HomeRig VedaMandala 6Sukta 21Mantra 4
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 4

Sukta 6.21

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) (traditional)
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable)

यस्ता चकार स कुह स्विदिन्द्रः कमा जनं चरति कासु विक्षु । कस्ते यज्ञो मनसे शं वराय को अर्क इन्द्र कतमः स होता ॥

यस्ता च॒कार॒ स कुह॑ स्वि॒दिन्द्र॒: कमा जनं॑ चरति॒ कासु॑ वि॒क्षु । कस्ते॑ य॒ज्ञो मन॑से॒ शं वरा॑य॒ को अ॒र्क इ॑न्द्र कत॒मः स होता॑ ॥

yas tā cakāra sa kuha svid indraḥ kam ā janaṃ carati kāsu vikṣu | kas te yajño manase śaṃ varāya ko arka indra katamaḥ sa hotā ||

He who has done these deeds—where indeed is that Indra? To which people does he move, in what clans? Which offering brings peace to your mind for the choosing? Which hymn is it, Indra—and which is the priest who bears it?

यः । ता । च॒कार॑ । सः । कुह॑ । स्वि॒त् । इन्द्रः॑ । कम् । आ । जन॑म् । च॒र॒ति॒ । कासु॑ । वि॒क्षु । कः । ते॒ । य॒ज्ञः । मन॑से । शम् । वरा॑य । कः । अ॒र्कः । इ॒न्द्र॒ । क॒त॒मः । सः । होता॑ ॥यः । ता । चकार । सः । कुह । स्वित् । इन्द्रः । कम् । आ । जनम् । चरति । कासु । विक्षु । कः । ते । यज्ञः । मनसे । शम् । वराय । कः । अर्कः । इन्द्र । कतमः । सः । होता ॥yaḥ | tā | cakāra | saḥ | kuha | svit | indraḥ | kam | ā | janam | carati | kāsu | vikṣu | kaḥ | te | yajñaḥ | manase | śam | varāya | kaḥ | arkaḥ | indra | katamaḥ | saḥ | hotā

यःwho
यः:
सम्बन्ध/विशेष्य (यः = सः इन्द्रः) / कर्तृ-सम्बन्धः
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चकारhas done / did
चकार:
क्रिया
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
कुहwhere
कुह:
अधिकारण (स्थान-प्रश्न) / क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootकुह (अव्यय)
स्वित्indeed? / pray
स्वित्:
निपात (प्रश्न-बलवर्धक)
TypeIndeclinable
Rootस्वित् (अव्यय)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ (सः इन्द्रः) / सम्बोधन-विषयः
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कम्whom
कम्:
कर्म
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
towards
:
क्रियाविशेषणम्
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
जनम्people / a person
जनम्:
कर्म
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
चरतिmoves / goes / wanders
चरति:
क्रिया
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
कासुin which
कासु:
अधिकारण
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विक्षुamong the clans / settlements
विक्षु:
अधिकारण
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
कःwho
कः:
कर्तृ (प्रश्न) / विषयः
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
यज्ञःsacrifice / ritual
यज्ञः:
कर्तृ/विषयः (कः ... यज्ञः)
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
मनसेfor the mind / to the mind
मनसे:
सम्प्रदान (हितार्थ)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
शम्well / auspiciously
शम्:
क्रियाविशेषणम् / फल-निर्देशः
TypeIndeclinable
Rootशम् (अव्यय/नपुंसक-प्रातिपदिक ‘शम्’ = सुखम्)
वरायfor choice boon / for the best
वराय:
सम्प्रदान (हितार्थ)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
कःwho
कः:
कर्तृ/विषयः
TypePronoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अर्कःhymn / praise-song
अर्कः:
कर्तृ/विषयः (स्तुति/ऋच्)
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
कतमःwhich one (of many)
कतमः:
विशेषण (होता इत्यस्य) / विषयः
TypePronoun (interrogative) / Adjective
Rootकतम (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सःhe
सः:
कर्तृ/विषयः
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
होताHotṛ-priest / invoker
होता:
कर्तृ/विषयः
TypeNoun
Rootहोतृ (प्रातिपदिक)