Śaṅkara—los pecadores, hundidos en el océano de la ignorancia, forjan divisiones (ven diferencia donde no la hay).

Verse 46

यो देवो जगतामीशः कारणानां च कारणम् । युगान्ते निगदन्त्येतद्रुद्ररूपधरो हरिः ॥ ४६ ॥

Aquel Deva es el Señor de los mundos y la causa de todas las causas; al fin de una era proclaman que Él es Hari, quien asume la forma de Rudra.

Verse 47

रुद्रो वै विष्णुरुपेण पालयत्यखिलंजगत् । ब्रह्मरुपेण सृजति प्रान्तेः ह्येतत्त्रयं हरः ॥ ४७ ॥

En verdad, Rudra, asumiendo la forma de Viṣṇu, protege el universo entero; asumiendo la forma de Brahmā, crea. Así, en el ciclo cósmico y en su término, esta tríada pertenece sólo a Hara (Śiva).

Verse 48

हरिशंकरयोर्मध्ये ब्रह्मणश्चापि यो नरः । भेदं करोति सोऽभ्येति नरकं भृशदारुणम् ॥ ४८ ॥

Quien establece distinción entre Hari y Śaṅkara, y también entre ellos y Brahmā, va a un infierno sumamente terrible.

Verse 49

हरं हरिं विधातारं यः पश्यत्येकरूपिणम् । स याति परमानन्दं शास्त्राणामेष निश्चयः ॥ ४९ ॥

Quien contempla a Hara (Śiva), a Hari (Viṣṇu) y a Vidhātṛ (Brahmā) como una sola forma y una sola esencia, alcanza la dicha suprema; ésta es la conclusión firme de las Escrituras.

Verse 50

योऽसावनादिः सर्वज्ञो जगतामादिकृद्विभुः । नित्यं संनिहितस्तत्र लिङ्गरूपी जनार्दनः ॥ ५० ॥

Ese Janārdana—sin comienzo, omnisciente, origen y artífice de los mundos, el Omnipresente—permanece allí eternamente, presente en la forma del liṅga.

Verse 51

काशीविश्वेश्वरं लिङ्गं ज्योतिर्लिङ्गं तदुच्यते । तं दृष्ट्वा परमं ज्योतिराप्नोति मनुजोत्तमः ॥ ५१ ॥

El Liṅga de Viśveśvara en Kāśī es llamado Jyotirliṅga. Al contemplarlo, el mejor de los hombres alcanza la Luz Suprema.

Verse 52

काशीप्रदक्षिणा येन कृता त्रैलोक्यपावनी । सप्तद्वीपासाब्धिशैला भूः परिक्रमितामुना ॥ ५२ ॥

Por él fue realizada la pradakṣiṇā de Kāśī, que purifica los tres mundos; en verdad, por aquel sabio fue como si toda la tierra—con sus siete continentes, océanos y montañas—hubiera sido circunvalada.

Verse 53

धातुमृद्दारपाषाणलेख्याद्या मूर्तयोऽमलाः । शिवस्य वाच्युतस्यापि तासु संनिहितो हरिः ॥ ५३ ॥

Las imágenes hechas de metal, arcilla, madera, piedra, o incluso dibujadas y semejantes, son puras. Sean de Śiva o de Acyuta (Viṣṇu), Hari mora en su interior.

Verse 54

तुलसीकाननं यत्र यत्र पह्मवनं द्विजा । पुराणपठनं यत्र यत्र संनिहितो हरिः ॥ ५४ ॥

Oh, nacidos dos veces: donde haya un bosque de Tulasī, donde haya un bosque de lotos, y donde se reciten los Purāṇas—allí, allí mismo está presente Hari.

Verse 55

पुराणसंहितावक्ता हरिरित्यभिधीयते । तद्भक्तिं कुर्वतां नॄणां गङ्गास्नानं दिने दिने ॥ ५५ ॥

Aquel que expone el compendio de los Purāṇas es llamado el propio Hari; para quienes cultivan bhakti hacia Él, es como bañarse en el Gaṅgā día tras día.

Verse 56

पुराणश्रवणे भक्तिर्गङ्गास्नानसमा द्विज । तद्वक्तरि च या भक्तिः सा प्रयागोपमा स्मृता ॥ ५६ ॥

Oh dos veces nacido, la bhakti manifestada al escuchar los Purāṇas se considera igual al baño en el Gaṅgā; y la bhakti hacia el expositor de ese Purāṇa se recuerda como comparable a la santidad de Prayāga.

Verse 57

पुराणधर्मकथनैर्यः समुद्धरते जगत् । संसारसागरे मग्नं स हरिः परिकीर्तितः ॥ ५७ ॥

Aquel que, mediante los relatos de Purāṇa y Dharma, levanta al mundo hundido en el océano del saṁsāra, es proclamado como Hari (Viṣṇu).

Verse 58

नास्ति गङ्गासमं तीर्थं नास्ति मातृसमो गुरुः । नास्ति विष्णुसमं दैवं नास्ति तत्त्वं गुरोः परम् ॥ ५८ ॥

No hay tīrtha igual al Gaṅgā; no hay maestro igual a la madre; no hay deidad igual a Viṣṇu; y no hay principio de verdad más alto que la verdad impartida por el Guru.

