Mantra 5
Sukta 9.39
Devata: Soma Pavamāna (offered to Indra)
Samhita Patha (Devanagari)
आविवासन्परावतो अथो अर्वावतः सुतः । इन्द्राय सिच्यते मधु ॥
Samhita Patha (IAST)
आ॒विवा॑सन्परा॒वतो॒ अथो॑ अर्वा॒वत॑: सु॒तः । इन्द्रा॑य सिच्यते॒ मधु॑ ॥
Transliteration
āvivā́sann parāváto átho arvā́vataḥ sutáḥ | índrāya sicyate mádhu ||
Translation
He has been made to shine forth from the far and also from the near; pressed out, the honeyed delight is poured for Indra—the force that conquers in us.
Padapatha (Word Analysis)
आ॒ऽविवा॑सन् । प॒रा॒ऽवतः॑ । अथो॒ इति॑ । अ॒र्वा॒ऽवतः॑ । सु॒तः । इन्द्रा॑य । सि॒च्य॒ते॒ । मधु॑ ॥आविवासन् । परावतः । अथो इति । अर्वावतः । सुतः । इन्द्राय । सिच्यते । मधु ॥āvivāsan | parāvataḥ | atho iti | arvāvataḥ | sutaḥ | indrāya | sicyate | madhu
Word by Word
आtowards; in
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (upasarga)
विवासन्shining forth; illuminating
विवासन्:
Kartā
TypeVerb
Root√वस् (विवासयति/विवासति ‘to shine forth; to make bright; to illumine’)
परावतःfrom far away
परावतः:
Apādāna
TypeNoun (used adverbially)
Rootपरावत् (prātipadika)
अथोand then; and also
अथो:
—
TypeIndeclinable
Rootअथ + उ (particles)
अर्वावतःfrom nearby; from this side
अर्वावतः:
Apādāna
TypeNoun/Adjective (used adverbially)
Rootअर्वावत् (prātipadika)
सुतःpressed out; expressed (Soma)
सुतः:
Kartā
TypeAdjective/Participle
Root√सु (to press, to extract) → सुत (PPP)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइन्द्र (prātipadika)
सिच्यतेis poured; is sprinkled
सिच्यते:
—
TypeVerb
Root√सिच् (to pour; to sprinkle)
मधुsweet drink; honey; Soma-sweetness
मधु:
Karma
TypeNoun
Rootमधु (prātipadika)