Verse 59

वर्णानां ब्राह्मणः श्रेष्टस्तारकाणां यथा शशी । यथा पयोधिः सिन्धूनां तथा गङ्गा परा स्मृता ॥ ५९ ॥

Entre los varṇa, el Brāhmaṇa es tenido por el más excelso, como la Luna entre las estrellas. Y así como el océano es el mayor entre los ríos, del mismo modo el Gaṅgā es recordado como supremo.

Verse 60

नास्ति शान्तिसमो बन्धुर्नास्ति सत्यात्परं तपः । नास्ति मोक्षात्परो लाभो नास्ति गङ्गासमा नदी ॥ ६० ॥

No hay amigo igual a la paz; no hay austeridad más alta que la verdad. No hay ganancia mayor que la liberación; y no hay río comparable al Gaṅgā.

Verse 61

गङ्गायाः परमं नाम पापारण्यदवानलः । भवव्याधिहरा गङ्गा तस्मात्सेव्या प्रयत्नतः ॥ ६१ ॥

El nombre supremo de la Gaṅgā es “el incendio que quema el bosque de los pecados”. La Gaṅgā elimina la enfermedad del devenir mundano; por ello debe ser venerada y servida con empeño.

Verse 62

गायत्री जाह्नवी चोभे सर्वपापहरे स्मृते । एतयोर्भक्तिहीनो यस्तं विद्यात्पतितं द्विज ॥ ६२ ॥

Gāyatrī y Jāhnavī (el Gaṅgā) son recordadas ambas como removedoras de todos los pecados. Aquel dvija (dos veces nacido) que carece de bhakti hacia estas dos, sábelo como un caído.

Verse 63

गायत्री छन्दसां माता माता लोकस्य जाह्नवी । उभे ते सर्वपापानां नाशकारणतां गते ॥ ६३ ॥

Gāyatrī es la madre de todos los metros védicos; Jāhnavī (el Gaṅgā) es la madre del mundo. Ambas se han vuelto la causa de la destrucción de todos los pecados.

Verse 64

यस्य प्रसन्ना गायत्री तस्य गङ्गा प्रसीदति । विष्णुशक्तियुते ते द्वे समकामप्रसिद्धेदे ॥ ६४ ॥

Aquel a quien Gāyatrī favorece, también la Gaṅgā le es propicia. Estas dos—dotadas del poder (śakti) de Viṣṇu—son iguales en conceder el cumplimiento de los fines deseados.

Verse 65

धर्मार्थकामरूपाणां फलरुपे निरञ्जने । सर्वलोकानुग्रहार्थं प्रवर्तेते महोत्तमे ॥ ६५ ॥

Oh Supremo Inmaculado—aunque los frutos se manifiesten como dharma, artha y kāma, en verdad proceden, en último término, para la gracia y el bien de todos los mundos, oh Excelentísimo.

Verse 66

अतीव दुर्ल्लभा नॄणां गायत्री जाह्नवी तथा । तथैव तुलसीभक्तिर्हरिभक्तिश्च सात्त्विकी ॥ ६६ ॥

Para los seres humanos, son en extremo raras: la devoción a Gāyatrī y la veneración de Jāhnavī (la Gaṅgā). Asimismo, rara es la devoción a Tulasī y la bhakti pura (sāttvika) hacia Hari.

Verse 67

अहो गङ्गा महाभागा स्मृता पापप्रणाशिनी । हरिलोकप्रदा दृष्टा पीता सारूप्यदायिनी । यत्र स्नाता नरा यान्ति विष्णोः पदमनुत्तमम् ॥ ६७ ॥

¡Ah! Bienaventurada es la gran Gaṅgā: con solo recordarla destruye los pecados; al contemplarla concede el mundo de Hari; al beberla otorga sārūpya, la semejanza con el Señor. Quienes se bañan en ella van a la morada insuperable de Viṣṇu.

Verse 68

नारायणो जगद्धाता वासुदेवः सनातनः । गङ्गास्नानपराणां तु वाञ्छितार्थफलप्रदः ॥ ६८ ॥

Nārāyaṇa—Sustentador del universo, Vāsudeva el Eterno—concede en verdad los frutos de los fines deseados a quienes se entregan devotamente al baño en la Gaṅgā.

Verse 69

गङ्गाजलकणेनापि यः सिक्तो मनुजोत्तमः । सर्वपापविनिर्मुक्तः प्रयाति परमं पदम् ॥ ६९ ॥

Aun el mejor de los hombres, rociado tan solo con una gota de agua de la Gaṅgā, queda libre de todo pecado y alcanza el estado supremo.

Verse 70

यद्बिन्दुसेवनादेव सगरान्वयसम्भवः । विसृज्य राक्षसं भावं संप्राप्तः परमं पदम् ॥ ७० ॥

Con sólo beber aquella gota sagrada, el nacido en la estirpe de Sagara desechó su disposición demoníaca y alcanzó el estado supremo.

Verse 71

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे गङ्गामाहात्म्यं नाम षष्टोऽध्यायः ॥ ६ ॥

Así concluye el Capítulo Sexto, llamado “La Grandeza del Gaṅgā”, en el Primer Pāda del Pūrva-bhāga del Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa.